Đền Đồng Cổ: Lời thề còn, lẽ nào để đền bị lấn mất?

Đền Đồng Cổ đang bị lấn chiếm.
Đền Đồng Cổ đang bị lấn chiếm.

Đền Đồng Cổ nay thuộc phường Bưởi-quận Tây Hồ-Hà Nội, thờ thần Trống Đồng. Tương truyền, nhờ thần Trống Đồng ở Đan Nê- Yên Định- Thanh Hóa báo mộng, Vua Lý Thái Tông (Lý Phật Mã) đã đánh tan quân Chiêm Thành và trừ được loạn Ba Vương, tránh cuộc soán ngôi đẫm máu khi Vua cha Lý Thái Tổ qua đời.

Nhớ ơn thần, Vua Lý Thái Tông cho xây đền ở tây bắc thành Thăng Long năm 1028, định lệ hàng năm đến ngày 4/4 âm lịch bá quan văn võ phải đến tế lễ. Các triều đại tiếp nối thường đến Đền Đồng Cổ dự hội thề, đọc: “Làm con bất hiếu, làm tôi bất trung, thần minh tru diệt”. Ngày này trở thành lễ hội hàng năm của người dân Đông Xã-phường Bưởi.

Từ năm 2000 đến 2004, UBND thành phố Hà Nội nhiều lần hỗ trợ kinh phí (khoảng 700 triệu đồng) tu bổ tôn tạo các hạng mục của di tích Đền Đồng Cổ như tả vu, hữu vu, tam quan, sân vườn...

Mới đây, UBND TP Hà Nội có chủ trương quy hoạch tổng thể để tu tạo di tích quốc gia đền Đồng Cổ với kinh phí dự tính lên tới 5,8 tỷ đồng. Đền cũng đã lọt vào danh mục đầu tư, và đề cương dự án đã được lập. Theo đó, sẽ hoàn thành tu bổ toàn diện Đền trước năm 2010. Cũng theo đó, lẽ ra giai đoạn 1 của dự án này đã xong xuôi.

Tuy nhiên, tương lai đẹp đẽ của Đền Đồng Cổ vấp phải một khó khăn lớn ngay từ bước đầu tiên: cắm mốc giới. Hiện, có 10 hộ dân sống trong khu vực bảo vệ I của di tích.

UBND phường Bưởi và quận Tây Hồ cho rằng, bản đồ lập năm 1986 trong hồ sơ di tích quốc gia của đền quá mờ và không thể dựa vào đó để cắm mốc. Vì thế, phường và quận dựa vào bản đồ năm 1994.

Nhưng, tiểu ban quản lý đền Đồng Cổ khẳng định, nếu căn cứ vào bản đồ 1994 thì đền chỉ nằm từ mép sông Tô Lịch đổ vào mép đường Hoàng Hoa Thám, mất tới 2/5 diện tích đất.

Ông Phùng Trắc Sửu (Tiểu BQL đền Đồng Cổ) nói: “Chúng tôi không chấp nhận bản đồ này. Phải cắm mốc giới theo bản đồ năm 1986: từ mép đường Thụy Khuê đổ vào mép đường Hoàng Hoa Thám. Chúng tôi sẵn sàng đi tìm bản đồ gốc về”.

Trao đổi với chúng tôi chiều 27-6, ông Vũ Hoài Phương - Trưởng phòng Văn hóa thông tin quận Tây Hồ cho biết: “Đây là lần đầu tiên quận thí điểm cắm mốc giới cho một số di tích trong đó có đền Đồng Cổ.

Quận đã nhờ sự giúp đỡ từ kho tư liệu của Sở Địa chính và Ban Quản lý di tích danh thắng Hà Nội, nhưng cũng chỉ có bản đồ năm 1994. Đành dựa vào văn bản này thôi, nhưng phải có sự đồng thuận của người dân”. Ông Phương cũng thừa nhận: Di dân khỏi di tích mới là biện pháp rốt ráo để bảo vệ trọn vẹn đền Đồng Cổ.

10 năm trước, đền Đồng Cổ vẫn là nơi u tịch, um tùm cây cối. Nay, những ngôi nhà bê-tông mọc lên lấn cả mái ngói đầu rồng, đầu phượng, chĩa thẳng toa-let sang hậu cung của đền. Một địa điểm linh thiêng, nơi từng diễn ra lễ Minh Thệ của vua quan nhiều triều đại phong kiến Việt Nam đang dần trở nên ô hợp.

Chiều 28-6, UBND phường Bưởi và Phòng VHTT quận Tây Hồ có buổi làm việc với BQL đền Đồng Cổ về việc cắm mốc giới. Nhưng kết quả không đi đến đâu.

