Giới nghiên cứu lý giải việc Trái Đất ấm lên làm tăng cường độ bão

Dưới góc nhìn của giới chuyên gia, những đợt thiên tai tàn khốc như siêu bão Kalmaegi vừa càn quét khu vực Đông Nam Á thời gian gần đây xảy ra thường xuyên hơn khi nhiệt độ toàn cầu tăng lên.

Siêu bão Kalmaegi gây ra thiệt hại nghiêm trọng trên diện rộng và khiến ít nhất 140 người thiệt mạng tại Philippines. (Ảnh: THX/TTXVN)
Siêu bão Kalmaegi gây ra thiệt hại nghiêm trọng trên diện rộng và khiến ít nhất 140 người thiệt mạng tại Philippines. (Ảnh: THX/TTXVN)

Nhà nghiên cứu về thời tiết cực đoan Ben Clarke tại Viện Grantham về Biến đổi khí hậu và môi trường ở London cho biết, nhiệt độ mặt nước biển ở cả tây bắc Thái Bình Dương và Biển Đông đều ấm lên một cách bất thường. Ông nêu rõ chính sự tăng nhiệt này khiến bão Kalmaegi có cường độ mạnh hơn và độ ẩm lớn hơn và xu hướng nhiệt độ mặt nước biển có liên hệ cực kỳ rõ ràng với hiện tượng ấm lên toàn cầu do con người gây ra.

Mặc dù việc quy trách nhiệm một sự kiện thời tiết duy nhất cho biến đổi khí hậu là điều không dễ dàng, nhưng các nhà khoa học cho rằng về nguyên tắc, nhiệt độ mặt nước biển ấm hơn sẽ đẩy nhanh quá trình bay hơi và "bổ sung nhiên liệu" cho các cơn bão nhiệt đới.

Nhà nghiên cứu Gianmarco Mengaldo tại Đại học Quốc gia Singapore nhận định: “Biến đổi khí hậu làm tăng cường độ bão chủ yếu bằng cách làm ấm nhiệt độ bề mặt đại dương và tăng hàm lượng hơi ẩm trong khí quyển. Mặc dù điều này không có nghĩa là mọi cơn bão đều sẽ mạnh hơn, nhưng khi khí hậu ấm hơn, khả năng xảy ra những cơn bão lớn kèm gió mạnh hơn với lượng mưa lớn hơn sẽ tăng lên".

Nhà nghiên cứu Mengaldo, đồng tác giả một nghiên cứu về vai trò của biến đổi khí hậu trong cơn bão Ragasa hồi tháng 9, cho biết thêm rằng dữ liệu không cho thấy bão nhiệt đới đang xảy ra thường xuyên hơn, nhưng số lượng bão có cường độ mạnh đã gia tăng.

Năm ngoái, Philippines đã phải hứng chịu 6 cơn bão chết người chỉ trong vòng 1 tháng. Chỉ riêng trong tháng 11 năm nay, nước này đã chứng kiến 4 xoáy thuận nhiệt đới phát triển cùng một lúc - đây là một điều hiếm thấy. Điều này phản ánh rằng các cơn bão hiện nay có thể xảy ra trong khung thời gian ngắn hơn.

Tiến sĩ Drubajyoti Samanta, nhà khoa học khí hậu tại Đại học Công nghệ Nanyang của Singapore cho biết, ngay cả khi tổng số xoáy thuận không tăng mạnh hằng năm, thì việc xảy ra gần thời gian với nhau và tiềm năng tác động của chúng có thể tăng lên. Theo nhà khoa học này, Kalmaegi là một lời nhắc nhở rõ ràng về mô hình rủi ro đang nổi lên như vậy.

Trong khi đó, nhà nghiên cứu bão nhiệt đới Feng Xiangbo tại Đại học Reading của Anh nhận định rằng mặc dù bão Kalmaegi về mặt kỹ thuật không phải là cơn bão mạnh nhất tấn công Đông Nam Á trong năm nay, nhưng nó đã làm tăng thêm tác động tích lũy của nhiều tháng thời tiết cực đoan trong khu vực. Các cơn bão liên tiếp có thể gây ra thiệt hại lớn hơn tổng thiệt hại của từng cơn riêng lẻ. Đó là vì đất đã bão hòa, sông ngòi đã đầy nước và nền tảng hạ tầng đã suy yếu. Tại thời điểm quan trọng này, ngay cả một cơn bão yếu cũng có thể trở thành ngưỡng bùng phát gây ra thiệt hại thảm khốc.

Cả 2 nhà nghiên cứu Feng Xiangbo và ông Gianmarco Mengaldo đều cảnh báo rằng sẽ có nhiều khu vực hơn có thể gặp rủi ro khi bão hình thành ở những khu vực mới, đi theo quỹ đạo khác và trở nên mạnh hơn. Đáng chú ý, các nghiên cứu gần đây của họ và các cộng sự đã chỉ ra rằng những khu vực ven biển bị ảnh hưởng của bão nhiệt đới đang mở rộng đáng kể, do “dấu chân” ngày càng lớn của nước dâng do bão và sóng biển. Điều này, cùng với mực nước biển dâng trung bình, đặt ra một mối đe dọa nghiêm trọng đối với các khu vực trũng thấp, đặc biệt là ở Philippines và dọc theo thềm lục địa ven biển nông của Việt Nam.

