Nâng cao chất lượng hoạt động của cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương

Cùng dự, có các Ủy viên Bộ Chính trị: Võ Văn Thưởng, Thường trực Ban Bí thư; Trần Thanh Mẫn, Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội; Phạm Bình Minh, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ.

Đây là lần đầu tiên Ủy ban Thường vụ Quốc hội chủ trì tổ chức Hội nghị tổng kết và triển khai công tác năm của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh, nhằm tăng cường sự chỉ đạo và trách nhiệm giám sát; đồng thời hướng dẫn đối với hoạt động của Hội đồng nhân dân.

Trình bày báo cáo tổng kết, Trưởng Ban Công tác đại biểu Nguyễn Thị Thanh nhấn mạnh, nhiệm kỳ 2016-2021 là nhiệm kỳ đầu tiên Hội đồng nhân dân các cấp thực hiện Luật Tổ chức chính quyền địa phương và các văn bản pháp luật liên quan theo tinh thần Nghị quyết Trung ương 6 và Nghị quyết Trung ương 7 khóa XII của Đảng.

Năm 2021, mặc dù tiếp tục bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 nhưng nền kinh tế nước ta vẫn được đánh giá là phát triển ổn định, có sức hấp dẫn đối với các nhà đầu tư nước ngoài. Đóng góp vào những kết quả nêu trên có công sức, trí tuệ của Hội đồng nhân dân các cấp, với vai trò là cơ quan quyền lực nhà nước ở địa phương, đại diện cho ý chí, nguyện vọng, quyền làm chủ của nhân dân đã có những quyết sách quan trọng đưa chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước đi vào cuộc sống.

Bên cạnh đó, báo cáo cũng chỉ ra một số tồn tại, hạn chế trong hoạt động Hội đồng nhân dân các tỉnh: còn tình trạng gửi tài liệu dự thảo báo cáo, nghị quyết do Ủy ban nhân dân chuẩn bị đến Thường trực, các Ban của Hội đồng nhân dân chậm, ảnh hưởng đến chất lượng báo cáo thẩm tra của các Ban, dẫn đến ảnh hưởng chất lượng cuộc họp. Có địa phương tổ chức kỳ họp chuyên đề ban hành nghị quyết quá nhiều, ảnh hưởng đến chất lượng của nghị quyết.

Công tác tổng hợp, gửi báo cáo các ý kiến, kiến nghị sau tiếp xúc cử tri của một số Tổ đại biểu Hội đồng nhân dân chưa bảo đảm chất lượng, thời gian quy định. Hoạt động chất vấn ở một số nơi còn hình thức. Hiệu quả công tác giám sát chưa cao, giám sát chuyên đề, hoạt động tái giám sát còn ít. Hoạt động giải trình tại phiên họp của Thường trực Hội đồng nhân dân có nơi, có lúc còn hình thức.          

Hội nghị đã nghe đại diện Thường trực Hội đồng nhân dân các tỉnh, thành phố khu vực phía bắc trình bày tham luận tập trung vào các nội dung: nâng cao chất lượng giám sát chuyên đề của Hội đồng nhân dân cấp tỉnh; giải pháp nâng cao hiệu lực, hiệu quả giám sát của Hội đồng nhân dân trong việc giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo và kiến nghị cử tri; kinh nghiệm và giải pháp nâng cao chất lượng tổ chức các phiên giải trình của Thường trực Hội đồng nhân dân cấp tỉnh…

Phát biểu ý kiến kết luận hội nghị, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ khẳng định rằng ý kiến phát biểu của tám địa phương tại hội nghị đã làm rõ thêm những kết quả nổi bật, những kinh nghiệm, mô hình hay, cách làm mới, bài học quý; có nhiều đề xuất, kiến nghị thiết thực nhằm tiếp tục đổi mới nâng cao năng lực, hiệu quả, hiệu lực của Hội đồng nhân dân trong năm 2022, nhiệm kỳ 2021-2026.

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ đồng thời nhấn mạnh, trong bối cảnh chịu tác động lớn của đại dịch Covid-19, ngay sau cuộc bầu cử thành công, Hội đồng nhân dân các tỉnh, thành phố bắt tay ngay vào thực hiện các chức năng, nhiệm vụ theo luật định với nhiều cố gắng, nỗ lực, đổi mới sáng tạo, linh hoạt, thích ứng thực tiễn từng địa phương.

