Bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể ở Nghệ An

Mặc dù đã có những hoạt động kiểm kê, bảo vệ, vinh danh, nhưng nhiều di sản văn hóa phi vật thể vẫn đang đứng trước nguy cơ mai một bởi tác động của nền kinh tế thị trường, quá trình hội nhập và giao thoa, tiếp biến văn hóa, cần có giải pháp căn cơ, lâu dài để bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hoá phi vật thể ở Nghệ An.
Tiếp tục bảo tồn và phát huy giá trị di sản Dân ca ví, giặm Nghệ Tĩnh.
Tiếp tục bảo tồn và phát huy giá trị di sản Dân ca ví, giặm Nghệ Tĩnh.

Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao tỉnh Nghệ An Trần Thị Mỹ Hạnh cho biết: Đến nay, toàn tỉnh Nghệ An đã thực hiện kiểm kê được 463 di sản với đầy đủ bảy loại hình di sản văn hóa phi vật thể giàu bản sắc, có độ phân bố rộng khắp và có giá trị lịch sử-văn hóa tiểu biểu cho sáu dân tộc Kinh, Thái, Thổ, Mông, Khơ Mú, Ơ Đu ở Nghệ An.

Trong đó, có bảy di sản đã được đưa vào Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia; đặc biệt, di sản Dân ca ví, giặm Nghệ Tĩnh đã được UNESCO vinh danh di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

Hiện nay, một số di sản văn hóa phi vật thể tiêu biểu của các dân tộc trên địa bàn tỉnh Nghệ An đã trở thành một trong những tài nguyên kinh tế, du lịch quan trọng, góp phần vào sự phát triển kinh tế, xã hội của người dân và địa phương như kết nối di sản văn hóa phi vật thể trong các tour du lịch cộng đồng, đưa di sản văn hóa phi vật thể trở thành sản phẩm hàng hóa, xuất khẩu ra thị trường trong nước và quốc tế như các sản phẩm nghề thủ công truyền thống.

Lễ hội đền Cờn ở Quỳnh Phương, thị xã Hoàng Mai là một trong những lễ hội lớn ở Nghệ An.

Lễ hội đền Cờn ở Quỳnh Phương, thị xã Hoàng Mai là một trong những lễ hội lớn ở Nghệ An.

Mặc dù đã có những hoạt động kiểm kê, bảo vệ, vinh danh, nhưng nhiều di sản văn hóa phi vật thể vẫn đang đứng trước nguy cơ mai một bởi tác động của nền kinh tế thị trường, quá trình hiện đại hóa, xu thế hội nhập và giao thoa, tiếp biến văn hóa; sự quan tâm của thế hệ trẻ với những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc giảm dần, những người am hiểu, nắm giữ tri thức về di sản văn hóa phi vật thể ngày càng ít.

Việc khai thác, phát huy tiềm năng, giá trị của di sản văn hóa phi vật thể vào phát triển văn hóa, kinh tế, xã hội của địa phương một cách bền vững, đồng bộ, có chiến lược dài hạn còn hạn chế, dẫn đến một số loại hình di sản văn hóa phi vật thể bị quên lãng, làm sai lệch, thay đổi không gian vốn có của nó. Các di sản văn hóa phi vật thể của các dân tộc ít người đang ngày càng mờ nhạt, bị suy giảm hoặc biến mất vĩnh viễn.

Lễ hội đền Quả Sơn ở xã Bồi Sơn (Đô Lương) được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Lễ hội đền Quả Sơn ở xã Bồi Sơn (Đô Lương) được công nhận là di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Trước thực trạng cấp bách này, để tiếp tục có các giải pháp căn cơ, lâu dài trong công tác bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa ở Nghệ An, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An Bùi Đình Long yêu cầu: Các cấp ủy Đảng, chính quyền các địa phương trong tỉnh cùng ngành văn hóa và thể thao và toàn thể nhân dân cần làm tốt hơn nữa việc huy động các nguồn lực xã hội cho việc bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa; quản lý tốt các hoạt động lễ hội, phong tục, tập quán, tri thức, các loại hình văn hóa nghệ thuật dân gian.

Bên cạnh đó, tiếp tục nghiên cứu, sưu tầm, kiểm kê, phát huy hiệu quả giá trị của di sản văn hóa phi vật thể, nhất là ví, giặm Nghệ Tĩnh và các di sản văn hóa truyền thống các dân tộc thiểu số; chú trọng tôn vinh và tạo điều kiện cho nghệ nhân bảo lưu, thực hành, truyền dạy di sản.

