Thủ tướng Phạm Minh Chính chủ trì họp đánh giá về vận hành chính quyền địa phương 2 cấp

Phát biểu ý kiến khai mạc cuộc họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ, cuộc họp này để đánh giá tình hình thực hiện, rà soát tháo gỡ khó khăn, vướng mắc trong thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp bảo đảm thông suốt, hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng sự mong đợi của người dân, doanh nghiệp; đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế nhanh và bền vững thời gian tới.

Thủ tướng đánh giá, qua gần 4 tháng vận hành, về cơ bản, bộ máy chính quyền địa phương 2 cấp vận hành cơ bản là tốt, từng bước đi vào nền nếp, phát huy hiệu quả rõ rệt, thể hiện sự đúng đắn về chủ trương lớn của Đảng, nhận được sự đồng thuận, ủng hộ của nhân dân, kiến tạo sự phát triển, phục vụ nhân dân tốt hơn, chuyển đổi trạng thái từ chỗ tập trung quản lý sang trạng thái tập trung kiến tạo phát triển, phục vụ nhân dân.

Tuy nhiên, bên cạnh những cái được, Thủ tướng cũng nêu rõ vẫn còn vướng mắc trong vận hành chính quyền địa phương 2 cấp; vừa qua, chúng ta xây dựng thể chế còn vướng gì nữa không? Đến nay, Chính phủ đã ban hành 140 nghị định, 12 nghị quyết, 40 công điện của Chính phủ; các bộ, ngành tích cực tổ chức các lớp tập huấn tháo gỡ khó khăn cho cơ sở. Tuy nhiên, vẫn có phản ánh vẫn còn những vướng mắc, quá tải ở cơ sở; cơ chế, chính sách đối với cán bộ... cần phải xem lại.

100% địa phương đã bố trí đủ chức danh lãnh đạo Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân; 100% đơn vị cấp xã đã hoàn tất việc mở tài khoản để chi lương qua Kho bạc; tiếp nhận giải quyết thủ tục hành chính với chuyển biến lớn với 1,5 triệu hồ sơ đã được xử lý; cơ bản hoàn thành việc chi trả chế độ cho người nghỉ việc do ảnh hưởng của sắp xếp tổ chức bộ máy, đạt 99,99%. Bên cạnh đó, vẫn còn vướng về thủ tục hành chính, bố trí cán bộ, công chức, viên chức; nhiều trung tâm phục vụ hành chính có quy định chưa phù hợp.

Do đó Thủ tướng yêu cầu cuộc họp cần đánh giá khách quan, toàn diện tình hình, phân tích sâu những vấn đề khó khăn, vướng mắc, xác định rõ những vấn đề cấp bách cần giải quyết; rà soát, kiểm đếm, kiểm tra những nhiệm vụ đã được Bộ Chính trị, Ban Bí thư giao, đồng chí Tổng Bí thư, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ giao; đề xuất các giải pháp thiết kế khả thi, có trọng tâm, trọng điểm, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc, cơ chế phối hợp giữa các bộ, ngành bảo đảm thuận lợi.

Thủ tướng yêu cầu các đại biểu tập trung trí tuệ, đóng góp ý kiến đi thẳng vào vấn đề; nếu vướng ở đâu, vướng cái gì, ai giải quyết, giải quyết như thế nào, bao lâu thì xong?

* Bộ Nội vụ cho biết, sau gần 4 tháng vận hành, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, các bộ, ngành Trung ương và địa phương đã triển khai đồng bộ nhiều biện pháp chỉ đạo, điều hành từ việc khẩn trương ban hành các thể chế, chính sách, văn bản hướng dẫn thuộc thẩm quyền đến việc quyết liệt trong chỉ đạo, điều hành, tập huấn, theo dõi, nắm bắt, giải quyết tình hình, tháo gỡ khó khăn vướng mắc trong quá trình thực hiện.

