Vườn quốc gia Cúc Phương: Nơi sự sống hiện diện trong từng mắt xích sinh tồn

Sở hữu hệ sinh thái với hàng nghìn loài động thực vật, Vườn quốc gia Cúc Phương từ lâu được xem là một trong những cái nôi đa dạng sinh học quan trọng bậc nhất của Việt Nam.

Sự đa dạng của các loài đóng vai trò là mắt xích quan trọng trong chuỗi sinh tồn. (Ảnh: Phùng Kha)
Sự đa dạng của các loài đóng vai trò là mắt xích quan trọng trong chuỗi sinh tồn. (Ảnh: Phùng Kha)

Theo Sở Du lịch Ninh Bình, trong 22.408 ha rừng nguyên sinh, Vườn quốc gia Cúc Phương là nơi sinh sống của 2.234 thực vật bậc cao, 336 loài chim, 122 loài bò sát và lưỡng cư, khoảng 2.000 loài côn trùng cùng hệ thực vật cổ thụ hàng nghìn năm tuổi. Sự hiện diện của hàng nghìn loài sinh vật đã tạo nên một mạng lưới sinh thái chặt chẽ, góp phần duy trì sức sống và sự cân bằng tự nhiên của khu rừng nguyên sinh lâu đời nhất Việt Nam.

Chia sẻ về những đặc trưng ở Cúc Phương, ông Đỗ Tiến Dũng, Trạm trưởng Trạm Kiểm lâm cơ động cho biết: "Đến với Vườn quốc gia Cúc Phương, du khách sẽ được trải nghiệm qua ba đặc sản đó chính là: đom đóm, bướm và vắt rừng. Nếu đom đóm hay bướm luôn là những đặc sản thu hút du khách đến với Cúc Phương, thì vắt rừng lại nhận về những cái lắc đầu ngán ngẩm khi nhiều người xem chúng như một mối lo ngại trên những cung đường xuyên rừng. Tuy nhiên ít ai biết rằng, vắt rừng xuất hiện không hẳn là điều xấu mà ngược lại còn là thước đo phản ánh sự sống của các loài thú rừng."

ndo_br_cp-116-1.jpg
Ông Đỗ Tiến Dũng chia sẻ về mạng lưới sinh thái tại Cúc Phương. (Ảnh: Phùng Kha)

Để duy trì sự sống, vắt rừng phải lấy dinh dưỡng từ máu của nhiều loài động vật khác. Điều đó đồng nghĩa với việc phía sau những con vắt nhỏ bé là cả một mạng lưới sự sống đang vận hành, từ các loài thú, chim, bò sát đến côn trùng và thảm thực vật,... tất cả đều góp phần giữ gìn sự cân bằng và sức sống của hệ sinh thái rừng.

Tại Cúc Phương, mỗi sinh vật đều đảm nhận một vai trò trong chuỗi vận hành của hệ sinh thái. Nói về vấn đề này, ông Dũng chia sẻ: “Nếu một loài biến mất không đơn thuần là mất đi một cá thể sống, mà còn kéo theo sự đứt gãy của cả chuỗi mắt xích phía sau”. Có thể nói, mỗi loài ở vườn quốc gia Cúc Phương từ nhỏ bé đến to lớn, cũng đều là mắt xích quan trọng cần phải bảo tồn và gìn giữ.

Theo tài liệu về tài nguyên Vườn quốc gia Cúc Phương, các chuyên gia sinh thái học tại đây đã nhận định: “Hệ sinh thái rừng mưa nhiệt đới trên núi đá vôi như Cúc Phương có tính phân tầng và chuyên hóa rất cao. Một mắt xích bị tổn thương sẽ tạo ra hiệu ứng domino. Thí dụ, nếu các loài thú ăn thịt nhỏ suy giảm, động vật gặm nhấm sẽ bùng nổ, dẫn đến việc hạt giống cây rừng bị tiêu thụ quá mức, trực tiếp triệt tiêu khả năng tự tái sinh của thảm thực vật.”

