Chứng khoán phái sinh 6 năm hoạt động: Giao dịch hợp đồng VN30 tăng bình quân 27,46%/năm

Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội (HNX) vừa cho biết, sau 6 năm hoạt động, thị trường chứng khoán phái sinh đã có bước tăng trưởng rất tốt và ổn định, giao dịch sôi động và thu hút ngày càng nhiều nhà đầu tư tham gia thị trường. Đáng chú ý, tính chung trong 6 năm, tăng trưởng bình quân giao dịch hợp đồng tương lai chỉ số VN30 đạt 27,46%.
(Ảnh minh họa)
(Ảnh minh họa)

Ngày 10/8/2017, thị trường chứng khoán phái sinh chính thức được khai trương và đi vào vận hành tại Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội với sản phẩm đầu tiên được đưa vào giao dịch là hợp đồng tương lai chỉ số VN30. Năm 2019, Sở Giao dịch chứng khoán Hà Nội đã cho ra mắt sản phẩm hợp đồng tương lai trái phiếu Chính phủ kỳ hạn 5 năm, và năm 2021, hợp đồng tương lai trái phiếu Chính phủ kỳ hạn 10 năm tiếp tục được đưa vào giao dịch, phù hợp định hướng và lộ trình phát triển thị trường chứng khoán phái sinh.

Sau 6 năm hoạt động, thị trường chứng khoán phái sinh đã có bước tăng trưởng rất tốt và ổn định, giao dịch sôi động và thu hút ngày càng nhiều nhà đầu tư tham gia thị trường. Qua đó, quy mô thị trường và thanh khoản của sản phẩm hợp đồng tương lai chỉ số VN30 có sự tăng trưởng mạnh mẽ với mức tăng bình quân 38,65%/năm trong giai đoạn 2018-2022, trong đó năm 2020 được ghi nhận có tốc độ tăng trưởng cao nhất 79,9% so với năm 2019 và năm 2022 tăng trưởng 43,8% so với năm 2021.

Trong 7 tháng đầu năm 2023, khối lượng giao dịch bình quân đạt 225.178 hợp đồng/phiên, giảm 17,41% so với năm 2022, tuy nhiên đây vẫn là mức giao dịch bình quân năm cao thứ nhì chỉ sau mức cao nhất trong năm 2022. Tính chung trong 6 năm, tăng trưởng bình quân giao dịch hợp đồng tương lai chỉ số VN30 đạt 27,46%. Khối lượng hợp đồng mở (OI) của Hợp đồng tương lai VN30 từ 8.077 hợp đồng tại thời điểm cuối năm 2017 đã tăng lên 62.077 hợp đồng vào cuối tháng 7/2023. Khối lượng giao dịch cao nhất đạt 647.457 hợp đồng tại phiên giao dịch ngày 25/10/2022 và OI cao nhất là 71.190 hợp đồng được ghi nhận vào ngày 30/3/2023.

Có thể nói, thị trường chứng khoán phái sinh đã từng bước trở thành công cụ phòng ngừa rủi ro cho nhà đầu tư. Điều này phần nào thể hiện qua việc khi thị trường cơ sở biến động mạnh, thì khối lượng giao dịch trên thị trường chứng khoán phái sinh tăng cao, cho dù biến động đó là tăng hay giảm.

Đặc biệt, khi thị trường cơ sở giảm điểm mạnh, thị trường phái sinh còn góp phần làm giảm áp lực bán tháo trên thị trường cơ sở vì khi thị trường cơ sở giảm, nhà đầu tư thay vì phải bán cổ phiếu trên thị trường cơ sở để quản trị rủi ro danh mục đầu tư thì nhà đầu tư nắm giữ vị thế bán (short) trên thị trường phái sinh. Điều đó giúp ổn định tâm lý nhà đầu tư, làm cho thị trường cân bằng hơn, góp phần hạn chế đà sụt giảm của chỉ số thị trường cơ sở.

Cụ thể, trong giai đoạn thị trường giảm mạnh do tác động của cuối đại dịch Covid-19 năm 2022, thanh khoản thị trường phái sinh (hợp đồng tương lai trên chỉ số VN30) ghi nhận khối lượng giao dịch bình quân tăng mạnh 43,8% so với năm 2021. Điều này phù hợp với diễn biến chung của thị trường chứng khoán phái sinh thế giới, khi các thị trường cơ sở trên thế giới bước vào xu hướng giảm, giao dịch chứng khoán cơ sở giảm, trong khi đó nhu cầu phòng vệ rủi ro cho danh mục chứng khoán cơ sở tăng lên, khiến dòng tiền tập trung vào thị trường chứng khoán phái sinh như một tất yếu khách quan.

