Bảo tàng gốm kể chuyện sông Hương

Khác với sông Hương thơ mộng được kể bằng thi ca nhạc họa, có một phụ nữ 30 năm qua đã cất công sưu tập những cổ vật vớt từ lòng sông trầm tích ấy và ấp ủ giấc mơ thành lập một bảo tàng. Và giấc mơ ấy cuối cùng cũng thành hiện thực, khi cuối năm 2021, UBND tỉnh Thừa Thiên Huế đã công nhận với tên gọi “Bảo tàng gốm cổ sông Hương”. 

Du khách tham quan bảo tàng gốm trong ngày mở cửa.
Du khách tham quan bảo tàng gốm trong ngày mở cửa.

Hơn 5.000 hiện vật 

Đặt trong không gian của ngôi nhà vườn cổ kính, nhìn ra sông Hương (số 120 Nguyễn Phúc Nguyên, phường Hương Long, TP Huế), Bảo tàng gốm cổ sông Hương của GS, TS Thái Kim Lan như đưa người xem bước lạc vào một thế giới khác, nơi dòng sông thơ mộng ấy có thể phản chiếu những câu chuyện vô cùng thú vị.

Sau gần một năm chuẩn bị, việc sắp xếp những hiện vật gốm được GS, TS Thái Kim Lan cùng nhiều cộng sự tiến hành đến thời điểm này cơ bản hoàn tất. Trước khoảnh sân rộng là từng dãy lu gốm được xếp dọc theo lối dẫn vào nhà khiến ai vừa bước chân qua khỏi cánh cổng cổ kính nhìn thấy cũng ấn tượng.

Càng đi sâu vào bên trong, những tinh hoa của gốm sông Hương từ từ lộ diện. Nổi bật nhất là không gian phía sau ngôi từ đường, với hàng nghìn hiện vật từ nồi, hũ, chén, cho đến các kiểu bình, đĩa, vò, chum… Tùy kiểu hiện vật, hình tượng hoa văn được khắc lên đó cũng khác nhau. Tất cả được phân xếp theo giai đoạn kỹ lưỡng, trước khi sắp xếp ngăn nắp theo hàng lối khiến ai thấy cũng choáng ngợp.

Để có được một “gia tài lớn” như thế, bà Lan kể, tất cả khởi đầu từ một sự tình cờ. Hơn 30 năm về trước, trong lúc cùng người anh trai là họa sĩ Thái Bá Nguyên đi dạo dọc theo sông Hương, đoạn chảy qua trung tâm TP Huế, thấy nhiều người bày bán các loại hũ, bình, sành sứ… Hỏi ra, hai anh em mới biết tất cả đều được vớt lên từ lòng sông mà tuổi thơ họ hay thường ra dạo chơi. “Tôi vừa bất ngờ, vừa xúc động và quyết định sưu tập từ đó. Hễ cứ nghe thông tin nơi nào có gốm sông Hương tôi liền tìm đến xem, nhiều món đồ hữu duyên từ đó mà tìm về đây”, GS, TS Thái Kim Lan kể lại. Và đến thời điểm này bà đã có hơn 5.000 hiện vật đủ chủng loại để tạo dựng nên bảo tàng.

Bị cuốn vào việc sưu tập gốm, bà Lan thấy chưa có con sông nào có lớp trầm tích dày đặc, kéo dài cả không gian lẫn thời gian như sông Hương. Tất cả được chứng minh khi những hiện vật có từ thời tiền, sơ sử cho đến giai đoạn Chăm Pa và văn hóa Đại Việt trở về sau này đều được tìm thấy ở đáy sông trước sự bất ngờ của giới sưu tầm, nghiên cứu cổ vật trong và ngoài nước. Mỗi món đồ, gắn liền với một giai đoạn và số phận sở hữu như phản ánh dòng chảy của một dòng sông lịch sử.

