Đồng hành cùng doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn, khơi thông nguồn lực, mở rộng không gian phát triển

Nhân dịp này, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm; Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn; Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Bùi Thị Minh Hoài gửi lẵng hoa chúc mừng.

Tại buổi lễ, thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Thủ tướng Lê Minh Hưng trao Huân chương Lao động hạng Nhất cho VINASME và Chủ tịch Hiệp hội Nguyễn Văn Thân. Thủ tướng và các đồng chí lãnh đạo thực hiện nghi thức kích hoạt ra mắt nền tảng số Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam - giải pháp chiến lược nhằm chuyển đổi mô hình hỗ trợ doanh nghiệp từ phương thức truyền thống sang “công nghệ số” toàn diện, kiến tạo năng lực phát triển, mở ra hệ sinh thái liên kết giữa Chính phủ, Hiệp hội và doanh nghiệp.

Phát biểu ý kiến tại buổi lễ, Thủ tướng Lê Minh Hưng nhấn mạnh, nhìn lại 20 năm qua, sự lớn mạnh của cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa và sự trưởng thành của Hiệp hội gắn liền tiến trình đổi mới tư duy phát triển, hoàn thiện thể chế và hội nhập quốc tế của Việt Nam.

Đảng định hướng, Quốc hội thể chế hóa, Chính phủ tổ chức thực thi, doanh nghiệp là chủ thể và Hiệp hội là cầu nối để trực tiếp tham gia quá trình hoạch định và thực thi chính sách phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, bảo đảm các cơ chế, chính sách phản ánh đúng yêu cầu thực tiễn và hiệu quả trong triển khai thực hiện.

Chủ trương, đường lối, cơ chế, chính sách của Đảng, Nhà nước ngày càng đầy đủ, đồng bộ, kiến tạo không gian phát triển mới cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Các nghị quyết của Đảng, đặc biệt, Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế tư nhân đã tạo hệ thống định hướng chiến lược đồng bộ và đặt doanh nghiệp vào vị trí trung tâm của quá trình phát triển, coi kinh tế tư nhân là một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế. Quốc hội đã từng bước thể chế hóa chủ trương của Đảng bằng hệ thống pháp luật ngày càng hoàn thiện về doanh nghiệp và các lĩnh vực liên quan trực tiếp đến doanh nghiệp như: đầu tư, đất đai, thuế, tín dụng, khoa học-công nghệ, sở hữu trí tuệ và cạnh tranh.

Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành các nghị định, chương trình, kế hoạch và thường xuyên tổ chức đối thoại với doanh nghiệp để đưa chủ trương, pháp luật đi vào thực tiễn. Gần đây nhất, từ ngày 1/1/2026, ngưỡng doanh thu không phải nộp thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân đối với hộ, cá nhân kinh doanh được nâng lên từ 500 triệu đồng lên 1 tỷ đồng/năm. Chính phủ đã trình Quốc hội thông qua Nghị quyết giảm 30% số thuế thu nhập cá nhân và 30% thuế thu nhập doanh nghiệp trong năm 2026, 2027 đối với các hộ kinh doanh và doanh nghiệp có tổng doanh thu hằng năm không vượt quá 10 tỷ đồng.

Chính phủ cũng đã chỉ đạo xây dựng cơ chế, chính sách đủ mạnh để khuyến khích thành lập doanh nghiệp một người, hộ kinh doanh phát triển thành doanh nghiệp; đã chỉ đạo việc sửa đổi, bổ sung Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa thành dự án Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Chính phủ cũng đã chỉ đạo ban hành 11 nghị quyết về cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh, và qua đó đã giảm 53% thời gian và 55% chi phí tuân thủ, tiết kiệm được khoảng hơn 23.000 tỷ đồng cho người dân và doanh nghiệp, vượt yêu cầu tại Kết luận số 18 của Hội nghị Trung ương hai và là mức cắt giảm các thủ tục, đơn giản hóa thủ tục và điều kiện kinh doanh lớn nhất từ trước đến nay.

