Phát huy vai trò đội ngũ trí thức cao tuổi trong sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước

Với bề dày trải nghiệm cuộc sống, tích lũy nhiều kiến thức, kinh nghiệm từ thực tiễn, lớp người cao tuổi (NCT) được coi là của quý vô giá của dân tộc. Nhiều năm qua, thực hiện lời căn dặn của Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại, Ðảng và Nhà nước luôn tạo điều kiện tốt nhất để NCT được chăm sóc, được tôn vinh; NCT bằng uy tín, hiểu biết, kinh nghiệm tiếp tục đóng góp cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc...

GS, TS, NGND Nguyễn Quang Thạch hướng dẫn sinh viên tại vườn ươm của Viện Nghiên cứu sinh học Nông nghiệp (Học viện Nông nghiệp). Ảnh: Trần Hải
GS, TS, NGND Nguyễn Quang Thạch hướng dẫn sinh viên tại vườn ươm của Viện Nghiên cứu sinh học Nông nghiệp (Học viện Nông nghiệp). Ảnh: Trần Hải

Vai trò của NCT trong đời sống xã hội

Lớp NCT có nhiều cống hiến, trưởng thành trong các cuộc chiến tranh bảo vệ và xây dựng đất nước, là những “thư viện sống” trong nhiều lĩnh vực như kinh tế, văn hóa - xã hội, khoa học - công nghệ, sản xuất, kinh doanh...; luôn khát khao được tiếp tục làm việc, say mê sáng tạo, cống hiến để sống có ích cho đời, nêu tấm gương sáng cho con cháu và thế hệ trẻ.

Trải qua 20 năm phát triển, kế thừa truyền thống vẻ vang của Hội Phụ lão cứu quốc, Hội NCT Việt Nam đã động viên cán bộ, hội viên không ngừng xây dựng, củng cố tổ chức, đóng góp quan trọng xây dựng pháp luật, chế độ, chính sách phát triển kinh tế - xã hội nói chung và chăm sóc, phát huy trí tuệ, năng lực NCT nói riêng. Rất nhiều NCT trở thành hạt nhân trong các phong trào, là nòng cốt trong các tổ hòa giải, là chỗ dựa tinh thần không chỉ cho gia đình, mà cho làng xóm, cộng đồng.

Nhiều cán bộ, đảng viên đã về hưu, nhưng với trí tuệ, kinh nghiệm vẫn tiếp tục đóng góp xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh và phát triển kinh tế - xã hội địa phương... Dù sức khỏe hạn chế, NCT vẫn hăng hái đi đầu các phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc; làm đường giao thông nông thôn; trồng cây, bảo vệ môi trường; tuyên truyền, giáo dục, vận động nhân dân thực hiện nghiêm chủ trương, đường lối của Ðảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước... NCT luôn giữ vững và phát huy tốt bản lĩnh chính trị, có ý thức trách nhiệm với cộng đồng, trở thành một bộ phận quan trọng trong hệ thống chính trị, lực lượng không thể thiếu bên cạnh lãnh đạo Ðảng, chính quyền cơ sở. Những tiếng nói, việc làm của NCT tiếp tục mang lại niềm tin cho xã hội, góp phần củng cố lòng tin của nhân dân vào Ðảng và chế độ.

Các đồng chí lãnh đạo Ðảng, Nhà nước trong những lần tham dự Hội nghị của Hội NCT đã nhấn mạnh, đề cao vai trò của NCT trong mọi lĩnh vực của đời sống xã hội; đề nghị các cấp ủy đảng, chính quyền, đoàn thể, Hội NCT Việt Nam và toàn thể nhân dân nhận thức sâu sắc, chung tay vào sự nghiệp chăm sóc, phát huy vai trò NCT; tạo điều kiện tốt nhất cho NCT được sống vui, khỏe, có ích và tiếp tục cống hiến.

Hiện nay, cả nước có hơn 1,24 triệu NCT đảm nhận các cương vị lãnh đạo chi bộ, tổ trưởng dân phố, trưởng thôn, MTTQ, hòa giải, khuyến học, là đại biểu HÐND các cấp... Có địa phương có đến 70 - 80% số NCT làm bí thư chi bộ, trưởng thôn, bản. Năm 2017, tại Hội nghị biểu dương NCT tham gia xây dựng hệ thống chính trị cơ sở khu vực Tây Bắc, đã có 112 cá nhân xuất sắc được T.Ư Hội NCT Việt Nam khen thưởng; Hội nghị tổng kết 10 năm thực hiện Quyết tâm thư của già làng các dân tộc Tây Nguyên năm 2019, có 241 già làng tiêu biểu được T.Ư Hội và các bộ, ngành vinh danh.