Tại hệ sinh thái nơi đây, ngay cả cái chết trong rừng cũng tiếp tục tạo ra sự sống. Một thân cây mục có thể trở thành môi trường cho nấm, vi khuẩn, côn trùng và chim chóc sinh tồn.

Mỗi chiếc lá rơi, thân cây đổ hay sinh vật kết thúc vòng đời đều trở thành một phần của chu trình tái tạo của vô vàn loài khác. Chính vòng lặp sự sống này đã góp phần duy trì sự cân bằng và sức sống bền vững của cả hệ sinh thái rừng.

ndo_br_cp-116-3.jpg
Một cá thể bọ que ngụy trang khéo léo trên tán lá rừng nguyên sinh. (Ảnh: Phùng Kha)
ndo_br_cp-116-6.jpg
Nhện rừng giăng lưới săn mồi, góp phần duy trì sự cân bằng tự nhiên. (Ảnh: Phùng Kha)

Có thể bạn quan tâm

Cuộc họp cấp bộ trưởng trước thềm COP31 tại Fiji (Ảnh TÂN HOA XÃ)

Đẩy nhanh hành động về khí hậu

Các nhà lãnh đạo khu vực Thái Bình Dương kêu gọi các nước giàu nhanh chóng viện trợ tài chính nhằm giúp các nước này “sinh tồn” trước khủng hoảng khí hậu.

Tường Hoàng thành Huế được chống đỡ bằng khung thép.

Thích ứng với thiên tai trong bảo tồn di sản

Sau trận lũ tháng 11/2025, đoạn tường Hoàng thành Huế dài khoảng 15m bị đổ sập nay đã được khôi phục. Dọc tuyến thành dài gần 3km này hiện vẫn còn hàng chục mét phải chống đỡ bằng khung thép, cho thấy những tác động ngày càng rõ của mưa lũ, nắng nóng, bão và sạt lở đối với hệ thống di tích hàng trăm năm tuổi của Huế.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 9/10/2026: Trung Bộ mưa lớn kéo dài, Bắc Bộ chiều tối có mưa dông

[Video] Dự báo thời tiết ngày 9/10/2026: Trung Bộ mưa lớn kéo dài, Bắc Bộ chiều tối có mưa dông

Mưa lớn tiếp tục là diễn biến đáng chú ý tại Trung Bộ, đặc biệt ở khu vực từ Quảng Trị đến Huế. Trong khi đó, mưa dông tại Thanh Hóa đến Hà Tĩnh có xu hướng mở rộng; Bắc Bộ ngày có nắng đan xen, riêng khu vực Đông Bắc Bộ mưa dông gia tăng về chiều tối; Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ chiều tối tiếp tục có mưa.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai 9/10/2026: Trung Bộ tiếp tục mưa lớn, cảnh báo nguy cơ lũ quét và sạt lở đất

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai 9/10/2026: Trung Bộ tiếp tục mưa lớn, cảnh báo nguy cơ lũ quét và sạt lở đất

Mưa lớn tiếp tục là diễn biến đáng chú ý tại Trung Bộ trong đêm nay và ngày mai. Từ Quảng Trị đến Huế có mưa to đến rất to, trong khi mưa dông tại Thanh Hóa đến Hà Tĩnh có xu hướng gia tăng, đặc biệt từ đêm mai. Bắc Bộ nhiều mây, có mưa rải rác; Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ tiếp tục có mưa dông vào chiều tối.

Thứ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Lê Trọng Yên phát biểu tại hội nghị. (Ảnh: Tiến Đạt)

Nâng cao chất lượng dự báo, cảnh báo trong lĩnh vực khí tượng-thủy văn

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp như hiện nay, thiên tai cực đoan gia tăng cả về tần suất và cường độ, yêu cầu đối với công tác khí tượng-thủy văn ngày càng cao. Điều này đòi hỏi hệ thống pháp luật tiếp tục được hoàn thiện, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

[Video] Huế mưa lớn kéo dài, có nơi lượng mưa vượt 700mm

[Video] Huế mưa lớn kéo dài, có nơi lượng mưa vượt 700mm

Ngày 8/10, Chi cục Thủy lợi và Biến đổi khí hậu thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Huế cho biết, từ 19 giờ ngày 5/10 đến 7 giờ ngày 8/10, tổng lượng mưa đo được tại các trạm trên địa bàn phổ biến từ 200 đến 400mm , nhiều khu vực ghi nhận mức mưa đặc biệt lớn.

