Đồng bộ nhiều giải pháp xác định danh tính liệt sĩ
Những ngày giữa tháng 7, không khí triển khai đợt cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được thông tin diễn ra khẩn trương trên toàn địa bàn tỉnh Vĩnh Long.
Từ ngày 13 đến 16/7, Công an tỉnh Vĩnh Long chủ trì, phối hợp các đơn vị liên quan tổ chức thu nhận mẫu sinh phẩm tại 22 điểm tập trung, phục vụ xây dựng cơ sở dữ liệu ADN để đối sánh, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Tại xã Long Hồ, lực lượng Công an xã phối hợp Phòng Cảnh sát Quản lý hành chính về trật tự xã hội Công an tỉnh và các đơn vị chuyên môn tổ chức lấy mẫu tập trung cũng như lưu động đối với các gia đình chính sách. Công tác được triển khai bài bản, bảo đảm đúng quy trình khoa học, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân.
Thượng tá Phạm Thanh Vàng, Trưởng Công an xã Long Hồ cho biết: “Trong đợt cao điểm này, lực lượng công an đã phối hợp chặt chẽ với các đơn vị liên quan tổ chức thu nhận nhiều mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ chưa xác định được thông tin".
Đối với các trường hợp là Mẹ Việt Nam Anh hùng, người có công tuổi cao, sức khỏe yếu hoặc đi lại khó khăn, các tổ công tác mang trang thiết bị đến tận nhà, tận giường bệnh để thực hiện việc lấy mẫu.
"Từng mẫu sinh phẩm được thu nhận đúng quy trình khoa học không chỉ là dữ liệu quý phục vụ công tác đối sánh sau này mà còn gửi gắm niềm hy vọng, sự sẻ chia và trách nhiệm tri ân sâu sắc đối với những người đã ngã xuống vì độc lập, tự do của Tổ quốc", Thượng tá Phạm Thanh Vàng nhấn mạnh.
Tại các điểm thu nhận, thân nhân liệt sĩ được rà soát, đối chiếu thông tin trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, cập nhật vào phần mềm DC01 mở rộng, hoàn thiện hồ sơ sinh trắc học và lấy mẫu sinh phẩm hoàn toàn miễn phí.
Theo kế hoạch, tỉnh Vĩnh Long sẽ thu nhận hơn 2.700 mẫu sinh phẩm ADN của thân nhân liệt sĩ đủ điều kiện. Đối với những trường hợp không thể đến điểm lấy mẫu, lực lượng chuyên môn sẽ trực tiếp đến tận nhà để thực hiện, bảo đảm không bỏ sót đối tượng.
Thực hiện "Chiến dịch 500 ngày đêm", tỉnh Vĩnh Long đặt mục tiêu lấy, bàn giao hơn 4.800 mẫu hài cốt liệt sĩ tại 29 nghĩa trang trên địa bàn; đồng thời phấn đấu tìm kiếm, quy tập 140 hài cốt liệt sĩ còn thất lạc.
Song song với việc thu nhận mẫu ADN, Ban Chỉ đạo 515 tỉnh đang tập trung rà soát toàn bộ hồ sơ các trận đánh trên địa bàn qua các thời kỳ kháng chiến; củng cố hệ thống thông tin, lập danh sách nhân chứng lịch sử và phối hợp chặt chẽ với các đội quy tập của Quân khu 9 để tổ chức tìm kiếm ngay khi có đủ căn cứ, tọa độ hoặc nguồn tin do nhân dân, cựu chiến binh cung cấp.
Điểm mới của chiến dịch lần này là việc đẩy mạnh ứng dụng khoa học-công nghệ trong quản lý dữ liệu. Chương trình "Số hóa ký ức" được triển khai với sự tham gia của đông đảo đoàn viên, thanh niên, trực tiếp đến từng gia đình cựu chiến binh, thân nhân liệt sĩ để chụp ảnh, ghi âm, số hóa nhật ký, bản đồ, kỷ vật chiến trường và lời kể của các nhân chứng lịch sử.
Chạy đua với thời gian đưa các Anh hùng liệt sĩ trở về
Cùng với công tác thu nhận mẫu ADN, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Vĩnh Long đang phối hợp Đội K90 (Cục Chính trị Quân khu 9) tổ chức tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại nghĩa trang tạm thời chiến ở ấp Tân Hòa, xã Tân Thành Bình.
