Đa dạng cách lan tỏa văn hóa đọc

Đón “Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam” năm 2026, Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp phường Cát Lái lần đầu tiên thí điểm hội sách khuyến đọc tại khu dân cư với chủ đề “Tuần đọc sách cộng đồng - Mỗi người một cuốn sách”.

Người dân trải nghiệm mô hình hội sách khuyến đọc được tổ chức tại chung cư Vista Verde (phường Cát Lái).
Người dân trải nghiệm mô hình hội sách khuyến đọc được tổ chức tại chung cư Vista Verde (phường Cát Lái).

Cuối tuần qua, khu cộng đồng tại chung cư Vista Verde (phường Cát Lái) rộn ràng hơn khi xuất hiện nhiều gian trưng bày sách bắt mắt. Cư dân đã đến tìm mua các đầu sách thú vị và trải nghiệm nhiều workshop sáng tạo, chương trình giao lưu. Hội sách tập trung giới thiệu loạt tác phẩm thiếu nhi nhằm khuyến khích phụ huynh đa dạng hóa tủ sách gia đình.

Vista Verde là điểm tiên phong lan tỏa văn hóa đọc tại hệ thống chung cư tại phường Cát Lái với thư viện khang trang, nhiều đầu sách chất lượng, không gian thân thiện, gần gũi. Nhằm khuyến khích các em học sinh tiểu học và THCS của phường đọc sách, viết lách, ban tổ chức còn phát động cuộc thi chia sẻ cảm nhận sách hay bằng hình thức viết bài và quay video. Cuộc thi dự kiến trao giải vào ngày 1/6 tới.

Theo Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Ngọc Hồi, mô hình hội sách khuyến đọc này được ấp ủ suốt hai năm qua. Nếu thí điểm hiệu quả, thời gian tới, những hội sách tương tự sẽ xuất hiện nhiều hơn. Như vậy, sách không chỉ có ở đường sách, nhà sách, không gian sách… mà còn có thể đến từng hộ gia đình. Thực tế cho thấy, hoạt động kết nối, giải trí tại nhiều chung cư vẫn chưa gắn liền với văn hóa đọc. Trong thiết kế, các chung cư đều có khu cộng đồng hiện đại, tiện nghi, nhưng các em nhỏ lại thiếu nơi để sinh hoạt hiệu quả, đặc biệt là các hoạt động gắn với tri thức. Một vài nơi có tổ chức nhưng chỉ duy trì quy mô nhỏ lẻ, không tạo được thói quen.

Là “Ngày sách và văn hóa đọc” đầu tiên được Thành phố Hồ Chí Minh tổ chức sau quá trình sáp nhập, chuỗi sự kiện năm nay có quy mô và phạm vi lớn hơn, cùng với những dấu ấn và mô hình riêng. Theo Phó Trưởng ban Thường trực Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh Lê Văn Minh, thành phố đặt mục tiêu trở thành trung tâm tri thức, trong đó văn hóa đọc giữ vai trò then chốt. Việc xây dựng thói quen tiếp cận sách, hình thành tủ sách trong gia đình, cộng đồng luôn được khuyến khích nhằm tăng cường sự gắn kết, từng bước hình thành văn hóa đọc.

Năm nay, Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục đầu tư cho hoạt động giao lưu, quảng bá, triển lãm, biểu diễn nhằm tạo không gian mở, giúp người dân, du khách dễ dàng tương tác, trải nghiệm. Các hội thảo, tọa đàm, chương trình hoạt động đều tập trung tìm giải pháp phát triển văn hóa đọc cho từng cộng đồng nhỏ như doanh nghiệp, trường học, gia đình, khu dân cư, khu nhà trọ…

Được biết, tại Thư viện Bình Dương thuộc khu vực phường Phú Lợi có hội sách, triển lãm, chương trình giao lưu với chủ đề “Gia đình - Nền tảng hình thành văn hóa đọc”. Cùng với đó là các hoạt động tuyên truyền cộng đồng, các sân chơi liên quan đến sách để thu hút mọi người tham gia. Khu vực phường Bà Rịa cũng triển khai nhiều hoạt động tuyên truyền, lan tỏa giá trị của sách. Tại Bảo tàng, Thư viện Bà Rịa - Vũng Tàu và hệ thống trường học, nhiều hoạt động khuyến đọc diễn ra xuyên suốt như giao lưu giới thiệu tác giả - tác phẩm, nói chuyện về sách, giới thiệu sách bằng video clip, các hoạt động ngoại khóa, trải nghiệm, chia sẻ cảm nhận. Tủ sách “Hạt mầm yêu thương” của Bệnh viện Nhân dân Gia Định liên tục được bổ sung nhiều đầu sách mới như truyện tranh, truyện lịch sử, sách khoa học…, tạo thêm không gian thư giãn, tiếp nhận tri thức cho bệnh nhân cùng người nhà.

