Đền Đồng Cổ: Lời thề còn, lẽ nào để đền bị lấn mất?

Đền Đồng Cổ đang bị lấn chiếm.
Đền Đồng Cổ đang bị lấn chiếm.

Đền Đồng Cổ nay thuộc phường Bưởi-quận Tây Hồ-Hà Nội, thờ thần Trống Đồng. Tương truyền, nhờ thần Trống Đồng ở Đan Nê- Yên Định- Thanh Hóa báo mộng, Vua Lý Thái Tông (Lý Phật Mã) đã đánh tan quân Chiêm Thành và trừ được loạn Ba Vương, tránh cuộc soán ngôi đẫm máu khi Vua cha Lý Thái Tổ qua đời.

Nhớ ơn thần, Vua Lý Thái Tông cho xây đền ở tây bắc thành Thăng Long năm 1028, định lệ hàng năm đến ngày 4/4 âm lịch bá quan văn võ phải đến tế lễ. Các triều đại tiếp nối thường đến Đền Đồng Cổ dự hội thề, đọc: “Làm con bất hiếu, làm tôi bất trung, thần minh tru diệt”. Ngày này trở thành lễ hội hàng năm của người dân Đông Xã-phường Bưởi.

Từ năm 2000 đến 2004, UBND thành phố Hà Nội nhiều lần hỗ trợ kinh phí (khoảng 700 triệu đồng) tu bổ tôn tạo các hạng mục của di tích Đền Đồng Cổ như tả vu, hữu vu, tam quan, sân vườn...

Mới đây, UBND TP Hà Nội có chủ trương quy hoạch tổng thể để tu tạo di tích quốc gia đền Đồng Cổ với kinh phí dự tính lên tới 5,8 tỷ đồng. Đền cũng đã lọt vào danh mục đầu tư, và đề cương dự án đã được lập. Theo đó, sẽ hoàn thành tu bổ toàn diện Đền trước năm 2010. Cũng theo đó, lẽ ra giai đoạn 1 của dự án này đã xong xuôi.

Tuy nhiên, tương lai đẹp đẽ của Đền Đồng Cổ vấp phải một khó khăn lớn ngay từ bước đầu tiên: cắm mốc giới. Hiện, có 10 hộ dân sống trong khu vực bảo vệ I của di tích.

UBND phường Bưởi và quận Tây Hồ cho rằng, bản đồ lập năm 1986 trong hồ sơ di tích quốc gia của đền quá mờ và không thể dựa vào đó để cắm mốc. Vì thế, phường và quận dựa vào bản đồ năm 1994.

Nhưng, tiểu ban quản lý đền Đồng Cổ khẳng định, nếu căn cứ vào bản đồ 1994 thì đền chỉ nằm từ mép sông Tô Lịch đổ vào mép đường Hoàng Hoa Thám, mất tới 2/5 diện tích đất.

Ông Phùng Trắc Sửu (Tiểu BQL đền Đồng Cổ) nói: “Chúng tôi không chấp nhận bản đồ này. Phải cắm mốc giới theo bản đồ năm 1986: từ mép đường Thụy Khuê đổ vào mép đường Hoàng Hoa Thám. Chúng tôi sẵn sàng đi tìm bản đồ gốc về”.

Trao đổi với chúng tôi chiều 27-6, ông Vũ Hoài Phương - Trưởng phòng Văn hóa thông tin quận Tây Hồ cho biết: “Đây là lần đầu tiên quận thí điểm cắm mốc giới cho một số di tích trong đó có đền Đồng Cổ.

Quận đã nhờ sự giúp đỡ từ kho tư liệu của Sở Địa chính và Ban Quản lý di tích danh thắng Hà Nội, nhưng cũng chỉ có bản đồ năm 1994. Đành dựa vào văn bản này thôi, nhưng phải có sự đồng thuận của người dân”. Ông Phương cũng thừa nhận: Di dân khỏi di tích mới là biện pháp rốt ráo để bảo vệ trọn vẹn đền Đồng Cổ.

