Sáng tạo, đổi mới trong giám sát để Quốc hội bám sát thực tiễn hơi thở cuộc sống

Tham dự phiên khai mạc có: Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Đức Hải, Phó Chủ tịch Quốc hội, Thượng tướng Trần Quang Phương, các Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, đại diện Thường trực Hội đồng Dân tộc và các Ủy ban của Quốc hội, các Ban thuộc Ủy ban Thường vụ Quốc hội, lãnh đạo Văn phòng Quốc hội.

Tiếp tục hoàn thiện khung khổ pháp lý

Phát biểu khai mạc phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nêu rõ tại phiên họp lần này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét khối lượng công việc khá lớn cho công tác lập pháp.

Trong đó, cho ý kiến đối với 3 dự án luật trình Quốc hội cho ý kiến lần đầu, cho ý kiến với 2 dự án luật và 1 dự thảo nghị quyết trình Quốc hội xem xét thông qua tại Kỳ họp thứ 3. Đồng thời, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét thông qua 1 pháp lệnh, 1 nghị quyết và đề nghị của Chính phủ về việc bổ sung dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công an nhân dân vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2022.

Các dự án luật trình Quốc hội cho ý kiến lần đầu tại Kỳ họp thứ 3 gồm dự án Luật Thực hiện dân chủ ở xã, phường, thị trấn; dự án Luật Phòng, chống bạo lực gia đình (sửa đổi); dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tần số vô tuyến điện.

Chủ tịch Quốc hội ghi nhận, thực hiện Chương trình xây dựng Luật, pháp lệnh năm 2022, Chính phủ đã chỉ đạo các cơ quan hữu quan xây dựng hồ sơ tài liệu các dự án luật này khá công phu và kỹ lưỡng và đủ điều kiện trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến tại phiên họp này.

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh: Việc xây dựng các dự án luật này nhằm kịp thời thể chế hóa và cụ thể hóa các chủ trương đường lối của Đảng, bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất của hệ thống pháp luật, kịp thời khắc phục những vướng mắc hiện nay trong thực hiện dân chủ ở xã phường thị trấn, phòng chống bạo lực gia đình và đáp ứng yêu cầu đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển kinh tế số.

Các dự án trình Quốc hội xem xét thông qua tại Kỳ họp thứ 3 gồm Luật Kinh doanh bảo hiểm (sửa đổi) và Luật điện ảnh (sửa đổi). Trước đó, tại kỳ họp thứ 2, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã chỉ đạo các cơ quan tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội, tổ chức nhiều buổi làm việc khảo sát thực tế, hội thảo, tọa đàm, lấy ý kiến, chuyên gia, nhà khoa học, họp thẩm tra với bộ ngành hữu quan để thống nhất các vấn đề lớn.

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh việc tiếp thu, giải trình các ý kiến được tiến hành thận trọng, kỹ lưỡng trên cơ sở xem xét đầy đủ tác động của các chính sách, bám sát và đáp ứng yêu cầu thực tiễn. Chủ tịch Quốc hội đề nghị các cơ quan cần tiếp thu ý kiến xác đáng, giải trình thấu đáo thuyết phục bảo đảm chất lượng 2 dự án luật có tính khả thi, chất lượng, thuyết phục cao khi trình Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ 3 tới.

Ngoài ra cũng tại phiên họp này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ cho ý kiến về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội thí điểm mô hình tổ chức hoạt động lao động, hướng nghiệp, dạy nghề cho phạm nhân ngoài trại giam.

Đối với các nội dung Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét thông qua tại phiên họp lần này gồm dự án Pháp lệnh trình tự, thủ tục xem xét, quyết định đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi vào cơ sở cai nghiện bắt buộc; dự thảo Nghị quyết về thời giờ làm thêm trong 1 tháng và trong 1 năm của người lao động

Cho biết đây là 2 dự án trình thông qua theo thủ tục rút gọn, để tạo tạo thuận cho việc xem xét tiếp thu, giải trình, chỉnh lý, Chủ tịch Quốc hội đề nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến sâu sắc, nhiều chiều, bảo đảm cho các nội dung tạo được sự đồng thuận thuyết phục cao trước khi thông qua.