Hiểu lịch sử thông qua cổ vật

Bảo tàng gốm cổ được GS, TS Thái Kim Lan cùng những cộng sự là các chuyên gia văn hóa, khảo cổ tiến hành hệ thống hóa theo bốn nhóm hiện vật gồm Tiền Sa Huỳnh - Sa Huỳnh, Chăm Pa, Đại Việt, gốm nước ngoài (Nhật Bản, Trung Quốc). Với cách trưng bày đó, cơ bản phán ánh khớp với dòng chảy của dòng sông lịch sử trải qua nhiều biến cố, thăng trầm và tồn tại cho đến hôm nay. 

Hỏi về lý do lập bảo tàng ngay tại chính ngôi nhà vườn của gia tiên, bà Lan cho biết, vì muốn lan tỏa hành trình kết nối văn hóa, lịch sử của vùng đất này đến với mọi người thông qua câu chuyện gốm được trục vớt. Ngôi nhà vườn ấy có vị trí rất đẹp, cách chùa Thiên Mụ vài chục bước chân, hướng mắt nhìn thẳng ra sông Hương, qua những hàng cây lộng gió, thơ mộng.

“Mọi người sẽ ngắm sông Hương trước khi di chuyển vào bên trong để ngắm những hiện vật, như một cách để họ hiểu hơn về các giá trị văn hóa, lịch sử nghìn xưa để lại. Tôi mong mọi người hiểu được tâm sự của người xưa, bởi mỗi hiện vật tự thân nó là một câu chuyện, như một lời dặn người nay phải biết lưu giữ lại những giá trị cũ”, GS, TS Thái Kim Lan hy vọng. 

Nhà nghiên cứu Phạm Đức Thành Dũng (Trung tâm Bảo tồn Di tích Cố đô Huế) nhận xét, Bảo tàng gốm cổ sông Hương từ lúc hình thành ý tưởng cho đến khi thành hiện thực là một câu chuyện dài, hay và thú vị. Theo ông Dũng, bảo tàng không chỉ được đặt trong không gian đẹp với một ngôi nhà rường điển hình nằm ngay cạnh sông Hương mà ở đó còn có đầy đủ các yếu tố đặc thù, lưu giữ được từ hiện vật, vật dụng cũng như các nghi lễ, nghi thức biểu trưng cho đời sống văn hóa truyền thống của một gia tộc lâu đời của xứ Huế.

Có thể bạn quan tâm

Công bố ảnh chi tiết nhất về dải ngân hà

Công bố ảnh chi tiết nhất về dải ngân hà

Kính viễn vọng không gian Euclid của Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA) vừa chụp bức ảnh ánh sáng chi tiết nhất từ trước đến nay về vùng trung tâm dải ngân hà (trong ảnh), ghi lại hơn 60 triệu ngôi sao.

Từ câu chuyện của Rexona

Từ câu chuyện của Rexona

Tại FIFA World Cup 2026, khi Adidas, Coca-Cola hay Visa với những bảng quảng cáo bên đường biên đã trở nên quen thuộc thì sự xuất hiện của Dove, Paula's Choice hay Rexona đang mở ra một chương mới cho ngành chăm sóc cá nhân tại sân chơi lớn nhất toàn cầu.

Người tiêu dùng tìm hiểu về tính năng của từng loại ghế an toàn cho trẻ em.

Sôi động thị trường ghế an toàn trẻ em

Trước quy định bắt buộc dùng ghế an toàn cho trẻ em khi tham gia giao thông áp dụng từ ngày 1/7/2026, thị trường trong những ngày qua ghi nhận sức mua tăng, nguồn cung mở rộng và xuất hiện nhiều loại sản phẩm với mức giá chênh lệch lớn.

Nếu khai thác tốt, “mái nhà” Hà Nội có thể trở thành thảm xanh hữu ích. Ảnh: NAM NGUYỄN

Khoảng không gian “thứ năm” của Hà Nội

Trong khi Hà Nội tìm kiếm quỹ đất cho cây xanh và không gian công cộng, hàng triệu m2 mái nhà vẫn gần như bị bỏ ngỏ, dù có thể trở thành một phần của hạ tầng xanh đô thị.

