Nhìn lại Liên hoan Sân khấu Thủ đô năm 2020

Với 13 vở diễn của các nhà hát, đơn vị nghệ thuật tham dự cùng hơn 700 nghệ sĩ, diễn viên tham gia diễn xuất, Liên hoan Sân khấu Thủ đô lần thứ tư năm 2020 là cú khởi động trở lại đầy ngoạn mục của sân khấu Việt Nam sau thời gian dài tạm nghỉ do dịch Covid-19. Tuy có nhiều vở diễn dựng lại, nhưng dưới những góc nhìn mới phù hợp hiện tại cùng sự đa dạng về đề tài, thể loại, liên hoan đã phần nào mang lại hiệu ứng lan tỏa, thu hút công chúng.

Cảnh trong vở Người tốt nhà số 5 của Nhà hát Kịch Việt Nam đoạt Huy chương vàng Liên hoan Sân khấu Thủ đô năm 2020.
Cảnh trong vở Người tốt nhà số 5 của Nhà hát Kịch Việt Nam đoạt Huy chương vàng Liên hoan Sân khấu Thủ đô năm 2020.

Sự tham dự đông đảo của các đơn vị nghệ thuật tại Liên hoan Sân khấu Thủ đô đã cho thấy nhiệt huyết sáng tạo và “lửa nghề” luôn sục sôi của các nghệ sĩ, diễn viên với mong muốn mang đến công chúng những vở diễn hay, đáp ứng nhu cầu thưởng thức nghệ thuật của khán giả. Đây cũng là dịp để các cơ quan quản lý nhà nước có thể nhìn nhận về thực trạng phát triển cũng như khó khăn của sân khấu để có những giải pháp hỗ trợ hiệu quả, tạo nên những tác phẩm sân khấu hấp dẫn, phản ánh sinh động đời sống xã hội, góp phần định hướng thẩm mỹ trong công chúng, thúc đẩy sự phát triển của sân khấu Hà Nội và cả nước. 

Theo đánh giá của Ban giám khảo, 13 vở diễn của các nhà hát, đơn vị nghệ thuật dự liên hoan đa dạng về thể loại (có kịch nói, cải lương, chèo) và đề tài, được đầu tư dàn dựng kỹ lưỡng, chất lượng nghệ thuật khá tốt. Có những vở diễn mới và cả nhiều vở được dựng lại hoặc khai thác từ các kịch bản cũ, song vẫn mang tính thời sự và được khán giả yêu thích bởi những giá trị nhân văn sâu sắc, vững bền khi thể hiện dưới những góc nhìn mới, đưa vào các yếu tố đương đại, tạo hiệu ứng tốt trong giới làm nghề và khán giả. Có thể thấy rõ điều đó qua một số vở diễn nổi bật, trong đó có vở Bạch đàn liễu của sân khấu Lucteam do đạo diễn NSƯT Trần Lực đạo diễn. Khai thác từ kịch bản quá nhiều truân chuyên của tác giả Xuân Trình, sau hơn một năm ra mắt, vở diễn tiếp tục chiếm trọn tình cảm của giới nghề và công chúng tại liên hoan bởi tính thời sự và những vấn đề nóng bỏng được đề cập. Không chỉ là những cảnh báo về thói lộng quyền, tham ô, mất dân chủ ở một bộ phận chính quyền nông thôn, vở diễn đã mang lại những lát cắt cơ bản, phản ánh về đời sống nông thôn hiện tại với bao khúc mắc trong cơ chế, chính sách cùng khát vọng và niềm tin hướng về tương lai trong cuộc đấu tranh vì lẽ phải và sự công bằng. 

