Tết mùa mưa của dân tộc Hà Nhì

Tết mùa mưa (Jé Khù Chà) là một trong những cái tết lớn và mang đậm bản sắc văn hóa của dân tộc Hà Nhì ở huyện Mường Tè (Lai Châu). Tết thường được bà con tổ chức vào giữa mùa mưa (khoảng giữa tháng 6 âm lịch hằng năm) khi việc mùa vụ mới vừa hoàn tất.

Bánh dày là một trong những lễ vật quan trọng của người Hà Nhì trong những dịp lễ, Tết.
Bánh dày là một trong những lễ vật quan trọng của người Hà Nhì trong những dịp lễ, Tết.

Đây là khoảng thời gian rảnh rỗi nhất trong năm nên họ tổ chức Tết để gia đình, họ hàng quây quần sum họp. Tết vừa là dịp nghỉ ngơi, vui chơi giải trí; vừa là dịp để bà con tạ ơn tổ tiên, trời đất đã ban cho mưa thuận gió hòa; đồng thời cầu cho mùa vụ tiếp theo tươi tốt, bội thu.

Khi tổ chức Tết, bà con thường chọn vào ngày con rồng trong tháng. Trước đây, Tết thường kéo dài trong bảy ngày, tuy nhiên hiện nay do đời sống đã có nhiều thay đổi cho nên thời gian tổ chức Tết cũng được bà con rút ngắn bớt, thường thì năm ngày hoặc ít hơn, tùy thuộc từng vùng, từng bản. Trong ngày Tết đầu tiên bà con thường dậy rất sớm để làm bánh dày, mổ lợn làm lễ cúng tổ tiên, trời đất. Thịt lợn và bánh dày là hai trong số những lễ vật quan trọng nhất không thể thiếu trong ngày Tết của người Hà Nhì.

Việc cúng lễ của người Hà Nhì trong dịp Tết mùa mưa là do chủ hộ gia đình đảm nhiệm. Họ cúng cả bên nội lẫn bên ngoại và thường cúng xong từ rất sớm để mọi người có thể cùng nhau ăn sáng trong ngày Tết đầu tiên. Sau đó còn dành thời gian cho việc chuẩn bị váy áo đi chơi Tết. Ngoài ra, các trò chơi trong dịp Tết mùa mưa của người Hà Nhì cũng khá đa dạng và phong phú. Từ đi cà kheo, đánh cù, hát đối giao duyên đến chơi đu lăng, bập bênh xoay vòng... Tuy nhiên, trò chơi được xem là không thể thiếu trong dịp này là đu lăng. Người Hà Nhì quan niệm rằng, việc chơi đu lăng là một hình thức sám hối cho những tội lỗi mà họ vướng phải trong suốt quãng thời gian trước. Cụ thể là việc săn bắn, giết hại những con vật trên rừng, mà mỗi con vật đều có linh hồn nên phải có hình phạt nhất định để giải oan cho linh hồn của những con vật để chúng không còn tìm về làm hại bản làng...

Ngoài việc tham gia các trò chơi, Tết cũng là dịp để mọi người trong bản đến nhà chúc tụng, thăm nom lẫn nhau. Khi đến chúc Tết bất cứ nhà nào trong bản, các vị khách đều được gia chủ đón tiếp bằng những mâm cỗ đầy rượu, thịt và sản vật mà chính gia đình mình làm ra. Đây là truyền thống hiếu khách và là một nét văn hóa đẹp trong đời sống của người Hà Nhì ở Lai Châu.

Cứ như vậy, mọi hoạt động diễn ra trong các bản của người Hà Nhì cho đến ngày cuối cùng. Trước khi kết thúc Tết, tất cả các hộ gia đình đều mổ gà để làm lễ tạ. Trong lễ tạ này, một lần nữa bà con lại xin với đấng tối cao cho mưa thuận gió hòa, trồng cấy, chăn nuôi không sâu, không bệnh.

Tết kết thúc, bà con Hà Nhì lại trở về với cuộc sống thường ngày. Và họ lại miệt mài lao động sản xuất cho đến mùa Tết như vậy của bản mình vào năm sau.