Thành phố Hồ Chí Minh đang có 1.649 xe bus sử dụng điện và năng lượng xanh.

134 tuyến xe bus được miễn phí vé

Từ ngày 1/7, Thành phố Hồ Chí Minh sẽ miễn vé xe bus các tuyến cho người dân (trừ tuyến 172 đi Vũng Tàu) nhằm thúc đẩy phát triển hệ thống giao thông công cộng theo hướng xanh, hiện đại và bền vững.

Khung cảnh lăng Vua Minh Mạng.

Huế phát huy nguồn lực nội sinh

Không sở hữu lợi thế về công nghiệp hay những dư địa lớn cho phát triển đô thị, Huế đang lựa chọn con đường đi lên từ chính những giá trị đã được bồi đắp qua hàng trăm năm lịch sử. Từ trùng tu hệ thống di tích, phát triển du lịch văn hóa đến gìn giữ nếp sống đặc trưng của vùng đất cố đô, địa phương đang từng bước biến di sản thành nguồn lực nội sinh phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, đồng thời đặt ra bài toán hài hòa giữa bảo tồn và đổi mới trong bối cảnh hội nhập.

Ra mắt Liên minh thương hiệu Sài Gòn. Ảnh: HỮU ĐẠT

Hệ sinh thái mới

Liên minh thương hiệu Sài Gòn (Saigon League) vừa chính thức ra mắt với mục tiêu tối ưu hóa nguồn lực nội bộ, nâng cao giá trị thương hiệu, góp phần thúc đẩy nền kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh phát triển toàn diện hơn trong giai đoạn tới.

Thêm một địa chỉ mua sắm ở miền trung

Thêm một địa chỉ mua sắm ở miền trung

UNIQLO sẽ chính thức khai trương cửa hàng UNIQLO tại Aeon Mall Đà Nẵng Thanh Khê vào ngày 3/7 tới. Đây là cửa hàng đầu tiên của UNIQLO tại Đà Nẵng và là cửa hàng thứ hai tại khu vực miền trung sau Aeon Mall Huế.

Phát hiện nhẫn vàng La Mã cổ

Phát hiện nhẫn vàng La Mã cổ

Một chiếc nhẫn vàng cổ (trong ảnh) có niên đại từ thời La Mã vừa được Quỹ Tín thác Di sản Tây Nam (South West Heritage Trust) mua lại với giá 78.010 bảng Anh (gần 105.000 USD), sau khi được một người dò kim loại nghiệp dư phát hiện trên cánh đồng ở tây nam nước Anh.

Uống cà-phê đúng cách

Chất caffeine là thành phần quan trọng trong cà-phê có thể cải thiện sự tỉnh táo và chức năng nhận thức. Dưới đây là một vài lưu ý trong việc uống cà-phê để có thể tận dụng được những lợi ích này.

Thống kê trong 5 tháng đầu năm của các hãng hàng không Việt Nam có 2.614 chuyến bị chậm, chiếm 12,9% tổng số chuyến khai thác. Ảnh: K.MINH

Hoàn tiền vé nếu chậm chuyến bay

Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 208/2026/NĐ-CP về vận tải hàng không. Theo đó từ ngày 1/7, hành khách sẽ được hoàn trả toàn bộ tiền vé hoặc phần vé chưa sử dụng, nếu chuyến bay bị chậm từ 4 giờ do lỗi của hãng bay.

Các nhà khoa học trẻ từ nhiều quốc gia cùng nhau thảo luận, chia sẻ ý tưởng, mở rộng tri thức tại Trung tâm ICISE.

Kiến tạo không gian trí tuệ toàn cầu

Trong quá trình phát triển, mỗi quốc gia đều phải tìm cách cân bằng giữa tăng trưởng kinh tế và nuôi dưỡng tri thức, văn hóa. Tại Việt Nam, sự xuất hiện của Trung tâm quốc tế Khoa học và Giáo dục liên ngành (ICISE) ở Quy Nhơn đã tạo nên một điểm nhấn đáng chú ý trong bức tranh khoa học nước nhà.

