Sâu bệnh lây lan mạnh trên lúa hè thu và lúa mùa

Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) vừa có văn bản gửi Sở Nông nghiệp và Môi trường các tỉnh, thành phía bắc về việc chăm sóc và phòng chống sinh vật gây hại trên lúa hè thu và lúa mùa.

Chủ Nhật, ngày 17/08/2025 - 16:51

Phun thuốc bảo vệ thực vật phòng, chống sâu bệnh hại lúa.

Theo báo cáo của các địa phương, diện tích gieo cấy lúa hè thu - mùa 2025 tại các tỉnh Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ đạt 1.073 triệu ha.

Hiện lúa hè thu chủ yếu ở giai đoạn đòng, trổ bông-chín sáp; lúa mùa đã kết thúc gieo cấy, trà sớm đang giai đoạn đòng già-trổ, trà lúa chính vụ giai đoạn phát triển đòng, trà muộn giai đoạn đẻ nhánh-đẻ nhánh rộ-cuối đẻ nhánh.

Kết quả điều tra của chi cục trồng trọt và bảo vệ thực vật các tỉnh, Trung tâm Trồng trọt và Bảo vệ thực vật phía bắc và khu IV những ngày gần đây cho thấy, sâu non sâu cuốn lá nhỏ lứa năm vẫn đang tiếp tục nở rộ mật độ phổ biến 20-50 con/m2, nơi cao 50-100 con/m2, cục bộ có nơi 200-400 con/m2, cá biệt 600 con/m2.

Bên cạnh đó, rầy nâu-rầy lưng trắng mật độ phổ biến 100-200 con/m2, nơi cao 800-1.000 con/m2, cục bộ có nơi 1.500 con/m2. Ngoài ra, sâu đục thân hai chấm trưởng thành bắt đầu vũ hóa rải rác, nơi cao đã xuất hiện ổ trứng với mật độ 0,3–0,5 ổ/m2.

Để bảo vệ an toàn sản xuất lúa từ nay đến cuối vụ, Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật đề nghị Sở Nông nghiệp và Môi trường các tỉnh, thành phía bắc chỉ đạo các phòng, đơn vị chuyên môn phân công cán bộ kỹ thuật bám sát đồng ruộng để theo dõi tình hình sinh trưởng phát triển của cây lúa, kịp thời khuyến cáo biện pháp chăm sóc phù hợp.

Đồng thời, tổ chức điều tra, giám sát và dự tính, dự báo chính xác thời điểm phát sinh, gây hại của các sinh vật gây hại chính để chủ động hướng dẫn, chỉ đạo phòng, chống hiệu quả.

Phối hợp chính quyền địa phương hướng dẫn nông dân tăng cường kiểm tra đồng ruộng, phát hiện và phòng chống kịp thời một số sinh vật gây hại chính trên lúa. Cụ thể, đối với sâu cuốn lá nhỏ, các địa phương tăng cường điều tra, giám sát, tập trung phòng trừ lứa năm trên diện tích có mật độ cao; đồng thời theo dõi chặt chẽ trưởng thành lứa sáu, dự kiến vũ hóa rộ cuối tháng 8, để kịp thời triển khai biện pháp phòng chống.

Tại các tỉnh Bắc Trung Bộ, sâu non lứa sáu tuổi 2 - 3 rộ từ giai đoạn này tới ngày 20/8 với mật độ cao, có nguy cơ gây trắng lá trên lúa mùa giai đoạn làm đòng–trổ nếu không được phát hiện và phòng trừ kịp thời.

Đối với rầy nâu, rầy lưng trắng, cần theo dõi diễn biến phát sinh của rầy trên các trà lúa, nhất là giai đoạn từ trỗ - chín; tổ chức phòng chống kịp thời những diện tích có mật độ cao ngay từ khi rầy tuổi 2 - 3 bằng các loại thuốc đặc hiệu. Tiếp tục theo dõi diễn biến phát sinh của bệnh lùn sọc đen, khoanh vùng phun trừ rầy môi giới truyền bệnh và tiêu hủy cây lúa bị nhiễm bệnh.

Đối với sâu đục thân hai chấm, theo dõi chặt chẽ mật độ ổ trứng trên lúa giai đoạn đòng già-trổ, nhất là trà muộn, để chủ động chỉ đạo phòng trừ.

Đối với nhện gié, tăng cường kiểm tra từ giai đoạn lúa làm đòng đến trổ, đặc biệt tại vùng ổ dịch cũ và khu vực gieo trồng giống nhiễm, để triển khai các biện phòng chống kịp thời, hiệu quả.

Đối với những vùng thường bị bệnh bạc lá gây hại nặng, đề nghị chỉ đạo, khuyến cáo nông dân không bón phân đạm thúc trổ và nuôi hạt nhằm hạn chế sự phát sinh và lây lan gây hại.

Ngoài ra, theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết, nhất là mưa, bão để kịp thời hướng dẫn nông dân biện pháp phòng chống bệnh bạc lá, đen lép hạt và đạo ôn cổ bông kịp thời.

Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật lưu ý, tại những diện tích lúa gieo cấy muộn do ảnh hưởng của bão số 3 và mưa lớn ở một số tỉnh đồng bằng sông Hồng và trung du, miền núi phía bắc lúa đang trong giai đoạn đẻ nhánh đến đẻ nhánh rộ, cần tập trung chăm sóc để bảo đảm lúa sinh trưởng tốt, đồng đều và trổ tập trung.

Các tỉnh Bắc Trung Bộ cần chủ động kế hoạch, bố trí nhân lực và máy móc thu hoạch nhanh, gọn diện tích lúa hè thu đã chín theo phương châm “xanh nhà hơn già đồng, nhằm hạn chế tối đa thiệt hại do mưa bão cuối vụ.

Anh Thư