Vì một đại dương xanh và bền vững

Là quốc gia biển, Việt Nam đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách về quản lý tài nguyên, bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững kinh tế biển, qua đó, góp phần cùng các quốc gia trên thế giới bảo vệ môi trường, gìn giữ đại dương xanh và bền vững.
Thu gom rác thải trên bãi biển Cửa Lò (Nghệ An).
Thu gom rác thải trên bãi biển Cửa Lò (Nghệ An).

Biển và đại dương bao phủ hơn hai phần ba bề mặt, chứa đựng hơn 95% lượng nước trên Trái đất, có vai trò quan trọng trong việc duy trì các hoạt động kinh tế, cũng chứa đựng giá trị văn hóa, tinh thần của con người. Các đại dương, vùng biển, ven biển rất quan trọng đối với an ninh lương thực và sức khỏe cộng đồng, góp phần thiết yếu trong xóa đói, giảm nghèo thông qua việc tạo ra sinh kế bền vững. Tuy nhiên, nhân loại đang phải đối mặt với những vấn đề như: biến đổi khí hậu; khai thác, sử dụng tài nguyên biển thiếu bền vững, ô nhiễm môi trường biển, nhất là ô nhiễm rác thải nhựa đại dương… Đây là những vấn đề toàn cầu, đòi hỏi nỗ lực ứng phó của từng quốc gia cũng như sự hợp tác chặt chẽ của cộng đồng quốc tế.

Việt Nam là quốc gia biển và biển là bộ phận cấu thành chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc, là không gian sinh tồn, cửa ngõ giao lưu quốc tế, gắn bó mật thiết với sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Do vậy, phát triển bền vững kinh tế biển luôn là một trong những chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước ta với quan điểm phát triển bền vững kinh tế biển trên nền tảng tăng trưởng xanh, bảo tồn đa dạng sinh học, các hệ sinh thái biển; bảo đảm hài hòa giữa các hệ sinh thái kinh tế và tự nhiên, giữa bảo tồn và phát triển, giữa lợi ích của địa phương có biển và địa phương không có biển; phát huy tiềm năng, lợi thế của biển, tạo động lực phát triển kinh tế đất nước, đạt mục tiêu đưa Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh.

Với khoảng 50% dân số cả nước sống ở các vùng đất thấp và ven biển, Việt Nam được đánh giá là một trong những quốc gia dễ bị tổn thương và chịu nhiều tác động tiêu cực của biến đổi khí hậu, nước biển dâng. Đặc biệt, những năm qua, dưới áp lực của quá trình phát triển kinh tế-xã hội cũng như tính chất ô nhiễm môi trường biển xuyên biên giới, Việt Nam đang phải đối mặt với nhiều thách thức liên quan đến môi trường biển như: ô nhiễm chất thải rắn sinh hoạt; ô nhiễm môi trường nước biển ven bờ, nhất là ô nhiễm rác thải nhựa đại dương...

Để bảo vệ tài nguyên, môi trường biển, Đảng, Nhà nước đã ban hành nhiều chủ trương, chính sách quan trọng về quản lý tài nguyên, bảo vệ môi trường, ứng phó với biến đổi khí hậu và phát triển bền vững kinh tế biển; trong đó phải kể đến: Nghị quyết số 24/NQ-TW ngày 3/6/2013 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XI) về chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường; Nghị quyết số 36/NQ-TW ngày 22/10/2018 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng (khóa XII) về Chiến lược phát triển bền vững kinh tế biển Việt Nam đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Luật Bảo vệ môi trường năm 2020; Luật Tài nguyên, môi trường biển và hải đảo năm 2015; Chiến lược khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên, bảo vệ môi trường biển và hải đảo đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050; Chiến lược bảo vệ môi trường quốc gia đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050… và nhiều văn bản quy phạm pháp luật liên quan đến vấn đề này. Qua đó, từng bước nâng cao nhận thức về vị trí, vai trò của biển, đảo đối với phát triển kinh tế-xã hội; chủ quyền, an ninh quốc gia trên biển được giữ vững; công tác bảo vệ tài nguyên môi trường biển, ứng phó với biến đổi khí hậu, nước biển dâng ngày càng được chú trọng.

Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường Lê Minh Ngân cho biết: Đại dương nuôi sống nhân loại và mọi sự sống trên trái đất, nhưng những hiểu biết về đại dương còn rất hạn chế so với sự rộng lớn, bao la của đại dương. Các tác động và hậu quả thảm khốc gây ra cho đại dương đang được báo động ở nhiều nơi trên thế giới. Do vậy, Ngày Đại dương thế giới (8/6) năm 2024, có chủ đề “Hiểu biết sâu sắc hơn về đại dương” kêu gọi các quốc gia và tổ chức cùng khám phá, đánh thức những hiểu biết và đại dương; cùng nỗ lực thay đổi để bảo vệ đại dương, vì một đại dương xanh và bền vững. Hưởng ứng Ngày Đại dương thế giới, Tuần lễ Biển và Hải đảo Việt Nam (từ ngày 1 đến 8/6/2024) có chủ đề: “Quản lý, sử dụng bền vững không gian biển”. Đây là dịp để Việt Nam khẳng định tiềm lực, quyết tâm phát triển bền vững các ngành kinh tế biển, đồng thời bảo vệ tài nguyên môi trường và chủ quyền quốc gia trên biển. Bộ Tài nguyên và Môi trường đề nghị các ban, bộ, ngành, ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố tập trung tuyên truyền về quan điểm, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, luật pháp quốc tế về biển, đảo; quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của Việt Nam trên biển; vị trí, vai trò, tầm quan trọng của biển, đảo và đại dương; tài nguyên, môi trường biển, đảo; quản lý hiệu quả, giảm thiểu các mâu thuẫn trong khai thác, sử dụng không gian biển nhằm đạt được các mục tiêu phát triển bền vững về kinh tế biển, xã hội, bảo vệ môi trường, bảo tồn biển… Mặt khác, phát triển khoa học và công nghệ, bảo đảm quốc phòng, an ninh và hợp tác quốc tế hiệu quả, từng bước xây dựng Việt Nam trở thành quốc gia mạnh về biển, giàu từ biển.

Đối với các địa phương ven biển cần thực hiện tốt hơn nữa công tác quản lý, khai thác, sử dụng hợp lý, hiệu quả, công bằng, bền vững tài nguyên biển, hải đảo; ngăn ngừa, kiểm soát ô nhiễm môi trường biển; bảo vệ, duy trì và phục hồi đa dạng sinh học biển, ven biển và hải đảo; khai thác, đánh bắt thủy sản an toàn, bền vững, đúng pháp luật gắn với bảo vệ môi trường. Chủ động ứng phó có hiệu quả với biến đổi khí hậu và nước biển dâng; điều tra, nghiên cứu khoa học về biển, hải đảo phục vụ quản lý, sử dụng bền vững không gian biển, phát triển kinh tế-xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh; tăng cường kiểm soát việc thu gom, vận chuyển, xử lý chất thải, rác thải nhựa ven biển và trên các hải đảo. Các địa phương tổ chức khởi công, xây dựng, bàn giao các công trình bảo vệ môi trường phục vụ lợi ích của cộng đồng ven biển và trên các đảo, hải đảo; tổ chức các hoạt động có sự tham gia của cộng đồng như: Chiến dịch ra quân làm sạch biển, thu gom xử lý chất thải, rác thải, không thải rác thải nhựa ra môi trường...; phát hiện, biểu dương, khen thưởng những tổ chức, cá nhân, cộng đồng, doanh nghiệp thực hiện tốt việc sử dụng hợp lý tài nguyên, bảo vệ môi trường biển và hải đảo trên địa bàn mình quản lý ■

Có thể bạn quan tâm

Cuộc họp cấp bộ trưởng trước thềm COP31 tại Fiji (Ảnh TÂN HOA XÃ)

Đẩy nhanh hành động về khí hậu

Các nhà lãnh đạo khu vực Thái Bình Dương kêu gọi các nước giàu nhanh chóng viện trợ tài chính nhằm giúp các nước này “sinh tồn” trước khủng hoảng khí hậu.

Tường Hoàng thành Huế được chống đỡ bằng khung thép.

Thích ứng với thiên tai trong bảo tồn di sản

Sau trận lũ tháng 11/2025, đoạn tường Hoàng thành Huế dài khoảng 15m bị đổ sập nay đã được khôi phục. Dọc tuyến thành dài gần 3km này hiện vẫn còn hàng chục mét phải chống đỡ bằng khung thép, cho thấy những tác động ngày càng rõ của mưa lũ, nắng nóng, bão và sạt lở đối với hệ thống di tích hàng trăm năm tuổi của Huế.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 9/10/2026: Trung Bộ mưa lớn kéo dài, Bắc Bộ chiều tối có mưa dông

[Video] Dự báo thời tiết ngày 9/10/2026: Trung Bộ mưa lớn kéo dài, Bắc Bộ chiều tối có mưa dông

Mưa lớn tiếp tục là diễn biến đáng chú ý tại Trung Bộ, đặc biệt ở khu vực từ Quảng Trị đến Huế. Trong khi đó, mưa dông tại Thanh Hóa đến Hà Tĩnh có xu hướng mở rộng; Bắc Bộ ngày có nắng đan xen, riêng khu vực Đông Bắc Bộ mưa dông gia tăng về chiều tối; Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ chiều tối tiếp tục có mưa.