Từ ngày 4/10/2025 (thời điểm báo cáo trước), Chính phủ đã ban hành 1 Nghị định, 1 Nghị quyết, 2 Công điện để kịp thời quy định kết nối, chia sẻ dữ liệu, cắt giảm thủ tục hành chính; về trung tâm phục vụ hành chính công; về nâng cao chất lượng xây dựng pháp luật. Đồng thời, Ban Chỉ đạo của Chính phủ, các Bộ (Nội vụ, Giáo dục và Đào tạo, Tư pháp, Xây dựng,...) đã ban hành các Văn bản hướng dẫn về sắp xếp, thành lập các đơn vị sự nghiệp công lập, hướng dẫn về xác định vị trí việc làm, các bộ tiếp tục tăng cường tổ chức tập huấn, tổ chức và phát huy tốt vai trò của các đoàn công tác và các cán bộ, công chức về nắm bắt tình hình và giải quyết khó khăn vướng mắc của các địa phương.

Về kết quả thực hiện: Theo đó, về tổ chức bộ máy, nhân sự và giải quyết chế độ, chính sách: Đến nay, 100% địa phương đã hoàn thiện việc kiện toàn tổ chức bộ máy và bố trí chức danh lãnh đạo Ủy ban nhân dân các cấp; 34/34 tỉnh, thành phố đã và đang triển khai các phương án sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp Nhà nước và đầu mối tổ chức bên trong thuộc phạm vi quản lý theo ngành, lĩnh vực và 3.321 xã, phường, đặc khu đã triển khai việc thành lập đơn vị sự nghiệp công lập cung ứng các dịch vụ sự nghiệp đa ngành, đa lĩnh vực ở cấp xã bảo đảm phù hợp định hướng Trung ương và tình hình thực tiễn của từng địa phương.

Việc rà soát, bố trí, sắp xếp cán bộ, công chức ở cấp xã đáp ứng yêu cầu thực hiện nhiệm vụ được nhiều địa phương quan tâm triển khai thực hiện, khắc phục đáng kể tình trạng khó khăn do không phù hợp vị trí việc làm trong 3 tháng đầu vận hành. Một số địa phương khẩn trương rà soát, bố trí cán bộ, công chức ở cấp xã đáp ứng yêu cầu thực hiện nhiệm vụ và đạt được hiệu quả tích cực như: Lâm Đồng, Phú Thọ, Đà Nẵng, Hải Phòng, Quảng Ninh, Khánh Hòa, Bắc Ninh, Điện Biên, Lai Châu…

Đến ngày 28/10/2025, cả nước có 146.847 người nghỉ việc (tăng 4.098 người so báo cáo ngày 4/10/2025); 146.836 người (99,99%) đã nhận chi trả chính sách (tăng 33.963 người so báo cáo ngày 4/10/2025, chỉ còn 11 người (0,01%) chưa nhận (giảm 29.865 người so báo cáo ngày 4/10/2025); 17 bộ, ngành và 34/34 địa phương đã hoàn tất chi trả.

Về phân cấp, phân quyền: Công tác phân cấp, phân quyền tiếp tục được các bộ, ngành Trung ương và địa phương triển khai mạnh mẽ, thực chất. Tỷ lệ nhiệm vụ thuộc thẩm quyền giải quyết của Trung ương là 44%, 56% nhiệm vụ đã được phân cấp, ủy quyền cho địa phương thực hiện. Hiện nay, Bộ Nội vụ đang chủ trì, phối hợp Bộ Tư pháp tổng hợp, báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ Chính trị, Ban Bí thư đánh giá về tính khả thi trong thực hiện nhiệm vụ phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền trong quản lý.

Về tài chính, ngân sách, trụ sở, tài sản công, bố trí nhà ở công vụ: 34/34 địa phương đã ban hành nghị quyết phân cấp thu-chi ngân sách; 100% các đơn vị cấp xã đã hoàn tất việc mở tài khoản và chi lương tại Kho bạc Nhà nước (xử lý dứt điểm tồn tại của 3 tháng vận hành).

