Từ trải nghiệm khoa học đến tư duy STEM

Hơn 6.000 lượt khách tham quan triển lãm khoa học mang tên Science Tornado 2026 REVELIO tại Trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam trong ngày 10/10 cho thấy sức hút của một sân chơi khoa học do chính học sinh tổ chức.

Thực hành thí nghiệm tại Triển lãm Science Tornado 2026 REVELIO. Ảnh: Quỳnh Chi
Thực hành thí nghiệm tại Triển lãm Science Tornado 2026 REVELIO. Ảnh: Quỳnh Chi

Tại triển lãm, kiến thức Vật lý, Hóa học, Sinh học, công nghệ và STEM được chuyển tải qua các thí nghiệm, mô hình và trò chơi tương tác. Thay vì chỉ quan sát hay nghe giải thích, khách tham quan có thể trực tiếp thực hiện thí nghiệm, tìm hiểu nguyên lý của hiện tượng và đặt câu hỏi với người hướng dẫn. Các thành viên Ban tổ chức vừa xây dựng nội dung, vừa kết nối kiến thức với người trải nghiệm, giúp những khái niệm tưởng chừng khô khan trở nên gần gũi, dễ hiểu hơn.

Không chỉ mang đến trải nghiệm cho khách tham quan, Science Tornado còn là cơ hội để học sinh tổ chức, thực hành và truyền đạt kiến thức. Để một thí nghiệm có thể trình diễn an toàn, dễ hiểu, các em phải tìm hiểu cơ sở khoa học, lựa chọn cách thể hiện, thử nghiệm và chuẩn bị phương án giải thích những câu hỏi có thể phát sinh. Quá trình ấy đòi hỏi sự kết hợp giữa kiến thức chuyên môn, kỹ năng thực hành và khả năng giao tiếp.

Được tổ chức thường niên bởi Câu lạc bộ Society of Open Science (SOS), trực thuộc Trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam, Science Tornado đã trải qua hơn một thập kỷ hình thành và phát triển. Bên cạnh triển lãm thường niên, các chương trình như Science Tour từng đưa thí nghiệm đến với học sinh tiểu học, trung học cơ sở tại Hà Nội, góp phần tạo cơ hội tiếp xúc với khoa học từ sớm.

Theo Thông tư số 86/2026 của Bộ Giáo dục và Đào tạo về tổ chức hoạt động giáo dục STEM trong giáo dục phổ thông, các hoạt động STEM được xây dựng trên cơ sở chương trình môn học, gắn với thực hành và vận dụng sáng tạo kiến thức, kỹ năng trong thiết kế, chế tạo, thử nghiệm, hoàn thiện sản phẩm. Hoạt động trải nghiệm STEM và nghiên cứu khoa học, kỹ thuật cần phù hợp với năng lực học sinh và điều kiện thực tế của nhà trường.

Nhìn từ góc độ này, những triển lãm như Science Tornado có ý nghĩa vượt ra ngoài một ngày hội trải nghiệm. Khi xây dựng thí nghiệm, học sinh phải tìm hiểu và kiểm chứng thông tin; khi vận hành mô hình, các em cần quan sát, phát hiện vấn đề và điều chỉnh; khi giải thích cho khách tham quan, các em phải diễn đạt kiến thức chính xác, dễ hiểu. Những công việc ấy góp phần rèn luyện tư duy khoa học, khả năng hợp tác và giải quyết vấn đề. Việc trực tiếp tổ chức sự kiện còn giúp học sinh thực hành lập kế hoạch, phân công công việc, quản lý thời gian và phối hợp nhóm. Đây là những kỹ năng cần thiết không chỉ trong nghiên cứu khoa học mà còn trong học tập và nghề nghiệp tương lai.

Như vậy, giáo dục STEM không nhất thiết bắt đầu từ những phòng thí nghiệm hiện đại hay thiết bị đắt tiền. Một thí nghiệm an toàn với vật liệu quen thuộc, mô hình giải quyết vấn đề trong đời sống hay dự án nhỏ được thực hiện có phương pháp đều có thể trở thành điểm khởi đầu. Điều quan trọng là học sinh được đặt câu hỏi, chủ động tìm cách trả lời và kiểm chứng kết quả.

Theo cô Trần Thùy Dương, Hiệu trưởng Trường THPT chuyên Hà Nội - Amsterdam, tạo điều kiện để học sinh phát triển tư duy khoa học, khả năng sáng tạo và vận dụng kiến thức vào thực tiễn là một định hướng quan trọng. Những hoạt động như Science Tornado giúp các em chủ động nghiên cứu, thực hành, hợp tác và chia sẻ tri thức với cộng đồng.

Từ Science Tornado 2026, có thể thấy niềm yêu thích khoa học được nuôi dưỡng khi học sinh có cơ hội trực tiếp trải nghiệm, sáng tạo và chia sẻ.

