Điểm đến di sản đầy quyến rũ
Hiếm địa phương nào sở hữu đa dạng nguồn tài nguyên thiên nhiên, lịch sử và văn hóa đậm đặc, hấp dẫn như Ninh Bình. Có thể kể đến: quần thể danh thắng Tràng An – Di sản văn hóa và thiên nhiên thế giới được UNESCO vinh danh; Cố đô Hoa Lư – kinh đô đầu tiên của nhà nước phong kiến trung ương tập quyền gắn với ba triều đại Đinh – Tiền Lê và Lý; quần thể chùa Bái Đính rộng tới hơn 1.000 ha cùng “Nam thiên Đệ tam động” chùa Địch Lộng; Khu du lịch Tam Cốc Bích Động… Có thể nói, dư địa khai thác và phát triển của du lịch Ninh Bình rất lớn, khi may mắn có tới 1.821 di tích (trong đó có 81 di tích cấp quốc gia, ba di tích quốc gia đặc biệt).
Tận dụng tối đa thế mạnh này, du lịch Ninh Bình đã gặt hái nhiều giải thưởng danh giá, khẳng định vị thế trên bản đồ khám phá trong nước và quốc tế. Năm 2023, Ninh Bình được Tạp chí Forbes vinh danh là một trong “23 địa điểm du lịch tuyệt vời nhất thế giới”. Cùng năm, tại Giải thưởng Traveller Review Awards lần thứ 11, Ninh Bình xếp thứ 7 trong “Top 10 điểm đến thân thiện nhất thế giới”.
Năm 2024, Ninh Bình tiếp tục ghi dấu ấn khi đứng thứ 4 trong bảng xếp hạng “Top 10 kỳ quan thế giới mới dành cho những người không thích đám đông”. Đặc biệt, quần thể danh thắng Tràng An vinh dự được đề cử vào hạng mục “Điểm đến tạo ảnh hưởng” của Giải thưởng uy tín trong lĩnh vực marketing du lịch toàn cầu Kotler Award. Năm 2024, Ninh Bình đón 8,7 triệu lượt khách, trong đó có 1,5 triệu lượt khách quốc tế, tăng 30% tổng lượt khách và tăng 221% về lượt khách quốc tế so năm 2023 - con số ấn tượng nhất từ trước đến nay. Doanh thu đạt hơn 9.100 tỷ đồng, tăng 40% so năm 2023.
Tối ưu hóa tiềm năng
Nhận thức rõ tiềm năng nổi trội, giá trị độc đáo và lợi thế riêng có, tỉnh Ninh Bình đã chú trọng khai thác mỏ vàng di sản văn hóa đặc sắc và cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp để phát triển du lịch. Cốt lõi là lấy bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa - lịch sử - cảnh quan thiên nhiên cùng truyền thống tốt đẹp của con người, vùng đất Cố đô Hoa Lư làm nguồn lực và động lực phát triển.
PGS, TS Nguyễn Thị Thu Phương - Viện trưởng Viện Văn hóa, Nghệ thuật, Thể thao và Du lịch nhận định: “Kinh nghiệm của các quốc gia trên thế giới cho thấy, việc phát huy tính liên ngành, xuyên ngành trong sáng tạo các sản phẩm, dịch vụ văn hóa, công nghiệp văn hóa sẽ tạo nên sức hấp dẫn khó cưỡng tại các điểm đến du lịch”.
Tinh thần này cũng được thể hiện rõ trong Nghị quyết số 22-NQ/TU ngày 27/10/2023 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Ninh Bình “về phát triển công nghiệp văn hóa gắn với phát triển du lịch giai đoạn 2023-2030, định hướng đến năm 2045”. Theo đó, tỉnh tập trung đổi mới tư duy phát triển công nghiệp văn hóa theo hướng hiện đại, tích hợp công nghệ và chuyển đổi số, hình thành các sản phẩm văn hóa có giá trị thương mại cao, gắn với các sản phẩm du lịch đặc sắc; phát triển các ngành công nghiệp văn hóa ưu tiên: điện ảnh, âm nhạc, mỹ thuật, thiết kế, thủ công mỹ nghệ, nghệ thuật biểu diễn, du lịch văn hóa, lễ hội… gắn với bản sắc di sản Cố đô Hoa Lư và Quần thể danh thắng Tràng An.
Thúc đẩy xã hội hóa, huy động các nguồn lực đầu tư trong và ngoài nước phát triển hạ tầng công nghiệp văn hóa-du lịch, hình thành các trung tâm sáng tạo, không gian văn hóa, khu trải nghiệm du lịch gắn với làng nghề truyền thống đã góp phần tạo nên sắc diện mới cho những giá trị truyền thống.
Về Ninh Bình thời gian này, du khách có thêm một không gian giới thiệu mang tên Làng nghề truyền thống Ninh Bình, nơi những tinh hoa mỹ nghệ như cói Kim Sơn, gốm Bồ Bát, thêu ren Văn Lâm khoe sắc. Cánh đồng vàng rực màu lúa chín tái hiện bức tranh “Cá chép vượt vũ môn” chào đón đông đảo khách tham quan trong sự kiện được tổ chức thường niên đã trở thành thương hiệu “Sắc vàng Tam Cốc - Tràng An”.
Với tần suất dày đặc các liveshow, Ninh Bình trở thành điểm đến yêu thích của đông đảo người trẻ yêu âm nhạc, là nơi rất nhiều nghệ sĩ nổi tiếng đến tổ chức, biểu diễn nghệ thuật như Hà Anh Tuấn, Đen Vâu, Vũ, Phan Mạnh Quỳnh, Vũ Cát Tường, Bùi Công Nam…
Ninh Bình đã và đang phát huy lợi thế cạnh tranh, bằng các kế hoạch triển khai có trọng tâm nhóm ngành du lịch văn hóa gắn với điện ảnh, thủ công mỹ nghệ, nghệ thuật biểu diễn và chuỗi các sự kiện truyền thông mang tính tích hợp. Dẫu vậy, tỉnh cũng cần đến những quyết sách, kết nối với các tỉnh, thành phố trong vùng để phát huy tốt hơn nữa lợi thế của địa phương.
Theo thống kê từ Cục Du lịch quốc gia Việt Nam, nếu so về lượng khách trong năm 2024 của cả bốn cái tên thuộc khu vực động lực phát triển du lịch phía bắc (Hà Nội - Quảng Ninh - Hải Phòng - Ninh Bình), Ninh Bình chỉ đứng ở vị trí thứ tư (bằng xấp xỉ 30% Hà Nội) nhưng tỷ lệ tăng trưởng về lượng khách (31%) thì đạt vị trí đầu tiên, thậm chí gần gấp đôi Thủ đô (15,8%).