Gần bảy triệu NCT sống ở nông thôn là những “lão nông tri điền”, đã tận dụng thời cơ, điều kiện thuận lợi để phát triển kinh tế, làm giàu cho bản thân, gia đình và xã hội. 100 nghìn NCT làm chủ trang trại, cơ sở sản xuất, kinh doanh; trong đó, 400 nghìn NCT được vinh danh làm kinh tế giỏi, hơn 240 NCT được dự Hội nghị biểu dương NCT làm kinh tế giỏi toàn quốc năm 2018, được T.Ư Hội khen thưởng.

NCT tích cực tham gia bảo vệ môi trường và xây dựng nông thôn mới; vận động gia đình, con cháu đóng góp hàng nghìn tỷ đồng, hiến hàng triệu mét vuông đất, hàng triệu ngày công làm đường giao thông nông thôn, xây dựng các công trình phúc lợi...

Phát huy vai trò trí thức cao tuổi

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh rất chú trọng phát hiện, bồi dưỡng, trọng dụng trí thức, những người tài, đức, bởi Iực lượng này có vai trò đặc biệt to lớn trong phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Trí thức cao tuổi không chỉ đóng góp thiết thực hoạch định chính sách, mà còn trao truyền kinh nghiệm, kiến thức, kỹ năng, góp phần trang bị tri thức, nâng cao trình độ cho thế hệ trẻ.

Cả nước hiện có gần 12 nghìn giáo sư, phó giáo sư; 72.800 giảng viên đại học, trong đó hơn 16.500 tiến sĩ, 43.127 thạc sĩ; rất nhiều nhà khoa học, giảng viên là NCT. Bằng trách nhiệm với xã hội và thế hệ trẻ, trí thức cao tuổi tạo ra tư duy, tư tưởng, củng cố, phát triển hệ giá trị xã hội - nền tảng tinh thần cho quá trình vận động và phát triển như giữ gìn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống dân tộc; tiếp nhận những giá trị văn hóa tích cực, tiến bộ, phù hợp và gạt bỏ những yếu tố văn hóa lai căng, lạc hậu, ảnh hưởng tiêu cực đến văn hóa và con người Việt Nam.

Tiêu biểu có GS, TS Phạm Tất Dong, 87 tuổi, Phó Chủ tịch Thường trực Hội Khuyến học Việt Nam, mặc dù rất bận rộn với công tác quản lý, nhưng vẫn dành nhiều thời gian và tâm huyết làm chủ nhiệm nhiều công trình nghiên cứu khoa học. GS, Viện sĩ, TS khoa học Ðặng Vũ Minh, Chủ tịch danh dự Liên hiệp các hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam, 75 tuổi vẫn say mê tư vấn, phản biện và giám định xã hội; nghiên cứu khoa học. GS, TS Hoàng Chí Bảo, 77 tuổi, ngoài công tác nghiên cứu giảng dạy, sở hữu hàng chục nghìn tư liệu quý về Bác Hồ, đã có hàng nghìn buổi nói chuyện về Bác cho nhiều đối tượng khác nhau ở trong và ngoài nước.

Nhằm phát huy tốt hơn vai trò đội ngũ trí thức xây dựng nền kinh tế tri thức, phát triển đất nước giàu mạnh, văn minh, cần nâng cao hơn nữa nhận thức của toàn xã hội về vai trò của đội ngũ trí thức, trân trọng giá trị của NCT, những nhà khoa học, giảng viên đại học, cao đẳng về hưu còn sức khỏe, còn đam mê, nhiệt huyết... Xây dựng môi trường và điều kiện thuận lợi cho hoạt động của đội ngũ trí thức cao tuổi, tạo bệ đỡ, chất xúc tác cho họ phát huy kinh nghiệm, trí tuệ tích lũy qua hơn nửa cuộc đời.

Cùng với sửa đổi Luật NCT phù hợp tình hình mới, cần sớm đổi mới một số chính sách như chế độ lương thưởng, thù lao đãi ngộ, giải thưởng, danh hiệu, tôn vinh... đối với NCT nói chung và đội ngũ trí thức cao tuổi nhằm kích thích sự sáng tạo, cống hiến của họ. Thay đổi nhận thức của các cấp ủy, chính quyền, MTTQ và các tổ chức đoàn thể các cấp về vai trò, vị trí, tầm quan trọng của NCT cũng như trí thức cao tuổi trong phát triển bền vững, bảo đảm quốc phòng, an ninh đất nước.

