Hàng nghìn loài chạy trốn đến các cực của trái đất vì khí hậu nóng lên

NDĐT - Sự nóng lên toàn cầu đang buộc nhiều loài động vật trên khắp thế giới phải chạy trốn khỏi môi trường sống bình thường của chúng. Nhưng theo một phân tích đầy đủ, các loài sinh vật biển đang chạy trốn nhanh gấp sáu lần so với các loài trên cạn.

Các loài sinh vật biển đang chạy trốn nhanh gấp sáu lần so với các loài trên cạn. Ảnh: Getty Images.
Các loài sinh vật biển đang chạy trốn nhanh gấp sáu lần so với các loài trên cạn. Ảnh: Getty Images.

Theo nghiên cứu được công bố trên tạp chí Nature Ecology & Evolution, các nhà khoa học đã kết hợp 256 nghiên cứu được đánh giá ngang hàng và so sánh hơn 30.000 lần thay đổi môi trường sống của hơn 12.000 loài vi khuẩn, nấm, thực vật và động vật.

Cơ sở dữ liệu được đặt tên là BioShifts là phân tích toàn diện đầu tiên về vấn đề này. Dữ liệu cho thấy các loài sinh vật biển đang theo dõi sự thay đổi nhiệt toàn cầu sát hơn so với động vật trên cạn.

Các tác giả cho biết, các loài trên cạn đang di chuyển đến gần các cực khi hành tinh nóng lên "với tốc độ chậm hơn nhiều so với dự kiến, đặc biệt là ở các khu vực có khí hậu ấm áp".

Động vật lưỡng cư được phát hiện đang di chuyển lên dốc ở độ cao hơn 12 mét/năm, trong khi các loài bò sát đang tiến về phía xích đạo ở mức 6,5 mét/năm. Côn trùng được tìm thấy đang di chuyển ở tốc độ 18,5 km/năm.

Nhìn chung, các loài sinh vật biển đang di chuyển về phía hai cực với tốc độ trung bình gần 6 km/năm, trong khi động vật trên cạn chỉ di chuyển lên cao với tốc độ trung bình gần 1,8 mét/năm.

Sự khác biệt này giữa động vật sống trên đất và dưới nước có thể tồn tại vì nhiều lý do. Có thể là do độ nhạy nhiệt độ, không khí dẫn nhiệt kém hiệu quả hơn 25 lần so với nước, và nhiều động vật trên cạn có thể dễ dàng điều chỉnh nhiệt độ cơ thể nếu muốn.

Thêm vào đó, động vật trong nước có thể di chuyển dễ dàng hơn rất nhiều nếu có nhu cầu. Trên đất liền, các hoạt động của con người thường cản trở sự di chuyển của động vật.

"Trên đất liền, mất môi trường sống và sự phân mảnh do thay đổi sử dụng đất có thể cản trở khả năng của các loài sống trên cạn theo dõi các đường đẳng nhiệt dịch chuyển”, các tác giả viết.

Theo các nhà khoa học, những tương tác phức tạp này cần được tính toán để cải thiện các kịch bản phân phối lại đa dạng sinh học và hậu quả của nó đối với sức khỏe của con người dưới sự biến đổi khí hậu trong tương lai.

Nếu các tác giả phân tích đúng, và sinh vật biển đang theo dõi sự thay đổi nhiệt độ chặt chẽ hơn, nó có thể có những hậu quả nặng nề và sâu rộng.

Khi nhiệt độ tăng ép các loài sinh vật biển vào phạm vi môi trường sống ngày càng thu hẹp và khiến chúng bơi về phía hai cực, điều này cũng có nguy cơ làm cạn kiệt nước lạnh.

Điều tương tự cũng đang xảy ra trên đất liền. Các động vật được tìm thấy ở trên núi cao được cho là đang cưỡi "thang cuốn đến tuyệt chủng" khi nhiệt độ và sự cạnh tranh đẩy chúng đến bờ vực. Chỉ là trong nước, “thang cuốn” này dường như đang di chuyển nhanh hơn.

Tuy nhiên, phân tích tổng hợp được sử dụng để tạo ra cơ sở dữ liệu BioShifts chỉ bao gồm 0,6% sự sống được biết trên trái đất và các động vật được nghiên cứu có xu hướng lôi cuốn nhất hoặc quan trọng đối với con người, tập trung chủ yếu ở bán cầu bắc.

Vì vậy, các nhà khoa học thừa nhận, gọi đây là phân tích tổng hợp toàn cầu, nhưng thực sự không phải vậy.

“Chúng tôi chỉ có thể làm việc với những gì chúng tôi có, và có vẻ như những động vật mà chúng ta biết đang phải vật lộn để tìm môi trường sống mới khi đối mặt với khủng hoảng khí hậu đang gia tăng.

Và BioShifts là một cách để chúng tôi giúp theo dõi những thay đổi đó để dự đoán những gì sẽ xảy ra tiếp theo”, các tác giả cho biết.

