Nguyên nhân tỷ lệ trẻ bị tật khúc xạ tăng cao

Trẻ em Việt Nam đang phải đối mặt với nhiều vấn đề về thị giác như các bệnh lý về nhược thị, lác mắt, tăng nhãn áp bẩm sinh..., nhất là có sự tăng nhanh tật khúc xạ (cận thị, viễn thị, loạn thị).

Kiểm tra, đánh giá tình trạng tật khúc xạ cho trẻ.
Kiểm tra, đánh giá tình trạng tật khúc xạ cho trẻ.

Theo thống kê của Hội Nhãn khoa Việt Nam, năm 2024 tại Việt Nam có khoảng 5 triệu trẻ em (chiếm 30-40% trong độ tuổi đến trường) mắc tật khúc xạ (cận thị, viễn thị, loạn thị); trong đó, cận thị chiếm phần lớn. Riêng tại các thành phố lớn như Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh, tỷ lệ trẻ bị tật khúc xạ có thể lên tới hơn 50%.

Tỷ lệ này tăng cao được cho là do thói quen học tập không đúng cách và sử dụng các thiết bị điện tử quá nhiều. Nếu không được phát hiện và điều trị đúng có thể dẫn tới nhược thị.

Năm 2024 tại Việt Nam có khoảng 5 triệu trẻ em (chiếm 30-40% trong độ tuổi đến trường) mắc tật khúc xạ (cận thị, viễn thị, loạn thị); trong đó, cận thị chiếm phần lớn.

Bên cạnh đó, khoảng 2-4% trẻ em (tương đương 200.000-400.000 trẻ), có biểu hiện của bệnh lác mắt và nếu không được điều trị đúng có thể dẫn đến nhược thị hoặc các vấn đề thị giác nghiêm trọng khác.

Đáng chú ý, một khảo sát của Bệnh viện Mắt Trung ương tại một số trường tiểu học và trung học cơ sở cho thấy, tỷ lệ trẻ mắc tật khúc xạ đang gia tăng đáng kể.

Tại Hà Nội, có lớp học ghi nhận khoảng 51% trẻ em mắc tật khúc xạ, trong đó cận thị chiếm 37,5%, viễn thị 8,2% và loạn thị 5,3%. Tại Thành phố Hồ Chí Minh, có lớp học tỷ lệ tật khúc xạ lên tới 75,6%, riêng cận thị chiếm 52,7%... Tật khúc xạ có thể gặp ở mọi lứa tuổi, nhưng phổ biến nhất ở học sinh, sinh viên, người làm việc văn phòng và nhóm tiếp xúc với thiết bị điện tử quá nhiều và lâu.

Tổ chức Y tế Thế giới cũng đã đưa ra dự báo đến năm 2050, một nửa dân số toàn cầu có nguy cơ bị cận thị. Nhằm góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc mắt trẻ em tại Việt Nam, Bộ môn Mắt-Khúc xạ nhãn khoa, Trường đại học Y Hà Nội vừa phối hợp Bệnh viện mắt Đông Đô tổ chức hội thảo khoa học chuyên đề “Chăm sóc mắt trẻ em từ lý thuyết đến thực hành” với sự tham gia chia sẻ của các chuyên gia đầu ngành trong nước và quốc tế, nhằm cập nhật những tiến bộ mới nhất trong lĩnh vực chăm sóc mắt trẻ em và nâng cao năng lực thực hành cho đội ngũ y tế.

Tham gia hội thảo có hai chuyên gia hàng đầu thế giới trong lĩnh vực nhãn khoa, gồm: Giáo sư Bruce D. Moore (đồng Chủ tịch Liên minh Thị lực Trẻ em Massachusetts-Hoa Kỳ và là Giáo sư danh dự Trường đại học Y Hà Nội); Tiến sĩ Timothy Robert Fricke (Giám đốc Nghiên cứu và Giáo dục, Viện Nghiên cứu Thị giác Quốc gia- Australia, Giáo sư danh dự Trường đại học Y Hà Nội). Hội thảo chú trọng cập nhật những kỹ thuật trong chẩn đoán và điều trị các bệnh lý về mắt ở trẻ em chuẩn quốc tế, hướng tới việc nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe thị giác tại Việt Nam.

Các chủ đề chuyên sâu được trao đổi gồm những kỹ thuật trong chẩn đoán và điều trị các bệnh lý về mắt ở trẻ em; hướng dẫn kê đơn chuẩn kính trẻ em (phương pháp kê đơn kính phù hợp theo tiêu chuẩn quốc tế, bảo đảm hiệu quả điều chỉnh thị lực cho trẻ em); lác không phẫu thuật (phân tích các liệu pháp điều trị hiệu quả mà không cần phẫu thuật)...