Trong khi đó, cùng là vở diễn đoạt Giải vàng, dựng lại từ kịch bản của tác giả Lưu Quang Vũ, vở Người tốt nhà số 5 của Nhà hát Kịch Việt Nam do đạo diễn Tạ Tuấn Minh dàn dựng lại chuyển tải thông điệp về niềm tin vào những điều tốt đẹp và sự lan tỏa đến những người chung quanh. Vở diễn được đánh giá là khó dựng bởi tính tự sự, triết lý trong lời thoại, ở đó mỗi nhân vật có một thế giới nội tâm riêng, đạo diễn đã khéo léo lồng ghép để làm nổi bật được ý nghĩa và những cách nhìn khác nhau về vấn đề. Cũng giống như vở Bạch đàn liễu, sân khấu ước lệ được khai thác triệt để với cách bài trí đơn giản, sử dụng hợp lý trong từng cảnh huống câu chuyện, góp phần khắc họa tính cách nhân vật và sự phức tạp của mối quan hệ gia đình trong một cộng đồng thu nhỏ mà rộng ra là cả xã hội một thời và cả đến hôm nay. Vở kịch Trương Chi - Mỵ Nương của Nhà hát Kịch Hà Nội, do Phùng Tiến Minh đạo diễn là tác phẩm dựng mới, thể hiện nhiều thử nghiệm khi kết hợp cả ca múa nhạc và hiệu ứng âm thanh, ánh sáng hiện đại trên nền tích truyện dân gian, mang đến những khoảng lặng trữ tình, sâu lắng, giàu cảm xúc. Cùng khai thác đề tài lịch sử, vở Tình sử Thăng Long của Nhà hát Chèo Hà Nội, NSƯT Lê Tuấn đạo diễn, lại khiến người xem thổn thức về mối tình của hai vị vua cuối thời nhà Lý, đầu thời nhà Trần là Lý Chiêu Hoàng và Trần Cảnh, cho thấy sự hy sinh của những tình cảm và lợi ích riêng tư trước vận mệnh và lợi ích chung của dân tộc. Bên cạnh những vở diễn nêu trên, một số vở cũng để lại nhiều ấn tượng về nội dung, thiết kế sân khấu và diễn xuất như: Đợi đến mùa Xuân (Nhà hát Tuổi trẻ),  Những người ở lại (Trường đại học Sân khấu Điện ảnh Hà Nội), Trinh Nguyên (Nhà hát Chèo Việt Nam), Người đi tìm Minh chủ (Nhà hát Cải lương Việt Nam)... 

Theo NSND Hoàng Dũng, Chủ tịch Ban giám khảo, một điều đáng ghi nhận tại liên hoan lần này là sự xuất hiện của nhiều đạo diễn trẻ có tiềm năng cùng những đạo diễn đã thành danh, đã đóng góp nhiều cho sân khấu nước nhà. Bên cạnh đó là sự kế cận của nhiều nghệ sĩ, diễn viên trẻ tài năng sẵn sàng tiếp bước các thế hệ nghệ sĩ, diễn viên đi trước. Họ không những chỉ chứng tỏ được mình ở phần kỹ thuật tâm lý mà còn điêu luyện sử dụng ngôn ngữ hình thể trong biểu diễn.Thiết kế sân khấu cũng ngày càng hiện đại, hòa nhịp xu hướng của sân khấu thế giới với nhiều trang thiết bị kỹ thuật tiên tiến, đa dạng về thể tài, góp phần làm cho liên hoan thêm phần hấp dẫn.

Tuy nhiên, nếu nhìn vào kịch bản và đề tài thể hiện, Liên hoan Sân khấu Thủ đô năm nay vẫn còn những bất cập, bộc lộ phần nào khó khăn của hoạt động sân khấu khi thiếu vắng các kịch bản mới, phản ánh cuộc sống, con người của Hà Nội thời hiện tại một cách chân thực, sâu sắc, chuyển tải và tôn vinh được nét đặc trưng của vùng đất nghìn năm văn hiến. Yếu tố thử nghiệm, đổi mới tuy rõ nét, song vẫn tập trung vào các mảng miếng, trò diễn, chưa chuyển tải được đầy đủ thông điệp và ý nghĩa vở diễn. Phần nhạc cho vở diễn cũng không có nhiều những sáng tác mới, nhiều khi chưa phù hợp với nội dung và bối cảnh vở diễn, dàn nhạc và nhạc thu sẵn phối hợp không hài hòa, nhiều khi làm ngắt mạch cảm xúc của khán giả, trong khi thiết kế mỹ thuật sân khấu ở một số vở diễn còn nặng tính minh họa.

Những cánh màn sân khấu liên hoan đã khép lại, nhưng đằng sau nó đã và đang đặt ra nhiều vấn đề cho sự phát triển của sân khấu nước ta. Theo Chủ tịch Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam Trịnh Thúy Mùi, để động viên các đơn vị nghệ thuật, các nghệ sĩ, diễn viên, rất cần đến sự đồng hành, hỗ trợ của các cơ quan quản lý nhà nước, các tổ chức, cá nhân nhà tài trợ để các sân khấu “sáng đèn” thường xuyên và có điều kiện đổi mới để thu hút khán giả trở lại.

Có thể bạn quan tâm

Bảo tàng Lịch sử thành phố Huế vừa phối hợp Câu lạc bộ Ca Huế Thính Phòng tổ chức buổi giới thiệu tập sách “Lời ca châu ngọc” do nhà thơ Võ Quê sưu tầm, biên soạn.