Có thể bạn quan tâm

Nhiều ca sĩ được giới trẻ yêu thích sẽ tham gia chương trình Đón Tết Nguyên đán Toàn cầu 2026 tại Hà Nội và Hải Phòng.

Chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật đặc sắc Việt Nam-Trung Quốc chào Xuân Bính Ngọ 2026

Trong không khí hân hoan đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật Việt Nam-Trung Quốc “Đón Tết Nguyên đán toàn cầu 2026 (Global Youth Spring Festival Gala - Bạn đồng hành của tuổi thanh xuân)” sẽ diễn ra tại Hà Nội và Hải Phòng với chuỗi hoạt động sôi động và đặc sắc.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước

Tối 31/1, tại Quảng trường Cách mạng Tháng Tám, phía trước Nhà hát Lớn Hà Nội, chương trình nghệ thuật “Hòa nhạc Ánh sáng – Chào năm mới 2026” sẽ chính thức diễn ra. Chương trình được kỳ vọng trở thành một dấu mốc văn hóa mang ý nghĩa biểu tượng trong thời khắc đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới.

Không gian trưng bày các tác phẩm nổi bật do Nhà xuất bản Quân đội nhân dân ấn hành.

Ra mắt sách của Đại tướng Phan Văn Giang về xây dựng Quân đội trong kỷ nguyên mới

Ngày 27/1, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân phối hợp Cục Tuyên huấn ra mắt cuốn sách "Xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại đáp ứng yêu cầu bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên mới" của Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Quốc phòng.

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Nhằm cung cấp cho cán bộ, đảng viên và nhân dân một cách hệ thống thông tin về các đơn vị hành chính trong cả nước sau sáp nhập, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản cuốn sách "Đơn vị hành chính Việt Nam sau sắp xếp và vận hành chính quyền địa phương hai cấp" của hai tác giả Nguyễn Thái Bình và Trương Hải Long.

Hình tượng chú Tễu được tiếp cận như một biểu tượng văn hóa, kết tinh giữa nghệ thuật ẩm thực và những giá trị gắn với tình thân gia đình.

Kể câu chuyện văn hóa ẩm thực Việt từ hình ảnh chú Tễu

Trong kho tàng văn hóa dân gian Việt Nam, chú Tễu của nghệ thuật múa rối nước là một hình tượng quen thuộc và giàu ý nghĩa. Tên gọi “Tễu” được cho là bắt nguồn từ chữ “Tiếu”, nghĩa là cười. Nụ cười của chú Tễu mộc mạc, hóm hỉnh nhưng ẩn chứa trí tuệ dân gian, tinh thần lạc quan và khát vọng an hòa của người Việt.

Công chúng thưởng thức các tác phẩm tại triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026". (Ảnh: CHIÊU ANH)

Bản giao hưởng rực rỡ, nồng nàn của mùa xuân

Triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026" giới thiệu đến công chúng gần 100 tác phẩm của các họa sĩ Nguyễn Ngọc Bình, Đặng Thanh Dương, Nguyễn Quý Dương, Nguyễn Ngọc Phương. Sự hội ngộ của 4 cá tính khác biệt này đã tạo nên không gian nghệ thuật, nơi những rung cảm trước thềm năm mới được chuyển hóa thành mảng màu nồng nàn, sống động.

Đoàn công tác UNESCO khảo sát thực địa tại Tháp Nhạn, Tuy Hòa. (Ảnh: UNESCO)

UNESCO hỗ trợ khẩn cấp cho Việt Nam sau các thảm họa thiên tai năm 2025

Trước những thiệt hại nặng nề do chuỗi bão lũ gây ra vào cuối năm 2025, Tổng Giám đốc UNESCO Khaled El-Enany chính thức công bố khoản hỗ trợ khẩn cấp nhằm bảo vệ di sản văn hóa và duy trì hoạt động giáo dục tại các cộng đồng bị ảnh hưởng với tổng ngân sách huy động khoảng 740.000 USD (tương đương khoảng 19,4 tỷ đồng).

Bộ sách "Sơ thảo lịch sử văn học Việt Nam" góp phần phác thảo một cách hệ thống diện mạo, tiến trình phát triển và những đặc điểm cơ bản của lịch sử văn học Việt Nam trong suốt nhiều thế kỷ.

Ra mắt bộ sách có giá trị về lịch sử văn học Việt Nam

"Sơ thảo lịch sử văn học Việt Nam" là sản phẩm của một quá trình nghiên cứu, phê bình công phu các tác phẩm văn học thành văn và văn học truyền miệng, từ khởi thủy đến nửa đầu thế kỷ XIX; góp phần phác thảo một cách hệ thống diện mạo, tiến trình phát triển và những đặc điểm cơ bản của lịch sử văn học Việt Nam trong nhiều thế kỷ.