Phát huy vai trò đội ngũ trí thức cao tuổi trong sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước

Với bề dày trải nghiệm cuộc sống, tích lũy nhiều kiến thức, kinh nghiệm từ thực tiễn, lớp người cao tuổi (NCT) được coi là của quý vô giá của dân tộc. Nhiều năm qua, thực hiện lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại, Ðảng và Nhà nước luôn tạo điều kiện tốt nhất để NCT được chăm sóc, được tôn vinh; NCT bằng uy tín, hiểu biết, kinh nghiệm tiếp tục đóng góp cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc...

GS, TS, NGND Nguyễn Quang Thạch hướng dẫn sinh viên tại vườn ươm của Viện Nghiên cứu sinh học Nông nghiệp (Học viện Nông nghiệp). Ảnh: Trần Hải
GS, TS, NGND Nguyễn Quang Thạch hướng dẫn sinh viên tại vườn ươm của Viện Nghiên cứu sinh học Nông nghiệp (Học viện Nông nghiệp). Ảnh: Trần Hải

Vai trò của NCT trong đời sống xã hội

Lớp NCT có nhiều cống hiến, trưởng thành trong các cuộc chiến tranh bảo vệ và xây dựng đất nước, là những “thư viện sống” trong nhiều lĩnh vực như kinh tế, văn hóa - xã hội, khoa học - công nghệ, sản xuất, kinh doanh...; luôn khát khao được tiếp tục làm việc, say mê sáng tạo, cống hiến để sống có ích cho đời, nêu tấm gương sáng cho con cháu và thế hệ trẻ.

Trải qua 20 năm phát triển, kế thừa truyền thống vẻ vang của Hội Phụ lão cứu quốc, Hội NCT Việt Nam đã động viên cán bộ, hội viên không ngừng xây dựng, củng cố tổ chức, đóng góp quan trọng xây dựng pháp luật, chế độ, chính sách phát triển kinh tế - xã hội nói chung và chăm sóc, phát huy trí tuệ, năng lực NCT nói riêng. Rất nhiều NCT trở thành hạt nhân trong các phong trào, là nòng cốt trong các tổ hòa giải, là chỗ dựa tinh thần không chỉ cho gia đình, mà cho làng xóm, cộng đồng.

Nhiều cán bộ, đảng viên đã về hưu, nhưng với trí tuệ, kinh nghiệm vẫn tiếp tục đóng góp xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh và phát triển kinh tế - xã hội địa phương... Dù sức khỏe hạn chế, NCT vẫn hăng hái đi đầu các phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc; làm đường giao thông nông thôn; trồng cây, bảo vệ môi trường; tuyên truyền, giáo dục, vận động nhân dân thực hiện nghiêm chủ trương, đường lối của Ðảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước... NCT luôn giữ vững và phát huy tốt bản lĩnh chính trị, có ý thức trách nhiệm với cộng đồng, trở thành một bộ phận quan trọng trong hệ thống chính trị, lực lượng không thể thiếu bên cạnh lãnh đạo Ðảng, chính quyền cơ sở. Những tiếng nói, việc làm của NCT tiếp tục mang lại niềm tin cho xã hội, góp phần củng cố lòng tin của nhân dân vào Ðảng và chế độ.

Các đồng chí lãnh đạo Ðảng, Nhà nước trong những lần tham dự Hội nghị của Hội NCT đã nhấn mạnh, đề cao vai trò của NCT trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội; đề nghị các cấp ủy đảng, chính quyền, đoàn thể, Hội NCT Việt Nam và toàn thể nhân dân nhận thức sâu sắc, chung tay vào sự nghiệp chăm sóc, phát huy vai trò NCT; tạo điều kiện tốt nhất cho NCT được sống vui, khỏe, có ích và tiếp tục cống hiến.