Dịp này, Thành phố Hồ Chí Minh còn xây dựng Tủ sách cộng đồng chủ đề “Huyền thoại Côn Đảo”, triển khai mô hình Thư viện số và không gian đọc sách cho nhân dân Côn Đảo, đồng thời phát động hiến tặng tài liệu, sách đến đặc khu này. Hệ thống xe thư viện lưu động với các dịch vụ đọc sách giấy, tài liệu điện tử, thưởng thức phim khoa học, trải nghiệm STEM khoa học vui, nói chuyện về sách… sẽ được đưa đến các xã vùng ven, vùng xa, phục vụ nhu cầu của thiếu nhi nơi đây.

Có thể bạn quan tâm

Bà Vũ Thị Quỳnh Liên trong lễ ra mắt Tủ sách thanh niên.

Làm thực chất để Ngày sách không là phong trào nhất thời

Trên cả nước đang diễn ra các hoạt động sôi nổi hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam 21/4. Đây cũng là dịp để nhìn lại những nỗ lực bền bỉ của các cấp ngành, đơn vị xuất bản trong việc nuôi dưỡng thói quen đọc trong cộng đồng, nhất là thế hệ trẻ.

Tìm mua sách tại hội sách bên Hồ Gươm (Hà Nội).

Nuôi thói quen “đọc sâu” thời AI

Trong thời đại trí tuệ nhân tạo (AI) và công nghệ số, việc tiếp cận thông tin trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết. Nhưng cũng chính lúc ấy, văn hóa đọc lại đứng trước nhiều thách thức. Khi sách vẫn được xuất bản nhiều hơn, đẹp hơn, câu hỏi đặt ra là: Con người có còn đọc sâu?

Thi sĩ “vẽ bóng mình trên vết sẹo bong da”

Thi sĩ “vẽ bóng mình trên vết sẹo bong da”

Thi sĩ Đinh Minh Thiện vừa trình làng tập thơ thứ tư: “Bản giao hưởng tháng Tư” (NXB Hội Nhà văn). Ở tập thơ này, nhãn quan của một họa sĩ đối thoại không hồi kết với chiều sâu tĩnh tại của một tâm hồn hướng Phật.

Đoàn văn nghệ sĩ đi thực tế sáng tác ở Pù Luông.

Nét truyền thống mở lối du lịch cộng đồng

Giữa trùng điệp núi rừng miền tây xứ Thanh, thôn Bản Báng - vùng đệm thuộc Khu Bảo tồn thiên nhiên Pù Luông (xã Pù Luông) là điểm sáng mới của du lịch cộng đồng. Không chạy theo số lượng và phát triển nóng, người dân Bản Báng chọn cho mình hướng đi chậm nhưng chắc chắn, với điểm tựa là những giá trị bản địa đặc sắc.

Một tác phẩm của Vua Hàm Nghi.

Xem tranh của Vua Hàm Nghi

Trong chiều 18/4 vừa qua, tại Thủ đô đã diễn ra một hội thảo. Đó là hội thảo “Kết nối, phát huy di sản văn hóa gắn với phát triển công nghiệp văn hóa trong kỷ nguyên mới”, do Hiệp hội Phát triển Công nghiệp văn hóa Việt Nam tổ chức, thu hút được sự tham gia đông đảo của nhiều chuyên gia.

Cần có chính sách động viên kịp thời những chủ thể đang nắm giữ và lan tỏa bản sắc văn hóa.

Giữ bản sắc phải từ người giữ lửa

Nhân ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam (19/4), nhìn lại chặng đường bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc thiểu số (DTTS) có thể thấy, để di sản thật sự “sống” bền lâu, vẫn cần thêm những chính sách sát thực tiễn và sự tiếp sức đúng chỗ cho nghệ nhân.

Thú vui đàm đạo. Ảnh: SONG ANH

Người ở phố Hàng

Hà Nội ba sáu phố phường - khu vực các phố Hàng được coi là trung tâm kẻ chợ, nơi sầm uất, phát triển phong phú nhất của Hà thành, tạo nên nền tảng văn hóa, nhịp đập cho trái tim Thăng Long từ thuở những xa xôi lịch sử.

Công nghệ đang hỗ trợ hiệu quả cho việc trang trí sân khấu trong các chương trình biểu diễn.

Gỡ điểm nghẽn thể chế cho văn hóa vươn xa

Có bốn chủ đề lớn được hơn 160 chuyên gia, tác giả tham gia bàn luận trong các tham luận gửi về hội thảo khoa học quốc gia “Phát triển văn hóa Việt Nam trong kỷ nguyên mới: Lý luận và thực tiễn tiếp cận từ Nghị quyết số 80/NQ-TW của Bộ Chính trị”.

