Mexico vừa công bố kế hoạch thành lập Trung tâm Thiết kế bán dẫn quốc gia, cùng mục tiêu trở thành một trong những quốc gia sản xuất chất bán dẫn và chip hàng đầu tại khu vực Mỹ Latin cũng như trên thế giới. Theo Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum, trung tâm mới sẽ góp phần giúp nước này củng cố chuỗi cung ứng chất bán dẫn mà quốc gia Bắc Mỹ đã xây dựng nhiều năm qua, đồng thời giảm phụ thuộc vào nhập khẩu.
Với mục tiêu thúc đẩy mạnh mẽ ngành bán dẫn trong nước, trung tâm dự kiến tập hợp các nhà khoa học và chuyên gia công nghệ từ các viện nghiên cứu và trường đại học hàng đầu tại Mexico, tập trung nguồn lực chất lượng cao nhằm đẩy mạnh thiết kế vi mạch có khả năng thương mại hóa, đồng thời đặt nền móng cho dự án sản xuất vi mạch trong nước. Nhằm hỗ trợ hoạt động của trung tâm, Chính phủ Mexico cũng thông báo kế hoạch cải cách Luật Sở hữu trí tuệ, qua đó giúp đẩy nhanh tiến trình đăng ký bằng sáng chế, bảo vệ bản quyền sản xuất công nghiệp nhằm tạo động lực cho công tác nghiên cứu, phát triển và đổi mới công nghệ.
Cùng với dự án quốc gia về sản xuất năng lượng sạch Plan Sorona và dự án sản xuất xe điện nội địa Olinia, việc thành lập Trung tâm Thiết kế bán dẫn quốc gia nằm trong chiến lược quốc gia nhằm đưa Mexico trở thành cường quốc khoa học và công nghệ, cũng như lọt tốp 10 nền kinh tế hàng đầu thế giới vào năm 2030. Theo Văn phòng Tổng thống Mexico, kế hoạch phát triển ngành công nghiệp bán dẫn chia thành ba giai đoạn, trong đó việc thành lập Trung tâm Thiết kế bán dẫn quốc gia nằm trong giai đoạn 1 (2025-2027). Giai đoạn 2 (2027-2029) dự kiến ra mắt nhà máy sản xuất bán dẫn đầu tiên của Mexico, trong khi giai đoạn 3 (2029-2030) tập trung hình thành chuỗi cung ứng bán dẫn hoàn chỉnh.
Trong nỗ lực nhằm thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế đề ra, Mexico cũng thúc đẩy nhiều giải pháp nhằm thu hút đầu tư nước ngoài; trong đó, Tổng thống Mexico Claudia Sheinbaum ký sắc lệnh tăng cường thu hút vốn đầu tư nước ngoài, gồm gói ưu đãi tài chính với tổng trị giá lên tới 1,45 tỷ USD; các nhà đầu tư đáp ứng đầy đủ các tiêu chí về ưu đãi tài chính có thể được khấu trừ từ 35% đến 91% chi phí đầu tư máy móc, thiết bị và tài sản cố định. Các ưu đãi cũng ưu tiên cho các doanh nghiệp nước ngoài đầu tư vào lĩnh vực sản xuất, cũng như hoạt động đào tạo và đổi mới sáng tạo. Sắc lệnh trên là một phần trong kế hoạch quốc gia “Mexico Plan” nhằm đưa Mexico trở thành một trong 10 nền kinh tế hàng đầu thế giới vào năm 2030, cùng mục tiêu thu hút 100 tỷ USD vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) mỗi năm.
Tin tưởng mục tiêu đề ra, song nền kinh tế Mexico cũng đang phải đối mặt một số kịch bản bất lợi. Cơ quan xếp hạng tín nhiệm Fitch Ratings thậm chí đưa ra cảnh báo nghiêm trọng về nguy cơ suy thoái kinh tế của Mexico, đồng thời nhấn mạnh khả năng hạ xếp hạng tín dụng của nước này do tác động từ chính sách tăng thuế nhập khẩu của Mỹ. Theo phân tích của Fitch, với kịch bản Mỹ áp mức thuế lên đến 25% đối với hàng nhập khẩu từ Mexico, nền kinh tế Mexico có thể bị ảnh hưởng nghiêm trọng và hoạt động sản xuất trong nước có thể giảm tới 3 điểm phần trăm vào năm 2026.
Đáng chú ý, với mức thuế cao như kịch bản ở trên, các ngành kinh tế mũi nhọn của Mexico như chế tạo sản xuất và công nghiệp ô-tô sẽ chịu tác động nặng nề. Theo giới chuyên gia, với kim ngạch thương mại song phương trung bình hằng năm vượt 700 tỷ USD, sự phụ thuộc của Mexico vào thị trường Mỹ khiến nước này “đặc biệt dễ bị tổn thương” trước các biện pháp hạn chế thương mại.