Thứ trưởng Nông nghiệp và Môi trường Lê Trọng Yên phát biểu tại hội nghị. (Ảnh: Tiến Đạt)

Nâng cao chất lượng dự báo, cảnh báo trong lĩnh vực khí tượng-thủy văn

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng diễn biến phức tạp như hiện nay, thiên tai cực đoan gia tăng cả về tần suất và cường độ, yêu cầu đối với công tác khí tượng-thủy văn ngày càng cao. Điều này đòi hỏi hệ thống pháp luật tiếp tục được hoàn thiện, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong giai đoạn mới.

[Video] Huế mưa lớn kéo dài, có nơi lượng mưa vượt 700mm

[Video] Huế mưa lớn kéo dài, có nơi lượng mưa vượt 700mm

Ngày 8/10, Chi cục Thủy lợi và Biến đổi khí hậu thuộc Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Huế cho biết, từ 19 giờ ngày 5/10 đến 7 giờ ngày 8/10, tổng lượng mưa đo được tại các trạm trên địa bàn phổ biến từ 200 đến 400mm , nhiều khu vực ghi nhận mức mưa đặc biệt lớn.

Dự báo viên Nguyễn Thị Hương Lý, Phòng Dự báo thời tiết, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, Cục Khí tượng Thủy văn, thông tin về tình hình mưa lớn diện rộng đang diễn ra tại khu vực Trung Bộ.

[Video] Mưa lớn tiếp diễn ở Trung Bộ, có nơi trên 500mm

Theo Dự báo viên Nguyễn Thị Hương Lý, Phòng Dự báo thời tiết, Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn quốc gia, Cục Khí tượng Thủy văn, mưa lớn đang tiếp diễn tại Trung Bộ, trong đó từ thành phố Huế đến thành phố Đà Nẵng và phía đông tỉnh Quảng Ngãi là những khu vực mưa lớn trọng điểm.

Đại tá Nguyễn Thế Vinh, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy quân sự thành phố kiểm tra vật chất cứu hộ cứu nạn tại xã Duy Nghĩa. (Ảnh: QUANG CƯỜNG)

Ứng phó mưa bão: Bộ Chỉ huy quân sự thành phố Đà Nẵng yêu cầu bố trí lực lượng, phương tiện ứng trực tại các khu vực xung yếu

Ngày 7/10, đoàn công tác Bộ Chỉ huy quân sự thành phố Đà Nẵng do đồng chí Đại tá Nguyễn Thế Vinh, Chỉ huy trưởng Bộ Chỉ huy quân sự thành phố làm trưởng đoàn, kiểm tra công tác phòng, chống thiên tai, tìm kiếm cứu nạn tại phường Hội An Đông và xã Duy Nghĩa.

Xí nghiệp Thi công cơ giới ứng trực trên đường Nguyễn Xiển. (Ảnh: Đơn vị cung cấp)

“Thoát nước xanh” giúp chống ngập đô thị

Ngập lụt đô thị đang trở thành vấn đề nghiêm trọng tại các đô thị lớn ở Việt Nam. Theo các chuyên gia, cần giải quyết từ khâu quy hoạch, quản lý nước đến phát triển các giải pháp thoát nước xanh, qua đó giảm tải cho hệ thống cống ngầm và tăng khả năng chống chịu của đô thị.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 7/10/2026: Trung Bộ mưa rất lớn, Bắc Bộ nắng ráo

[Video] Dự báo thời tiết ngày 7/10/2026: Trung Bộ mưa rất lớn, Bắc Bộ nắng ráo

Hôm nay, thời tiết Bắc Bộ khá thuận lợi với trạng thái tạnh ráo, có nắng và nền nhiệt tăng nhẹ. Trong khi đó, Trung Bộ tiếp tục có diễn biến đáng chú ý khi mưa rất to tập trung từ Quảng Trị đến Đà Nẵng và phía đông Quảng Ngãi, trọng tâm từ Huế đến Đà Nẵng. Nam Bộ ngày nắng gián đoạn, chiều tối và đêm có mưa dông.

Hệ thống thủy lợi Rào Nan, tỉnh Quảng Trị bảo đảm nguồn nước cho sản xuất trong mùa khô. (Ảnh: Bảo Hân)

El Nino gia tăng nguy cơ hạn hán, xâm nhập mặn

Theo dự báo, trạng thái El Nino có cường độ rất mạnh với xác suất rất cao xảy ra từ nay đến tháng 12, sau đó khả năng giảm dần và duy trì đến đầu mùa hè năm 2027. Do tác động của El Nino, nguy cơ xảy ra hạn hán, xâm nhập mặn ảnh hưởng đến hàng trăm nghìn ha cây trồng ở nhiều địa phương.

Chủ động vận hành điều tiết các hồ chứa thủy lợi nhằm chủ động đón lũ. (Ảnh: Bảo Hân)

Ứng phó với mưa lớn, ngập lụt, lũ quét

Ban Chỉ đạo phòng thủ dân sự quốc gia vừa có Văn bản số 56/BCĐ-BNNMT gửi các địa phương về việc chủ động ứng phó với mưa lớn, lũ, ngập lụt, lũ quét, sạt lở đất, lốc, sét, mưa đá.