Có thể bạn quan tâm

Những bức tranh gỗ tinh xảo được tạo nên bởi đôi tay tài hoa của nghệ nhân. Ảnh: Văn Học

Nhiều con đường, một mục tiêu

Trước sự cạnh tranh ngày càng gay gắt của sản phẩm công nghiệp, rất nhiều người dân làng nghề đang tự đặt câu hỏi: “Làm gì để sống được với nghề?”. Từ thực tiễn cuộc sống, những cách làm nâng cao giá trị văn hóa truyền thống, biến di sản làng nghề thành nguồn lực kinh tế là con đường giúp làng nghề phát triển.

Việc tiết kiệm năng lượng, đổi mới thiết bị, ứng dụng công nghệ sẽ góp phần giảm phát thải, tối ưu chi phí vận hành. Ảnh: Nam Hải

Xanh hóa cảng biển

Là đầu mối giao thương quốc tế, trung tâm công nghiệp và cảng biển lớn của miền bắc, Hải Phòng đứng trước yêu cầu phát triển kinh tế song hành với bảo vệ môi trường.

Nghệ nhân Vũ Văn Giỏi chia sẻ về một mẫu cổ phục. Ảnh: Lê Vân

Nuôi bền ngọn lửa

Bằng những đôi tay tài hoa và tình yêu sâu bền với nghề truyền thống, nhiều nghệ nhân vẫn hằng ngày tích cực giữ nghề và truyền dạy cho thế hệ sau.

Lễ khánh thành đường cộng đồng mới tại phường Linh Sơn, tỉnh Thái Nguyên. Ảnh: Đại sứ quán Australia

Chuyển từ ứng phó sang phục hồi bền vững

Mức độ khốc liệt của thiên tai chỉ có thể dự báo được phần nào, trong khi thực tế xảy ra, nhiều khi, còn ngoài sự hình dung của con người. Chính vì thế, việc chuyển hướng từ ứng phó đơn thuần sang tăng cường khả năng chống chịu, chủ động phục hồi bền vững được cho là giải pháp quan trọng để giảm thiểu thiệt hại bởi thiên tai, trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng khó lường.

Nghề sản xuất đồ mộc mỹ nghệ ở Hải Minh tạo việc làm ổn định cho người dân địa phương. Ảnh: HOẠT NGUYỄN

Giữ nét chạm Hải Minh

Làng nghề mộc truyền thống Hải Minh (Ninh Bình) nổi tiếng với nhiều sản phẩm tinh xảo. Các nghệ nhân không ngừng sáng tạo mẫu mới, nâng cao giá trị, đưa sản phẩm làng nghề vươn xa.

Người cao tuổi làm việc tại Làng nghề Sơn Đồng, Thành phố Hà Nội. Ảnh: Hải Nam

Cần hệ sinh thái kinh tế - xã hội linh hoạt và phù hợp

Theo các số liệu được nêu tại tọa đàm về kinh tế bạc diễn ra vào tháng 3/2026, Việt Nam hiện có khoảng 9 triệu người cao tuổi vẫn đang lao động, trong đó khoảng 400 nghìn người là chủ doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh. Đây là nguồn lực không thể bỏ qua, nhất là trong bối cảnh thị trường lao động đang cần thêm nhân lực có kinh nghiệm.

Cụ bà Nguyễn Thị Hà (giữa) mong muốn tham gia các hoạt động cộng đồng.

Để người cao tuổi sống vui - khỏe - có ích

Trong bối cảnh xã hội đang bước vào thời kỳ già hóa dân số nhanh chóng, yêu cầu chăm sóc và bảo đảm sự tham gia của người cao tuổi trong các hoạt động tương tác xã hội ngày càng cần được quan tâm đúng mức, giúp giảm gánh nặng cho gia đình và xã hội.

Xe đưa đón người cao tuổi đến Cơ sở chăm sóc người cao tuổi ban ngày tại phường Tây Hồ.

Thí điểm mô hình chăm sóc bán trú

Mô hình chăm sóc người cao tuổi ban ngày đang được Hà Nội thí điểm tại 6 xã, phường, mở thêm một cách tiếp cận trong chăm sóc người cao tuổi: Không tách họ khỏi gia đình, nhưng cũng không dồn toàn bộ gánh nặng chăm sóc lên người thân.

Tiết mục tôn vinh các giá trị bản sắc văn hóa Việt tại Lễ hội Văn hóa Thế giới tại Hà Nội lần thứ hai.

Điểm hẹn quốc tế của đối thoại văn hóa

Từ chiều sâu nghìn năm văn hiến đến sức sống của một thành phố sáng tạo, Hà Nội tiếp tục khẳng định vị thế là điểm đến của những nền văn hóa thế giới qua Lễ hội Văn hóa Thế giới lần thứ hai.

Wushu Hải Phòng định hướng đầu tư đào tạo tài năng trẻ để khẳng định vị thế. Ảnh: Báo Hải Phòng

Kỳ vọng vào lực lượng trẻ

Từ những tấm huy chương vượt chỉ tiêu tại giải trẻ quốc gia đến quyết tâm chinh phục đấu trường lớn nhất cả nước, wushu Hải Phòng đang khẳng định hướng đi đúng đắn trong công tác đào tạo trẻ và đặt nhiều kỳ vọng tại Đại hội Thể thao toàn quốc lần thứ X.

