Phát triển du lịch văn hóa tộc người ở vùng cao Quảng Ngãi

Sự hiện diện của 43 dân tộc thiểu số, trong đó bao gồm nhiều cộng đồng bản địa ôm chứa kho tàng văn hóa lâu đời hết sức độc đáo như H’rê, Co, Ba Na, Xơ Đăng, Ca Dong… cùng hệ sinh thái rừng-thác-sông suối với vẻ đẹp nguyên sơ đầy ấn tượng đã biến miền núi tỉnh Quảng Ngãi trở thành khu vực sở hữu dư địa rất lớn để phát triển loại hình du lịch dân tộc.

Ruộng bậc thang ở xã Sơn Tây Thượng.
Ruộng bậc thang ở xã Sơn Tây Thượng.

Du lịch dựa trên bản sắc dân tộc hay du lịch dân tộc (ethnic tourism) hiện là loại hình được đặc biệt quan tâm ở nhiều khu vực và quốc gia trên thế giới. Không chỉ tạo cơ hội để các cộng đồng bản địa giới thiệu và quảng bá kho tàng văn hóa giá trị tới bè bạn năm châu, sản phẩm của loại hình này còn giúp gìn giữ, phục hồi các giá trị văn hóa truyền thống và thúc đẩy niềm tự hào của từng dân tộc. Đặc biệt, du lịch dân tộc còn đóng góp quan trọng vào nền kinh tế địa phương, giúp nâng cao chất lượng cuộc sống của các cộng đồng dân tộc thiểu số ở vùng sâu, vùng xa luôn phải đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức.

Vùng cao Quảng Ngãi vốn là địa bàn cộng cư của hơn 170 nghìn hộ đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống. Được thiên nhiên ưu đãi nhiều danh lam thắng cảnh kỳ thú, như: núi Cà Đam cao hơn 1.400m, thác Lụa cùng ruộng bậc thang Sơn Tây Thượng. Hay suối khoáng nóng Thạch Bích, thác Cao Muôn, hồ Nước Trong, hồ thủy điện Đắk Đring… Những giá trị tự nhiên này không chỉ mang đến cảnh quan hấp dẫn, hùng vĩ mà còn gắn liền với truyền thuyết, phong tục và lễ hội của các dân tộc thiểu số. Khách du lịch có thể vừa khám phá thiên nhiên vừa tìm hiểu văn hóa bản địa như thưởng thức nghệ thuật trình diễn chiêng của người H’rê và nghệ thuật đấu chiêng của người Co, đắm mình trong Lễ hội Điện Trường Bà tri ân Thánh Mẫu Thiên Y A Na hoặc Lễ hội Ăn trâu của dân tộc Ca Dong…

Nhận thức rõ những lợi thế và điểm mạnh đó, thời gian gần đây, tỉnh đã có những bước đi cụ thể nhằm đánh thức tiềm năng của vùng đất này. Một số mô hình hiệu quả bước đầu được ghi nhận như: Điểm du lịch A Biu hay làng nghề dệt thổ cẩm Teng… Bên cạnh đó, các xã Tu Mơ Rông, Măng Ri, Sa Bình, Ngọc Linh, Đăk Kôi với nhiều cảnh quan thiên nhiên gắn liền với đời sống đồng bào Xơ Đăng, Ba Na… đã tạo nên thế mạnh riêng cho sản phẩm du lịch dân tộc hấp dẫn.

Việc phát triển du lịch dân tộc tại khu vực miền núi Quảng Ngãi không chỉ mang lại lợi ích kinh tế cho địa phương mà còn đóng góp vào bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống. Tuy nhiên, để khai thác hiệu quả và bền vững loại hình du lịch này, Quảng Ngãi xác định phải hình thành chiến lược quản lý và phát triển theo hướng bền vững nhằm bảo tồn các giá trị văn hóa, đồng thời hạn chế những tác động tiêu cực có thể xảy ra đối với các cộng đồng dân tộc địa phương.

