Tin tức Sản phẩm Câu chuyện phát triển Multimedia Hỏi/Đáp

Tài chính – Chứng khoán

Tạo dựng chuẩn mực thống nhất trong hoạt động thu hồi nợ

Trong bối cảnh hệ thống tài chính-ngân hàng đang đối diện với áp lực gia tăng từ nợ tiềm ẩn và yêu cầu mở rộng tín dụng phục vụ phát triển kinh tế, việc thiết lập một chuẩn mực thống nhất trong hoạt động thu hồi nợ không còn là lựa chọn, mà đã trở thành yêu cầu mang tính cấu trúc.

Tiến sĩ Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam phát biểu tại hội nghị.
Tiến sĩ Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam phát biểu tại hội nghị.

Sự ra đời của Bộ Quy tắc ứng xử trong hoạt động thu hồi nợ đánh dấu một bước chuyển quan trọng: từ quản trị bằng quy định sang quản trị bằng chuẩn mực, từ hành xử đơn lẻ sang một hệ giá trị chung của toàn ngành.

Chuẩn hóa hành vi, yêu cầu cấp thiết từ thực tiễn

Phát biểu ý kiến tại Hội nghị triển khai Bộ Quy tắc ứng xử trong hoạt động thu hồi nợ do Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam phối hợp IFC tổ chức ngày 20/4, Tiến sĩ Nguyễn Quốc Hùng, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam khẳng định, việc ban hành Bộ Quy tắc là cần thiết nhằm tạo chuẩn mực thống nhất, nâng cao tính minh bạch, văn minh và tạo sự đồng cảm của xã hội đối với hoạt động ngân hàng.

Nhìn lại bối cảnh ba năm gần đây, có thể thấy hoạt động tín dụng đã mở rộng đáng kể nhằm hỗ trợ doanh nghiệp và người dân vượt qua khó khăn sau đại dịch Covid-19. Tuy nhiên, sự gia tăng về quy mô tín dụng cũng kéo theo hệ quả tất yếu: áp lực thu hồi nợ gia tăng, đặc biệt khi một bộ phận khách hàng mất khả năng thanh toán hoặc trì hoãn nghĩa vụ tài chính. Thực tiễn này đã bộc lộ những "khoảng trống" trong cách thức triển khai thu hồi nợ. Trong một số trường hợp, các biện pháp áp dụng chưa thực sự chuẩn mực, gây tác động tiêu cực đến hình ảnh của ngành ngân hàng.

Đây không chỉ là vấn đề nghiệp vụ, mà còn liên quan đến niềm tin, yếu tố cốt lõi của hệ thống tài chính. Theo nhiều ý kiến, về mặt pháp lý, hệ thống ngân hàng Việt Nam không thiếu công cụ. Hành lang pháp lý hiện hành đã tương đối đầy đủ, từ Luật, Nghị định, Thông tư đến các văn bản hướng dẫn. Đặc biệt, các tổ chức tín dụng đã được trao quyền thu giữ tài sản bảo đảm, một quyền hạn quan trọng trong xử lý nợ. Nhưng vấn đề cốt lõi, như Tiến sĩ Nguyễn Quốc Hùng thẳng thắn đặt ra, không nằm ở quyền có hay không, mà nằm ở cách thức thực thi: làm thế nào để việc thu hồi nợ vừa hiệu quả, vừa nhận được sự chia sẻ, đồng cảm của xã hội.

Chính từ yêu cầu thực tiễn đó, Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam đã phối hợp với các cơ quan liên quan và các tổ chức quốc tế, đặc biệt là IFC, xây dựng Bộ Quy tắc ứng xử trong hoạt động thu hồi nợ, cùng với Sổ tay tái cấu trúc nợ ngoài tòa. Bộ Quy tắc được ban hành ngày 31/3/2026 theo Quyết định số 15/QĐ-HHNH, là kết quả của một quá trình chuẩn bị công phu, với sự tham gia góp ý của nhiều cơ quan như Ngân hàng Nhà nước, Bộ Công an, Bộ Tư pháp, Viện Kiểm sát nhân dân tối cao và Tòa án nhân dân tối cao.

Điểm đáng chú ý, dù không phải là văn bản quy phạm pháp luật, Bộ Quy tắc lại mang tính định hướng hành vi rất rõ ràng. Đây chính là "khoảng trống" mà pháp luật khó có thể bao quát: chuẩn hóa cách ứng xử trong những tình huống cụ thể, nơi ranh giới giữa “đúng luật” và “đúng chuẩn mực” không phải lúc nào cũng trùng khớp.