Tiếp tục nâng cao năng lực, hiệu lực, hiệu quả trong mọi hoạt động, triển khai thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ các tỉnh, thành phố và Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII, đạt được nhiều kết quả quan trọng, khá toàn diện, có dấu ấn nổi bật và ngày càng khẳng định vai trò là cơ quan quyền lực Nhà nước ở địa phương, đại diện cho ý chí, nguyện vọng và quyền làm chủ của nhân dân ở địa phương, đóng góp quan trọng vào thành quả và kết quả thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ của cả nước trong năm 2021.

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ cơ bản nhất trí phương hướng, nhiệm vụ và các giải pháp công tác năm 2022 của Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố. Đồng thời lưu ý, Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố tiếp tục rà soát, xây dựng hoặc hoàn thiện và tổ chức thực hiện Đề án tiếp tục đổi mới, nâng cao chất lượng kỳ họp Hội đồng nhân dân, chất lượng hoạt động của Thường trực Hội đồng nhân dân, các Ban Hội đồng nhân dân, các tổ đại biểu, và đại biểu Hội đồng nhân dân nhằm thực hiện tốt nhất nhiệm vụ, quyền hạn của Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố cả về tổ chức; bảo đảm thi hành Hiến pháp và pháp luật; xây dựng chính quyền; quyết định các vấn đề quan trọng trong các lĩnh vực và giám sát việc tuân thủ Hiến pháp và pháp luật ở địa phương; tổ chức giám sát theo hướng dẫn của Ủy ban Thường vụ Quốc hội đối với các hoạt động giám sát bốn chuyên đề của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội trong năm 2022, nhằm đạt kết quả cao nhất.

Việc đổi mới, nâng cao năng lực, hiệu lực, hiệu quả hoạt động của Hội đồng nhân dân phải bám sát chương trình hành động thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng toàn quốc, Đại hội Đảng bộ tỉnh, thành phố. Phải đặt và coi Hội đồng nhân dân là trung tâm, chất lượng hoạt động của đại biểu Hội đồng nhân dân quyết định đến chất lượng, hiệu quả công tác của Hội đồng nhân dân nói chung. Mọi quyết sách liên quan đến chính quyền địa phương theo thẩm quyền, phải lấy người dân và doanh nghệp là trung tâm; đặt lợi ích quốc gia, dân tộc lên trên hết và trước hết.

Từ kinh nghiệm của Quốc hội và Hội đồng nhân dân một số tỉnh, thành phố, Hội đồng nhân dân các tỉnh, thành phố tiến hành rà soát, xây dựng, trình cấp ủy cùng cấp thông qua chủ trương hoặc ban hành Nghị quyết về chương trình xây dựng các văn bản quy phạm pháp luật cho cả nhiệm kỳ để chủ động từ sớm, từ xa trong xây dựng, hoàn thiện khung khổ, thể chế kiến tạo phát triển kinh tế-xã hội của địa phương; chú trọng việc thể chế hóa, cụ thể hóa các Nghị quyết đặc thù của Quốc hội đối với mô hình tổ chức chính quyền và cơ chế chính sách đặc thù cho một số tỉnh, thành phố.

Trong năm 2022, kịp thời ban hành các Nghị quyết để tổ chức thực hiện và giám sát việc tổ chức thực hiện các chủ trương của Trung ương, nghị quyết của Quốc hội, Chính phủ về phát triển kinh tế-xã hội, tài chính-ngân sách, đầu tư công năm 2022, các chương trình mục tiêu quốc gia, nhất là Chương trình phòng, chống dịch Covid-19 giai đoạn 2022-2023 theo phương châm thích ứng linh hoạt, an toàn, kiểm soát hiệu quả dịch Covid-19 và Chương trình phục hồi phát triển kinh tế-xã hội, các giải pháp tài chính-tiền tệ trong hai năm 2022-2023, phấn đấu hoàn thành cao nhất các chỉ tiêu, mục tiêu năm 2022, năm bản lề thực hiện Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng toàn quốc lần thứ XIII. Tăng cường sự lãnh đạo của cấp ủy, thường trực cấp ủy đối với tổ chức hoạt động của Hội đồng nhân dân.

Chủ tịch Vương Đình Huệ cũng đề nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội tiếp tục làm rõ nội hàm, hoàn thiện các văn bản hướng dẫn và giám sát hoạt động của Hội đồng nhân dân; nghiên cứu đổi mới việc tổ chức hội nghị Hội đồng nhân dân theo khối tỉnh, thành phố; tăng cường tổ chức hội thảo, tọa đàm, trao đổi kinh nghiệm hoạt động của Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố theo các chuyên đề....