Thúc đẩy văn hóa đọc qua hệ thống thư viện

Hà Nội hiện có mạng lưới thư viện phát triển rộng khắp, nhưng nhiều địa phương chưa thật sự quan tâm đầu tư hạ tầng, sách báo nên hoạt động còn nhiều khó khăn.
Độc giả nhí tham gia các hoạt động tại Thư viện Dương Liễu (huyện Hoài Đức).
Độc giả nhí tham gia các hoạt động tại Thư viện Dương Liễu (huyện Hoài Đức).

Những năm qua, thành phố Hà Nội đã xây dựng được một mạng lưới thư viện rộng khắp, từ cấp thành phố đến các địa phương. Trong đó, lớn nhất là Thư viện Hà Nội với hàng trăm nghìn tài liệu, gồm các loại sách báo phổ thông cũng như nhiều tài liệu dành cho nghiên cứu khoa học. Các thư viện quận Tây Hồ, quận Hoàn Kiếm không chỉ phục vụ bạn đọc theo kiểu "cổ điển" mà thường xuyên có các hoạt động khuyến khích văn hóa đọc như: Giao lưu, tọa đàm, trưng bày sách, báo… Đối với hệ thống thư viện cơ sở, ngoài những thư viện do chính quyền đầu tư, còn không ít thư viện ra đời từ sự đóng góp của những cá nhân hay cộng đồng hoạt động hiệu quả. Điển hình là thư viện làng Bình Vọng (huyện Thường Tín), thư viện Dương Liễu (huyện Hoài Đức), thư viện gia đình ông Trần Đình Tùng (xã Hát Môn, huyện Phúc Thọ)… Giám đốc Thư viện Hà Nội Trần Tuấn Anh cho biết: "Ngoài thư viện cấp thành phố, hệ thống thư viện công cộng trên địa bàn Hà Nội còn bao gồm: 29 thư viện cấp huyện (trong tổng số 30 quận, huyện, thị xã); 54 thư viện cấp xã, phường; hơn 1.000 thư viện, phòng đọc tại các thôn, làng, tổ dân phố. Đây là những mắt xích quan trọng cung cấp thông tin, tri thức đến người dân".

Mặc dù vậy, hoạt động của hệ thống thư viện cơ sở còn nhiều khó khăn. Ngay cả thư viện cấp huyện, nhiều địa phương vẫn chưa đầu tư đúng tầm. Thư viện huyện Ứng Hòa được bố trí như một kho sách, không có bàn ghế, thường xuyên đóng cửa. Thư viện huyện Gia Lâm nằm xa khu dân cư, dẫn đến việc khó tiếp cận. Trong khi đó, Thư viện huyện Mỹ Đức thì nằm trong Trung tâm Văn hóa, Thông tin và Thể thao huyện. Cán bộ Thư viện huyện Đông Anh Ngô Thanh Hương cho biết: "Thư viện huyện Đông Anh hiện giờ không có trụ sở, khuôn viên riêng. Diện tích sử dụng cho hoạt động thư viện hiện nhỏ, hẹp. Đây là những khó khăn rất lớn trong phát triển văn hóa đọc". Trong khi đó, giới trẻ có xu hướng tìm đến các trải nghiệm trên Facebook, TikTok, mà xa rời văn hóa đọc.

Thực tế này đòi hỏi ngành thư viện phải có những đổi mới để đáp ứng yêu cầu phát triển văn hóa đọc. Phó Giám đốc Trung tâm Văn hóa, Thông tin và Thể thao quận Tây Hồ Phùng Ngọc Anh cho biết: "Hiện nay, công nghệ ngày càng phát triển mạnh mẽ, giới trẻ thường bị thu hút bởi mạng xã hội. Do đó, hoạt động thư viện cần "bắt nhịp" với xu hướng này. Những năm gần đây, song song với đầu tư cơ sở vật chất, vốn tài liệu và phương pháp tiếp cận để phục vụ đối tượng, Thư viện quận Tây Hồ triển khai việc giới thiệu sách đến bạn đọc bằng các video clip qua kênh truyền thông như YouTube, Fanpage. Thư viện cũng xây dựng danh mục giới thiệu sách bằng mã QR, giúp bạn đọc tra cứu, có thể nghe sách nói hoặc đọc nội dung giới thiệu sách một cách thuận tiện khi dùng điện thoại thông minh". Cùng chia sẻ với quan điểm này, Phó Giám đốc Trung tâm Văn hóa, Thông tin và Thể thao quận Hai Bà Trưng Trần Trung Hiếu cũng cho rằng, việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ vào hoạt động thư viện là một tất yếu. Cách mạng công nghiệp 4.0 tạo ra thách thức, nhưng cũng đưa đến nhiều cơ hội cho văn hóa đọc. Nếu được tận dụng và khai thác các ưu thế của công nghệ thì sẽ phát triển được hoạt động thư viện tốt hơn.