Theo ông Nguyễn Hưng Quang, Phó Trưởng Ban soạn thảo, Bộ Quy tắc gồm 3 chương, 11 điều, quy định cụ thể từ phạm vi áp dụng, nguyên tắc thu hồi nợ đến các chuẩn mực ứng xử đối với khách hàng. Trong đó, nhấn mạnh các nguyên tắc cốt lõi: tuân thủ pháp luật, minh bạch thông tin, tôn trọng quyền và lợi ích hợp pháp của khách hàng, bảo mật dữ liệu và bảo vệ hình ảnh tổ chức tín dụng.

Đáng lưu ý, Bộ Quy tắc đặt ra các giới hạn rõ ràng đối với hành vi thu hồi nợ. Những hành vi như đe dọa, quấy rối, cung cấp thông tin sai lệch hay xâm phạm quyền riêng tư đều bị nghiêm cấm. Điều này không chỉ nhằm bảo vệ khách hàng, mà còn bảo vệ chính hệ thống tín dụng khỏi những rủi ro về uy tín và pháp lý.

Hướng tới hệ sinh thái tín dụng bền vững

Từ góc nhìn doanh nghiệp, ông Nguyễn Đình Đức, Chủ nhiệm Câu lạc bộ Tài chính Tiêu dùng, Phó Tổng Giám đốc Công ty Tài chính TNHH HD Saison cho rằng, hoạt động thu hồi nợ là một cấu phần quan trọng của hệ thống tín dụng, nhưng cũng là lĩnh vực nhạy cảm, dễ gây hiểu lầm trong xã hội nếu thiếu chuẩn mực thống nhất.

toan-canh-hoi-nghi-trien-khai-219.jpg
Toàn cảnh Hội nghị triển khai Bộ Quy tắc ứng xử trong hoạt động thu hồi nợ.

Theo ông Đức, hiệu quả thu hồi nợ không đến từ việc gia tăng tần suất tiếp cận, mà từ cách tiếp cận phù hợp với từng hoàn cảnh cụ thể. Điều này đặt ra một yêu cầu cao hơn: không chỉ “làm đúng”, mà còn phải “làm đúng cách”. Nói cách khác, chuẩn mực ứng xử không phải là một bộ quy định cứng nhắc, mà là một hệ quy chiếu để điều chỉnh hành vi trong những tình huống đa dạng và phức tạp của thực tế. Điều này cũng đồng nghĩa với việc, mỗi tổ chức tín dụng không thể chỉ dừng lại ở việc “sao chép” Bộ Quy tắc, mà phải chuyển hóa thành quy định nội bộ, đào tạo nhân sự, thiết lập cơ chế giám sát và kiểm soát thực thi. Nếu không có sự nhất quán trong toàn hệ thống, Bộ Quy tắc sẽ chỉ dừng lại ở mức khuyến nghị, thay vì trở thành một chuẩn mực vận hành thật sự.

Một khía cạnh khác cần được nhìn nhận thẳng thắn là sự cân bằng giữa quyền lực của tổ chức tín dụng và trách nhiệm đối với xã hội. Việc trao quyền thu giữ tài sản bảo đảm cho các tổ chức tín dụng là một bước tiến quan trọng trong hoàn thiện khung pháp lý. Tuy nhiên, quyền lực càng lớn thì yêu cầu về chuẩn mực thực thi càng cao. Nếu quyền lực được sử dụng thiếu kiểm soát, hệ quả không chỉ là những vụ việc đơn lẻ, mà là sự xói mòn niềm tin đối với toàn bộ hệ thống ngân hàng. Ngược lại, nếu quyền lực được đặt trong khuôn khổ của chuẩn mực ứng xử minh bạch, nhân văn, thì đây sẽ là nền tảng để củng cố niềm tin, một yếu tố sống còn của hoạt động tín dụng.

Tiến sĩ Nguyễn Quốc Hùng cũng nhấn mạnh một điểm không thể bỏ qua, đó là trách nhiệm của người đi vay. Không thể chấp nhận tình trạng khách hàng có khả năng trả nợ nhưng cố tình chây ì, trì hoãn hoặc tạo tranh chấp để né tránh nghĩa vụ. Đây là một thực tế cần được nhìn nhận khách quan. Một hệ thống tín dụng lành mạnh không thể chỉ dựa vào chuẩn mực của bên cho vay, mà phải có sự tuân thủ từ cả phía người vay.

