Kỷ niệm 80 năm ngày Nam Bộ kháng chiến (23/9/1945-23/9/2025)

Phát huy hào khí Nam Bộ kháng chiến

“Mùa thu rồi ngày 23 ta đi theo tiếng kêu sơn hà nguy biến…”. Cứ đến ngày 23/9, khúc hát ấy lại vang lên trong tâm trí của những người dân Sài Gòn-Chợ Lớn-Gia Định-Thành phố Hồ Chí Minh và đồng bào Nam Bộ để nhớ lại những ngày tháng hào hùng Nam Bộ kháng chiến cách đây 80 năm.

Một góc Thành phố Hồ Chí Minh hôm nay. (Ảnh MẠNH HẢO)
Một góc Thành phố Hồ Chí Minh hôm nay. (Ảnh MẠNH HẢO)

Độc lập hay là chết!

Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thành công, chỉ kịp hưởng niềm vui nước nhà độc lập vẻn vẹn trong 28 ngày (24/8 đến 23/9), nhân dân Sài Gòn nói riêng và Nam Bộ nói chung đã buộc phải cầm súng bước vào cuộc kháng chiến đầy gian lao mà anh dũng để bảo vệ hòa bình và độc lập cho Tổ quốc. Đêm 22, rạng sáng 23/9/1945, thực dân Pháp tiến hành gây hấn, đánh chiếm các cơ quan đầu não của chính quyền cách mạng ở Sài Gòn, mở đầu cuộc chiến tranh xâm lược nước ta lần thứ hai.

Sáng 23/9/1945, một hội nghị được triệu tập khẩn cấp ở phố Cây Mai-Chợ Lớn. Tham dự hội nghị quan trọng này có các đồng chí Ung Văn Khiêm, Trần Văn Giàu, Nguyễn Văn Nguyễn, Phạm Ngọc Thạch, Huỳnh Văn Tiểng… Đồng chí Hoàng Quốc Việt, thay mặt Thường vụ Trung ương Đảng và Tổng bộ Việt Minh vừa đến Sài Gòn cùng tham dự. Hội nghị đã phân tích, đánh giá tình hình, so sánh lực lượng giữa ta và địch; quyết định thành lập Ủy ban Kháng chiến Nam Bộ do đồng chí Trần Văn Giàu làm Chủ tịch.

Sau đó Ủy ban Kháng chiến Nam Bộ chỉ đạo thành lập Ủy ban Kháng chiến Sài Gòn-Chợ Lớn do đồng chí Nguyễn Văn Tư làm Chủ tịch; đồng thời gửi điện cấp báo ra Trung ương Đảng và Chủ tịch Hồ Chí Minh để xin chỉ thị. Ngay trong sáng 23/9/1945, Chủ tịch Ủy ban Kháng chiến Nam Bộ, đồng chí Trần Văn Giàu đã phát lời kêu gọi: “Độc lập tự do hay là chết! Hôm nay, Ủy ban Kháng chiến kêu gọi: Tất cả đồng bào, già, trẻ, trai, gái, hãy cầm vũ khí xông lên đánh đuổi quân xâm lược...”.

Theo lệnh của Ủy ban Kháng chiến Nam Bộ, nhân dân Sài Gòn-Chợ Lớn-Gia Định lập tức tổng bãi công, bãi khóa, bãi thị, tản cư ra khỏi thành phố, triệt phá các đường tiếp tế lương thực của địch. Khắp thành phố, mọi sinh hoạt, chợ búa, giao thông, trường học đều ngưng hoạt động. Công nhân các nhà máy đồng loạt nghỉ việc, nhà đèn bị phá. Mọi thứ vật dụng từ giường tủ, bàn ghế, quầy hàng, xe bò, xe kéo,… được người dân sử dụng làm chướng ngại vật cản bước tiến của quân địch.

Trong thành phố, đã tổ chức nhiều tổ xung phong công đoàn với gần 6.500 đội viên, tự vệ bám trụ các vị trí chiến đấu. Ở ngoại thành, các lực lượng vũ trang cách mạng siết chặt vòng vây. Ngay ngày 23/9/1945, quân dân Sài Gòn-Chợ Lớn- Gia Định đã anh dũng chiến đấu gây cho thực dân Pháp rất nhiều thiệt hại.

Từ ngày 23 mùa thu lịch sử, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Trung ương Đảng, của Xứ ủy Nam Bộ, sau này là của Trung ương Cục, của Mặt trận dân tộc giải phóng miền nam Việt Nam, Chính phủ cách mạng lâm thời Cộng hòa miền nam Việt Nam, quân dân Nam Bộ suốt 30 năm ròng rã (1945-1975) kiên cường, bền bỉ chiến đấu, lập nên nhiều chiến công, đỉnh cao là Đại thắng mùa Xuân 1975, giải phóng hoàn toàn miền nam, thống nhất đất nước.

