Hỗ trợ doanh nghiệp, hợp tác xã thoát khỏi tình trạng khó khăn, đóng góp cho nền kinh tế

Báo cáo giải trình, tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Luật Phá sản (sửa đổi) do Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi trình bày nêu rõ, về tên gọi của Luật, qua tổng hợp ý kiến đại biểu Quốc hội cho thấy: Loại ý kiến thứ nhất, tán thành việc sửa tên gọi của Luật là “Luật Phục hồi, phá sản” như đề xuất của cơ quan trình. Loại ý kiến thứ hai đề nghị giữ nguyên tên gọi của Luật hiện hành là “Luật Phá sản”.

Thường trực Ủy ban tán thành với loại ý kiến thứ nhất. Theo đó thủ tục phục hồi là thủ tục độc lập được ưu tiên áp dụng trước thủ tục phá sản nhằm kịp thời hỗ trợ, giúp doanh nghiệp, hợp tác xã thoát khỏi tình trạng khó khăn, có nguy cơ mất khả năng thanh toán và tiếp tục đóng góp cho nền kinh tế.

Tham gia phát biểu ý kiến, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn quan tâm nội dung về nguồn chi trả chi phí phá sản tại Điều 20, theo đó cấp có thẩm quyền đã cho ý kiến thống nhất đề xuất đối với trường hợp không còn tiền, tài sản để nộp hoặc còn tài sản nhưng không thể bán để bảo đảm chi phí phá sản thì tạm ứng chi phí phá sản, chi phí phá sản do ngân sách Nhà nước bảo đảm.

Chủ tịch Quốc hội cho rằng, cần rà soát cụ thể để quy định trong dự thảo Luật nhằm kịp thời tháo gỡ khó khăn vướng mắc trong thực tiễn.

Dự thảo Luật có mục tiêu ưu tiên phục hồi hoạt động kinh doanh; sửa đổi khái niệm và điều kiện phá sản; ứng dụng tố tụng điện tử và thủ tục rút gọn; quy định thẩm quyền tòa án, phối hợp với quốc tế và vấn đề tạm ứng chi phí trách nhiệm sau phá sản…

Về trách nhiệm của Cơ quan quản lý thuế và Cơ quan bảo hiểm xã hội, Chủ tịch Quốc hội đề nghị cần rà soát bảo đảm đúng chức năng nhiệm vụ của các cơ quan, phù hợp quy định của pháp luật về quản lý thuế, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp và bảo hiểm y tế.

Về trách nhiệm của Cơ quan quản lý thuế và Cơ quan bảo hiểm xã hội (Điều 38), Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính tán thành đề xuất sửa đổi, bổ sung như tại dự thảo Luật để bảo đảm tính khả thi và phù hợp, thống nhất với Luật Quản lý thuế, Luật Bảo hiểm xã hộI; bảo đảm đúng chức năng, nhiệm vụ của Cơ quan quản lý thuế, Cơ quan bảo hiểm xã hội.

Theo đó, dự thảo Luật đã được chỉnh lý, tiếp thu theo hướng cơ quan bảo hiểm xã hội có quyền nộp đơn yêu cầu áp dụng thủ tục phá sản để bảo đảm phù hợp, thống nhất với các quy định của pháp luật về bảo hiểm xã hội, bảo hiểm thất nghiệp, bảo hiểm y tế.

Về giao dịch có thỏa thuận thanh toán ròng, Thường trực Ủy ban cho biết, giao dịch có thỏa thuận thanh toán ròng là khái niệm mới tại Việt Nam, chưa được quy định tại một văn bản luật chuyên ngành.

Vì vậy, dự thảo Luật đang quy định việc loại trừ giao dịch có thỏa thuận thanh toán ròng theo hướng quy định nguyên tắc chung “trừ trường hợp pháp luật có quy định khác” tại một số điều của dự thảo Luật để bảo đảm khi vấn đề về thanh toán ròng được đề xuất, đánh giá, nghiên cứu kỹ lưỡng và được quy định chính thức ở văn bản luật chuyên ngành thì sẽ được áp dụng trong thủ tục phá sản mà không bị mâu thuẫn với quy định của Luật Phá sản.

Dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về việc điều chỉnh nội dung Nghị quyết số 94/2015/QH13 của Quốc hội về chủ trương đầu tư Cảng hàng không quốc tế Long Thành.

Trình bày Tờ trình về việc điều chỉnh nội dung Nghị quyết số 94/2015/QH13 của Quốc hội về chủ trương đầu tư Cảng hàng không quốc tế Long Thành, Thứ trưởng Xây dựng Phạm Minh Hà cho biết: tại Nghị quyết số 94/2015/QH13 và khoản 11 Nghị quyết số 174/2024/QH15 ngày 30/11/2024, Quốc hội đã quyết định chủ trương đầu tư Dự án Cảng hàng không quốc tế Long Thành tại tỉnh Đồng Nai.