HỒNG ANH

Tin liên quan

xử lý nợ xấu thu hồi nợ minh bạch thi hành án Bộ quy tắc

Có thể bạn quan tâm

Phó Cục trưởng Cục Thuế Vũ Chí Hùng phát biểu khai mạc hội thảo.

Rà soát tổ chức bộ máy ngành Thuế theo mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp

Sáng 25/6, Cục Thuế tổ chức Hội thảo sơ kết một năm triển khai mô hình tổ chức bộ máy theo chính quyền địa phương hai cấp, đánh giá kết quả vận hành thực tế, đồng thời rà soát, đề xuất giải pháp hoàn thiện chức năng, nhiệm vụ và cơ cấu tổ chức của cơ quan thuế các cấp. Hội thảo do Phó Cục trưởng Cục Thuế Vũ Chí Hùng chủ trì.

Thứ trưởng Tài chính Cao Anh Tuấn phát chỉ đạo hội thảo.

Rà soát, hoàn thiện dự thảo Thông tư hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế

Ngày 24/6, tại tỉnh Quảng Ninh, Cục Thuế tổ chức Hội thảo rà soát, hoàn thiện dự thảo Thông tư quy định chi tiết một số điều của Luật Quản lý thuế và Nghị định của Chính phủ quy định chi tiết một số điều, biện pháp tổ chức thi hành Luật Quản lý thuế. Thứ trưởng Tài chính Cao Anh Tuấn dự và phát biểu chỉ đạo tại hội thảo.

Công chức thuế hướng dẫn, hỗ trợ tại cơ sở của người nộp thuế.

Thuế tỉnh Đồng Tháp tăng cường làm sạch mã số thuế

Thực hiện Quyết định số 595/QĐ-CT của Cục Thuế về triển khai Chiến dịch “Làm sạch mã số thuế-Tháo gỡ điểm nghẽn trong kinh doanh”, Thuế tỉnh Đồng Tháp đã và đang tăng cường các giải pháp, rà soát, xử lý các trường hợp vi phạm nhằm tạo điều kiện môi trường kinh doanh thuận lợi và minh bạch.

Bí thư Đảng ủy, Cục trưởng Cục Thuế Mai Xuân Thành phát biểu chỉ đạo tại hội nghị.

Tập trung đổi mới để hoàn thành nhiệm vụ thu ngân sách với hiệu suất cao nhất

Ngày 23/6, Đảng ủy Cục Thuế tổ chức Hội nghị sơ kết công tác Đảng 6 tháng đầu năm 2026, triển khai nhiệm vụ trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026. Dự hội nghị có tập thể Ban Thường vụ, Ban Chấp hành Đảng bộ Cục Thuế; Ủy ban Kiểm tra Đảng ủy Cục Thuế, Bí thư các Đảng bộ/Chi bộ trực thuộc Đảng bộ Cục Thuế.

[Infographic] Chứng khoán ngày 22/6: VN-Index tăng 1,83%, hướng đến vùng kháng cự 1.870-1.900 điểm

[Infographic] Chứng khoán ngày 22/6: VN-Index tăng 1,83%, hướng đến vùng kháng cự 1.870-1.900 điểm

Thị trường có phiên giao dịch đầu tuần tích cực, VN-Index tăng 33,37 điểm lên mức 1.857,91 điểm, hướng đến vùng kháng cự 1.870-1.900 điểm. Độ rộng trên HoSE nghiêng về tiêu cực với 180 mã giảm giá, 128 mã tăng giá, 49 mã giữ giá tham chiếu. Thanh khoản thị trường giảm, khối lượng giao dịch khớp lệnh giảm 15,9%. 

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Chứng khoán ngày 22/6: VN-Index bứt phá gần 34 điểm, nhóm bất động sản dẫn dắt đà tăng

Phiên giao dịch ngày 22/6, sắc xanh chiếm ưu thế trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Cổ phiếu bất động sản trở thành tâm điểm với VIC và VHM tăng kịch trần đóng góp lớn nhất vào đà đi lên của chỉ số VN-Index, bất chấp áp lực bán ròng từ khối ngoại. Chốt phiên, VN-Index tăng 33,38 điểm, lên mức 1.857,91 điểm.