Tọa đàm về cơ hội nghề nghiệp của tác giả trẻ trong kỷ nguyên AI trong trại sáng tác do Hội Nhà văn TP Hồ Chí Minh tổ chức tháng 12/2025.

Biết không hay sao vẫn lao vào?

Trong lĩnh vực văn học, đã có trường hợp sử dụng AI để sáng tác đăng báo, thậm chí in thành sách. Dẫu biết, khi sử dụng AI, tác phẩm sẽ thiếu cảm xúc, khó tạo nên giọng điệu riêng, nhưng vì lợi nhuận, vì sốt ruột nổi tiếng, người ta vẫn lao vào.

Sáng tạo văn chương cần những trải nghiệm thực tế để thấm được hơi thở đời sống. Ảnh: Các tác giả đi thực tế tại khu vực biên giới Tây Nguyên.

Ma trận văn chương AI

Văn học không nằm ngoài ma trận AI. Ngày càng có nhiều người tận dụng AI để sáng tác văn chương. Hàng loạt tác phẩm in báo, xuất bản sách thậm chí tham dự các cuộc thi bị độc giả lẫn người trong nghề tố cáo. Thậm chí cả công trình nghiên cứu văn học hay sách định hướng đề thi cũng… AI nốt. Hiện trạng này ngày càng đáng báo động!

Đặt người viết vào trọng tâm của sáng tạo

Đặt người viết vào trọng tâm của sáng tạo

Hướng đến giá trị cốt lõi của văn chương, các chuyên gia và nhà văn đều nhấn mạnh: Con người phải được đặt vào vị trí trung tâm trong quá trình sáng tạo. Theo đó, trí tuệ nhân tạo (AI) chỉ giữ vai trò công cụ hỗ trợ đi kèm sự minh bạch, trách nhiệm và năng lực kiểm soát.

AI giúp bạn đọc mở rộng không gian tiếp cận tác phẩm nhưng cũng đối diện nhiều nguy cơ.

Hoàn thiện khung pháp lý đủ mạnh

Qua những gì nhóm tác giả đã phản ánh, chia sẻ trong chuyên đề này, có thể thấy vấn đề vì thế không còn dừng lại ở chuyện công nghệ mạnh đến đâu, mà là pháp luật, thể chế và đạo đức nghề nghiệp có theo kịp hay không?

Không quên “Những người ta gặp“

Không quên “Những người ta gặp“

Ngày 15/4, Triển lãm “Những người ta gặp” của nghệ sĩ nhiếp ảnh, nhà báo Vũ Anh Tuấn đã khai mạc tại Nhà triển lãm 45 Tràng Tiền, Hà Nội, đón nhiều nghệ sĩ nhiếp ảnh và người yêu nghệ thuật đến tham quan.

Những “mảnh vữa“ của ngôi nhà hy vọng

Những “mảnh vữa“ của ngôi nhà hy vọng

Kỷ niệm 43 năm Ngày Người khuyết tật Việt Nam, tại làng lụa Vạn Phúc (Hà Đông, Hà Nội), doanh nghiệp xã hội Vụn Art đã khởi công cơ sở hỗ trợ nghề thủ công cho người khuyết tật.

Chiếc máy ép mía chạy sức trâu của ông ngoại nằm yên sau nhiều năm không sử dụng.

Mùi mật mía năm xưa

Dưới mái hiên cũ kỹ của căn nhà ngoại, tôi vẫn thường ngồi lặng im, nhìn ra cánh đồng sau hè. Nơi ấy, cỏ voi, cỏ dại đã che khuất. Nhưng chỉ cần cơn gió nhẹ thổi qua làm lay động vạt cỏ xanh, tôi lại thấy thấp thoáng hai khối sắt sần sùi còn sót lại của chiếc máy ép mía ông ngoại từng dùng.

Minh họa: TRẦN XUÂN BÌNH

Nỗi nhớ sông Đà

Tháng ba dương lịch năm con Ngựa. Mùa xuân đang chín ửng. Ban ngày nhiệt kế chỉ 25 nhưng đêm tụt xuống 17 độ, vẫn đủ lạnh với một cựu sĩ quan già, là chính tôi.

Chuyên đề: Chống AI lũng đoạn văn chương

Chuyên đề: Chống AI lũng đoạn văn chương

Không còn là chuyện có nên hay không sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong sáng tác văn học nữa, mà thực tế đang đặt ra yêu cầu ứng phó với việc lợi dụng, lạm dụng AI để tạo nên những sản phẩm mang tên tác giả cụ thể nhưng không thấm mồ hôi của lao động nghề nghiệp, không “đóng dấu” được bản sắc của người viết.