Ngành văn hóa và thể thao tiếp tục tham mưu cho Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An thực hiện có hiệu quả các cơ chế, chính sách về văn hóa nói chung và di sản văn hóa nói riêng, tạo môi trường thuận lợi cho hoạt động của nghệ nhân, nghệ sĩ, các nhà nghiên cứu văn hóa, làm cho văn hóa xứ Nghệ thêm lan tỏa, mở rộng hội nhập trong nước và quốc tế.

Có thể bạn quan tâm

"Cảm ơn âm nhạc" ghi dấu sự trở lại của Ban nhạc Quả dưa hấu. (Ảnh: Ê-kíp sản xuất)

Ban nhạc Quả dưa hấu trở lại với MV “Cảm ơn âm nhạc”

Tối 28/1, Ban nhạc Quả dưa hấu ra mắt MV “Cảm ơn âm nhạc”, như món quà nghệ thuật đặc biệt gửi đến người yêu nhạc. Ca khúc nằm trong live concert “Bản ghi nhớ” dự kiến sẽ diễn ra giữa tháng 3/2026, chính thức đánh dấu sự tái hợp của các thành viên Quả dưa hấu sau gần ba thập kỷ rời sân khấu chung.

Nhiều ca sĩ được giới trẻ yêu thích sẽ tham gia chương trình Đón Tết Nguyên đán Toàn cầu 2026 tại Hà Nội và Hải Phòng.

Chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật đặc sắc Việt Nam-Trung Quốc chào Xuân Bính Ngọ 2026

Trong không khí hân hoan đón Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026, chương trình giao lưu văn hóa nghệ thuật Việt Nam-Trung Quốc “Đón Tết Nguyên đán toàn cầu 2026 (Global Youth Spring Festival Gala - Bạn đồng hành của tuổi thanh xuân)” sẽ diễn ra tại Hà Nội và Hải Phòng với chuỗi hoạt động sôi động và đặc sắc.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước.

Hòa nhạc Ánh sáng: Khi nghệ thuật “hòa chung nhịp đập” của đất nước

Tối 31/1, tại Quảng trường Cách mạng Tháng Tám, phía trước Nhà hát Lớn Hà Nội, chương trình nghệ thuật “Hòa nhạc Ánh sáng – Chào năm mới 2026” sẽ chính thức diễn ra. Chương trình được kỳ vọng trở thành một dấu mốc văn hóa mang ý nghĩa biểu tượng trong thời khắc đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới.

Không gian trưng bày các tác phẩm nổi bật do Nhà xuất bản Quân đội nhân dân ấn hành.

Ra mắt sách của Đại tướng Phan Văn Giang về xây dựng Quân đội trong kỷ nguyên mới

Ngày 27/1, Nhà xuất bản Quân đội nhân dân phối hợp Cục Tuyên huấn ra mắt cuốn sách "Xây dựng Quân đội nhân dân Việt Nam cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại đáp ứng yêu cầu bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên mới" của Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Bộ trưởng Quốc phòng.

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Cẩm nang tra cứu thông tin về đơn vị hành chính trước và sau sắp xếp

Nhằm cung cấp cho cán bộ, đảng viên và nhân dân một cách hệ thống thông tin về các đơn vị hành chính trong cả nước sau sáp nhập, Nhà xuất bản Chính trị quốc gia Sự thật xuất bản cuốn sách "Đơn vị hành chính Việt Nam sau sắp xếp và vận hành chính quyền địa phương hai cấp" của hai tác giả Nguyễn Thái Bình và Trương Hải Long.

Hình tượng chú Tễu được tiếp cận như một biểu tượng văn hóa, kết tinh giữa nghệ thuật ẩm thực và những giá trị gắn với tình thân gia đình.

Kể câu chuyện văn hóa ẩm thực Việt từ hình ảnh chú Tễu

Trong kho tàng văn hóa dân gian Việt Nam, chú Tễu của nghệ thuật múa rối nước là một hình tượng quen thuộc và giàu ý nghĩa. Tên gọi “Tễu” được cho là bắt nguồn từ chữ “Tiếu”, nghĩa là cười. Nụ cười của chú Tễu mộc mạc, hóm hỉnh nhưng ẩn chứa trí tuệ dân gian, tinh thần lạc quan và khát vọng an hòa của người Việt.

Công chúng thưởng thức các tác phẩm tại triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026". (Ảnh: CHIÊU ANH)

Bản giao hưởng rực rỡ, nồng nàn của mùa xuân

Triển lãm "Chào xuân Bính Ngọ 2026" giới thiệu đến công chúng gần 100 tác phẩm của các họa sĩ Nguyễn Ngọc Bình, Đặng Thanh Dương, Nguyễn Quý Dương, Nguyễn Ngọc Phương. Sự hội ngộ của 4 cá tính khác biệt này đã tạo nên không gian nghệ thuật, nơi những rung cảm trước thềm năm mới được chuyển hóa thành mảng màu nồng nàn, sống động.