Thủ tướng chỉ rõ, doanh nghiệp nhỏ và vừa đã phát triển mạnh về số lượng, mở rộng vai trò và đóng góp ngày càng quan trọng đối với nền kinh tế, hiện chiếm gần 98% tổng số doanh nghiệp đang hoạt động. Hiện diện ở hầu hết ngành, lĩnh vực và địa bàn, các doanh nghiệp nhỏ và vừa đã có đóng góp hết sức quan trọng vào mở rộng năng lực sản xuất, huy động nguồn lực xã hội, tạo việc làm, thu nhập và sinh kế cho gần 6,5 triệu người lao động, góp phần thúc đẩy tăng trưởng và bảo đảm an sinh xã hội.

Thủ tướng nêu rõ, chúng ta đang thực hiện hai mục tiêu chiến lược của đất nước đến năm 2030 và 2045. Khu vực kinh tế tư nhân cần phát triển lớn hơn về quy mô, cao hơn về năng suất, mạnh hơn về công nghệ, tham gia sâu hơn trong chuỗi giá trị và đáp ứng tốt hơn cho thị trường trong nước và vươn xa hơn trên thị trường khu vực và quốc tế. Trong đó, doanh nghiệp nhỏ và vừa phải trở thành nền tảng vững chắc và nguồn bổ sung liên tục cho lớp doanh nghiệp vừa và doanh nghiệp lớn. Tinh thần xuyên suốt là "Nhà nước kiến tạo-Hiệp hội kết nối-Doanh nghiệp tiên phong". Do đó, Thủ tướng đề nghị, đối với Chính phủ, các bộ, cơ quan, địa phương tập trung thực hiện một số nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm sau:

Thứ nhất, tiếp tục quán triệt đồng bộ thể chế, cải thiện một cách thực chất hơn nữa môi trường đầu tư kinh doanh. Rà soát và loại bỏ các quy định chồng chéo, không cần thiết. Đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa quy trình, thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh và giảm thực chất chi phí, thời gian tuân thủ của doanh nghiệp, nhất là các thủ tục về thuế, hải quan, tiếp cận đất đai.

Chính sách phải ổn định, dễ hiểu, dễ thực hiện. Kỷ luật, kỷ cương thực thi phải nghiêm và kiên quyết xử lý tình trạng nhũng nhiễu, đùn đẩy và né tránh trách nhiệm. Trong đó, Chính phủ sẽ giao Bộ Tài chính sớm ban hành các văn bản quy định chi tiết triển khai Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư đã được Quốc hội thông qua tại kỳ họp tháng 8/2026; chủ trì phối hợp chặt chẽ với các bộ, cơ quan liên quan, VINASME để hoàn thiện các dự án luật trình Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp tháng 10 tới, trong đó tập trung tiếp tục hoàn thiện Dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa trên tinh thần thúc đẩy phát triển doanh nghiệp với các cơ chế, chính sách đột phá, phù hợp cơ chế thị trường và các thông lệ quốc tế.

Một số luật khác có liên quan như dự án Luật Ngân sách nhà nước hợp nhất giữa Luật Ngân sách nhà nước và Luật Đầu tư công, Luật Đấu thầu sửa đổi, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp và Luật Thuế sử dụng đất phi nông nghiệp là một trong những luật, một số nội dung luật quan trọng cần phải tập trung chỉ đạo sửa đổi, bổ sung có chất lượng và đúng tiến độ để báo cáo Quốc hội xem xét, thông qua tại kỳ họp cuối năm.

Thứ hai, khơi thông và đa dạng hóa nguồn lực cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, nhất là vốn, đất đai, mặt bằng sản xuất. Tạo điều kiện thuận lợi để doanh nghiệp tiếp cận hạ tầng, không gian sản xuất, trung tâm đổi mới sáng tạo và các dịch vụ hỗ trợ dùng chung. Các Bộ: Nông nghiệp và Môi trường, Xây dựng phải khẩn trương phối hợp bộ, cơ quan liên quan, VINASME hoàn thiện các dự án luật liên quan doanh nghiệp để trình Quốc hội thông qua tại Kỳ họp cuối năm.