Theo quy hoạch đã được phê duyệt, đến năm 2050, Đồng bằng sông Hồng sẽ phát triển các trung tâm dịch vụ hàng đầu khu vực về logistics tập trung ở Hà Nội, Hải Phòng và Quảng Ninh. Ảnh: Khiếu Minh

Định vị tư duy tổ chức không gian phát triển mới

Thế giới đang chứng kiến sự tái cấu trúc chuỗi cung ứng rất mạnh. Một giờ hàng hóa phải chờ đợi là chi phí, một thủ tục chồng chéo cũng là chi phí và một kết nối đứt quãng giữa đường bộ với cảng biển đều dồn lên giá thành sản phẩm. Trong bối cảnh đó, việc xây dựng hệ thống logistics vùng, liên vùng là yêu cầu tất yếu, góp phần kiến tạo không gian phát triển mới.

Việc kết nối chặt chẽ từ trung tâm công nghiệp, dịch vụ với cảng biển, sân bay và cửa khẩu chính là nền tảng vững chắc để Quảng Ninh tiến gần hơn tới mô hình logistics hiện đại. Ảnh: Hương Nguyên

Tạo lợi thế từ hạ tầng đồng bộ

Khi lợi thế về vị trí địa lý, hạ tầng giao thông và không gian kinh tế ngày càng được kết nối thành một chỉnh thể, việc hội tụ các loại hình giao thông đường bộ, đường biển, đường sắt và hàng không là cơ sở để TP Quảng Ninh hướng tới một trung tâm logistics của vùng, có quy mô khu vực và quốc tế.

Việc đầu tư tuyến đường nối trục đông - tây có ý nghĩa quan trọng, mở rộng không gian phát triển và kết nối TP Hải Phòng với cả vùng Đồng bằng sông Hồng. Ảnh: Hương Nguyên

Kết nối mạng lưới giao thông nội vùng

Đẩy mạnh đầu tư hạ tầng giao thông, TP Hải Phòng kỳ vọng sẽ tạo nền tảng kết nối chặt chẽ các trung tâm logistics vùng Đồng bằng sông Hồng với các vùng động lực, mở rộng không gian phát triển và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế - xã hội của TP Hải Phòng nói riêng và cả vùng Đồng bằng sông Hồng nói chung.

Nhiều siêu thị sử dụng túi tái chế thân thiện với môi trường. Ảnh: Nam Nguyễn

“Xách” Xanh

Chỉ là một thông báo nhưng có tổng lượt tương tác (thích, bình luận, chia sẻ) lên đến gần 14 nghìn, cao hơn gấp 7-10 lần nếu so lượt tương tác với các thông tin và hình ảnh rất hấp dẫn từ các xuất bản phẩm, như truyện tranh… Đó là thông báo trên fanpage chính thức của Nhà xuất bản Kim Đồng, ngày 9/9, về việc ngừng cung cấp túi nilon tại quầy thanh toán của hệ thống cửa hàng trên toàn quốc thuộc Nhà xuất bản kể từ ngày 1/1/2027.

Cán bộ Công an phường Móng Cái 2 hướng dẫn người dân làm thủ tục hành chính.

Giữ bình yên nơi địa đầu Tổ quốc

Địa bàn phường Móng Cái 2, tỉnh Quảng Ninh có diện tích rộng, dân số đông, khoảng 2 km đường biên giới tiếp giáp với Trung Quốc, thuận lợi để phát triển kinh tế-xã hội, thương mại, xuất nhập khẩu, tuy nhiên cũng tiềm ẩn yếu tố phức tạp về an ninh, trật tự.

Du lịch Quảng Ninh cần những sản phẩm chất lượng để níu chân du khách lâu hơn. Ảnh: K.MINH

Quảng Ninh làm mới hệ sinh thái du lịch

Hội nghị Lữ hành toàn quốc năm 2026 không ngẫu nhiên chọn thành phố Quảng Ninh làm nơi tổ chức. Với sức hút của các di sản thiên nhiên, văn hóa thế giới, cùng sự năng động trong cách tổ chức sản phẩm và sự kiện, địa phương này đang là một trong những điểm sáng của du lịch cả nước.

Các cấp chính quyền thành phố Quảng Ninh, nhất là cán bộ, công chức đang chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy kiến tạo, phục vụ người dân và cộng đồng doanh nghiệp.

Chuyển mạnh tư duy phục vụ doanh nghiệp

Với định hướng xuyên suốt “chính quyền kiến tạo - doanh nghiệp đồng hành - phát triển bền vững” trong quan hệ giữa chính quyền và cộng đồng doanh nghiệp địa phương, cả hệ thống chính trị thành phố Quảng Ninh luôn coi cộng đồng doanh nghiệp là đối tác đồng hành trong quá trình phát triển.