Tuy nhiên, dường như những khúc mắc cố hữu trên tiến trình ngăn chặn biến đổi khí hậu của nhân loại vẫn chưa thể có hướng đột phá.
Đại sứ Maurício Lyrio, trưởng đoàn đàm phán của Brazil tại COP30, nhấn mạnh: Quy mô đại diện của Hội nghị Thượng đỉnh về Khí hậu lần này thể hiện cam kết mạnh mẽ của cộng đồng quốc tế đối với hành động khí hậu toàn cầu.
Tại phiên khai mạc, Tổng thống Brazil Luiz Inácio Lula da Silva đã giới thiệu Quỹ Rừng Nhiệt đới Mãi mãi (TFFF), một sáng kiến tài chính mà Brazil dự định chính thức trình lên COP30, nhằm thúc đẩy các quốc gia duy trì và bảo vệ hệ sinh thái rừng nhiệt đới.
Bộ trưởng Môi trường Brazil Marina Silva đánh giá: Hội nghị là cơ hội để các nguyên thủ quốc gia gửi thông điệp thống nhất về việc chuyển đổi nguồn cung năng lượng toàn cầu sang các nguồn tái tạo, tiến tới giảm dần sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch. Bà cũng công bố số liệu của Dự án Giám sát phá rừng Amazon bằng vệ tinh (Prodes), theo đó diện tích rừng bị chặt phá tại khu vực này đã giảm 11,8% so năm 2024, trong khi vùng sinh thái Cerrado giảm 11%.
Những kết quả tích cực ấy thể hiện rằng Brazil - nước chủ nhà COP30 - đang đi đầu bằng hành động thực tế. Đồng thời, đó là minh chứng cho điều mà Brazil hứa hẹn, rằng kỳ họp COP30 này sẽ là "COP của sự thật".
Vì sao Brazil lại nhấn mạnh vào "sự thật"?
Vì tại COP30 (diễn ra từ ngày 10 đến 21/11), các phái đoàn sẽ không chỉ thảo luận về cách giảm phát thải, chuyển đổi năng lượng hay tài chính khí hậu, mà trong chương trình nghị sự, đã xuất hiện một chủ đề nóng bỏng mới: Cuộc chiến chống lại thông tin sai lệch về biến đổi khí hậu. Nói cách khác, trong kỷ nguyên mà thông tin có thể định hình chính sách và thị trường, chống lại "ô nhiễm thông tin" đang trở thành "điểm nóng" mới của công cuộc chống biến đổi khí hậu.
Trong bối cảnh mạng xã hội bùng nổ, những thông tin thiếu căn cứ (nhằm phủ nhận tác động của biến đổi khí hậu hay bôi xóa hiệu quả của năng lượng tái tạo) đang gây ra hệ lụy không nhỏ đối với các nỗ lực toàn cầu trong thực hiện cam kết phát thải ròng bằng 0, đặc biệt là khi xuất phát từ lợi ích của các nhà cung cấp năng lượng hóa thạch.
Brazil, vì vậy, đã cùng Liên hợp quốc khởi xướng Sáng kiến Toàn cầu về Tính toàn vẹn Thông tin Khí hậu (Global Initiative for Information Integrity on Climate Change). Đây là một bước tiến rất được chờ đợi, tại kỳ họp sắp tới. Bởi, theo Báo cáo Tình trạng Hành động Khí hậu (State of Climate Action) công bố ngày 22/10, trên thực tế, lượng phát thải toàn cầu vẫn đang tăng, chỉ là với tốc độ tăng chậm hơn.
Một hiện trạng thể hiện rõ rằng các hành động đang tụt lại so với những cam kết từng được hùng hồn đưa ra ở COP29.
Mà hiện tại, các cam kết dường như cũng chưa đủ tham vọng.
Theo Reuters, ngay cả Liên minh châu Âu (EU) - khối đang nắm vai trò dẫn đầu các nỗ lực hành động đẩy lùi biến đổi khí hậu toàn cầu - cũng đang chia rẽ sâu sắc về mục tiêu cắt giảm khí thải đến năm 2040.
Ủy ban châu Âu (EC) đã đặt mục tiêu giảm 90% lượng khí thải vào năm 2040. Tuy nhiên, nhiều quốc gia thành viên lo ngại các mục tiêu này sẽ gây tác động lớn về mặt tài chính đối với các ngành công nghiệp đang gặp khó khăn. Do đó, EU đã bỏ lỡ thời hạn nộp bản Mục tiêu khí hậu mới (NDC) cho Liên hợp quốc hồi đầu tháng 10. Đến tận ngày 31/10, EU vẫn không thể tháo gỡ những vướng mắc chính, và ngay cả nước Pháp cũng đã bắt đầu "bàn lùi", nghĩa là đề cập tới khả năng hạ chỉ tiêu khẩn cấp.
Từ nguy cơ "ô nhiễm nhận thức" đến các lực cản của lợi ích, COP30 lại đang đối diện một lộ trình đầy cạm bẫy, như thế…■