Không những thế, thị trường chứng khoán phái sinh còn là một kênh đầu tư sinh lời cho nhà đầu tư. Với việc được giao dịch 2 chiều và có thể mua, bán liên tục ngay trong phiên, nhà đầu tư có thể kiếm lợi nhuận ngay cả khi thị trường cơ sở giảm mạnh.

Với lợi thế như vậy, thị trường phái sinh đã ngày càng thu hút nhà đầu tư, số lượng tài khoản giao dịch chứng khoán phái sinh liên tục tăng lên, tính đến 31/7/2023, trên thị trường chứng khoán phái sinh đã có 1.341.152 tài khoản, gấp 546 lần so với thời điểm mới khai trương thị trường. Thị trường chứng khoán phái sinh là giải pháp hữu hiệu để giữ chân dòng tiền ở lại thị trường chứng khoán, tránh tình trạng nhà đầu tư tháo chạy khỏi thị trường khi thị trường cơ sở sụt giảm.

Sự tăng trưởng mạnh của thị trường chứng khoán phái sinh đã thu hút sự quan tâm của các nhà đầu tư nước ngoài. Giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường chứng khoán phái sinh tăng lên hằng năm, năm sau thường tăng gấp 2-3 lần năm trước. Tháng 7/2023, giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài chiếm 3,47% tổng khối lượng giao dịch trên toàn thị trường so với mức 0,1% vào cuối năm 2017.

Hoạt động giao dịch vẫn tập trung chủ yếu ở các nhà đầu tư cá nhân trong nước, tuy nhiên cơ cấu nhà đầu tư đã có sự dịch chuyển theo hướng giảm tỷ trọng giao dịch của nhà đầu tư cá nhân, tăng tỷ trọng giao dịch của nhà đầu tư tổ chức. Trong giai đoạn đầu, gần 99% giao dịch được thực hiện bởi các nhà đầu tư cá nhân, tỷ trọng này đã giảm xuống còn khoảng 86% trong những tháng cuối năm 2019 và 67% vào cuối tháng 7/2023. Tỷ trọng giao dịch của nhà đầu tư tổ chức nước ngoài cũng tăng mạnh. Tại thời điểm mới ra mắt thị trường, các giao dịch của nhà đầu tư nước ngoài đều do nhà đầu tư cá nhân thực hiện, đến năm 2022, khối lượng giao dịch của nhà đầu tư tổ chức nước ngoài đạt gần 2,1 triệu hợp đồng, gấp khoảng 5 lần khối lượng giao dịch của nhà đầu tư cá nhân nước ngoài.

Hệ thống các thành viên giao dịch chứng khoán phái sinh cũng phát triển nhanh chóng, từ 7 công ty chứng khoán thành viên khi mới khai trương thị trường, đến nay đã có 24 công ty chứng khoán thành viên. Các công ty chứng khoán thành viên này đều có vốn điều lệ, vốn chủ sở hữu tối thiểu từ 900 tỷ đồng trở lên.

Thị trường chứng khoán phái sinh ngày càng thể hiện vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển của thị trường chứng khoán Việt Nam, góp phần hoàn thiện cấu trúc thị trường chứng khoán, đáp ứng một trong các điều kiện bắt buộc để thị trường chứng khoán Việt Nam được xét nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi trong thời gian tới.

Nhằm phát huy hơn nữa vai trò phòng vệ rủi ro cũng như kênh đầu tư hiệu quả, đáp ứng nhu cầu đa dạng của nhà đầu tư, thị trường chứng khoán phái sinh cần có thêm các sản phẩm phái sinh mới như hợp đồng tương lai trên chỉ số mới (VN100) – hiện đang được gấp rút triển khai và sẽ sớm đưa vào giao dịch trên thị trường. Trong tương lai, các sản phẩm hợp đồng tương lai trên cổ phiếu đơn lẻ và hợp đồng quyền chọn tiếp tục là các lựa chọn thích hợp để nghiên cứu và có kế hoạch bổ sung sản phẩm cho thị trường.

Có thể bạn quan tâm

Ảnh minh họa.

[Infographic] Thị trường chứng khoán tuần 9-13/3: Thanh khoản giảm, khối lượng giao dịch giảm -14,7% so tuần trước

Thị trường có tuần thứ hai liên tiếp giảm điểm mạnh,VN-Index kết tuần giao dịch 9/3-13/3 giảm 4,05% về mức 1.696,24 điểm. Độ rộng thị trường tiêu cực trong tuần này với áp lực bán mạnh ở nhóm dầu khí. Thanh khoản trong tuần giảm, khối lượng giao dịch giảm 14,7% so tuần trước.  

Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn phát biểu khai mạc hội thảo.