Những điểm mới đáng chú ý của Nghị định số 200/2026/NĐ-CP về chào bán trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ

Những điểm mới đáng chú ý của Nghị định số 200/2026/NĐ-CP về chào bán trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ

Ngày 5/6/2026, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 200/2026/NĐ-CP quy định về chào bán trái phiếu doanh nghiệp riêng lẻ tại thị trường trong nước và chào bán trái phiếu doanh nghiệp ra thị trường quốc tế (thay thế Nghị định số 153/2020/NĐ-CP, Nghị định số 65/2022/NĐ-CP và Nghị định số 08/2023/NĐ-CP).

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Chứng khoán ngày 18/6: VN-Index tăng hơn 24 điểm bất chấp khối ngoại xả mạnh cổ phiếu trụ

Phiên giao dịch ngày 18/6, sắc xanh chiếm ưu thế trên thị trường chứng khoán Việt Nam. VN-Index tăng 24,27 điểm (+1,34%), lên mức 1.830,47 điểm khi chốt phiên. Động lực chính đến từ nhóm bất động sản, đặc biệt là VIC, VHM và VRE đồng loạt tăng trần, bất chấp áp lực điều chỉnh từ nhóm ngân hàng, chứng khoán và thép.

Hộ kinh doanh mới chuyển đổi lên doanh nghiệp sẽ được đơn giản thủ tục thuế, kế toán. Trong ảnh: Cán bộ Thuế cơ sở 5 tỉnh Hà Tĩnh hỗ trợ hộ kinh doanh kê khai thuế trên ứng dụng eTax Mobile. (Ảnh: PHAN TÂM)

Mở cơ chế vay vốn cho doanh nghiệp nhỏ và vừa

Mặc dù chiếm 98% về số lượng nhưng vốn tín dụng cho doanh nghiệp nhỏ và vừa hiện chỉ chiếm khoảng 19-20% tổng dư nợ toàn nền kinh tế. Bộ Tài chính đề xuất nhiều giải pháp mới trong dự án Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa (sửa đổi) nhằm thúc đẩy khu vực doanh nghiệp này phát triển nhanh, bền vững.

Ảnh minh họa.

Chứng khoán ngày 17/6: Khối ngoại bán ròng mạnh, VN-Index đảo chiều giảm điểm

Phiên giao dịch ngày 17/6, thị trường chứng khoán Việt Nam diễn biến phân hóa. Áp lực bán mạnh tại nhóm bất động sản, đặc biệt là VIC và VHM, đã kéo các chỉ số chính đi xuống, dù nhóm ngân hàng và chứng khoán duy trì sắc xanh hỗ trợ thị trường. Chốt phiên, VN-Index giảm 1,74 điểm (-0,1%), xuống mức 1.806,2 điểm.

Chỉ số MXV-Index.

Giá dầu lao dốc kéo MXV-Index giảm, cà-phê nối dài đà tăng

Thị trường hàng hóa nguyên liệu thế giới tiếp tục ghi nhận diễn biến phân hóa mạnh trong phiên giao dịch ngày 16/6. Trong khi nhóm nguyên liệu công nghiệp khởi sắc nhờ đà tăng mạnh của cà-phê, áp lực bán áp đảo trên thị trường năng lượng đã kéo chỉ số MXV-Index giảm gần 0,6%, xuống còn 2.674 điểm khi đóng cửa.

Ảnh minh họa.

Chứng khoán ngày 16/6: VN-Index tăng hơn 8 điểm nhờ lực kéo từ nhóm bất động sản và chứng khoán

Phiên giao dịch ngày 16/6, thị trường chứng khoán Việt Nam duy trì đà phục hồi khi nhóm cổ phiếu chứng khoán, bất động sản và năng lượng đồng loạt khởi sắc, giúp VN-Index tăng 8,63 điểm lên 1.807,94 điểm. Dù thanh khoản giảm so với phiên trước và khối ngoại quay lại bán ròng, sắc xanh vẫn chiếm ưu thế trên toàn thị trường.

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Chứng khoán ngày 15/6: VN-Index áp sát mốc 1.800 điểm, khối ngoại mua ròng hơn 4.200 tỷ đồng

Phiên giao dịch ngày 15/6, sắc xanh chiếm ưu thế trên thị trường chứng khoán Việt Nam. Lực mua ròng hơn 4.200 tỷ đồng từ nhà đầu tư nước ngoài góp phần nâng đỡ thị trường bất chấp áp lực điều chỉnh tại nhóm bất động sản và năng lượng. Chốt phiên, VN-Index đóng cửa tăng 7,66 điểm (+0,43%), lên mức 1.799,31 điểm.