Hiện nay, cả nước có hơn 1,24 triệu NCT đảm nhận các cương vị lãnh đạo chi bộ, tổ trưởng dân phố, trưởng thôn, MTTQ, hòa giải, khuyến học, là đại biểu HÐND các cấp... Có địa phương có đến 70 - 80% số NCT làm bí thư chi bộ, trưởng thôn, bản. Năm 2017, tại Hội nghị biểu dương NCT tham gia xây dựng hệ thống chính trị cơ sở khu vực Tây Bắc, đã có 112 cá nhân xuất sắc được T.Ư Hội NCT Việt Nam khen thưởng; Hội nghị tổng kết 10 năm thực hiện Quyết tâm thư của già làng các dân tộc Tây Nguyên năm 2019, có 241 già làng tiêu biểu được T.Ư Hội và các bộ, ngành vinh danh.

Gần bảy triệu NCT sống ở nông thôn là những “lão nông tri điền”, đã tận dụng thời cơ, điều kiện thuận lợi để phát triển kinh tế, làm giàu cho bản thân, gia đình và xã hội. 100 nghìn NCT làm chủ trang trại, cơ sở sản xuất, kinh doanh; trong đó, 400 nghìn NCT được vinh danh làm kinh tế giỏi, hơn 240 NCT được dự Hội nghị biểu dương NCT làm kinh tế giỏi toàn quốc năm 2018, được T.Ư Hội khen thưởng.

NCT tích cực tham gia bảo vệ môi trường và xây dựng nông thôn mới; vận động gia đình, con cháu đóng góp hàng nghìn tỷ đồng, hiến hàng triệu mét vuông đất, hàng triệu ngày công làm đường giao thông nông thôn, xây dựng các công trình phúc lợi...

Phát huy vai trò trí thức cao tuổi

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh rất chú trọng phát hiện, bồi dưỡng, trọng dụng trí thức, những người tài, đức, bởi Iực lượng này có vai trò đặc biệt to lớn trong phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Trí thức cao tuổi không chỉ đóng góp thiết thực hoạch định chính sách, mà còn trao truyền kinh nghiệm, kiến thức, kỹ năng, góp phần trang bị tri thức, nâng cao trình độ cho thế hệ trẻ.

Cả nước hiện có gần 12 nghìn giáo sư, phó giáo sư; 72.800 giảng viên đại học, trong đó hơn 16.500 tiến sĩ, 43.127 thạc sĩ; rất nhiều nhà khoa học, giảng viên là NCT. Bằng trách nhiệm với xã hội và thế hệ trẻ, trí thức cao tuổi tạo ra tư duy, tư tưởng, củng cố, phát triển hệ giá trị xã hội - nền tảng tinh thần cho quá trình vận động và phát triển như giữ gìn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống dân tộc; tiếp nhận những giá trị văn hóa tích cực, tiến bộ, phù hợp và gạt bỏ những yếu tố văn hóa lai căng, lạc hậu, ảnh hưởng tiêu cực đến văn hóa và con người Việt Nam.

Tiêu biểu có GS, TS Phạm Tất Dong, 87 tuổi, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Khuyến học Việt Nam, mặc dù rất bận rộn với công tác quản lý, nhưng vẫn dành nhiều thời gian và tâm huyết làm chủ nhiệm nhiều công trình nghiên cứu khoa học. GS, Viện sĩ, TS khoa học Ðặng Vũ Minh, Chủ tịch danh dự Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, 75 tuổi vẫn say mê tư vấn, phản biện và giám định xã hội; nghiên cứu khoa học. GS, TS Hoàng Chí Bảo, 77 tuổi, ngoài công tác nghiên cứu giảng dạy, sở hữu hàng chục nghìn tư liệu quý về Bác Hồ, đã có hàng nghìn buổi nói chuyện về Bác cho nhiều đối tượng khác nhau ở trong và ngoài nước.

Nhằm phát huy tốt hơn vai trò đội ngũ trí thức xây dựng nền kinh tế tri thức, phát triển đất nước giàu mạnh, văn minh, cần nâng cao hơn nữa nhận thức của toàn xã hội về vai trò của đội ngũ trí thức, trân trọng giá trị của NCT, những nhà khoa học, giảng viên đại học, cao đẳng về hưu còn sức khỏe, còn đam mê, nhiệt huyết... Xây dựng môi trường và điều kiện thuận lợi cho hoạt động của đội ngũ trí thức cao tuổi, tạo bệ đỡ, chất xúc tác cho họ phát huy kinh nghiệm, trí tuệ tích lũy qua hơn nửa cuộc đời.