10 năm trước, đền Đồng Cổ vẫn là nơi u tịch, um tùm cây cối. Nay, những ngôi nhà bê-tông mọc lên lấn cả mái ngói đầu rồng, đầu phượng, chĩa thẳng toa-let sang hậu cung của đền. Một địa điểm linh thiêng, nơi từng diễn ra lễ Minh Thệ của vua quan nhiều triều đại phong kiến Việt Nam đang dần trở nên ô hợp.

Chiều 28-6, UBND phường Bưởi và Phòng VHTT quận Tây Hồ có buổi làm việc với BQL đền Đồng Cổ về việc cắm mốc giới. Nhưng kết quả không đi đến đâu.

Có thể bạn quan tâm

Lối vào Quảng trường Đỏ lịch sử ở Moskva. (Ảnh: THÙY VÂN)

Bí quyết bảo tồn và tri ân kiến trúc của nước Nga

Đằng sau sự trường tồn của các đô thị biểu tượng của nước Nga qua bao thăng trầm thời đại là một tư duy quy hoạch kiên định: giữ gìn di sản, tôn vinh con người và khéo léo kết hợp dòng chảy quá khứ vào nhịp sống đương đại, là tấm gương phản chiếu trực diện linh hồn của dân tộc.

Hậu trường MV “Lá ngọc cành vàng” của ca nương Kiều Anh. (Ảnh: Antiantiart)

Nghị quyết số 26-NQ/TW: Đòn bẩy phát triển du lịch từ các ngành công nghiệp văn hóa

Từ bộ phim Hộ linh tráng sĩ, đến MV Come My Way hay MV Lá ngọc cành vàng, có thể thấy địa điểm được lựa chọn cho một MV, một bộ phim hay một lễ hội không đơn thuần là câu chuyện của bối cảnh. Đằng sau mỗi lựa chọn không gian là cách một sản phẩm văn hóa được kết nối với một vùng đất và những bản sắc riêng biệt.

Chương trình nghệ thuật đặc biệt “Mạch nguồn Kinh Bắc - Vươn cao thời đại”. (Ảnh: VH)

Chương trình nghệ thuật đặc biệt “Mạch nguồn Kinh Bắc - Vươn cao thời đại” chào mừng thành lập thành phố Bắc Ninh

Tối 19/9, tại Quảng trường 3/2, phường Bắc Giang diễn ra chương trình nghệ thuật đặc biệt với chủ đề “Mạch nguồn Kinh Bắc - Vươn cao thời đại”, chào mừng Lễ công bố Nghị quyết của Quốc hội về thành lập thành phố Bắc Ninh và đón nhận Huân chương Lao động hạng Nhất.

Các đại biểu nghe giới thiệu về cây xanh Hà Nội qua nhiều tư liệu ảnh quý.

Đánh thức trách nhiệm mỗi người về cây xanh Hà Nội

Những bức ảnh về cây xanh Hà Nội qua năm tháng, từ những cây cổ thụ gắn với các di tích lịch sử, những hàng cây đặc trưng cho các con phố hay sự mong manh của cây xanh trong đời sống... không chỉ cho mỗi người cảm nhận về vẻ đẹp, mà còn đánh thức trách nhiệm với cây xanh Hà Nội.

MC Tuấn Tú và Quán quân Thiên An. (Ảnh: Nhân vật cung cấp)

Thiên An, Quán quân 5 tuổi của cuộc thi Tìm kiếm Gương mặt MC Nhí Truyền hình mùa 2

Mới 5 tuổi, chưa bước vào lớp 1 nhưng Thiên An đã gây ấn tượng bởi khả năng đọc chữ vanh vách, sự tự tin trên sân khấu và tư duy dẫn dắt tự nhiên. Với phần thi “Nắng nóng: Lời cảnh báo từ thiên nhiên”, cô bé xuất sắc giành ngôi Quán quân MC Nhí Tiếng Việt tại Tìm kiếm Gương mặt MC Nhí Truyền hình mùa 2.