Chế tạo thành công đồng hồ hạt nhân

Chế tạo thành công đồng hồ hạt nhân

Theo Gizmodo, hai nhóm nghiên cứu độc lập từ Trường đại học Thanh Hoa (Trung Quốc) và Trung tâm Khoa học và công nghệ Lượng tử Vienna (Áo) vừa đạt được một mục tiêu đột phá trong giới vật lý: Chế tạo thành công chiếc đồng hồ hạt nhân (trong ảnh) đầu tiên có thể hoạt động được.

Mùa trình diễn tại World Cup

Mùa trình diễn tại World Cup

Với sự tham gia của 48 đội tuyển quốc gia và được tổ chức tại Mỹ, Canada và Mexico, World Cup 2026 không chỉ là sự kiện thể thao lớn nhất hành tinh mà còn là một nơi trình diễn thời trang để các thương hiệu khai thác. Đầu tư vào các vận động viên nổi tiếng từ lâu được xem là cách hiệu quả để gia tăng độ nhận diện thương hiệu thông qua sức ảnh hưởng và mức độ phủ sóng toàn cầu, đặc biệt ở thời trang.

Hỗ trợ người dân xác thực thông tin cá nhân. Ảnh: NAM ANH

Gấp rút bổ sung xác thực thuê bao di động

Ngày hôm nay hàng chục triệu thuê bao di động trên cả nước có thể bị khóa một chiều nếu chưa hoàn tất việc xác nhận trạng thái sử dụng số điện thoại trên ứng dụng VNeID. Theo các nhà mạng, việc để thuê bao bị khóa có thể gây gián đoạn các giao dịch tài chính, thủ tục hành chính và nhiều hoạt động thiết yếu trong cuộc sống vì vậy người dân nhanh chóng hoàn thiện thông tin một cách nhanh, chính xác nhất.

Trồng bổ sung cây trên các tuyến phố mới. Ảnh: NAM NGUYỄN

Thủ đô vẫn khát bóng cây

Hà Nội đang bước vào mùa hè nắng nóng nhất trong năm, cũng là lúc hàng loạt dự án giao thông đang đồng loạt triển khai. Giữa những công trường mở rộng, bóng cây xanh mát càng trở nên cấp thiết.

Một lớp dạy bơi tại Cung Thiếu nhi Hà Nội . Ảnh: THÀNH ĐẠT

Biết bơi chưa hẳn đã an toàn!

Mỗi dịp hè, các lớp học bơi lại trở nên sôi động hơn với mong muốn trang bị cho trẻ kỹ năng phòng tránh đuối nước. Tuy nhiên, thực tế cho thấy biết bơi không đồng nghĩa với an toàn. Nhiều vụ tai nạn thương tâm vẫn xảy ra với những trẻ đã từng học bơi nhưng thiếu kỹ năng nhận diện nguy hiểm và xử lý tình huống dưới nước.

Chợ Bến Thành, một địa danh tiêu biểu sẽ xuất hiện trong phiên livestream những số đầu tiên.

Xây dựng thương hiệu địa phương trên TikTok

Thành phố Hồ Chí Minh sẽ thí điểm quảng bá văn hóa, ẩm thực đô thị trên nền tảng TikTok tại ba phường trung tâm. Đây là chương trình nhằm thúc đẩy du lịch bền vững, đồng thời mở ra cách tiếp cận mới mẻ trong việc đưa di sản đến gần hơn với cộng đồng.

Ông Eric Schmidt phát biểu ý kiến tại sự kiện. Ảnh: NIC

Đối thoại về xu hướng AI toàn cầu

Ngày 5/6, Chương trình đối thoại về xu hướng phát triển trí tuệ nhân tạo (AI) toàn cầu và cơ hội chiến lược của Việt Nam diễn ra tại Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC), với sự tham dự của cựu Chủ tịch Tập đoàn Google, cựu Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia Mỹ về AI (NSCAI) Eric Schmidt. Nhiều chuyên gia quốc tế về AI cùng đại diện cơ quan, tập đoàn công nghệ, viện nghiên cứu, trường đại học cũng tham gia sự kiện này.