Những câu thơ lay gọi

Những câu thơ lay gọi

Quê hương bắt đầu từ mùi điền dã hoai nồng, thấm thía vào máu thịt, khiến kẻ thiên di dù đi đến chân trời viễn mộng nào cũng thấy tâm hồn mình chơi vơi thiếu vắng một khoảng bình yên. Mỗi tấc đất ta đi qua đều viết nên một trang sử của tâm trạng, nơi cái bình thường nhất khi xa lại trở nên bồi hồi.

Ca sĩ Tùng Dương cùng đĩa than "The Voice - Timeless". Ảnh: NVCC

Đĩa than, cuộc chơi của sự cầu toàn

Giữa thời đại âm nhạc số lên ngôi, đĩa than không còn phổ biến nhưng lại trở thành lựa chọn của những nghệ sĩ theo đuổi chuẩn mực cao nhất. Với các ca sĩ Phạm Thu Hà, Tùng Dương hay Hoàng Quyên, mỗi album vinyl là một hành trình công phu, tốn kém nhưng giàu tính lựa chọn.

Nhạc, triết, tranh và phim đầu hè

Nhạc, triết, tranh và phim đầu hè

Vừa qua, nữ nhạc trưởng người Pháp Zahia Ziouani đến Việt Nam biểu diễn cùng Dàn nhạc Giao hưởng Việt Nam (miền bắc - VNSO) và Dàn nhạc Giao hưởng Thành phố Hồ Chí Minh (HBSO). Chỉ huy dàn nhạc, luôn là việc hiếm hoi dành cho phụ nữ.

35 năm một chiếc nôi văn trẻ

35 năm một chiếc nôi văn trẻ

Sáng 12/4, tại trụ sở Hội Liên hiệp Văn học Nghệ thuật Hà Nội đã diễn ra lễ kỷ niệm 35 ngày thành lập Câu lạc bộ (CLB) Văn học trẻ Hà Nội. CLB thành lập năm 1991, tập hợp nhiều cây bút trẻ đang sống và công tác tại Hà Nội.

Lan tỏa tự hào A80 (Hà Nội, 2025). Ảnh: VŨ ANH TUẤN

“Những người ta gặp” như may mắn trong đời

“Mỗi người chúng ta, suốt cả cuộc đời sẽ chứng kiến nhiều việc lớn nhỏ trong cuộc sống, được tiếp xúc, được gặp gỡ nhiều người khác nhau, để rồi có lúc những ký ức xưa trở lại tâm trí ta thật bất ngờ. Với tôi cũng vậy.

Tại nhiều công trình mang đậm dấu ấn giao thoa, tiếp biến văn hóa, còn ít hoạt động mới hướng đến giới trẻ. Ảnh: DƯƠNG XUÂN

Thương hiệu Thành phố sáng tạo cần vun đắp nhiều hơn

Để phát triển công nghiệp văn hóa ở Hà Nội, khẳng định Thành phố sáng tạo, phát triển hướng đến tương lai Thủ đô “Văn hiến - Văn minh - Hiện đại - Hạnh phúc”, thì vai trò của nguồn lực văn hóa cần được đánh giá đúng. Hơn thế, cần được kích hoạt mạnh mẽ hơn.

Người lao công. Ảnh: NAM NGUYỄN

Người dọn villa Tây

Chị Lê Thị Tịnh, ngụ làng rau Trà Quế (phường Hội An Tây, thành phố Đà Nẵng) là một người làm nghề tạp vụ theo giờ cho những căn villa mà khách nước ngoài thuê ở phố Hội.

“Tả phù” (tượng ngựa bên tả trong đình làng), tranh của Nguyễn Tuấn Cường bằng sơn mài trên vóc gỗ (110 x 80cm, 2026).

Độc đáo sơn mài trên vóc kính, sắt, nhựa

Chỉ với 14 tác phẩm sơn mài cổ trên vóc gỗ - khổ trung bình của họa sĩ Nguyễn Tuấn Cường và 4 tác phẩm “cách tân” sơn mài khổ nhỏ trên vóc bằng kính, nhựa-plastic và… sắt nữa của nữ họa sĩ Việt kiều Phi Phi Oanh, triển lãm “Hội hè miên man” tại gallery 30 Quang Trung (Hà Nội) đã đem lại “một không gian nghịch lý thị giác”.

Một cảnh trong vở diễn.

Đối thoại Đông - Tây trên sân khấu Việt

Vở kịch "Pygmalion" vừa được Trường đại học Sân khấu và Điện ảnh Hà Nội dàn dựng để tham dự Liên hoan các trường đào tạo Sân khấu châu Á lần thứ VIII - 2026 (ATEC) diễn ra tại Trung Quốc vào tháng 5 tới.