Kỳ vọng đặt lên vai "Samurai xanh"
World Cup 2026 đánh dấu một cột mốc lịch sử khi bóng đá châu Á lần đầu tiên có tới 9 đại diện góp mặt tại sân chơi lớn nhất hành tinh, bao gồm: Nhật Bản, Hàn Quốc, Iran, Uzbekistan, Qatar, Saudi Arabia, Jordan, Australia và Iraq.
Đây đều là những thế lực ưu tú nhất của lục địa đông dân nhất thế giới thời điểm hiện tại. Nếu như Nhật Bản, Hàn Quốc, Iran, Australia và Saudi Arabia đã khẳng định được vị thế ngọn cờ đầu với việc liên tục tham dự World Cup trong hai thập kỷ qua, thì những cái tên còn lại cũng mang theo những dấu ấn riêng. Uzbekistan dù mới lần đầu dự giải nhưng thực chất đã thống trị các giải trẻ và vươn lên nhóm đầu châu Á trong suốt một thập kỷ qua. Qatar mang theo niềm kiêu hãnh của nhà vô địch Asian Cup 2019 và 2023, trong khi Jordan nổi lên như một hiện tượng đầy thú vị với ngôi á quân châu Á và tấm vé dự World Cup chỉ trong vòng 2 năm ngắn ngủi.
Nhìn lại quá khứ, thành tích của các đội bóng châu Á tại sân chơi thế giới vẫn còn khá khiêm tốn. Ngoại trừ chiến tích lọt vào bán kết của Hàn Quốc tại kỳ World Cup cách đây 24 năm, phần lớn các đại diện châu Á đều sớm phải nói lời chia tay giải đấu. Ngay cả Nhật Bản, niềm hy vọng số một của châu lục, cũng chưa từng một lần góp mặt ở vòng tứ kết.
Tuy nhiên, World Cup 2026 hứa hẹn sẽ mang đến một kịch bản hoàn toàn khác. Việc giải đấu mở rộng quy mô lên 48 đội phần nào giúp cục diện vòng bảng trở nên dễ thở hơn. Sự xuất hiện của những đối thủ vừa tầm như Curacao, Haiti, Panama hay Congo là cơ hội tốt để các đội bóng châu Á tích lũy điểm số. Hơn thế nữa, việc FIFA trao thêm vé đi tiếp cho 8 trên tổng số 12 đội xếp thứ ba có thành tích tốt nhất sẽ mở ra cánh cửa sửa sai cho những đội tuyển không may sẩy chân.
Nhưng quan trọng hơn cả, nội lực của bóng đá châu Á đã thực sự vươn tầm. Những quốc gia trung thành với định hướng khuyến khích cầu thủ xuất ngoại như Nhật Bản, Hàn Quốc hay Australia đang sở hữu ngày càng nhiều ngôi sao chinh chiến tại châu Âu. Trong khi đó, nhóm sử dụng nguồn lực quốc nội như Qatar, Iran, Uzbekistan, Jordan hay Saudi Arabia cũng đã cải thiện rõ rệt về thể lực và tư duy chiến thuật, dần thu hẹp khoảng cách với nhóm tầm trung của bóng đá thế giới.
Tại chiến dịch lần này, Nhật Bản tiếp tục lĩnh xướng vai trò lá cờ đầu. Tại World Cup 2022, "Samurai áo xanh" từng gieo sầu cho cả Đức và Tây Ban Nha để dẫn đầu bảng tử thần, trước khi chỉ chịu thua đầy tiếc nuối trước Croatia trên chấm luân lưu ở vòng 16 đội. Sở hữu một đội hình phần lớn đang thi đấu tại châu Âu, được dẫn dắt bởi những trụ cột dày dặn kinh nghiệm như Ritsu Doan hay Wataru Endo, Nhật Bản đang là đội bóng châu Á tiệm cận nhất với đẳng cấp thế giới.
Thành công của Nhật Bản được xây dựng vững chắc trên nền tảng lối chơi tập thể. Tại đây, những cá nhân ưu tú nhất cũng chỉ là một mắt xích phục vụ hệ thống chung. Sự khoa học, nhịp nhàng từ cách triển khai bóng, pressing cho đến tổ chức tấn công là thành quả của một quá trình đầu tư bài bản từ bóng đá học đường cấp tiểu học, cho đến các học viện cộng đồng và lò đào tạo chuyên nghiệp.
Nằm ở bảng F cùng Hà Lan, Thụy Điển và Tunisia, thử thách dành cho Nhật Bản là không hề nhỏ khi họ phải đối đầu với hai đại diện châu Âu có thể hình và khả năng tranh chấp tay đôi thuộc hàng tốt nhất giải. Dẫu vậy, thầy trò HLV Hajime Moriyasu đã có bước chạy đà hoàn hảo khi giành chiến thắng trước Anh và Scotland trong các trận giao hữu. Đây là những bài test chất lượng giúp họ tích lũy kinh nghiệm khắc chế lối chơi tốc độ và sức mạnh của lục địa già.
"Nhật Bản sẽ vô địch World Cup nếu đồng lòng" – thông điệp đầy tự tin của Huấn luyện viên Moriyasu phần nào phác họa khát vọng lớn của "Samurai xanh". Mùa hè này tại Bắc Mỹ, họ đang đứng trước cơ hội tuyệt vời để viết nên một chương mới cho bóng đá nước nhà.
Cơ hội mở ra cho Hàn Quốc và Australia
Bên cạnh Nhật Bản, Hàn Quốc cũng đang nắm trong tay lợi thế lớn khi rơi vào một bảng đấu khá vừa sức với chủ nhà Mexico, Nam Phi và CH Séc. Nếu thi đấu đúng phong độ, thầy trò Huấn luyện viên Hong Myung-bo hoàn toàn đủ khả năng giành vé vào vòng 16 đội. Tuy nhiên, để tiến xa hơn vào các vòng knock-out, "Những chiến binh Taeguk" cần rèn giũa thêm những phương án tấn công đa dạng và gắn kết hơn, thay vì chỉ phụ thuộc vào sự tỏa sáng cá nhân của Son Heung-min hay Lee Kang-in.
Tương tự, đội tuyển Australia cũng có lý do để lạc quan với cục diện bảng đấu của mình, nơi họ sẽ chạm trán chủ nhà Mỹ, Paraguay và Thổ Nhĩ Kỳ. Đây được giới chuyên môn đánh giá là một trong những bảng đấu cân bằng nhất tại giải lần này. Với DNA thường xuyên vượt qua vòng bảng cùng một thế hệ cầu thủ đang thi đấu rải rác khắp châu Âu, đại diện xứ chuột túi là ứng cử viên vô cùng sáng giá cho tấm vé đi tiếp.
Ở các bảng đấu còn lại, Qatar sẽ phải đối mặt với chủ nhà Canada, Bosnia và Thụy Sĩ. Mặc dù là đương kim vô địch của 2 kỳ Asian Cup gần nhất, nhưng khi bước ra sân chơi thế giới, khoảng cách trình độ của họ vẫn còn khá lớn. Việc chỉ xếp thứ 4 trên 6 đội ở vòng loại thứ ba World Cup 2026 là một minh chứng rõ ràng, dự báo một hành trình đầy chông gai cho đại diện Tây Á.
Trong khi đó, việc nằm ở nhóm hạt giống số 4 đã đẩy Jordan, Iran, Saudi Arabia và Uzbekistan vào những bảng đấu được dự báo nhiều thách thức. Để có thể tạo nên những cơn địa chấn tại giải đấu năm nay, các đội bóng này sẽ phải nỗ lực vượt trên cả 100% khả năng của mình.