Bám sát thực tiễn để hoàn thiện các quy định quản lý thuế theo hướng minh bạch, hiệu lực, hiệu quả

Thứ trưởng Bộ Tài chính Cao Anh Tuấn yêu cầu tiếp tục hoàn thiện dự thảo Nghị định quy định chi tiết thi hành Luật Quản lý thuế. Nội dung được nêu tại hội thảo do Bộ Tài chính tổ chức, với sự hỗ trợ của Dự án “Tăng cường quản lý tài chính Công tại Việt Nam”, nhằm tổng hợp ý kiến góp ý trước khi trình cấp có thẩm quyền.

[Infographic] Thị trường chứng khoán ngày 11/3: VN-Index tăng 51,61 điểm, thanh khoản thị trường giảm

[Infographic] Thị trường chứng khoán ngày 11/3: VN-Index tăng 51,61 điểm, thanh khoản thị trường giảm

Kết phiên giao dịch ngày 11/3, VN-Index tăng 51,61 điểm (+3,08%) lên mức 1.728,34 điểm, hướng đến vùng giá trước khi giảm mạnh. Thanh khoản thị trường giảm, khối lượng giao dịch khớp lệnh trên HoSE giảm mạnh -33,3% so phiên trước. Khối ngoại mua ròng phiên thứ 2 liên tiếp với giá trị 1.081 tỷ đồng trên HoSE.

[Infographic] Chứng khoán ngày 10/3: VN-Index phục hồi tăng 23,94 điểm sau phiên giảm mạnh

[Infographic] Chứng khoán ngày 10/3: VN-Index phục hồi tăng 23,94 điểm sau phiên giảm mạnh

Sau phiên giảm sốc trong bối cảnh thị trường tài chính thế giới, giá dầu biến động mạnh dẫn đến áp lực bán tháo, thị trường chứng khoán đang cân bằng trở lại. VN-Index phiên 10/3 phục hồi tăng 23,94 điểm (+1,46%) lên mức 1.676,73 điểm. Độ rộng trên HoSE nghiêng về phục hồi với 258 mã tăng giá (18 mã tăng trần).

Ảnh minh họa.

Khối ngoại mua ròng hơn 1.000 tỷ đồng giúp VN-Index phục hồi sau phiên giảm kỷ lục

Chốt phiên giao dịch ngày 10/3, thị trường chứng khoán Việt Nam chứng kiến sự phục hồi sau phiên giảm kỷ lục. Khối ngoại quay lại mua ròng mạnh với tâm điểm ở các cổ phiếu HPG, MWG, FPT..., trong khi sắc xanh lan rộng ở nhiều nhóm ngành, đặc biệt là các nhóm cổ phiếu lớn như ngân hàng, phần mềm, bán lẻ... 

Ông Nguyễn Hoàng Dương, Phó Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước.

Mùa Đại hội đồng cổ đông 2026: Nâng cao chuẩn mực quản trị, củng cố niềm tin thị trường

Trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam hướng tới mục tiêu nâng hạng và hội nhập sâu hơn với dòng vốn quốc tế, yêu cầu nâng cao chuẩn mực quản trị doanh nghiệp ngày càng rõ nét. Mùa Đại hội đồng cổ đông vì thế trở thành dịp thể hiện năng lực quản trị, tính minh bạch và trách nhiệm của doanh nghiệp.

[Infographic] Thị trường chứng khoán 9/3: VN-Index ghi nhận mức giảm kỷ lục 115,05 điểm

[Infographic] Thị trường chứng khoán 9/3: VN-Index ghi nhận mức giảm kỷ lục 115,05 điểm

VN-Index giảm mạnh từ đầu phiên, phục hồi nhẹ trong phiên và tiếp tục chịu áp lực bán mạnh đến cuối phiên với thanh khoản gia tăng mạnh. Kết phiên giao dịch ngày 9/3, VN-Index giảm mạnh 115,05 điểm (-6,51%) về mức 1.652,79 điểm. Áp lực bán trên HoSE gia tăng trên diện rộng với 366 mã giảm giá (233 mã giảm sàn).  

Ảnh minh họa. (Nguồn: TTXVN)

Chứng khoán ngày 4/3: Cầu bắt đáy cuối phiên, VN-Index đảo chiều bật tăng hơn 5 điểm

Phiên giao dịch ngày 4/3, thị trường chứng khoán Việt Nam diễn biến giằng co. Dòng tiền bắt đáy đổ mạnh vào nhóm ngân hàng, chứng khoán và dầu khí vào cuối phiên đã giúp VN-Index đảo chiều ngoạn mục, bật tăng hơn 50 điểm từ vùng đáy và khép lại phiên trong sắc xanh. Chốt phiên, VN-Index tăng 5,13 điểm, lên mức 1.818,27 điểm.