Ngân hàng Nhà nước phải tập trung chỉ đạo các tổ chức tín dụng chủ động xây dựng các sản phẩm tín dụng phù hợp từng nhóm doanh nghiệp và các lĩnh vực ưu tiên; tăng cường ứng dụng dữ liệu và công nghệ trong thẩm định, rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ; khẩn trương hoàn thiện đề án tiếp tục hiện đại hóa hệ thống ngân hàng, xử lý các tổ chức tín dụng yếu kém và tăng cường khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa trong tháng 8/2026.

Thứ ba, tạo bước chuyển rõ rệt về khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh. Có cơ chế, chính sách khuyến khích doanh nghiệp, trong đó có các doanh nghiệp nhỏ và vừa quan tâm ứng dụng khoa học-công nghệ để nâng cao hiệu quả, tăng năng suất. Hỗ trợ phải đi thẳng vào nhu cầu thiết thực của doanh nghiệp; không để chuyển đổi số chỉ là khẩu hiệu; không để chuyển đổi xanh trở thành gánh nặng, chi phí đơn thuần; phải biến công nghệ thành năng suất cao hơn, chi phí thấp hơn và thị trường rộng hơn.

Thứ tư, thúc đẩy liên kết chuỗi và mở rộng thị trường; có cơ chế khuyến khích doanh nghiệp lớn, các doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài tăng mua hàng trong nước, đặt hàng, chuyển giao công nghệ, đào tạo và phát triển nhà cung cấp Việt Nam; hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa đáp ứng tiêu chuẩn để tham gia các chuỗi cung ứng; đồng thời đẩy mạnh xúc tiến thương mại, tận dụng các hiệp định thương mại tự do, xây dựng và bảo vệ thương hiệu Việt Nam.

Thứ năm, thiết lập các cơ chế để các doanh nghiệp nhỏ và vừa tham gia chủ động ngay từ khâu thiết kế, đề xuất chính sách, kiến nghị, phản ánh vướng mắc với Chính phủ, các bộ, ngành, các cơ quan và địa phương. Những nội dung này Chính phủ cũng đã giao Bộ Tài chính nghiên cứu hình thức để các doanh nghiệp trao đổi, phản ánh kịp thời các kiến nghị, vướng mắc với Chính phủ và các cơ quan, địa phương liên quan.

Đối với VINASME, Thủ tướng đề nghị bước vào chặng đường mới với tinh thần: Đại diện thực chất-Kết nối hiệu quả-Hỗ trợ chuyên nghiệp-Nâng tầm doanh nghiệp. Theo đó, Hiệp hội cần tập trung làm tốt các nhiệm vụ, giải pháp sau:

Thứ nhất, nắm chắc, hiểu sâu và chủ động có phương án triển khai hiệu quả các chủ trương, cơ chế, chính sách, đường lối của Đảng, Nhà nước trên các lĩnh vực, đặc biệt là việc triển khai các nghị quyết của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển đội ngũ doanh nhân thời kỳ mới, về khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, hội nhập quốc tế, cải cách pháp luật và phát triển kinh tế tư nhân. Việc triển khai phải đi vào thực chất, chuyển hóa thành chương trình, đề án, sản phẩm và hành động cụ thể để doanh nghiệp dễ tiếp cận, dễ hiểu và dễ thực hiện, góp phần tạo động lực tăng trưởng mới.

Thứ hai, Hiệp hội cần nâng tầm vai trò tham gia kiến tạo thể chế và tổ chức thực thi chính sách; phát huy kinh nghiệm, tham gia tích cực vào việc xây dựng và hoàn thiện Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa và các cơ chế, chính sách có liên quan; chủ động đề xuất sáng kiến để tháo gỡ các điểm nghẽn, phát triển doanh nghiệp vừa và nhỏ, cụm liên kết ngành và chuỗi cung ứng. Hiệp hội phải chủ động hơn nữa và tích cực hơn, không chỉ đề xuất mà còn phải kiến nghị kịp thời những giải pháp cụ thể để xử lý triệt để, hiệu quả các vướng mắc, kiến nghị của doanh nghiệp.