Và từ ngày 23 mùa thu lịch sử, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Trung ương Đảng, của Xứ ủy Nam Bộ, sau này là của Trung ương Cục, của Mặt trận dân tộc giải phóng miền nam Việt Nam, Chính phủ cách mạng lâm thời Cộng hòa miền nam Việt Nam, quân dân Nam Bộ suốt 30 năm ròng rã (1945-1975) kiên cường, bền bỉ chiến đấu, lập nên nhiều chiến công, đỉnh cao là Đại thắng mùa Xuân 1975, giải phóng hoàn toàn miền nam, thống nhất đất nước.

Tiếp tục phát huy hào khí Nam Bộ kháng chiến

Tiếp nối truyền thống yêu nước, kế thừa những bài học kinh nghiệm lịch sử, Đảng bộ, quân dân Sài Gòn-Chợ Lớn-Gia Định-Thành phố Hồ Chí Minh đã phát huy hào khí Nam Bộ “Thành đồng Tổ quốc”; chung sức đồng lòng, vượt qua mọi khó khăn, thử thách, gian khổ, hy sinh, “cùng cả nước” làm nên những thắng lợi mới.

Trong công cuộc bảo vệ, xây dựng và phát triển, thành phố đã đạt được những thành quả to lớn có ý nghĩa lịch sử, kế tục xứng đáng sự nghiệp cách mạng vẻ vang của các thế hệ đi trước. Vượt qua những khó khăn chồng chất, trong 10 năm đầu mới giải phóng, thành phố đã giữ vững thành quả cách mạng, ổn định chính trị, khôi phục và phát triển kinh tế, hàn gắn vết thương chiến tranh.

Đặc biệt, trong gần 40 năm đổi mới, thực hiện các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước, dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ thành phố, sự nỗ lực phấn đấu của cả hệ thống chính trị, sự đồng lòng của các tầng lớp nhân dân, thành phố đã đạt được nhiều kết quả quan trọng, toàn diện trên các lĩnh vực: Giữ vững an ninh chính trị và vai trò đầu tàu, trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước.

Công tác quy hoạch, quản lý và phát triển hạ tầng và dịch vụ đô thị đạt nhiều kết quả thiết thực. Văn hóa-xã hội, y tế, giáo dục-đào tạo, khoa học-công nghệ tiếp tục phát triển. Chất lượng cuộc sống người dân được nâng cao, công tác bảo đảm an sinh xã hội, chăm lo đời sống cho các đối tượng nghèo, gia đình chính sách có nhiều tiến bộ. An ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được giữ vững.

Thành phố Hồ Chí Minh luôn giữ vững ổn định chính trị trong mọi tình huống, kể cả khi tình hình trong nước có nhiều khó khăn, thế giới có những diễn biến phức tạp. Sự ổn định chính trị với nền tảng là an dân thực sự là cơ sở chính trị quan trọng để Thành phố Hồ Chí Minh dám nghĩ, dám làm, đi đầu “cùng cả nước-vì cả nước” thực hiện công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước, nâng cao vai trò của thành phố với cả nước và các thành phố lớn trong khu vực và trên thế giới.

Từ ngày 1/7/2025, Thành phố Hồ Chí Minh mới được hình thành từ việc hợp nhất giữa ba địa phương là Thành phố Hồ Chí Minh, tỉnh Bình Dương và tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu, thật sự trở thành một siêu đô thị, được đánh giá mang tầm quốc tế. Thành phố mới có diện tích tự nhiên trên 6.700 km2, quy mô dân số 14.002.598 người; trở thành vùng lõi của Vùng Kinh tế trọng điểm phía nam. Đây không đơn thuần là phép cộng không gian địa lý, mà là sự hợp lực để tạo ra động lực mới, dư địa mới nhằm phát triển ở tầm cao hơn, đẳng cấp hơn.

Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được cho biết: Thành phố đặt mục tiêu trở thành siêu đô thị, trung tâm kinh tế-công nghiệp-logistics của khu vực Đông Nam Á, với tầm nhìn “1 không gian-3 khu vực-1 đặc khu”. Không chỉ là trung tâm kinh tế, Thành phố Hồ Chí Minh còn đặt mục tiêu trở thành nơi “đáng sống” thông qua cam kết đầu tư mạnh mẽ cho y tế, giáo dục, chăm sóc sức khỏe cộng đồng và phát triển thể chất, trí tuệ cho thế hệ trẻ và người lao động.