“Lời ca châu ngọc” góp phần gìn giữ và lan tỏa di sản ca Huế

“Lời ca châu ngọc” là tuyển tập các bài bản về ca Huế, do nhà thơ Võ Quê sưu tầm, biên soạn. Những tác phẩm ca Huế được tuyển chọn trong cuốn sách này mang một giá trị lịch sử, văn hóa đặc biệt. Phần lớn các tác phẩm được tuyển lựa thuộc các soạn giả trong hoàng tộc triều Nguyễn và đội ngũ văn nhân, thi sĩ uyên bác thời bấy giờ.

Quang cảnh cắt băng khai trương Triển lãm gốm Nam Bộ.

An Giang: Khai mạc trưng bày gốm Nam Bộ

Ngày 17/7, Bảo tàng tỉnh An Giang (Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh) phối hợp Hội cổ vật tỉnh An Giang long trọng tổ chức khai mạc trưng bày chuyên đề “Sắc gốm Nam Bộ: Tích truyện, tín ngưỡng và đời sống”.

Các chương trình nghệ thuật đặc biệt của Quảng Ninh thu hút hàng chục nghìn người tham gia.

Quảng Ninh tổ chức Chương trình nghệ thuật đặc biệt kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh-Liệt sĩ

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Quảng Ninh, ngày 17/7 cho biết, Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Ninh chủ trì, phối hợp Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức Chương trình nghệ thuật đặc biệt kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh-Liệt sĩ với chủ đề “Mãi mãi tuổi 20” nhằm tri ân các Anh hùng liệt sĩ.

CA’ Library là không gian cho nhiều người yêu thích kiến trúc, nghệ thuật.

Thư viện tư nhân góp phần lan tỏa văn hóa đọc

Những năm gần đây, hệ thống thư viện tư nhân tại Việt Nam ngày càng đa dạng về hình thức hoạt động, từ không gian đọc trong khu dân cư, làng xã đến thư viện chuyên ngành. Các mô hình này góp phần làm phong phú mạng lưới thư viện, lan tỏa văn hóa đọc và xây dựng môi trường học tập suốt đời.

Tại chương trình "Văn hóa Islam và kỹ năng tiếp khách Hồi giáo và Dịch vụ du lịch thân thiện với người Hồi giáo tại Huế”.

Huế từng bước xây dựng nền tảng để đón dòng khách du lịch Halal

Huế đang từng bước mở cánh cửa vào thị trường du lịch Halal trị giá hàng trăm tỷ USD bằng việc nghiên cứu và đào tạo về du lịch Halal, chuẩn bị những nền tảng quan trọng: kiến thức, kỹ năng và tư duy phục vụ của doanh nghiệp du lịch, nâng cao chất lượng điểm đến, xây dựng hệ sinh thái dịch vụ thân thiện với người Hồi giáo.

Chiếu cói Vũ Hạ và khát vọng vươn xa

Chiếu cói Vũ Hạ và khát vọng vươn xa

Gắn bó với đời sống người Việt qua nhiều thế hệ, chiếc chiếu cói không chỉ lưu giữ những giá trị văn hóa truyền thống, mà còn là ký ức của biết bao gia đình. Tại thôn Vũ Hạ, xã Phụ Dực, tỉnh Hưng Yên, nghề làm chiếu vẫn được gìn giữ và từng bước đổi mới để thích ứng với thị trường và tìm cơ hội vươn ra thị trường quốc tế.

Hai nghệ nhân Tà Thía Panh và Tà Thía Ca (xã Phước Hà, tỉnh Khánh Hòa) đang hòa tấu làn điệu độc đáo của đàn Chapi, như đang trò chuyện với núi rừng bằng thứ ngôn ngữ đã gắn bó với người Raglai qua bao thế hệ. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Đừng để hồn đàn Chapi mai một

Giữa đại ngàn xã Phước Hà (tỉnh Khánh Hòa), tiếng đàn Chapi vẫn lặng lẽ ngân lên dưới đôi bàn tay chai sần của những nghệ nhân già. Thanh âm mộc mạc ấy từng theo chân người Raglai qua những mùa rẫy, những đêm trăng, những lễ hội của buôn làng. Nhưng giữa nhịp sống hiện đại, tiếng đàn năm nào đang thưa vắng dần.

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm trong chương trình khai mạc. (Ảnh: LINH BẢO)

Dấu ấn của kẻ sĩ Nam Bộ, nhà trí thức cách mạng Trần Bạch Đằng

Ngày 15/7, tại Đường sách Thành phố Hồ Chí Minh, Câu lạc bộ Truyền thống Thành Đoàn, Thư viện Khoa học tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh, Thư viện số Nguyễn An Ninh-Chuyên đề Nam Bộ, Nhà xuất bản Trẻ phối hợp tổ chức Lễ khai mạc chuỗi sự kiện mang chủ đề “Trăm năm Trần Bạch Đằng-Một thế kỷ dấn thân của kẻ sĩ Nam Bộ”.