TS Trương Xuân Cừ

Phó Chủ tịch Hội Người cao tuổi Việt Nam

Có thể bạn quan tâm

[Video] Thời sự 24h ngày 9/10/2026: Thủ tướng Campuchia Hun Manet chủ trì lễ đón chính thức Thủ tướng Lê Minh Hưng

[Video] Thời sự 24h ngày 9/10/2026: Thủ tướng Campuchia Hun Manet chủ trì lễ đón chính thức Thủ tướng Lê Minh Hưng

Bản tin cập nhật những vấn đề thời sự nổi bật: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Lễ khởi công Dự án nâng cấp, hiện đại hóa và cải thiện môi trường nước hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải ; Thủ tướng Campuchia Hun Manet chủ trì lễ đón chính thức Thủ tướng Lê Minh Hưng; Bộ Y tế đề xuất kéo dài phiếu chuyển viện lên 20 ngày.

Đại sứ Việt Nam tại Áo kiêm nhiệm Slovenia Vũ Lê Thái Hoàng và Bộ trưởng Ngoại giao Slovenia Tone Kajzer.

Slovenia đánh giá cao triển vọng hợp tác nhiều mặt với Việt Nam

Ngày 8/10, tại Thủ đô Ljubljana, Đại sứ Việt Nam tại Áo kiêm nhiệm Slovenia Vũ Lê Thái Hoàng đã chào xã giao và làm việc với Bộ trưởng Ngoại giao Slovenia Tone Kajzer, nhằm thúc đẩy triển khai các định hướng hợp tác được Bộ trưởng Ngoại giao hai nước thống nhất bên lề Khóa họp thứ 81 Đại hội đồng Liên hợp quốc tại New York.

Người dân được cán bộ Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Bình Minh hỗ trợ làm thủ tục hành chính. (Ảnh: THANH PHONG)

Tây Ninh đổi mới tổ chức bộ máy, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước

Trước yêu cầu phát triển kinh tế-xã hội, Tây Ninh đẩy mạnh tinh gọn tổ chức bộ máy, phân cấp, phân quyền gắn với chuyển đổi số, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ. Trọng tâm là xây dựng nền hành chính hoạt động thông suốt, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, lấy chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp làm thước đo.

Trung tướng Nguyễn Thanh Tùng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, Giám đốc Công an thành phố Hà Nội. (Ảnh: PHẠM KIÊN)

Bản lĩnh, mưu lược, giữ vững bình yên để Thủ đô vươn tầm phát triển

Trên cương vị Giám đốc Công an thành phố Hà Nội, Trung tướng Nguyễn Thanh Tùng để lại những dấu ấn đậm nét trong công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm, giữ vững an ninh trật tự. Nhân dịp ông được vinh danh là Công dân ưu tú Thủ đô năm 2026, chúng tôi có cuộc trao đổi về chặng đường cống hiến, những quyết sách của ông.

Quang cảnh Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Đảng bộ Quốc hội nhiệm kỳ 2025-2030. (Ảnh: DUY LINH)

Phát huy vai trò của Quốc hội trong kiến tạo thể chế, khơi thông nguồn lực phát triển

Chiều 9/10, chủ trì và phát biểu chỉ đạo tại Hội nghị lần thứ sáu Ban Chấp hành Đảng bộ Quốc hội nhiệm kỳ 2025-2030; đề cập nhiệm vụ trọng tâm thời gian tới, đồng chí Trần Thanh Mẫn, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội đề nghị tập trung cao nhất cho Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm và các đại biểu thực hiện nghi thức khởi công Dự án đầu tư xây dựng và cải thiện môi trường nước hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải. (Ảnh: ĐĂNG KHOA)

[Ảnh] Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự lễ khởi công Dự án đầu tư xây dựng và cải thiện môi trường nước hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải

Chiều 9/10, tại tỉnh Hưng Yên, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phối hợp Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội và Ủy ban nhân dân tỉnh Hưng Yên tổ chức Lễ khởi công Dự án Nâng cấp, hiện đại hóa và cải thiện môi trường nước hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu tại lễ khởi công.

Quang cảnh hội thảo. (Ảnh: ĐẶNG HIẾU)

Đồng chí Lê Đức Thọ - Nhà lãnh đạo trung kiên, tài năng của Đảng và cách mạng Việt Nam

Tham gia hoạt động yêu nước khi mới 15 tuổi, đồng chí Lê Đức Thọ đã có những cống hiến to lớn cho sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc. Tấm gương sáng ngời của đồng chí sẽ là động lực mạnh mẽ cổ vũ toàn Đảng, toàn dân, toàn quân thi đua đưa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng vào thực tiễn.