Dự báo viên Nguyễn Thị Hương Lý, Phòng Dự báo thời tiết, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, Cục Khí tượng Thủy văn, thông tin về tình hình mưa lớn diện rộng đang diễn ra tại khu vực Trung Bộ.

[Video] Mưa lớn tiếp diễn ở Trung Bộ, có nơi trên 500mm

Theo Dự báo viên Nguyễn Thị Hương Lý, Phòng Dự báo thời tiết, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, Cục Khí tượng Thủy văn, mưa lớn đang tiếp diễn tại Trung Bộ, trong đó từ thành phố Huế đến thành phố Đà Nẵng và phía đông tỉnh Quảng Ngãi là những khu vực mưa lớn trọng điểm.

Đại tá Nguyễn Thế Vinh, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy quân sự thành phố kiểm tra vật chất cứu hộ cứu nạn tại xã Duy Nghĩa. (Ảnh: QUANG CƯỜNG)

Ứng phó mưa bão: Bộ Chỉ huy quân sự thành phố Đà Nẵng yêu cầu bố trí lực lượng, phương tiện ứng trực tại các khu vực xung yếu

Ngày 7/10, đoàn công tác Bộ Chỉ huy quân sự thành phố Đà Nẵng do đồng chí Đại tá Nguyễn Thế Vinh, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy quân sự thành phố làm trưởng đoàn, kiểm tra công tác phòng, chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn tại phường Hội An Đông và xã Duy Nghĩa.

Xí nghiệp Thi công cơ giới ứng trực trên đường Nguyễn Xiển. (Ảnh: Đơn vị cung cấp)

“Thoát nước xanh” giúp chống ngập đô thị

Ngập lụt đô thị đang trở thành vấn đề nghiêm trọng tại các đô thị lớn ở Việt Nam. Theo các chuyên gia, cần giải quyết từ khâu quy hoạch, quản lý nước đến phát triển các giải pháp thoát nước xanh, qua đó giảm tải cho hệ thống cống ngầm và tăng khả năng chống chịu của đô thị.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 7/10/2026: Trung Bộ mưa rất lớn, Bắc Bộ nắng ráo

[Video] Dự báo thời tiết ngày 7/10/2026: Trung Bộ mưa rất lớn, Bắc Bộ nắng ráo

Hôm nay, thời tiết Bắc Bộ khá thuận lợi với trạng thái tạnh ráo, có nắng và nền nhiệt tăng nhẹ. Trong khi đó, Trung Bộ tiếp tục có diễn biến đáng chú ý khi mưa rất to tập trung từ Quảng Trị đến Đà Nẵng và phía đông Quảng Ngãi, trọng tâm từ Huế đến Đà Nẵng. Nam Bộ ngày nắng gián đoạn, chiều tối và đêm có mưa dông.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai 7/10/2026: Trung Bộ mưa rất lớn, trọng tâm từ Huế đến Đà Nẵng

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai 7/10/2026: Trung Bộ mưa rất lớn, trọng tâm từ Huế đến Đà Nẵng

Mưa lớn là diễn biến đáng chú ý nhất tại Trung Bộ trong đêm nay và ngày mai. Từ Quảng Trị đến Đà Nẵng và phía Đông Quảng Ngãi có mưa rất to, trong đó trọng tâm từ Huế đến Đà Nẵng có nơi trên 300mm. Mưa lớn tiếp tục kéo dài sang ngày mai, tiềm ẩn nguy cơ ngập úng, lũ quét và sạt lở đất.