Có thể bạn quan tâm

Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu tại Cầu truyền hình “Hai tay xây dựng một sơn hà”, điểm cầu Cao Bằng. (Ảnh: Thống Nhất/TTXVN)

Lời hiệu triệu cho hành trình mới của nội lực, đoàn kết, khát vọng phát triển

Kỷ niệm 85 năm Ngày Bác Hồ về nước trực tiếp lãnh đạo cách mạng Việt Nam (28/1/1941-28/1/2026), tối 28/1, Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố: Cao Bằng, Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Nghệ An và Đài Truyền hình Việt Nam phối hợp thực hiện chương trình cầu truyền hình đặc biệt “Hai tay xây dựng một sơn hà”.

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung gặp Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Campuchia Prak Sokhonn. (Ảnh: Bộ Ngoại giao)

Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung gặp song phương các Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN

Tại các cuộc gặp, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Ngoại giao Lê Hoài Trung vui mừng thông tin về các kết quả quan trọng của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, trong đó có việc bầu ra Tổng Bí thư, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV cùng các chủ trương, quyết sách của Việt Nam.

[Video] Thời sự 24h ngày 28/1/2026: Tổng Bí thư Tô Lâm gặp mặt, nói chuyện với nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng

[Video] Thời sự 24h ngày 28/1/2026: Tổng Bí thư Tô Lâm gặp mặt, nói chuyện với nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng

Bản tin cập nhật những vấn đề thời sự nổi bật: Tổng Bí thư Tô Lâm gặp mặt, nói chuyện với nhân dân các dân tộc tỉnh Cao Bằng; Thủ tướng Phạm Minh Chính kiểm tra các công trình phục vụ Hội nghị APEC 2027; Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tri ân các đồng chí nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu. (Ảnh: TTXVN)

Trân trọng lắng ý kiến đóng góp để Quốc hội hoàn thành tốt trọng trách trong giai đoạn phát triển mới

Chiều 28/1, tại Nhà Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì cuộc gặp mặt các đồng chí nguyên: lãnh đạo Quốc hội, Ủy viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội, đại biểu Quốc hội hoạt động chuyên trách ở Trung ương và cán bộ, công chức, viên chức các cơ quan của Quốc hội đã nghỉ hưu tại khu vực phía bắc.

Trung tướng Vũ Trung Kiên thay mặt Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng tặng quà cho cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng thành phố nhân dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026.

Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng thăm, kiểm tra công tác sẵn sàng chiến đấu tại Biên phòng thành phố Hải Phòng

Sáng 28/1, Đoàn công tác của Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng do Trung tướng Vũ Trung Kiên, Ủy viên Trung ương Đảng, Tư lệnh Bộ đội Biên phòng làm trưởng đoàn đã đến thăm, kiểm tra công tác sẵn sàng chiến đấu dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ năm 2026 tại Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng thành phố Hải Phòng.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn thăm gia đình và dâng hương tưởng nhớ cố Tổng Bí thư, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng. (Ảnh: TTXVN)

Quốc hội tiếp tục đổi mới, tạo nền tảng thể chế đưa đất nước phát triển nhanh, bền vững

Sáng 28/1, nhân dịp Đại hội XIV của Đảng vừa thành công tốt đẹp, kỷ niệm 96 năm thành lập Đảng và chuẩn bị đón Tết nguyên đán Bính Ngọ, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đến thăm gia đình, thắp hương tưởng nhớ cố Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng, cố Chủ tịch nước Trần Đại Quang; chúc Tết nguyên Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn thăm gia đình và dâng hương tưởng nhớ cố Tổng Bí thư, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng. (Ảnh: Doãn Tấn/TTXVN)

[Ảnh] Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn tri ân gia đình nguyên lãnh đạo Đảng, Nhà nước

Nhân dịp năm mới 2026 và chuẩn bị đón Tết cổ truyền Bính Ngọ, sáng 28/1/2026, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn thăm gia đình và dâng hương tưởng nhớ cố Tổng Bí thư, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Phú Trọng, cố Chủ tịch nước Trần Đại Quang; thăm, chúc Tết nguyên Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Sinh Hùng.