Ông Nguyễn Trung Kiên, Chủ nhiệm Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài, Bộ Ngoại giao,

Gìn giữ tiếng Việt - Góp phần phát huy sức mạnh mềm của Việt Nam trên trường quốc tế

Trong bối cảnh hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng, việc gìn giữ tiếng Việt và bản sắc văn hóa dân tộc trong cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài không chỉ là nhu cầu của cộng đồng mà còn trở thành một nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược, góp phần củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc và phát huy sức mạnh mềm của Việt Nam.

Biểu diễn của ca sĩ Thái Song và Minh Loan trong chương trình nghệ thuật.

Đêm nghệ thuật giàu cảm xúc và ý nghĩa kỷ niệm 40 năm Ngày mất của Tổng Bí thư Lê Duẩn

Kỷ niệm 40 năm Ngày mất của Tổng Bí thư Lê Duẩn, tại làng Hậu Kiên, xã Triệu Phong, tỉnh Quảng Trị - quê hương của đồng chí, đông đảo các thế hệ cán bộ, đảng viên và nhân dân Quảng Trị đã tham dự một chương trình nghệ thuật chính luận, tưởng nhớ, tri ân vị lãnh đạo kiệt xuất của Đảng và dân tộc.

Đại sứ Pháp Olivier Brochet (áo dài đỏ) chúc mừng nhà thiết kế Hàn Phượng (cầm hoa) sau màn trình diễn áo dài.

Nhà thiết kế Hàn Phượng mang áo dài kể chuyện hữu nghị Việt-Pháp

Trong khuôn khổ Lễ kỷ niệm Quốc khánh Cộng hòa Pháp do Đại sứ quán Pháp tại Việt Nam tổ chức tối 14/7 tại Hà Nội, bộ sưu tập áo dài "Ngọc Liên" của nhà thiết kế Hàn Phượng đã mang đến một điểm nhấn giao lưu văn hóa ấn tượng khi kết nối những nét đẹp đặc trưng của Việt Nam và Pháp qua ngôn ngữ thời trang và nghệ thuật.

"Hành trình di sản, gắn kết cội nguồn" đưa hơn 100 đại biểu trẻ về các tỉnh miền trung và hứa hẹn những kỷ niệm khó quên trên mảnh đất quê hương.

[Ảnh] Thanh niên kiều bào với hành trình tìm về nguồn cội và khám phá di sản

Tối 13/7, tại Hà Nội, Ủy ban Nhà nước về người Việt Nam ở nước ngoài (Bộ Ngoại giao) đã tổ chức lễ khai mạc Trại hè Việt Nam 2026. Hơn 100 thanh niên kiều bào từ 32 quốc gia và vùng lãnh thổ mang tới thông điệp mạnh mẽ về lòng tự hào dân tộc và khát vọng cống hiến của thế hệ trẻ xa xứ đối với quê hương trong kỷ nguyên mới.

Cảnh trong vở nhạc kịch “Lửa từ Đất”. (Ảnh: NHÀ HÁT TUỔI TRẺ)

Xây dựng hệ sinh thái nhạc kịch

Năm 1965, “Cô Sao”-vở nhạc kịch đầu tiên của Việt Nam ra mắt. Đến nay, nhạc kịch nước ta đã trải qua hơn 60 năm với sự xuất hiện của nhiều tác phẩm mang dấu ấn riêng. Dẫu vậy, để loại hình nghệ thuật này thật sự bứt phá, vẫn cần có một hệ sinh thái đồng bộ đủ khả năng đưa nhạc kịch phát triển chuyên nghiệp.

“Art Talk - Luận đàm cùng nghệ thuật” do Masterise Group giới thiệu vừa qua không chỉ là cuộc gặp gỡ giữa công chúng và các tác phẩm của những tên tuổi tiêu biểu trong mỹ thuật Việt Nam.

“Art Talk” và hành trình nuôi dưỡng thấu cảm

Giữa những chuyển động không ngừng của cuộc sống hiện đại, nghệ thuật tạo ra những khoảng lặng để con người quan sát kỹ hơn, cảm nhận sâu hơn và kết nối sâu sắc hơn với chính mình cũng như thế giới chung quanh. Từ những trải nghiệm ấy, nghệ thuật trở thành một phần quan trọng trong hành trình hoàn thiện đời sống tinh thần.