Thứ ba, tập trung thực hiện tốt vai trò cầu nối giữa Nhà nước với doanh nghiệp. Để đạt mục tiêu đến năm 2030 nước ta có khoảng 2 triệu doanh nghiệp hoạt động, Hiệp hội cần phải có chương trình triển khai cụ thể đối với từng địa phương, ngành nghề và đẩy mạnh hơn nữa công tác tuyên truyền, hỗ trợ và đồng hành để nhiều hộ kinh doanh đủ điều kiện chuyển đổi thành doanh nghiệp; đồng thời xây dựng cơ chế tiếp nhận, phân loại, theo dõi và phản hồi kiến nghị của các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Kiến nghị phải có dữ liệu, có bằng chứng, có phương án; phản biện phải khách quan, xây dựng và tất cả đều vì lợi ích chung.

Thứ tư, phát huy vai trò điều phối và hạt nhân kết nối, hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao năng lực quản trị, năng suất, chất lượng, năng lực cạnh tranh và tăng cường kết nối giữa các doanh nghiệp nhỏ và vừa với nhau và giữa các doanh nghiệp nhỏ và vừa với doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp có vốn đầu tư FDI, các ngân hàng, các quỹ đầu tư, viện nghiên cứu, các trường đại học và các tổ chức quốc tế; tăng cường hợp tác quốc tế và tranh thủ tri thức, công nghệ, nguồn vốn và mô hình quản trị tiên tiến. Hiệp hội nhanh chóng hoàn thiện, mở rộng và phát huy hiệu quả nền tảng ứng dụng VINASME, phát triển nền tảng này trở thành hạ tầng kết nối số dùng chung của cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa.

Thứ năm, tiếp tục phát huy tinh thần trách nhiệm xã hội, tích cực tham gia các phong trào thi đua yêu nước và công tác an sinh xã hội, bảo vệ môi trường. Hiệp hội phải thật sự là nơi định hướng doanh nghiệp thành viên tuyệt đối tuân thủ pháp luật, thực hành các chuẩn mực kinh doanh hiện đại, nói không với gian lận thương mại, hàng giả, hàng nhái, xây dựng uy tín, vị thế cho doanh nghiệp và đóng góp xứng đáng vào thương hiệu quốc gia.

Đối với cộng đồng doanh nghiệp nhỏ và vừa, Chính phủ đề nghị:

Thứ nhất, cần nuôi dưỡng khát vọng lớn và chủ động tự nâng cấp mình. Doanh nghiệp siêu nhỏ cần phấn đấu trở thành doanh nghiệp nhỏ, doanh nghiệp nhỏ phải lớn lên thành doanh nghiệp vừa, và doanh nghiệp vừa phải có khát vọng để trở thành doanh nghiệp lớn và vươn ra khu vực và quốc tế. Chính sách của Nhà nước và sự hỗ trợ của Hiệp hội là quan trọng, nhưng không thể thay thế nỗ lực tự thân của chính cộng đồng doanh nghiệp.

Thứ hai, lấy khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và chất lượng nguồn nhân lực làm động lực để nâng cao năng suất, chủ động tái cấu trúc, nâng cao năng lực quản trị, minh bạch tài chính, chuẩn hóa quy trình, xây dựng thương hiệu và quản trị rủi ro. Muốn tiếp cận vốn tốt hơn, thị trường lớn hơn và đối tác chất lượng hơn, trước hết doanh nghiệp phải nâng mức độ minh bạch, uy tín và năng lực sản xuất của chính mình.

Thứ ba, thay đổi tư duy cạnh tranh theo hướng tăng cường hợp tác, liên kết, chủ động tham gia cụm liên kết ngành, chuỗi cung ứng và liên kết với doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp có vốn đầu tư FDI, các viện, trường; khai thác hiệu quả mạng lưới của Hiệp hội để mở rộng thị trường và tiếp cận các nguồn lực.

Thủ tướng khẳng định, Chính phủ sẽ tiếp tục đồng hành, lắng nghe, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của các doanh nghiệp; xây dựng môi trường đầu tư kinh doanh minh bạch, bình đẳng, ổn định, cùng cộng đồng doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn, khơi thông các nguồn lực và mở rộng không gian phát triển.