Đến ngày 27/10/2025, việc giải quyết số cơ sở nhà đất dôi dư, cần tiếp tục xử lý và số xã được trang bị xe ô-tô có chuyển biến rõ rệt so thời điểm ngày 30/9/2025, cụ thể: 17.595 cơ sở nhà, đất đã thực hiện xử lý (tăng 3.536 cơ sở); 10.908 cơ sở nhà, đất dôi dư, cần tiếp tục xử lý (giảm 2.851 cơ sở); 3.177 đơn vị hành chính cấp xã đã được trang bị xe ô-tô (tăng 134 đơn vị hành chính cấp xã); còn 144 đơn vị hành chính cấp xã chưa được trang bị xe ô-tô (giảm 133 đơn vị hành chính cấp xã); trên cơ sở bổ sung có mục tiêu từ ngân sách Trung ương, hiện nay, 6/6 địa phương đã và đang phân bổ kinh phí để thực hiện mua mới xe trong năm 2025.

Việc sắp xếp, bố trí nhà ở công vụ cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức và người lao động tiếp tục được các địa phương thực hiện phù hợp điều kiện thực tiễn tại mỗi cơ quan, đơn vị tại địa phương, tiêu biểu như: tỉnh Bắc Ninh, thành phố Đà Nẵng, thành phố Hải Phòng, tỉnh Vĩnh Long,...

Về thủ tục hành chính, đến ngày 22/10, số lượng thủ tục hành chính có chuyển biến so báo cáo ngày 4/10 theo hướng tăng tỷ lệ dịch vụ công toàn trình: các bộ, ngành có 5.751 thủ tục hành chính (giảm 48 thủ tục hành chính), có 980 thủ tục hành chính (tỷ lệ 17%) cung cấp dịch vụ công toàn trình (tăng 0,7%), 739 thủ tục hành chính cung cấp dịch vụ công trực tuyến một phần (tỷ lệ 12,8%); 4.032 thủ tục hành chính chưa cung cấp dịch vụ công trực tuyến, chiếm tỷ lệ 70,2% (giảm 77 thủ tục hành chính).

Các địa phương công khai từ 2.030-2.293 thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền giải quyết (tăng từ 1-7 thủ tục hành chính), trong đó trung bình có 792 thủ tục hành chính cung cấp dịch vụ công toàn trình, chiếm tỷ lệ 37% (tăng 80 thủ tục hành chính); 1.205 thủ tục hành chính cung cấp dịch vụ công trực tuyến một phần, chiếm tỷ lệ 56,2% (giảm 26 thủ tục hành chính), 146 thủ tục hành chính chưa công bố dịch vụ công trực tuyến, chiếm tỷ lệ 6,8% (giảm 96 thủ tục hành chính).

Từ ngày 1/7-26/10, 34 tỉnh, thành phố đã tiếp nhận 14,5 triệu hồ sơ thủ tục hành chính, trong đó hơn 83% được xử lý trực tuyến.

Nhìn chung, sau gần 4 tháng triển khai, mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đã vận hành ổn định, đi vào nền nếp và bước đầu phát huy hiệu quả rõ rệt, tạo chuyển biến tích cực trong quản lý, điều hành và phục vụ người dân, doanh nghiệp, nhận được sự đồng thuận, ủng hộ của nhân dân. Sự lãnh đạo, chỉ đạo thống nhất, quyết liệt của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương, cùng với sự chủ động, linh hoạt của các địa phương trong việc giải quyết các khó khăn, vướng mắc thời gian đầu vận hành liên quan đến tổ chức bộ máy, nhân sự, mở tài khoản kho bạc, xử lý tài sản công, giới thiệu con dấu, chữ ký,... đến nay đã được tháo gỡ và đi vào vận hành có hiệu quả.

Sau khi nghe các bộ, ngành tham luận, kết luận cuộc họp, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu các bộ, ngành, địa phương phải thực hiện nghiêm túc công tác báo cáo để lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành trên cơ sở dữ liệu. Thủ tướng đánh giá, sau gần 4 tháng thực hiện, việc vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp cơ bản đi vào nền nếp, đi vào kỷ luật, kỷ cương, tạo sự phấn khởi cho người dân, doanh nghiệp; giảm các tầng nấc trung gian.

Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ đã chủ động ban hành hơn 140 nghị định, nghị quyết, công điện, quyết định để kịp thời tháo gỡ khó khăn, vướng mắc; các ban, bộ, ngành ban hành hệ thống văn bản hướng dẫn đồng bộ, kịp thời; các địa phương đã thể hiện tinh thần trách nhiệm cao, chủ động.

Đến nay, 17.595 cơ sở nhà, đất dôi dư đã được xử lý; 3.177/3.321 đơn vị hành chính cấp xã đã được trang bị phương tiện đi lại; 3.143 đơn vị hành chính cấp xã đã đầy đủ trang thiết bị, cơ sở vật chất (chiếm 94,6%); hơn 83% các thủ tục hành chính được xử lý trực tuyến; cơ sở hạ tầng kỹ thuật và nhân sự cơ bản bảo đảm yêu cầu; 56% nhiệm vụ đã được chuyển giao cho địa phương, góp phần rút ngắn quy trình, giảm tầng nấc trung gian, nâng cao tính tự chủ, tự chịu trách nhiệm của chính quyền các cấp…

Bên cạnh đó, Thủ tướng cũng nêu một số hạn chế, khó khăn và nguyên nhân của quá trình này như một số lĩnh vực thể chế, chính sách chưa đồng bộ, kịp thời; tổ chức bộ máy và nhân sự ở một số địa phương còn chồng chéo; thủ tục hành chính tuy có cải thiện nhưng vẫn còn rườm rà, chưa đồng bộ giữa các hệ thống; hạ tầng số, kết nối dữ liệu ở một số nơi còn yếu… Thủ tướng cũng chỉ rõ, cán bộ còn thiếu kiến thức về quản lý, pháp lý, chuyên môn được phân công, công nghệ, chuyển đổi số… dẫn đến gặp khó khăn trong giải quyết thủ tục cho nhân dân. Do đó, các địa phương phải rà soát, thống kê lại để có kế hoạch bồi dưỡng cho đội ngũ cán bộ.

Về một số công việc sắp tới, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành tiếp tục rà soát, hoàn thiện thể chế, chính sách; Bộ Nội vụ khẩn trương phối hợp Bộ Tư pháp hoàn thiện báo cáo Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, Bộ Chính trị, Ban Bí thư; căn cứ chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền để xây dựng vị trí việc làm cho chính quyền 2 cấp, nhất là tại cơ sở, bảo đảm phù hợp, hiệu quả, hoàn thành việc này trước ngày 15/12/2025; kiện toàn tổ chức bộ máy phù hợp từng địa bàn cụ thể, bảo đảm hoàn thành trong tháng 11 tới. Các bộ, ngành đẩy mạnh việc xây dựng cơ sở dữ liệu, trong đó Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẩn trương xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai; triển khai việc cắt giảm hồ sơ giấy với các thành phần có thể thay bằng dữ liệu điện tử.

Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành hằng tuần báo cáo Thủ tướng Chính phủ về kết quả cải cách thủ tục hành chính, nêu rõ thời điểm hoàn thành toàn bộ công tác này theo chỉ đạo của Trung ương. Văn phòng Chính phủ rà soát, theo dõi việc cắt giảm thủ tục hành chính của các bộ, ngành; các thành viên Chính phủ được phân công tích cực đi kiểm tra các địa phương. Bộ Tài chính bảo đảm cơ sở vật chất, chế độ, chính sách cho cán bộ, công chức; rà soát để xử lý cơ sở vật chất dôi dư sau sắp xếp; thực hiện nghiêm quy định đánh giá cán bộ theo tinh thần Quy định 366-QĐ/TW của Bộ Chính trị.

Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp các địa phương quy hoạch lại trụ sở chính quyền bảo đảm tính lâu dài. Các tập đoàn EVN, Viettel nỗ lực xóa các điểm lõm về điện, sóng viễn thông, báo cáo Thủ tướng Chính phủ hằng tuần... Thủ tướng đặc biệt nhấn mạnh từ nay đến cuối năm phải cơ bản giải quyết xong các vấn đề liên quan vận hành chính quyền địa phương 2 cấp.