Thạc sĩ Đinh Thị Phương Thủy, Giám đốc điều hành Bệnh viện Đông Đô chia sẻ, trẻ em có thể gặp phải nhiều vấn đề về mắt, từ những bệnh lý nhẹ như tật khúc xạ đến các bệnh lý nghiêm trọng hơn như nhược thị (mắt lười), lác mắt (lé mắt), hoặc bệnh tăng nhãn áp bẩm sinh. Bên cạnh đó, không ít trẻ bị viêm kết mạc (đau mắt đỏ), đục thủy tinh thể bẩm sinh hoặc rung giật nhãn cầu. Đây là tình trạng mắt di chuyển không kiểm soát, gây tổn thương nghiêm trọng đến thị lực nếu không được điều trị kịp thời…

Đáng chú ý, nếu trẻ không được phát hiện và điều trị đúng cách các tật khúc xạ thì có thể dẫn tới nhược thị, hay còn gọi là “mắt lười”, hiện đang chiếm tỷ lệ 1-5% trẻ dưới 6 tuổi, có thể gây suy giảm thị lực lâu dài. Chính vì vậy, các bậc cha mẹ nên chủ động đưa trẻ đi khám mắt định kỳ và tuân thủ phác đồ điều trị của chuyên gia để giữ gìn ánh sáng, nuôi dưỡng những ước mơ của con em mình. Giáo sư Bruce D.Moore lưu ý, một quy trình khám mắt lý tưởng không chỉ dựa trên kiến thức lý thuyết mà cần kết hợp khoa học cơ bản, lâm sàng và thực hành.

Quá trình khám cần diễn ra nhanh chóng, liên tục để quan sát hành vi tự nhiên của trẻ, đồng thời sử dụng “đôi mắt và bộ não của người khám” như công cụ quan trọng nhất thay vì chỉ dựa vào máy móc.

Ông cũng nhấn mạnh ba nguyên tắc khi điều chỉnh tật khúc xạ ở trẻ gồm cải thiện thị lực, thị giác hai mắt và chức năng thị giác, nhằm tạo ra hình ảnh hội tụ rõ nét trên cả hai võng mạc. Việc chỉnh kính phải thận trọng tùy theo từng loại tật khúc xạ như cận thị, viễn thị, loạn thị hay lệch khúc xạ, tránh lạm dụng hoặc chỉnh sai làm ảnh hưởng đến thị lực trẻ. Năm học mới chuẩn bị bắt đầu, đây là dịp để các bậc cha mẹ cần có những giải pháp cụ thể kiểm soát cũng như ngăn chặn sự gia tăng của các bệnh về mắt nói chung và tật khúc xạ nói riêng.

Có thể bạn quan tâm

Các chuyên gia báo cáo tại hội thảo khoa học. (Ảnh: Ngọc Anh)

Thúc đẩy ứng dụng khoa học, công nghệ trong lĩnh vực chấn thương chỉnh hình

Hội thảo khoa học của Hội Chấn thương chỉnh hình Việt Nam dần trở thành hoạt động thường niên, thu hút sự tham gia của đông đảo phẫu thuật viên chấn thương chỉnh hình trong nước và quốc tế trao đổi kinh nghiệm và học hỏi lẫn nhau, nhằm phát triển những kỹ thuật, công nghệ mới giúp nâng cao chất lượng điều trị cho người bệnh.

Bệnh nhân quyết định thực hiện phẫu thuật nội soi ngay tại đảo. (Ảnh: QUÝ NGỌC)

Ngành y tế đặc khu Phú Quý (tỉnh Lâm Đồng) làm chủ kỹ thuật phẫu thuật nội soi

Ngày 2/10, Trung tâm Y tế Quân dân y đặc khu Phú Quý (tỉnh Lâm Đồng) đã thực hiện mổ nội soi cho bốn bệnh nhân liên quan ổ bụng. Đây là lần đầu tiên của đội ngũ y, bác sĩ trên đảo Phú Quý thực hiện phẫu thuật bằng nội soi, dưới sự giám sát trực tiếp của ê-kíp chuyển giao kỹ thuật của Bệnh viện đa khoa Bình Thuận.

Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Thị Sim chúc mừng gia đình sản phụ. (Ảnh: BVCC)

Kỳ tích y khoa: Tam thai chào đời cách nhau 36 giờ

Khi bé đầu tiên nặng 900g chào đời, các bác sĩ phải tìm cách ngăn cuộc chuyển dạ tiếp diễn để 2 thai nhi còn lại có thêm thời gian phát triển trong bụng mẹ. Quyết định sinh trì hoãn mở ra 36 giờ đầy thách thức, trước khi 2 bé lần lượt chào đời và bước vào hành trình chăm sóc đặc biệt kéo dài hơn 200 ngày.

Lâm Đồng phấn đấu hoàn thành mục tiêu khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí cho người dân trong tháng 11/2026. (Ảnh: BẢO VĂN)

Lâm Đồng phát động chiến dịch 60 ngày đêm khám sức khỏe miễn phí cho người dân

Chiều 1/10, Ủy ban nhân dân tỉnh Lâm Đồng thông tin, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh phát động “Chiến dịch 60 ngày đêm cao điểm khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí cho người dân”, nhằm hoàn thành mục tiêu mỗi người dân được khám sức khỏe định kỳ, khám sàng lọc miễn phí ít nhất một lần trong năm 2026.