Gốc đa của Báo Nhân Dân sẽ trở thành sân khấu của chuỗi hoạt động văn hóa nghệ thuật "Tán Đa". (Ảnh: BÁO NHÂN DÂN)

Báo Nhân Dân ra mắt không gian nghệ thuật cộng đồng với chương trình âm nhạc “Tán Đa”

Ngày 19/9, Báo Nhân Dân phối hợp cùng BEAT Network tổ chức số đầu tiên của Show “Tán Đa” tại 71 Hàng Trống, Hà Nội. Chương trình mở đầu cho chuỗi hoạt động được định hướng trở thành một điểm hẹn văn hóa-sáng tạo, nơi âm nhạc, nghệ thuật và những chất liệu ký ức của Hà Nội được kể lại bằng ngôn ngữ gần gũi với thế hệ trẻ.

Sắp diễn ra Ngày hội ngôn ngữ châu Âu 2026 tại Hà Nội

Sắp diễn ra Ngày hội ngôn ngữ châu Âu 2026 tại Hà Nội

Ngôn ngữ không chỉ là công cụ giao tiếp mà còn là nhịp cầu văn hóa bền chặt kết nối các cộng đồng. Với thông điệp đầy cảm hứng “Ngôn ngữ kết nối”, Ngày hội Ngôn ngữ châu Âu 2026 sẽ chính thức khai mạc 26/9 tới đây tại Hà Nội, hứa hẹn một hành trình khám phá đa sắc màu ngay giữa lòng thủ đô.

Ảnh thiết kế có sử dụng AI.

Giữ hồn Việt trong Tết Trung thu thời hiện đại

Trung thu đang cận kề, Hà Nội những ngày này đã rộn ràng sắc màu mùa trăng tháng Tám. Trên phố Lương Văn Can, Hàng Mã..., dòng người tấp nập mua sắm, chụp ảnh giữa những gian hàng ngập tràn đồ chơi và bánh Trung thu.

Tác phẩm nhiếp ảnh ghi lại hình ảnh gia đình người Xơ Đăng chăm sóc sâm Ngọc Linh. (Ảnh KIM LIÊN)

Nhiếp ảnh kể chuyện núi rừng

Ở vùng núi cao tây nam Đà Nẵng, nơi sinh sống từ bao đời của đồng bào: Xơ Đăng, Ca Dong, Mơ Nông, Cơ Tu... nghệ thuật nhiếp ảnh đang được sử dụng như một phương thức kể chuyện về đất và người.

Trẻ em đọc sách tại Bệnh viện Nhi đồng 1, Thành phố Hồ Chí Minh. (Ảnh: Phương Huyền)

Mở rộng không gian tiếp cận sách

Bên cạnh đổi mới nội dung, chuyển đổi số, bảo vệ bản quyền, những mô hình đưa sách đến gần cộng đồng đang mở thêm không gian cho văn hóa đọc và đặt ra yêu cầu đổi mới thị trường xuất bản, phát hành Thành phố Hồ Chí Minh để xuất bản từng bước trở thành ngành công nghiệp văn hóa hiện đại.

Nghệ nhân Sầm Văn Đạo hướng dẫn các thành viên Câu lạc bộ Bảo tồn văn hóa dân tộc Cao Lan xã Phú Lương đánh trống sành.

Lan tỏa tình yêu văn hóa dân tộc

Nghệ nhân Sầm Văn Đạo ở thôn Mãn Hóa, xã Phú Lương (Tuyên Quang) đã dành gần 20 năm gìn giữ văn hóa Cao Lan. Từ những giá trị được tiếp nhận trong cộng đồng, anh lặng lẽ học hỏi, sưu tầm và tìm cách trao truyền để những nét văn hóa của dân tộc mình không bị lãng quên theo thời gian.

Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tuyên giáo Trung ương Trần Thanh Lâm và Chủ tịch Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam Ngô Phương Lan trao giải nhất cho tác giả Hoàng Hà Lê. (Ảnh: VIỆT HÙNG/MCST)

Trao giải cuộc thi phim ngắn “Hiền tài hôm nay”

Tối 17/9, tại Viện Phim Hà Nội đã diễn ra lễ trao giải cuộc thi phim ngắn “Hiền tài hôm nay” do Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam phối hợp cùng Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu-Quốc Tử Giám tổ chức.