Trận đấu bi lắc khổng lồ

Trận đấu bi lắc khổng lồ

Công ty Xổ số và Trò chơi bang Ontario (Mỹ) đã tổ chức trận đấu mô phỏng trò chơi bi lắc với sự tham gia của 254 người, để chào mừng Giải vô địch Bóng đá thế giới FIFA World Cup sắp tới.

Trình diễn áo dài tại cầu đi bộ gỗ lim (Huế).

Áo dài Huế và giá trị kết nối

Với chủ đề xuyên suốt là kết nối di sản, cộng đồng và sáng tạo, Tuần lễ Áo dài Huế 2026 là chuỗi hoạt động đặc sắc, củng cố cho thương hiệu “Huế - Kinh đô áo dài” sẽ diễn ra từ ngày 3 đến ngày 10/7 tại nhiều địa điểm quanh thành phố.

Thông qua Dashboard, lãnh đạo ngành và các cơ sở y tế có thể theo dõi số người dân được khám sức khỏe mỗi ngày.

Hình thành hệ sinh thái dữ liệu sức khỏe số

Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh vừa đưa vào vận hành bảng điều khiển (Dashboard) quản lý khám sức khỏe, tạo nền tảng dữ liệu quan trọng để xây dựng hồ sơ sức khỏe điện tử toàn diện. Đây là bước chuyển từ quản lý bệnh tật sang quản lý sức khỏe chủ động, từ thống kê thủ công sang quản trị hiện đại dựa trên dữ liệu số.

Người dân mang rác thải đến đổi lấy các vật dụng thiết yếu.

Sống xanh ở chợ

Tại TP Đà Nẵng, ngày càng có nhiều phiên chợ đặc biệt, nơi người dân mang rác thải, phế liệu, dầu ăn thừa đến đổi lấy thực phẩm, rau xanh, vật dụng thân thiện môi trường. Không còn là hoạt động đơn lẻ ngắn hạn, những phiên chợ được tổ chức thường xuyên, đều đặn góp phần xây dựng thói quen và tạo điểm đến xanh cho những người yêu môi trường.

Công nhân vệ sinh môi trường hằng ngày phải xử lý một lượng rác lớn nhưng thu nhập không cao.

Gỡ khó trong việc thu gom rác đô thị

Thời gian qua, Sở Nông nghiệp và Môi trường TP Đà Nẵng nhận được thông tin phản ánh trên các trang thông tin đại chúng, mạng xã hội liên quan đến công tác vệ sinh môi trường, thu gom, chuyển chất thải rắn sinh hoạt và việc tập kết rác không đúng nơi quy định. Trước thực trạng đó, thành phố đã yêu cầu các đơn vị triển khai nhiều nhiệm vụ cấp thiết để khắc phục tồn tại trên.

Ứng dụng đầy đủ các tính năng đã có trên App Store và Google Play.

Phản ánh chất lượng xăng dầu qua ứng dụng

Bộ Công thương vừa ra mắt ứng dụng giúp người dân phản ánh những vi phạm trong kinh doanh xăng dầu và theo dõi mức tiêu hao nhiên liệu khi sử dụng. Theo đó khi mua xăng dầu gặp “bất thường”, người dân có thể báo qua ứng dụng “Quanh tôi”.

Giải pháp tiết kiệm điện

Các thiết bị chiếu sáng, ti-vi, quạt sạc, quạt thông gió, bếp từ nên được tắt hoặc ngắt nguồn điện trước khi ra khỏi nhà.

"Kim tự tháp" từ bóng golf

"Kim tự tháp" từ bóng golf

Theo UPI, ba người hâm mộ môn golf gồm Michael Furrh, Debbie Reynolds và Terri Janak cùng nhóm tình nguyện viên đã dựng một "kim tự tháp" bằng bóng golf (trong ảnh) tại hồ Benbrook, bang Texas (Mỹ) với 19.019 quả bóng.