Mở rộng mô hình làng du lịch cộng đồng

Hiện nay, 50 xã, phường phía tây tỉnh Quảng Ngãi đã có 11 làng du lịch cộng đồng. Du khách có thể thưởng thức nghệ thuật biểu diễn cồng chiêng-xoang, tham quan vườn sâm Ngọc Linh và ngắm ruộng bậc thang nơi Làng du lịch Tu Thó (xã Măng Ri) hay tìm hiểu những nét văn hóa đặc trưng của người Mơ Nâm được gìn giữ vẹn nguyên ở thôn Kon Chênh (xã Măng Đen), không gian trưng bày hơn 20 nhạc cụ truyền thống của người Giẻ Triêng tại xã Dục Nông.

Có thể bạn quan tâm

Những thay đổi giúp ngư dân đánh bắt hiệu quả hơn. Ảnh: Như Đồng

Giữ biển và sinh kế

Trước áp lực từ giá nhiên liệu và bối cảnh ngư trường ngày càng khó đoán định, nhiều ngư dân Quảng Ngãi chọn thay đổi cách thức đi biển để giữ nghề, giữ biển và giữ sinh kế.

Một phiên thi đấu tại Cuộc thi Sáng tạo Robot Quảng Ngãi lần IV. Ảnh: Ái Kiều

Khơi dậy tinh thần sáng tạo trong học đường

Những năm gần đây, tỉnh Quảng Ngãi đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển khoa học công nghệ, kéo theo nhu cầu lớn về nguồn nhân lực chất lượng cao. Trong bối cảnh đó, Cuộc thi Sáng tạo Robot Quảng Ngãi lần thứ IV - 2026 trở thành sân chơi khơi dậy đam mê khoa học, sáng tạo và góp phần chuẩn bị nguồn nhân lực cho tương lai.

Nghệ nhân Y Hiu Niê Kđăm diễn tấu chiêng tre.

Người giữ nhịp chiêng ở M’Druk

Từ những bộ chiêng tre tự làm đến các lớp học không thu học phí, nghệ nhân Y Hiu Niê Kđăm, buôn M’Druk, phường Ea Kao (tỉnh Đắk Lắk) đã bền bỉ truyền dạy cồng chiêng cho lớp trẻ, góp phần giữ gìn âm vang di sản Ê Đê trong đời sống cộng đồng.

Khu du lịch trên đỉnh Bà Nà là điểm đến thu hút rất đông du khách. Ảnh: Hải Nam

Không gian mới, tầm nhìn mới

Sở hữu dải bờ biển dài, hệ sinh thái đa dạng cùng nhiều di sản văn hóa đặc sắc, khu vực Duyên hải Nam Trung Bộ nhiều năm qua vẫn chưa khai thác hết tiềm năng du lịch do thiếu liên kết hạ tầng, sản phẩm còn trùng lặp và phát triển manh mún.

Du khách nước ngoài trải nghiệm quy trình sản xuất cà phê của người Cơ Ho.

Tây Nguyên hấp dẫn du khách quốc tế

Giữa thập niên 90, cựu trung tá đặc công Nguyễn Đức Phúc ở Đà Lạt, người có những năm tháng chiến đấu dưới sự che chở của núi rừng Tây Nguyên bỗng nảy ra ý tưởng thiết kế một tour du lịch kết hợp nhiều yếu tố liên quan đến rừng và văn hóa rừng. Khách của ông đến từ nhiều châu lục.

Đẩy mạnh ứng dụng và chuyển giao công nghệ góp phần phát triển bền vững nghề trồng dâu, nuôi tằm tại Lâm Đồng.

Lâm Đồng chú trọng phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo

Thời gian qua, tỉnh Lâm Đồng tích cực triển khai Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị, chú trọng phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, đổi mới tư duy, đầu tư hạ tầng và ứng dụng mạnh mẽ các thành tựu nghiên cứu vào thực tiễn, góp phần hình thành nhiều mô hình thiết thực, hiệu quả.

Cửa hàng trưng bày và giới thiệu sản phẩm OCOP tại phường Quy Nhơn.

