Việc ứng dụng truy xuất nguồn gốc, thương mại điện tử và kết nối quốc tế giúp nông sản xứ Nghệ minh bạch, bền vững và khẳng định vị thế của tỉnh trên bản đồ nông nghiệp Việt Nam.
Nâng tầm giá trị nông sản
Mới đây, nhân kỷ niệm 80 năm xây dựng và phát triển ngành nông nghiệp và môi trường tỉnh, Nghệ An đã tổ chức Tuần lễ kết nối cung-cầu và quảng bá sản phẩm nông nghiệp Nghệ An với sự tham gia của hơn 150 gian hàng của doanh nghiệp, hợp tác xã, cơ sở OCOP trong và ngoài tỉnh cùng doanh nghiệp Nhật Bản.
Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Nghệ An Võ Thị Nhung nhấn mạnh, sự kiện nhằm giới thiệu thành tựu, sản phẩm và công nghệ mới trong sản xuất nông nghiệp hiện đại; đồng thời, tạo không gian kết nối giao thương, chia sẻ kinh nghiệm, mở rộng thị trường tiêu thụ bền vững trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng.
Với điều kiện tự nhiên đa dạng và khí hậu đặc thù, Nghệ An hiện có 743 sản phẩm OCOP đạt từ 3 sao trở lên.
Nhiều sản phẩm đã xây dựng được thương hiệu vững chắc trên thị trường như: Cam Vinh, chè Nghệ An, lạc sen Nam Đàn, mực khô Cửa Lò, lươn xứ Nghệ, cá thu Nghệ An, gừng Kỳ Sơn, mật ong Nghĩa Đàn… được người tiêu dùng trong nước và quốc tế tin tưởng, đánh giá cao.
Những năm gần đây, hoạt động xúc tiến thương mại của tỉnh đã chuyển từ manh mún, nhỏ lẻ sang chiến lược bài bản, dài hạn.
Ngành nông nghiệp và môi trường thường xuyên phối hợp với các tập đoàn bán lẻ, chuỗi phân phối lớn như Central Retail, Mega Market, Lotte, Saigon Co.op, Bách Hóa Xanh, Winmart… tổ chức hội nghị kết nối cung-cầu, hội chợ OCOP, hội thảo xúc tiến xuất khẩu.
Qua đó, nhiều sản phẩm chủ lực đã ký kết hợp đồng tiêu thụ ổn định, góp phần bảo đảm đầu ra và nâng cao thu nhập cho nông dân. Song song với thị trường trong nước, Nghệ An tích cực đưa nông sản tham gia các hội chợ quốc gia như: AgroViet, Hội chợ OCOP Quốc gia và các sự kiện tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng.
Đáng chú ý, sản phẩm lươn đồng của tỉnh Nghệ An nhờ chế biến sâu và đáp ứng yêu cầu truy xuất nguồn gốc đã xuất khẩu thành công sang thị trường Mỹ, khẳng định năng lực hội nhập của nông sản địa phương.
Chuỗi nông sản thông minh, bền vững
Để nâng tầm giá trị nông sản, Nghệ An từng bước ứng dụng công nghệ và truy xuất nguồn gốc, coi đây là nền tảng cốt lõi của thương hiệu nông sản thông minh.
Chi cục trưởng Chất lượng, Chế biến và Phát triển thị trường tỉnh Nghệ An Nguyễn Văn Hà cho biết, xây dựng thương hiệu bền vững không chỉ dừng ở bao bì hay quảng bá, mà phải dựa trên minh bạch thông tin, kiểm soát chất lượng và khả năng truy xuất nguồn gốc.
Ngành đang triển khai hệ thống phần mềm truy xuất nguồn gốc điện tử, cấp mã QR (mã phản hồi nhanh) cho các sản phẩm nông, lâm, thủy sản và OCOP.
Trong 9 tháng năm 2025, chi cục đã cấp 16 mã QR mới cho 10 cơ sở, nâng tổng số lên 213 mã cho 168 cơ sở sản xuất. Việc dán mã QR giúp người tiêu dùng dễ dàng tiếp cận thông tin, tạo niềm tin và nâng cao giá trị thương hiệu.