Cùng với sửa đổi Luật NCT phù hợp tình hình mới, cần sớm đổi mới một số chính sách như chế độ lương thưởng, thù lao đãi ngộ, giải thưởng, danh hiệu, tôn vinh... đối với NCT nói chung và đội ngũ trí thức cao tuổi nhằm kích thích sự sáng tạo, cống hiến của họ. Thay đổi nhận thức của các cấp ủy, chính quyền, MTTQ và các tổ chức đoàn thể các cấp về vai trò, vị trí, tầm quan trọng của NCT cũng như trí thức cao tuổi trong phát triển bền vững, bảo đảm quốc phòng, an ninh đất nước.

TS Trương Xuân Cừ

Phó Chủ tịch Hội Người cao tuổi Việt Nam

Có thể bạn quan tâm

[Infographic] Quan hệ chính trị Việt Nam-Singapore

[Infographic] Quan hệ chính trị Việt Nam-Singapore

Đồng chí Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư cùng Đoàn đại biểu cấp cao Đảng Cộng sản Việt Nam sẽ thăm chính thức Singapore và đồng chủ trì Đối thoại Chiến lược Việt Nam-Singapore lần thứ nhất từ ngày 24 đến 25/8. Đây cũng là cuộc họp đầu tiên của cơ chế Đối thoại Chiến lược giữa hai nước.

Toàn cảnh cuộc tọa đàm. (Ảnh: HỮU HƯNG)

Xúc động những câu chuyện về Bác Hồ tại Trung Quốc

Trong khuôn khổ "Hành trình Đỏ" dành cho thanh niên Việt Nam sang Trung Quốc nghiên cứu và học tập năm 2026, ngày 23/8, tại thành phố Nam Ninh, Quảng Tây, các đại biểu thanh niên Việt Nam đã tham dự tọa đàm chuyên đề "Hồ Chí Minh tại Trung Quốc", với sự chủ trì của Giáo sư Hồ Hiến Trung, Trường Đoàn Trung ương Trung Quốc.

[Video] Thời sự 24h ngày 22/8/2026: Bão số 4 gây mưa lớn ở miền bắc, Lạng Sơn và Bắc Ninh chịu ảnh hưởng mạnh

[Video] Thời sự 24h ngày 22/8/2026: Bão số 4 gây mưa lớn ở miền bắc, Lạng Sơn và Bắc Ninh chịu ảnh hưởng mạnh

Bản tin cập nhật những vấn đề thời sự nổi bật: Quốc hội thảo luận về định hướng sửa đổi Luật Kinh doanh bất động sản và cơ chế, chính sách đối với khu đô thị lấn biển; Bão số 4 gây mưa lớn ở miền bắc, Lạng Sơn và Bắc Ninh chịu ảnh hưởng mạnh; Hơn 160 triệu bản ghi dữ liệu khách hàng của tổ chức tín dụng bị rao bán.

Chiều 22/8, Quốc hội xem xét dự thảo Nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù để di chuyển các di tích nằm trong phạm vi thực hiện tuyến đường kết nối Cảng hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội và dự án xây dựng Doanh trại Trung đoàn không quân Công an nhân dân. (Ảnh: DUY LINH)

Trình Quốc hội dự thảo Nghị quyết về việc di chuyển 3 di tích trong phạm vi thực hiện 2 dự án trọng điểm quốc gia

Chiều 22/8, Quốc hội xem xét dự thảo Nghị quyết về cơ chế, chính sách đặc thù để di chuyển các di tích nằm trong phạm vi thực hiện tuyến đường kết nối Cảng hàng không quốc tế Gia Bình với Thủ đô Hà Nội và dự án xây dựng Doanh trại Trung đoàn không quân Công an nhân dân, nhằm bảo đảm tiến độ các dự án.