Theo đó, quy mô là đầu tư xây dựng các hạng mục của Dự án để đạt công suất 100 triệu hành khách/năm và 5 triệu tấn hàng hóa/năm. Tổng mức đầu tư: khái toán cho toàn bộ Dự án là 336.630 tỷ đồng (tương đương 16,03 tỷ USD, áp dụng đơn giá của năm 2014).

Thứ trưởng Phạm Minh Hà cho biết, Chính phủ đề nghị Quốc hội xem xét, điều chỉnh nội dung tại khoản 6 Điều 2 Nghị quyết số 94/2015/QH13 và đưa vào nội dung Nghị quyết chung của Kỳ họp thứ 10, Quốc hội khóa XV. Theo đó, cho phép Chính phủ tổ chức phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi Giai đoạn 2 của Dự án theo thẩm quyền mà không phải báo cáo Quốc hội thông qua.

Trình bày Báo cáo thẩm tra sơ bộ nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi nêu rõ: Thường trực Ủy ban cho rằng, kiến nghị của Chính phủ là có cơ sở và cũng phù hợp các quy định của pháp luật hiện hành cùng với việc thực hiện chủ trương của Đảng về đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Bên cạnh đó, tinh thần này phù hợp quy định về đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, đơn giản hóa, rút ngắn thời gian lập Báo cáo nghiên cứu khả thi, quyết định đầu tư dự án quan trọng quốc gia đề cập trong Luật Đầu tư công năm 2024 (được sửa đổi, bổ sung năm 2025).

Phát biểu kết luận phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh nêu rõ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội nhất trí với kiến nghị của Chính phủ về việc trình Quốc hội xem xét, cho ý kiến việc điều chỉnh nội dung cụ thể tại Nghị quyết số 94/2015/QH13 của Quốc hội về chủ trương đầu tư Cảng hàng không quốc tế Long Thành theo hướng cho phép “Chính phủ tổ chức phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi Giai đoạn 2 của Dự án theo thẩm quyền mà không phải báo cáo Quốc hội thông qua” nhằm tạo điều kiện tổ chức nghiên cứu đầu tư Giai đoạn 2 sớm hơn, tiết kiệm thời gian, chi phí, rút ngắn tiến độ và nâng cao hiệu quả đầu tư xây dựng Dự án.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội đề nghị Chính phủ chỉ đạo các bộ, ngành phối hợp với UBND tỉnh Đồng Nai tiếp thu ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, ý kiến thẩm tra sơ bộ của Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính, ý kiến thẩm tra của các cơ quan của Quốc hội để tiếp tục rà soát, hoàn thiện nội dung cụ thể cần thiết đề xuất đưa vào Nghị quyết Kỳ họp thứ 10 bảo đảm khả thi, thuộc phạm vi thẩm quyền của Quốc hội. Ủy ban Kinh tế và Tài chính chủ trì, phối hợp Hội đồng Dân tộc, các Ủy ban của Quốc hội hoàn thiện Báo cáo thẩm tra chính thức trình Quốc hội.

Ủy ban Thường vụ Quốc hội hôm qua cũng cho ý kiến về dự thảo Nghị quyết sửa đổi, bổ sung Nghị quyết số 170/2024/QH15 ngày 30/11/2024 của Quốc hội về cơ chế, chính sách đặc thù để tháo gỡ khó khăn, vướng mắc đối với các dự án, đất đai trong kết luận thanh tra, kiểm tra, bản án Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng và tỉnh Khánh Hòa.

Phát biểu tại phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị, Chính phủ cần quan tâm đến phạm vi mở rộng cho các trường hợp có tình huống pháp lý tương tự trên phạm vi cả nước.

Trước hết là xác định danh mục dự án đất đai cụ thể được áp dụng theo Nghị quyết; làm rõ nội hàm “tình huống pháp lý tương tự”. Bên cạnh đó, quy định chi tiết hướng dẫn thi hành việc áp dụng cơ chế, chính sách quy định tại Nghị quyết số 170/2024/QH15 cho các trường hợp được mở rộng áp dụng.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đề nghị Chính phủ có cơ chế kiểm soát chặt chẽ việc áp dụng Nghị quyết, bảo đảm đúng đối tượng; không để phát sinh tranh chấp, khiếu kiện, khiếu nại; không hợp thức hóa vi phạm, không làm phát sinh mới; không để xảy ra trục lợi chính sách, lợi ích nhóm, thất thoát, lãng phí. Các cơ quan chức năng phải vào cuộc tháo gỡ điểm nghẽn, giải quyết tồn đọng để các doanh nghiệp, người dân và kinh tế-xã hội phát triển.