Bà Đinh Thị Thu Thủy, Phó Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế chia sẻ tại buổi họp báo. (Ảnh: T.D)

Sửa Luật An toàn thực phẩm, khắc phục chồng chéo trong quản lý

Khắc phục tình trạng chồng chéo, phân tán trách nhiệm trong quản lý an toàn thực phẩm là một trong những nội dung được đặt ra trong dự thảo Luật An toàn thực phẩm (sửa đổi). Dự thảo hướng tới thống nhất đầu mối quản lý, phân định rõ trách nhiệm các bộ, ngành, đồng thời chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm theo mức độ nguy cơ.

Hoạt động tư vấn sức khỏe, khám sàng lọc cho người cao tuổi sau lễ phát động tại Cà Mau. (ảnh HOÀN THÀNH)

Cà Mau chung tay vì sức khỏe người cao tuổi

Ngày 1/10, Quyền Giám đốc Sở Y tế tỉnh Cà Mau Nguyễn Tấn Lực cho biết, lực lượng chức năng Cà Mau vừa tổ chức khám sàng lọc sức khỏe cho hàng trăm người cao tuổi tại địa phương nhân lễ phát động Tháng hành động vì người cao tuổi Việt Nam năm 2026.

Lễ ký kết hợp tác. (Ảnh: VNVC)

Hợp tác chăm sóc sức khỏe toàn diện cho người cao tuổi, trao tặng 10.000 liều vaccine cúm

Hội Người cao tuổi Việt Nam và Hệ sinh thái Y tế Tâm Anh-VNVC hợp tác triển khai Đề án “Chăm sóc sức khỏe toàn diện cho người cao tuổi Việt Nam”, hướng tới tăng cường phòng bệnh, phát hiện sớm, điều trị và phục hồi cho người cao tuổi. Dịp này, VNVC trao tặng 10.000 liều vaccine cúm cho người cao tuổi trên toàn quốc.

Lãnh đạo Bộ chủ trì cuộc họp. (Ảnh: T.H)

Quản lý giá thiết bị y tế: Minh bạch từ chuỗi cung ứng đến người bệnh

Bộ Y tế đang xây dựng các giải pháp quản lý giá thiết bị y tế theo hướng minh bạch toàn bộ chuỗi cung ứng và vòng đời sản phẩm, từ nhập khẩu, mua sắm, đấu thầu đến thanh toán bảo hiểm y tế. Việc kê khai, niêm yết giá sẽ được thực hiện trên cơ sở dữ liệu ngành y tế, đồng thời phân biệt rõ với giá hình thành trong đấu thầu.

Cán bộ y tế tiêm vaccine cho trẻ trong độ tuổi để phòng các bệnh truyền nhiễm trên địa bàn Hà Nội. (Ảnh: Báo Nhân Dân)

Ca mắc cúm mùa có xu hướng tăng, Bộ Y tế khuyến cáo phòng bệnh

Số ca mắc cúm mùa có xu hướng gia tăng nhẹ trong một số tuần gần đây, song chưa ghi nhận sự gia tăng bất thường các trường hợp nặng hoặc tử vong. Bộ Y tế khuyến cáo người dân chủ động phòng bệnh, đặc biệt lưu ý nhóm có nguy cơ diễn biến nặng như trẻ nhỏ, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và người mắc bệnh nền.

Lãnh đạo Chi cục Dân số tỉnh Sơn La trao giải cho các đội thi xuất sắc tại chương trình ngoại khóa tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật về chăm sóc sức khỏe người cao tuổi xã Sốp Cộp. (Ảnh: QUỐC TUẤN)

Sơn La chăm sóc người cao tuổi từ cơ sở

Trước xu hướng già hóa dân số, tỉnh Sơn La đang từng bước mở rộng các hoạt động chăm sóc sức khỏe, bảo đảm an sinh, nâng cao đời sống tinh thần và tạo điều kiện để người cao tuổi tiếp tục phát huy vai trò trong gia đình, cộng đồng.

Người bệnh điều trị tại Bệnh viện đa khoa Hòe Nhai (Sở Y tế Hà Nội) tập phục hồi chức năng trong quá trình điều trị bằng y học cổ truyền. (Ảnh: KHÁNH HUY)

Thế mạnh y học cổ truyền trong điều trị bệnh

Thời gian qua, các cơ sở khám, chữa bệnh tại thành phố Hà Nội đã tăng cường kết hợp y học cổ truyền với y học hiện đại để nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe Nhân dân, góp phần xây dựng nền y học Thủ đô phát triển toàn diện, nhân văn.

(Ảnh minh họa: Bệnh viện cung cấp)

Bộ Y tế gỡ vướng cho địa phương trong khám sức khỏe định kỳ miễn phí

Trước những lúng túng phát sinh khi triển khai khám sức khỏe định kỳ, Bộ Y tế đang làm rõ quy trình, cách tính tỷ lệ bao phủ và yêu cầu kết nối dữ liệu, theo hướng kế thừa kết quả cận lâm sàng còn giá trị, tính cả một số lượt khám bảo hiểm y tế vào diện khám định kỳ và tổ chức khám lưu động, khám tại nhà cho người khó tiếp cận.