Huyện Phúc Thọ là một huyện nghèo, thư viện huyện chỉ rộng 70m2 nhưng hoạt động khá quy củ. Ngoài phục vụ độc giả tại chỗ, Trung tâm Văn hóa, Thông tin và Thể thao huyện còn phát triển văn hóa đọc thông qua mô hình tủ sách ở những làng văn hóa. Một số tủ sách hoạt động hiệu quả như: Tủ sách Cung Sơn (xã Tích Giang), Tủ sách Thư Trai (xã Phúc Hòa)… Cán bộ Trung tâm Văn hóa, Thông tin và Thể thao huyện Phúc Thọ Nguyễn Thị Hoa cho biết: "Để đáp ứng nhu cầu của độc giả thì cần nghiên cứu nhu cầu của từng nhóm đối tượng độc giả. Thư viện huyện Phúc Thọ đã triển khai khảo sát ý kiến của độc giả để hiểu rõ nhu cầu, tâm lý của từng nhóm đối tượng. Thư viện còn triển khai các hoạt động nhằm xây dựng phong trào đọc sách, báo ở cơ sở với nhiều hình thức khác nhau".

Ngoài ra, đại diện nhiều thư viện trên địa bàn thành phố đề xuất các địa phương cần đầu tư đồng bộ hơn cho hạ tầng; các thư viện kết nối để tạo ra một hệ thống tư liệu chung, thực hiện luân chuyển tài liệu giữa các địa phương để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của độc giả. Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội Trần Thị Vân Anh cho biết, cùng với sự chủ động của các địa phương, cơ sở, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội, Thư viện Hà Nội sẽ hỗ trợ phát triển hệ thống thư viện công cộng; Sở Văn hóa và Thể thao sẽ đề xuất xây dựng cơ chế hỗ trợ cho các thủ thư, trao giải thưởng cho các cá nhân, tổ chức tích cực trong hoạt động thư viện cơ sở… để thúc đẩy hoạt động của thư viện.

Có thể bạn quan tâm

Tập đoàn MISA xây dựng Nền tảng AI tự vận hành 24/7.

Doanh nghiệp ứng dụng AI để bứt phá

Trong bối cảnh Hà Nội hướng tới mục tiêu tăng trưởng GRDP hai con số, trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành công cụ có khả năng tạo sức bật trực tiếp cho doanh nghiệp. Tuy nhiên, câu chuyện không dừng ở “mua một sản phẩm AI” mà là bài toán về quản trị và ứng dụng công nghệ.

Khu nhà ở xã hội Đặng Xá, xã Thuận An, Hà Nội.

Tạo lập quỹ nhà ở phục vụ giải phóng mặt bằng

Từ ngày 1/8/2024 đến nay, Thành phố Hà Nội đã hình thành quỹ nhà ở phục vụ công tác giải phóng mặt bằng thông qua hai nguồn chủ yếu là quỹ nhà ở xã hội và quỹ nhà ở tái định cư, góp phần phục vụ các dự án thu hồi đất, các dự án đầu tư công trọng điểm, cải tạo chung cư cũ và chỉnh trang đô thị.

Hạ tầng giao thông tại Hà Nội sẽ được số hóa để nâng cao hiệu quả công tác quản lý (Ảnh PHẠM HÙNG)

Số hóa quản lý kết cấu hạ tầng giao thông

Hà Nội vừa chính thức vận hành hệ thống quản lý kết cấu hạ tầng giao thông của thành phố trên nền bản đồ số. Sự kiện này không chỉ đánh dấu bước chuyển từ quản lý sang quản trị dựa trên dữ liệu, mà còn tạo nền tảng để thành phố khai thác hiệu quả tài sản hạ tầng và nâng cao chất lượng quản lý đô thị.

Bí thư Đảng ủy xã Hát Môn trao tiền hỗ trợ người dân xây dựng nhà ở.

Mái ấm từ vòng tay cộng đồng

Với quyết tâm xóa nhà dột nát, giúp những hoàn cảnh khó khăn có ngôi nhà mới, an cư lạc nghiệp, xã Hát Môn (Hà Nội) triển khai chương trình xây dựng nhà vòng tay cộng đồng dành cho các đối tượng yếu thế, thể hiện tinh thần tương thân tương ái, lan tỏa những giá trị nhân văn trong cộng đồng.