Các lực lượng chức năng đưa hài cốt liệt sĩ quy tập được tại thôn Phong Hậu, xã Tuy An Bắc theo thông tin từ bà Bùi Thị Kim Chuyên về nơi thờ cúng, bảo quản. (Ảnh: QUỐC KHÁNH)

Những liệt sĩ trở về từ nhân dân

Trong những ngày qua, từ những nguồn thông tin do người dân cung cấp đã giúp các lực lượng chức năng tỉnh Đắk Lắk phát hiện, quy tập được nhiều hài cốt liệt sĩ nằm lại giữa đại ngàn Tây Nguyên đưa về với gia đình, đồng đội, quê hương.

Đồng chí Đoàn Minh Huấn, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh phát biểu tại buổi tiếp. (Ảnh: PHẠM CƯỜNG)

Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh tiếp Đoàn lãnh đạo trẻ ba Đảng Việt Nam-Lào-Campuchia

Đồng chí Đoàn Minh Huấn, Ủy viên Bộ Chính trị, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh cho rằng việc tổ chức chương trình dành cho lãnh đạo trẻ ba Đảng có ý nghĩa thiết thực, tạo điều kiện để cán bộ trẻ các bên trực tiếp trao đổi, tăng cường hiểu biết và xây dựng quan hệ gắn bó lâu dài.

Quang cảnh hội nghị. (Ảnh: TUẤN ANH)

Thiết thực đưa tinh thần, quyết sách Hội nghị Trung ương 3 khóa XIV vào thực tiễn hoạt động của Tòa án

Sáng 22/8, tại Hà Nội, Đảng ủy Tòa án nhân dân tối cao tổ chức Hội nghị nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện văn kiện Hội nghị Trung ương 3 khóa XIV trong Tòa án nhân dân. Đồng chí Nguyễn Văn Quảng, Bí thư Trung ương Đảng, Chánh án Tòa án nhân dân tối cao dự và chủ trì hội nghị.

Tạo khuôn khổ pháp lý chung, khai thác hiệu quả hơn nguồn lực biển

Tạo khuôn khổ pháp lý chung, khai thác hiệu quả hơn nguồn lực biển

Theo đại biểu Quốc hội, việc phát triển các khu đô thị lấn biển không đơn thuần nhằm tạo thêm quỹ đất cho phát triển đô thị mà còn góp phần mở rộng không gian phát triển quốc gia ra biển, khai thác hiệu quả hơn nguồn lực biển, hình thành các cực tăng trưởng mới, đồng thời huy động nguồn lực lớn từ khu vực ngoài nhà nước.

Quang cảnh hội đàm. (Ảnh: Đình Phượng)

Tăng cường hợp tác giữa Bộ đội Biên phòng tỉnh Nghệ An với Bộ Chỉ huy Quân sự, Công an 3 tỉnh giáp biên của Lào

Sáng 22/8, tại Nghệ An, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Nghệ An tổ chức hội đàm trao đổi tình hình, đẩy mạnh công tác phối hợp quản lý, bảo vệ biên giới; kiểm soát xuất, nhập cảnh; đấu tranh phòng, chống tội phạm giữa Bộ Chỉ huy Quân sự, Ban giám đốc Công an các tỉnh: Houaphan, Xiengkhuang, Bolikhamsai.

Quang cảnh phiên họp của Quốc hội tại Hội trường Diên Hồng. (Ảnh: THỦY NGUYÊN)

Sửa đổi Luật Đất đai, Luật Nhà ở bảo đảm yêu cầu thực tế về an sinh xã hội

Ngày 21/8, tiếp tục chương trình làm việc tại kỳ họp không thường lệ thứ nhất, Quốc hội thảo luận tại hội trường về định hướng chính sách sửa đổi Luật Đất đai năm 2024, Luật Nhà ở năm 2023,cho ý kiến ở tổ về một số nội dung khác. Các đại biểu cũng đã biểu quyết thông qua việc bổ sung chương trình kỳ họp không thường lệ thứ nhất.