Có thể bạn quan tâm

Các thành viên Tổ tình nguyện bảo vệ rừng ngập mặn thôn Mỹ Hòa; Đội tình nguyện bảo vệ rùa biển của Vườn quốc gia Núi Chúa trồng dặm những chỗ cây non chết trước đó. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Khánh Hòa hồi sinh rừng ngập mặn, kiến tạo hệ sinh thái đa dạng sinh học

Hơn một thập kỷ trước, trên nền san hô cổ khô cằn ở thôn Mỹ Hòa, xã Vĩnh Hải (tỉnh Khánh Hòa), ý tưởng gây dựng một cánh rừng ngập mặn từng bị coi là khó thành hiện thực. Nhưng bằng sự bền bỉ của người dân, các tình nguyện viên..., những mầm đước nhỏ bé đã lớn lên thành một vành đai xanh, trở thành “lá chắn sinh thái” đa dạng.

(Ảnh: MINH DUY)

Thời tiết ngày 13/8: Cả nước nắng nóng, Bắc Bộ và Trung Bộ nắng nóng gay gắt hơn 38 độ C

Dự báo, ngày 13/8, cả nước nắng nóng, mưa dông tập trung vào chiều tối và đêm. Bắc Bộ và Trung Bộ nhiều nơi nắng nóng gay gắt, nhiệt độ cao nhất hơn 38 độ C, chiều tối và đêm có mưa rào, dông. Nam Bộ nhiệt độ từ 33-35 độ C. Cao nguyên Trung Bộ thời tiết dễ chịu hơn, nhiệt độ cao nhất từ 28-31 độ C.

[Video] Từ giữa tháng 8 đến giữa tháng 9, mưa lớn diện rộng sẽ tập trung ở Bắc Bộ và từ Thanh Hóa - Quảng Trị

[Video] Từ giữa tháng 8 đến giữa tháng 9, mưa lớn diện rộng sẽ tập trung ở Bắc Bộ và từ Thanh Hóa - Quảng Trị

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn Quốc gia, từ ngày 12/8 đến 10/9, mưa lớn diện rộng tập trung chủ yếu tại Bắc Bộ và các tỉnh từ Thanh Hóa đến Quảng Trị. Khu vực Cao nguyên Trung Bộ và Nam Bộ có nhiều ngày mưa rào và dông, riêng Cao nguyên Trung Bộ có ngày mưa vừa đến mưa to, tập trung vào chiều và đêm.

Ông Tăng Thế Cường, Cục trưởng Cục Môi trường, Bộ Nông nghiệp và Môi trường phát biểu. (Ảnh: LÊ VÂN)

Hoàn thiện EPR, thúc đẩy kinh tế tuần hoàn tại Việt Nam

Ngày 11/8, tại Hà Nội, Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP), thông qua Chương trình Đối tác Hành động quốc gia về nhựa tại Việt Nam (NPAP) và Mạng lưới kinh tế tuần hoàn Việt Nam (CE Hub), tổ chức Hội thảo “Định hướng hoàn thiện hệ thống trách nhiệm mở rộng của nhà sản xuất (EPR) tại Việt Nam”.

Khai thác mủ cao-su ở Điện Biên. (Ảnh: nhandan.vn)

Mở cơ hội thị trường tín chỉ carbon cho ngành cao-su

Chiều 11/8, Hiệp hội Cao-su Việt Nam (VRA), Forest Trends và Mạng lưới Cao-su thiên nhiên bền vững tổ chức hội thảo trực tuyến “Cơ hội thị trường tín chỉ carbon đối với ngành cao-su Việt Nam”, nhằm cập nhật chính sách, cơ chế thị trường và nhận diện những cơ hội, vướng mắc từ thực tiễn doanh nghiệp.

Dự báo khu vực Hà Nội ngày có nắng nóng và nắng nóng gay gắt. (Ảnh minh họa: Đ.T)

Cảnh báo nắng nóng ở khu vực Bắc Bộ và Trung Bộ

Ngày 10/8, khu vực Bắc Bộ (trừ Lai Châu, Điện Biên), Thanh Hóa đến thành phố Đà Nẵng và phía đông Quảng Ngãi đến Gia Lai có nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt với nhiệt độ cao nhất phổ biến 35-37 độ C, có nơi hơn 38 độ C.

Một góc hồ chứa nước Sông Biêu, xã Phước Hà, tỉnh Khánh Hòa. (Ảnh: NGUYỄN TRUNG)

Khánh Hòa: Nguồn nước hồ chứa nước Sông Biêu đổi màu, người dân lo lắng cho mùa màng, vật nuôi

Dòng nước có màu xám đục theo địa hình chảy về hồ chứa nước Sông Biêu đang khiến người dân xã Phước Hà, tỉnh Khánh Hòa lo lắng. Nhiều hộ dân cho biết, tình trạng này xuất hiện trong thời gian dài, trong khi cây trồng có dấu hiệu kém phát triển, vật nuôi phát sinh những biểu hiện bất thường.