Tin tức

• UBND tỉnh Gia Lai vừa ban hành kế hoạch số 147/KH-UBND về việc xây dựng hệ thống cửa hàng, điểm trưng bày, giới thiệu và quảng bá sản phẩm OCOP, sản phẩm đặc sản, đặc trưng trên địa bàn tỉnh, góp phần nâng cao hiệu quả chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (OCOP) và thúc đẩy du lịch địa phương.

Cán bộ Trung tâm phục vụ hành chính công xã Đức Trọng giải quyết thủ tục hành chính phục vụ người dân.

Nỗ lực cải tiến, mang lại sự hài lòng cho người dân

Nhờ triển khai đồng bộ, quyết liệt nhiều giải pháp, sáng kiến cải tiến, công tác giải quyết thủ tục hành chính (TTHC) tại xã Đức Trọng (Lâm Đồng) có nhiều chuyển biến tích cực, tạo thuận lợi cho người dân, tổ chức, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội và nâng cao năng lực cạnh tranh của địa phương.

Ka’ Hương giới thiệu nghề dệt thổ cẩm người Mạ cho du khách.

Người nối nhịp ký ức ở Tà Lài

Quyết định rời bỏ công việc nơi thành phố, trở về quê nhà để giữ lại những giá trị văn hóa dân tộc Mạ đang đứng trước nguy cơ mai một, hành trình của chị Ka’ Thị Ngọc Hương đã tạo nhịp nối bền bỉ giữa bản sắc và sinh kế.

Tiểu khu 176, Đạ M’Pô ngày càng đổi thay. Ảnh: Hương Ly

Nhịp sống mới ở Đạ M’Pô

Gia đình bà Sùng Thị Do, 52 tuổi, người H’Mông, là một trong những hộ rời tỉnh Hà Giang cũ vào Tiểu khu 176, Đạ M’Pô - thôn 5, xã Đam Rông 2, tỉnh Lâm Đồng từ năm 2007.

Nhiều buôn làng Tây Nguyên phát huy vốn văn hóa cổ truyền để tổ chức hoạt động du lịch cộng đồng.

Phát triển du lịch và bảo tồn văn hóa

Các nghiên cứu khẳng định, phát triển bền vững là sự kết hợp hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế với tiến bộ xã hội, phát triển văn hóa và bảo vệ môi trường. Nhìn nhận theo tinh thần đó, việc bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa cổ truyền gắn với phát triển du lịch là một hướng đi đúng.

Đồng bào Chu Ru cúng mừng lúa mới dưới cây nêu linh thiêng.

Lễ mừng lúa mới trong mạch văn hóa Chu Ru

Không chỉ là nghi lễ tạ ơn sau mùa gặt, lễ mừng lúa mới của người Chu Ru ở xã D’ran, tỉnh Lâm Đồng, còn lưu giữ tri thức dân gian, tín ngưỡng nông nghiệp và vẻ đẹp cố kết cộng đồng. Trong nhịp sống đổi thay, nghi lễ ấy vẫn bền bỉ nhắc nhớ về một miền văn hóa bản địa giàu bản sắc.

Nghệ nhân Ama Nhiên nghiên cứu các tài liệu sử thi Tây Nguyên trong căn nhà dài của mình. Ảnh: Anh Quân

Người “giữ lửa” Khan Ê Đê

Trong không gian ngôi nhà dài tại buôn Akô Dhông (phường Tân Lợi, Đắk Lắk), nghệ nhân Ama Nhiên vẫn miệt mài tạo không gian văn hóa thuần khiết mang đậm bản sắc dân tộc Ê Đê. Với anh, kể Khan (hát sử thi) không chỉ là một loại hình nghệ thuật, mà là hơi thở, là linh hồn của người Ê Đê cần được trao truyền cho thế hệ mai sau.

Nhiều trường hợp nhồi máu cơ tim cấp được cứu chữa thành công.

Bước tiến của y tế cơ sở

Chỉ trong vài tháng đầu năm, Bệnh viện Đại học Y Dược-Hoàng Anh Gia Lai đã xử trí thành công nhiều trường hợp nhồi máu cơ tim cấp, cho thấy sự tiến bộ vượt bậc về năng lực chuyên môn của đội ngũ y bác sĩ địa phương.