Về đề nghị đề nghị của Chính phủ về bổ sung dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Công an nhân dân vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2022, Chủ tịch Quốc hội đề nghị phân tích kỹ hồ sơ, tài liệu dự án luật có đủ điều bổ sung vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh hay không.

Chủ tịch Quốc hội cho biết thêm, trong 3 phiên họp gần đây, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đều chủ động, linh hoạt điều chỉnh Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh để đáp ứng yêu cầu thực tiễn và theo đề nghị các cơ quan.

Tuy nhiên, điều này cũng đặt ra vấn đề siết chặt kỷ luật, kỷ cương trong xây dựng pháp luật. Các cơ quan cần có kế hoạch, lộ trình rõ ràng hơn, cụ thể hơn, thực hiện nghiêm túc kế hoạch đề ra để đảm bảo thực hiện thực chất, hiệu quả hơn Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh của Quốc hội.

Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, nhiệm kỳ khóa XV đã có Kết luận số 19 của Bộ Chính trị với 137 nhiệm vụ xây dựng luật, pháp lệnh cụ thể, do đó, các cơ quan cần chủ động trong thực hiện, đồng thời linh hoạt, khẩn trương, quyết liệt trong hoàn thiện khung khổ pháp lý.

Đổi mới hoạt động giám sát

Về công tác giám sát, tại phiên họp này, Ủy ban Thường vụ Quốc hội sẽ tiến hành chất vấn và trả lời chất vấn. Chủ tịch Quốc hội cho biết, tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội đã tổ chức thành công phiên chất vấn; ngoài chất vấn tại kỳ họp, thời gian quan các cơ quan của Quốc hội đã tổ chức giải trình và tới đây tiếp tục đẩy mạnh thực hiện.

Chủ tịch Quốc hội nêu rõ, cùng với giám sát tối cao những chuyển chuyên biến tích cực trong hoạt động chất vấn đã khẳng định hoạt động giám sát trực tiếp của Quốc hội lan tỏa hành động, sáng tạo, đổi mới trong giám sát làm cho hoạt động của Quốc hội bám sát thực tiễn hơi thở cuộc sống, đáp ứng nguyện vọng, yêu cầu của cử tri và nhân dân, đáp ứng yêu cầu xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, do dân và vì dân, vì lợi ích chính đáng của nhân dân.

Tại phiên họp thứ 9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội chất vấn đề 2 vấn đề thuộc lĩnh vực công thương và tài nguyên và môi trường đang rất thời sự hiện nay.

Chủ tịch Quốc hội đề nghị các đại biểu Quốc hội nghiên cứu kỹ lưỡng tình hình thực tế, tham khảo ý kiến của cơ quan, tổ chức, cá nhân hữu quan; lường trước vấn đề, kỹ lưỡng khách quan, thận trọng, tỉ mỉ lắng nghe nhiều bên để khắc phục những sơ hở nếu có ngày càng hoàn thiện hành lang pháp lý, thực tiễn đặt ra và trong yêu cầu quản lý.

Sau phát biểu khai mạc, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Ủy ban Thường vụ Quốc hội xem xét dự án Pháp lệnh trình tự, thủ tục xem xét, quyết định đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi vào cơ sở cai nghiện bắt buộc.

Theo Tờ trình của Tòa án nhân dân tối cao, về quan điểm chỉ đạo việc soạn thảo dự thảo Pháp lệnh nhằm tăng cường tính công khai, minh bạch, hiệu quả và bảo đảm dân chủ trong trình tự, thủ tục xem xét, quyết định đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi vào cơ sở cai nghiện bắt buộc; bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của người dưới 18 tuổi. Nâng cao hiệu lực, hiệu quả thi hành, áp dụng pháp luật và quản lý công tác thi hành pháp luật về đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi vào cơ sở cai nghiện bắt buộc trong thực tiễn; bảo đảm tính tương thích các quy định của pháp luật về xem xét, quyết định đưa người nghiện ma túy từ đủ 12 tuổi đến dưới 18 tuổi vào cơ sở cai nghiện bắt buộc với các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên, đặc biệt là một số công ước quốc tế về quyền con người.