Thường trực Đảng ủy xã Phú Nghĩa thường xuyên đi kiểm tra, đánh giá tiến độ giải phóng mặt bằng Quốc lộ 6 qua địa bàn xã.

Đẩy nhanh tiến độ Quốc lộ 6 bằng huy động sức mạnh lòng dân

Dự án cải tạo, nâng cấp Quốc lộ 6 đoạn Ba La-Xuân Mai qua địa bàn xã Phú Nghĩa (Hà Nội) đã hoàn thành công tác bàn giao mặt bằng đúng tiến độ nhờ những cách làm sáng tạo, linh hoạt, phát huy sức mạnh của cả hệ thống chính trị và tạo được sự đồng thuận sâu rộng trong nhân dân.

Đồng bào Mường ở Mỹ Đức giới thiệu nét đẹp văn hóa với khách du lịch.

Khai thác giá trị văn hóa Mường trong du lịch

Từ chỗ chính quyền, người dân luôn lo lắng về gìn giữ bản sắc văn hóa Mường, giờ đây, cộng đồng người Mường trên địa bàn xã Mỹ Đức đang khai thác những giá trị văn hóa bản địa để phát triển du lịch.

Lực lượng liên ngành kiểm tra hàng hóa có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.

Quyết liệt xử lý xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ

Sáu tháng đầu năm 2026, các lực lượng chức năng Hà Nội phát hiện, xử lý 1.610 vụ hàng giả, xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Hàng vi phạm không còn nhỏ lẻ mà tổ chức theo chuỗi, len lỏi vào cả những nhóm thực phẩm tiêu dùng hằng ngày, đòi hỏi các ngành chức năng đấu tranh, ngăn chặn thường xuyên, liên tục.

Công nhân Công ty Thoát nước Hà Nội khắc phục úng ngập.

Hiệu quả từ các dự án chống ngập khẩn cấp

Những ngày qua, Thủ đô Hà Nội liên tiếp xảy ra các trận mưa cường độ lớn trong thời gian ngắn, gây ngập úng cục bộ một số khu vực; nhưng nhờ khai thác, vận hành hiệu quả các công trình, dự án chống ngập theo lệnh khẩn cấp, việc tiêu thoát nước nhanh chóng, hiệu quả hơn.

Tổ công tác thuộc UBND xã Thanh Trì hỗ trợ người dân cập nhật dữ liệu đất đai tại nhà (Ảnh THANH HỒNG)

Tăng tốc hoàn thành cơ sở dữ liệu đất đai

Với tổng diện tích đất tự nhiên gần 336.000 ha, tương đương hơn 4,19 triệu thửa đất, Hà Nội là một trong những địa phương có khối lượng công việc lớn nhất cả nước về cơ sở dữ liệu đất đai.

Giải phóng mặt bằng bàn giao cho đơn vị thi công đang được khẩn trương thực hiện tại phường Yên Nghĩa (Ảnh KHÁNH LÊ)

Cơ bản hoàn thành giải phóng mặt bằng dự án cải tạo Quốc lộ 6

Sau thời gian gặp nhiều khó khăn, đến nay dự án đầu tư xây dựng, cải tạo và nâng cấp Quốc lộ 6 đoạn Ba La-Xuân Mai đã cơ bản hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng. Các xã, phường có dự án đi qua đã huy động cả hệ thống chính trị vào cuộc, vận động người dân đồng thuận bàn giao mặt bằng.

Khách trải nghiệm chằm nón tại gian hàng Hợp tác xã Mây tre nón lá Thu Hương, xã Thanh Oai.

Nâng cao sức cạnh tranh của hợp tác xã

Trong bối cảnh mới, khu vực kinh tế tập thể, hợp tác xã của Hà Nội đã có nhiều đổi mới, từng bước nâng cao vai trò trong nền kinh tế. Tuy nhiên, hoạt động của hợp tác xã vẫn còn nhiều khó khăn, bất cập. Ngoài những giải pháp hỗ trợ từ thành phố, khu vực này cần phát huy nội lực để đóng góp nhiều hơn cho kinh tế-xã hội Thủ đô.

Người dân xã Quang Minh bốc thăm nhận đất dịch vụ.

Giải quyết dứt điểm vướng mắc đất dịch vụ cho người dân

Với quyết tâm giải quyết dứt điểm các vướng mắc tồn đọng kéo dài, HĐND thành phố Hà Nội vừa thông qua Nghị quyết số 44/NQ-HĐND ngày 15/7/2026 về việc thực hiện hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp và tạo việc làm bằng hình thức giao đất dịch vụ, đất ở để giải quyết vướng mắc trên địa bàn một số xã, phường cho người dân.