Có thể bạn quan tâm

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 3/5/2026: Bắc Bộ sắp đón mưa lớn, Trung Bộ và Nam Bộ duy trì nắng mạnh ban ngày

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 3/5/2026: Bắc Bộ sắp đón mưa lớn, Trung Bộ và Nam Bộ duy trì nắng mạnh ban ngày

Không khí lạnh từ phía Bắc sẽ bắt đầu tác động đến nước ta từ ngày mai 3/5, khiến thời tiết Bắc Bộ chuyển mưa dông từ trưa và chiều. Trong khi đó, miền Trung vẫn duy trì trạng thái nắng nóng trước khi mưa dông xuất hiện vào cuối ngày; Nam Bộ tiếp tục ngày nắng, chiều tối có khả năng xuất hiện dông rải rác.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 01/5/2026: Không khí lạnh suy yếu, cả nước giảm mưa, miền Trung nắng đẹp, Nam Bộ còn nắng nóng cục bộ

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 01/5/2026: Không khí lạnh suy yếu, cả nước giảm mưa, miền Trung nắng đẹp, Nam Bộ còn nắng nóng cục bộ

Trong đêm nay và ngày mai, khối không khí lạnh đang suy yếu dần, Bắc Bộ và miền Trung duy trì trạng thái khô ráo vào ban ngày, thuận lợi cho các hoạt động ngoài trời; trong khi Nam Bộ vẫn có khả năng xuất hiện mưa dông cục bộ về chiều tối.

[Video] Dự báo thời tiết ngày 30/4/2026: Ngày nghỉ lễ thời tiết thuận lợi: Bắc Bộ mát mẻ, miền Trung nắng đẹp

[Video] Dự báo thời tiết ngày 30/4/2026: Ngày nghỉ lễ thời tiết thuận lợi: Bắc Bộ mát mẻ, miền Trung nắng đẹp

Trong ngày nghỉ lễ 30/4 hôm nay, thời tiết trên cả nước thuận lợi cho các hoạt động vui chơi, du lịch và di chuyển. Bắc Bộ duy trì trạng thái mát mẻ, ít mưa nhờ ảnh hưởng của không khí lạnh; miền Trung trời đẹp, biển êm; trong khi Nam Bộ tiếp tục nắng nóng ban ngày nhưng cần lưu ý khả năng xuất hiện mưa dông về chiều tối.

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 30/4/2026: Không khí lạnh tăng cường, Bắc Bộ khô ráo, Nam Bộ tiếp diễn nắng nóng

[Video] Dự báo thời tiết đêm nay và ngày mai ngày 30/4/2026: Không khí lạnh tăng cường, Bắc Bộ khô ráo, Nam Bộ tiếp diễn nắng nóng

Không khí lạnh tiếp tục tăng cường xuống nước ta trong đêm nay 29/04, giúp Bắc Bộ duy trì trạng thái khô ráo, trời mát và ít mưa. Trong khi đó, mưa ở miền Trung có xu hướng giảm dần, nắng trở lại từ ngày mai; riêng Nam Bộ vẫn duy trì trạng thái nắng nóng ban ngày nhưng cần đề phòng mưa dông về chiều tối.

Du khách lên đảo Cô Tô được hướng dẫn sử dụng túi đựng thân thiện với môi trường thay cho túi nilon và túi nhựa. (Ảnh: QUANG THỌ)

Giải pháp giảm rác thải nhựa trong du lịch

Tình trạng xả rác thải nhựa trong du lịch đang tạo sức ép ngày càng lớn đối với nhiều địa phương. Nếu không sớm khắc phục, áp lực bảo vệ môi trường tiếp tục gia tăng, đồng thời ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng điểm đến và tính bền vững của ngành du lịch.

Các nhà thầu xuyên đêm thi công các công trình chống ngập tại Hà Nội.

Tăng tốc hoàn thành các dự án chống ngập

Chỉ còn vài ngày nữa là đến 30/4, thời hạn phải hoàn thành các hạng mục chính của các công trình, dự án chống ngập khẩn cấp trên địa bàn thành phố Hà Nội. Những ngày này, các đơn vị đang chạy đua với thời gian, thi công xuyên đêm để hoàn thành công trình đúng tiến độ, kịp thời đưa vào vận hành ngay trong mùa mưa năm 2026.

Đồng hành xanh hóa nông nghiệp: Từ giấc mơ đến hiện thực

Đồng hành xanh hóa nông nghiệp: Từ giấc mơ đến hiện thực

Từ những vùng đất từng bị xem là chai cứng, khó canh tác, các mô hình nông nghiệp ứng dụng công nghệ sinh học đang từng bước tạo nên sự thay đổi rõ rệt. Không chỉ giúp giảm chi phí, tăng năng suất và nâng cao giá trị nông sản, những vườn chanh leo, dâu tây, cà chua… còn mở ra hướng đi mới cho nông nghiệp xanh, bền vững.

(Ảnh: THÀNH ĐẠT)

Khu vực Nam Bộ nắng nóng gay gắt tới hết tháng 4

Ngày 27/4, ở khu vực Nam Bộ có nắng nóng, có nơi nắng nóng gay gắt với nhiệt độ cao nhất ngày phổ biến 35-37 độ C. Cơ quan khí tượng dự báo, ngày 28-29/4 tới, khu vực Nam Bộ tiếp tục duy trì nắng nóng gay gắt và tình hình nắng nóng tại đây có khả năng kéo dài đến khoảng ngày 30/4.

(Ảnh minh họa: THÀNH ĐẠT)

Từ chiều tối 28/4, khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ có mưa to đến rất to, trời chuyển mát

Dự báo, do ảnh hưởng không khí lạnh, từ chiều tối 28/4, khu vực Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ có mưa dông, cục bộ có nơi mưa to đến rất to, trời chuyển mát. Tàu thuyền trên biển khu vực phía bắc vịnh Bắc Bộ và vùng biển phía bắc khu vực bắc Biển Đông đề phòng gió mạnh cấp 5-6, giật cấp 7, biển động, sóng biển cao 1,5-2,5m.