Theo thông tin từ các nhân chứng, khu vực này còn khoảng 10 hài cốt liệt sĩ chưa được quy tập. Đợt tìm kiếm bắt đầu từ ngày 13/7 và dự kiến kéo dài trong 14 ngày. Sau khi cất bốc, các hài cốt sẽ được lấy mẫu sinh phẩm phục vụ giám định ADN, hoàn thiện hồ sơ và bàn giao theo quy định.
Nguyên Bí thư Đảng ủy xã Tân Bình (huyện Mỏ Cày Bắc, tỉnh Bến Tre trước đây) Lê Văn Huệ là người trực tiếp cung cấp nguồn tin và từng tham gia quy tập hài cốt liệt sĩ tại khu vực này kể lại: “Năm 1966, nhiều chiến sĩ hy sinh từ các địa phương lân cận và cả bộ đội từ miền bắc được đưa về chôn cất tại nghĩa trang tạm. Đến năm 1977, địa phương tổ chức quy tập 161 hài cốt về nghĩa trang liệt sĩ cấp huyện. Tuy nhiên, sau này nhiều người tham gia quy tập kể lại vẫn còn một số ngôi mộ chỉ có đất đen, chưa tìm thấy hài cốt. Từ đó tôi nghi ngờ còn liệt sĩ chưa được quy tập nên báo với chính quyền để tiếp tục tìm kiếm. Những ngày qua, khi lực lượng chức năng tìm được bốn bộ hài cốt, tôi rất xúc động”.
Dưới cái nắng gay gắt của mùa hè, cán bộ, chiến sĩ Đội K90 cùng các lực lượng tham gia nhiệm vụ vẫn miệt mài đào từng lớp đất, cẩn trọng tìm kiếm từng mảnh xương, từng di vật còn sót lại.
Chiến sĩ Nguyễn Quốc Dô, Đội K90 cho biết: “Công việc đào sâu dưới lòng đất rất vất vả nhưng tất cả cán bộ, chiến sĩ đều xác định đây là nhiệm vụ thiêng liêng. Mỗi nhát cuốc đều phải hết sức cẩn thận để không làm ảnh hưởng đến hài cốt và di vật. Anh em luôn mong muốn tìm được đầy đủ hài cốt các liệt sĩ để sớm đưa các anh trở về yên nghỉ trong nghĩa trang liệt sĩ”.
Sau khi phát hiện, các cán bộ chuyên môn tiến hành thu gom, phân loại, bảo quản cẩn thận từng mẫu hài cốt và di vật theo đúng quy trình nghiệp vụ, tạo cơ sở phục vụ giám định ADN và xác định danh tính.
Trung tá Lý Bình Tênh, Phó Đội trưởng Đội K90, Cục Chính trị Quân khu 9 cho biết, khu vực quy tập lần này có nhiều thuận lợi vì là đất công, hiện được sử dụng làm sân vận động nên địa hình ít bị thay đổi theo thời gian. Điều kiện địa chất tương đối thuận lợi giúp quá trình tìm kiếm đạt hiệu quả hơn. Cán bộ, chiến sĩ đang tập trung cao độ, rà soát từng mét vuông để không bỏ sót bất kỳ dấu vết nào của các liệt sĩ.
Thượng tá Trần Trường Giang, Phó Chủ nhiệm Chính trị Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh, thành viên Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Vĩnh Long cho biết: "Đến nay chúng tôi đã tham mưu Ban Chỉ đạo phối hợp các lực lượng, nhất là Đội K90, đã tìm kiếm, quy tập được 54 hài cốt liệt sĩ và một mộ tập thể".
Tại nghĩa trang tạm lập trong chiến tranh ở ấp Tân Hòa đã tìm kiếm được bốn hài cốt liệt sĩ. Đối với hài cốt liệt sĩ tìm kiếm được, lực lượng chức năng đang tiến hành công tác số hóa, lưu trữ và lấy mẫu đúng theo quy định của Bộ Quốc phòng.
Công tác tìm kiếm vẫn được triển khai khẩn trương, cẩn trọng với quyết tâm tìm kiếm toàn bộ hài cốt còn sót lại tại khu vực nghĩa trang tạm, tạo điều kiện để tiến hành giám định ADN, xác định danh tính và đưa các Anh hùng liệt sĩ trở về với đồng đội, gia đình.
Mỗi mẫu ADN được thu nhận, mỗi di vật được phát hiện, mỗi hài cốt được quy tập không chỉ là kết quả của sự phối hợp chặt chẽ giữa các lực lượng mà còn là minh chứng sinh động cho trách nhiệm, nghĩa tình và lòng biết ơn sâu sắc đối với những người đã hiến dâng trọn tuổi xuân vì nền độc lập, tự do của dân tộc.