Cùng với đó, tỉnh hỗ trợ các chủ thể OCOP thiết kế bao bì, nhãn mác, xây dựng câu chuyện sản phẩm theo hướng chuyên nghiệp, đồng bộ hình ảnh thương hiệu trên các nền tảng số; góp phần nâng cao khả năng nhận diện và sức cạnh tranh của sản phẩm trên thị trường trong nước và quốc tế.
Trong bối cảnh chuyển đổi số, Nghệ An xác định thương mại điện tử là kênh xúc tiến quan trọng. Hàng trăm doanh nghiệp, hợp tác xã đã được hỗ trợ đưa sản phẩm OCOP lên các sàn Postmart.vn, Voso.vn, Shopee, Tiki, Lazada; đồng thời, tận dụng mạng xã hội Facebook, Zalo, TikTok, YouTube để quảng bá sản phẩm.
Các lớp tập huấn kỹ năng bán hàng online, livestream thương mại, marketing số được tổ chức định kỳ, giúp nông dân và chủ thể OCOP làm quen với phương thức tiếp cận người tiêu dùng hiện đại.
Nhiều sản phẩm như: Trà hoa vàng, mật ong rừng, bột gừng Kỳ Sơn, lạc sen Nam Đàn... đã có gian hàng trực tuyến riêng, doanh thu tăng gấp 2-3 lần so với bán hàng truyền thống.
Một điểm nhấn trong xúc tiến thương mại của Nghệ An là hợp tác quốc tế thông qua Diễn đàn phát triển thị trường nông nghiệp, được Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) hỗ trợ.
Diễn đàn đã thúc đẩy các chuỗi liên kết tiêu thụ nông sản bền vững, hỗ trợ hơn 20 cơ sở với 40 sản phẩm OCOP xuất khẩu sang Nhật Bản, Hàn Quốc và châu Âu.
Đồng thời, dự án phát triển chuỗi giá trị tỏi Sanuki, cùng việc đưa trà shan tuyết, rượu nếp cẩm, xúp Nghệ An vào hệ thống cửa hàng Hà Nội Shouten, giúp giới thiệu hàng Việt chất lượng cao cho người Nhật Bản tại Việt Nam.
Hiện nay, Nghệ An đang xây dựng cơ sở dữ liệu điện tử về sản xuất và tiêu thụ nông sản, cập nhật thông tin doanh nghiệp, hợp tác xã, sản phẩm và nhu cầu thị trường. Đây là nền tảng dữ liệu mở phục vụ phân tích thị trường, kết nối cung-cầu và truy xuất minh bạch toàn chuỗi giá trị.
Ngành nông nghiệp và môi trường Nghệ An đặt mục tiêu phát triển thương hiệu nông sản thông minh, kết hợp giữa chất lượng, công nghệ và bản sắc địa phương.
Trọng tâm là xúc tiến thương mại trực tuyến, phát triển chuỗi giá trị số hóa gắn với logistics, thanh toán điện tử và thương mại biên giới; đẩy mạnh marketing địa phương, xây dựng hình ảnh “Nghệ An- vùng đất nông sản thông minh, thân thiện và bền vững”.
Cùng với đó, tỉnh tăng cường hợp tác liên vùng, tổ chức chuỗi sự kiện quảng bá nông sản Bắc Trung Bộ, hướng tới xuất khẩu chính ngạch sang thị trường cao cấp như Nhật Bản, Liên minh châu Âu (EU); phát hành bản tin điện tử thương mại nông sản cập nhật giá cả, xu hướng tiêu dùng và chính sách hỗ trợ doanh nghiệp.
Mỗi sản phẩm OCOP không chỉ là đặc sản vùng miền mà còn là “đại sứ thông minh”, mang tinh thần đổi mới, sáng tạo và khát vọng hội nhập của người dân xứ Nghệ vươn ra thị trường quốc tế.