Khen thưởng các tập thể, cá nhân có thành tích nổi bật trong thực hiện mô hình giúp dân giai đoạn 2015-2025.

Tin tức

• Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng (BĐBP) tỉnh Gia Lai tổ chức hội nghị tổng kết 10 năm thực hiện các mô hình, chương trình, phong trào tham gia phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội gắn với củng cố quốc phòng - an ninh khu vực biên giới giai đoạn 2015-2025.

Thủy điện Yaly (Gia Lai) là một điểm đến thu hút nhiều du khách. Ảnh: K.MINH

Năm Du lịch Quốc gia 2026: Khi “Đại ngàn chạm biển xanh”

Với chủ đề đầy cảm hứng “Đại ngàn chạm biển xanh”, tỉnh Gia Lai vừa tổ chức trọng thể Lễ khai mạc Năm du lịch quốc gia 2026. Sự kiện không chỉ đánh dấu một cột mốc lịch sử đối với địa phương sau khi sáp nhập địa giới hành chính mà còn mở ra định hướng và kỳ vọng mới cho phát triển du lịch.

Các cán bộ tại Trung tâm dịch vụ hành chính công xã Tà Năng (Lâm Đồng) hỗ trợ nhau thực hiện nhiệm vụ.

Tháo gỡ khó khăn về nhân lực cho cấp xã

Sau hơn tám tháng vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, chính quyền cấp xã cơ bản đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ. Tuy nhiên, một trong những vấn đề cần tiếp tục tháo gỡ là nguồn nhân lực.

Quang cảnh hội nghị.

Tin tức

• Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đắk Lắk tổ chức hội nghị tập huấn về phát triển du lịch cho hơn 80 địa phương, đơn vị và doanh nghiệp khu vực phía tây tỉnh theo các nội dung: Hệ thống cơ sở dữ liệu, phần mềm bản đồ số du lịch, hộ chiếu ẩm thực, cẩm nang du lịch và video clip du lịch Đắk Lắk.

Đề tài Tây Nguyên luôn có mặt trong các tác phẩm của Hồ Thị Xuân Thu.

Miệt mài đắp bồi văn hóa Tây Nguyên

Tây Nguyên, với nhiều vẻ đẹp huyền bí đã trở thành nguồn cảm hứng sáng tác cho rất nhiều văn, nghệ sĩ, những người con của miền đất huyền thoại. Sự đa dạng từ những tác phẩm của họ đã góp phần tạo thêm sức sống cho kho tàng văn hóa, tinh thần của vùng đất này.

Nghệ nhân Y Ấp miệt mài với hành trình giữ nghề dệt truyền thống Giẻ Triêng. Ảnh: Khiếu Minh

Người giữ hồn thổ cẩm Giẻ Triêng

Tại thôn Đắk Răng (xã Dục Nông, Quảng Ngãi), nghệ nhân Y Ấp là một trong những người hiếm hoi còn gìn giữ nghề dệt thổ cẩm truyền thống của đồng bào Giẻ Triêng. Không chỉ duy trì kỹ thuật thủ công, bà còn nỗ lực truyền dạy để bảo tồn bản sắc văn hóa trong bối cảnh nhiều giá trị truyền thống đứng trước nguy cơ mai một.

Lớp đào tạo nghề cho lao động nông thôn gắn với các lĩnh vực sản xuất nông nghiệp tại tỉnh Lâm Đồng.

Học nghề công nghệ cao tại vườn nhà

Trên cao nguyên Lâm Đồng, những lớp đào tạo nghề mở ngay tại thôn, xã đang trở thành “cầu nối” đưa khoa học-kỹ thuật đến với ruộng đồng, giúp lao động nông thôn làm chủ nền nông nghiệp chất lượng cao.

Lớp học phòng và trị bệnh cho vật nuôi.

Đắk Hà giải bài toán dạy nghề nông thôn

Trước đây, công tác đào tạo nghề, giải quyết việc làm cho người dân vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số còn nhiều hạn chế. Số lao động là người dân tộc thiểu số được đào tạo nghề nhìn chung thấp, các lớp học nghề còn nặng về lý thuyết, chưa phù hợp với bà con.