Thành phố đặt mục tiêu trở thành siêu đô thị, trung tâm kinh tế-công nghiệp-logistics của khu vực Đông Nam Á, với tầm nhìn “1 không gian-3 khu vực-1 đặc khu”. Không chỉ là trung tâm kinh tế, Thành phố Hồ Chí Minh còn đặt mục tiêu trở thành nơi “đáng sống” thông qua cam kết đầu tư mạnh mẽ cho y tế, giáo dục, chăm sóc sức khỏe cộng đồng và phát triển thể chất, trí tuệ cho thế hệ trẻ và người lao động.

Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được

Để đạt được như kỳ vọng, theo đồng chí Nguyễn Văn Được, thành phố đang hướng đến việc thực hiện các công trình, dự án trọng điểm như: Hình thành khu du lịch biển tầm cỡ thế giới (Hồ Tràm-Bình Châu-Long Hải-thành phố Vũng Tàu cũ); phát triển các hình thức vui chơi giải trí đa dạng, hấp dẫn; hình thành khu mậu dịch thương mại tự do gắn với cụm cảng trung chuyển Cái Mép-Cần Giờ; phát triển khu đô thị sinh thái-du lịch-nghỉ dưỡng Cần Giờ gắn với Khu sinh quyển thế giới Cần Giờ; xây dựng Trung tâm tài chính quốc tế và Trung tâm công nghệ cao đa mục tiêu; phát triển khu đô thị lõi Thành phố Hồ Chí Minh; hình thành Trung tâm công nghiệp-đô thị Bình Dương…

Với tràn đầy khát vọng vươn xa, Thành phố Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục phát huy hào khí Nam Bộ kháng chiến, truyền thống đoàn kết, năng động, sáng tạo, nghĩa tình, nhằm tạo nên sức mạnh tổng hợp bảo đảm cho sự phát triển bền vững của Thành phố Hồ Chí Minh-Thành phố Anh hùng trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Có thể bạn quan tâm

Toàn cảnh kỳ họp.

Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Đỗ Văn Chiến đề nghị: Bắc Ninh nỗ lực cao nhất để trở thành thành phố trực thuộc Trung ương trước năm 2030

Ngày 29/1, Hội đồng nhân dân tỉnh Bắc Ninh tổ chức Kỳ họp Tổng kết hoạt động của Hội đồng nhân dân tỉnh khóa XIX, nhiệm kỳ 2021-2026. Đồng chí Đỗ Văn Chiến, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội dự và phát biểu chỉ đạo.

Tổng Bí thư Tô Lâm cùng Đoàn công tác dâng hương tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Khu Di tích quốc gia đặc biệt Kim Liên. (Ảnh: Thống Nhất/TTXVN)

Tổng Bí thư Tô Lâm dâng hương tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Nghệ An

Sáng 29/1, nhân dịp kỷ niệm 96 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930-3/2/2026); chào mừng thành công Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Tổng Bí thư Tô Lâm cùng Đoàn công tác của Trung ương đã dâng hương tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Khu Di tích quốc gia đặc biệt Kim Liên (xã Kim Liên, Nghệ An).

Bài 3: Chế độ bầu cử, cơ cấu tổ chức, phương thức hoạt động của Quốc hội giai đoạn 1980-1992

Bài 3: Chế độ bầu cử, cơ cấu tổ chức, phương thức hoạt động của Quốc hội giai đoạn 1980-1992

Giai đoạn 1980-1992 là thời kỳ Quốc hội Việt Nam hoạt động trong bối cảnh Hiến pháp năm 1980 được ban hành và công cuộc đổi mới đất nước được khởi xướng. Trong giai đoạn này, chế độ bầu cử, cơ cấu tổ chức và phương thức hoạt động của Quốc hội có nhiều thay đổi quan trọng.

“Hai tay xây dựng một sơn hà” tại điểm cầu Bến Nhà Rồng, Thành phố Hồ Chí Minh

[Ảnh] Cầu truyền hình “Hai tay xây dựng một sơn hà” tại điểm cầu Bến Nhà Rồng, Thành phố Hồ Chí Minh

Tối 28/1, tại Bảo tàng Hồ Chí Minh, Chi nhánh Thành phố Hồ Chí Minh diễn ra Chương trình cầu truyền hình “Hai tay xây dựng một sơn hà” nhân kỷ niệm 85 năm Ngày Chủ tịch Hồ Chí Minh trở về Tổ quốc tại Pác Bó (Cao Bằng). Chương trình được thực hiện tại 4 địa danh lịch sử: Cao Bằng-Hà Nội-Nghệ An-Thành phố Hồ Chí Minh.

Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà chủ trì cuộc họp nghe báo cáo hoàn thiện dự thảo Nghị định về một số chính sách phát triển thủy sản. (Ảnh: VGP/Minh Khôi)

Hoạt động của lãnh đạo Đảng, Nhà nước

Sáng 28/1, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà chủ trì cuộc họp nghe báo cáo hoàn thiện dự thảo Nghị định về một số chính sách phát triển thủy sản, kết nối trực tuyến với điểm cầu của 6 tỉnh, thành phố ven biển.

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung thông báo về kết quả Đại hội XIV của Đảng. (Ảnh: TTXVN)

Dấu ấn đối ngoại Việt Nam và sứ mệnh ngoại giao trong kỷ nguyên mới

Nhìn lại dấu ấn đối ngoại Việt Nam và triển khai các định hướng lớn của Đại hội Đảng lần thứ XIV, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung trả lời phỏng vấn báo chí, chia sẻ những kết quả nổi bật của công tác đối ngoại, hội nhập quốc tế, đồng thời làm rõ sứ mệnh “trọng yếu, thường xuyên” của ngoại giao Việt Nam.

Trưng bày “Dưới cờ Đảng quang vinh: Việt Nam 40 năm Đổi mới và khát vọng trong kỷ nguyên vươn mình” tại Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam.

Khoa học xã hội và nhân văn góp phần bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng

Kết quả nghiên cứu của khoa học xã hội và nhân văn cung cấp luận cứ khoa học cho việc hoạch định đường lối, chủ trương pháp luật, chính sách xây dựng phát triển đất nước, quốc phòng và an ninh. Những lập luận khoa học còn giúp bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, tạo niềm tin trong xã hội và sự đồng thuận của nhân dân.

Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu tại Cầu truyền hình “Hai tay xây dựng một sơn hà”, điểm cầu Cao Bằng. (Ảnh: Thống Nhất/TTXVN)

Lời hiệu triệu cho hành trình mới của nội lực, đoàn kết, khát vọng phát triển

Kỷ niệm 85 năm Ngày Bác Hồ về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam (28/1/1941-28/1/2026), tối 28/1, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố: Cao Bằng, Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Nghệ An và Đài Truyền hình Việt Nam phối hợp thực hiện chương trình cầu truyền hình đặc biệt “Hai tay xây dựng một sơn hà”.

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung gặp Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Campuchia Prak Sokhonn. (Ảnh: Bộ Ngoại giao)

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung gặp song phương các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN

Tại các cuộc gặp, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung vui mừng thông tin về các kết quả quan trọng của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, trong đó có việc bầu ra Tổng Bí thư, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV cùng các chủ trương, quyết sách của Việt Nam.

[Video] Thời sự 24h ngày 28/1/2026: Tổng Bí thư Tô Lâm gặp mặt, nói chuyện với nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng

[Video] Thời sự 24h ngày 28/1/2026: Tổng Bí thư Tô Lâm gặp mặt, nói chuyện với nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng

Bản tin cập nhật những vấn đề thời sự nổi bật: Tổng Bí thư Tô Lâm gặp mặt, nói chuyện với nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng; Thủ tướng Phạm Minh Chính kiểm tra các công trình phục vụ Hội nghị APEC 2027; Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tri ân các đồng chí nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu. (Ảnh: TTXVN)

Trân trọng lắng ý kiến đóng góp để Quốc hội hoàn thành tốt trọng trách trong giai đoạn phát triển mới

Chiều 28/1, tại Nhà Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì cuộc gặp mặt các đồng chí nguyên: lãnh đạo Quốc hội, Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách ở Trung ương và cán bộ, công chức, viên chức các cơ quan của Quốc hội đã nghỉ hưu tại khu vực phía bắc.

Trung tướng Vũ Trung Kiên thay mặt Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng tặng quà cho cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng thành phố nhân dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026.

Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng thăm, kiểm tra công tác sẵn sàng chiến đấu tại Biên phòng thành phố Hải Phòng

Sáng 28/1, Đoàn công tác của Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng do Trung tướng Vũ Trung Kiên, Ủy viên Trung ương Đảng, Tư lệnh Bộ đội Biên phòng làm trưởng đoàn đã đến thăm, kiểm tra công tác sẵn sàng chiến đấu dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ năm 2026 tại Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng thành phố Hải Phòng.