Tết mùa mưa của dân tộc Hà Nhì

Tết mùa mưa (Jé Khù Chà) là một trong những cái tết lớn và mang đậm bản sắc văn hóa của dân tộc Hà Nhì ở huyện Mường Tè (Lai Châu). Tết thường được bà con tổ chức vào giữa mùa mưa (khoảng giữa tháng 6 âm lịch hằng năm) khi việc mùa vụ mới vừa hoàn tất.

Bánh dày là một trong những lễ vật quan trọng của người Hà Nhì trong những dịp lễ, Tết.
Bánh dày là một trong những lễ vật quan trọng của người Hà Nhì trong những dịp lễ, Tết.

Đây là khoảng thời gian rảnh rỗi nhất trong năm nên họ tổ chức Tết để gia đình, họ hàng quây quần sum họp. Tết vừa là dịp nghỉ ngơi, vui chơi giải trí; vừa là dịp để bà con tạ ơn tổ tiên, trời đất đã ban cho mưa thuận gió hòa; đồng thời cầu cho mùa vụ tiếp theo tươi tốt, bội thu.

Khi tổ chức Tết, bà con thường chọn vào ngày con rồng trong tháng. Trước đây, Tết thường kéo dài trong bảy ngày, tuy nhiên hiện nay do đời sống đã có nhiều thay đổi cho nên thời gian tổ chức Tết cũng được bà con rút ngắn bớt, thường thì năm ngày hoặc ít hơn, tùy thuộc từng vùng, từng bản. Trong ngày Tết đầu tiên bà con thường dậy rất sớm để làm bánh dày, mổ lợn làm lễ cúng tổ tiên, trời đất. Thịt lợn và bánh dày là hai trong số những lễ vật quan trọng nhất không thể thiếu trong ngày Tết của người Hà Nhì.

Việc cúng lễ của người Hà Nhì trong dịp Tết mùa mưa là do chủ hộ gia đình đảm nhiệm. Họ cúng cả bên nội lẫn bên ngoại và thường cúng xong từ rất sớm để mọi người có thể cùng nhau ăn sáng trong ngày Tết đầu tiên. Sau đó còn dành thời gian cho việc chuẩn bị váy áo đi chơi Tết. Ngoài ra, các trò chơi trong dịp Tết mùa mưa của người Hà Nhì cũng khá đa dạng và phong phú. Từ đi cà kheo, đánh cù, hát đối giao duyên đến chơi đu lăng, bập bênh xoay vòng... Tuy nhiên, trò chơi được xem là không thể thiếu trong dịp này là đu lăng. Người Hà Nhì quan niệm rằng, việc chơi đu lăng là một hình thức sám hối cho những tội lỗi mà họ vướng phải trong suốt quãng thời gian trước. Cụ thể là việc săn bắn, giết hại những con vật trên rừng, mà mỗi con vật đều có linh hồn nên phải có hình phạt nhất định để giải oan cho linh hồn của những con vật để chúng không còn tìm về làm hại bản làng...

Ngoài việc tham gia các trò chơi, Tết cũng là dịp để mọi người trong bản đến nhà chúc tụng, thăm nom lẫn nhau. Khi đến chúc Tết bất cứ nhà nào trong bản, các vị khách đều được gia chủ đón tiếp bằng những mâm cỗ đầy rượu, thịt và sản vật mà chính gia đình mình làm ra. Đây là truyền thống hiếu khách và là một nét văn hóa đẹp trong đời sống của người Hà Nhì ở Lai Châu.

Cứ như vậy, mọi hoạt động diễn ra trong các bản của người Hà Nhì cho đến ngày cuối cùng. Trước khi kết thúc Tết, tất cả các hộ gia đình đều mổ gà để làm lễ tạ. Trong lễ tạ này, một lần nữa bà con lại xin với đấng tối cao cho mưa thuận gió hòa, trồng cấy, chăn nuôi không sâu, không bệnh.

Tết kết thúc, bà con Hà Nhì lại trở về với cuộc sống thường ngày. Và họ lại miệt mài lao động sản xuất cho đến mùa Tết như vậy của bản mình vào năm sau.

Có thể bạn quan tâm

[Video] Thời sự 24h ngày 24/6/2026: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa phải bắt đầu từ năng lực nhận diện sớm, dự báo xa và hành động trước

[Video] Thời sự 24h ngày 24/6/2026: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa phải bắt đầu từ năng lực nhận diện sớm, dự báo xa và hành động trước

Bản tin cập nhật những vấn đề thời sự nổi bật: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm chủ trì Hội nghị Quân ủy Trung ương lần thứ hai, nhiệm kỳ 2025-2030; Phát động cao điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN thân nhân liệt sĩ chưa xác định thông tin trên toàn quốc; Bộ Nội vụ đề xuất bỏ giới hạn 12 tháng khi ủy quyền nhận lương hưu.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên chủ trì buổi làm việc.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên làm việc về tiến độ một số dự án luật

Chiều 24/6, tại Nhà Quốc hội, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên chủ trì cuộc họp cùng Thường trực Ủy ban Khoa học, Công nghệ và Môi trường và lãnh đạo Bộ Xây dựng, Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Bộ Khoa học và Công nghệ về tình hình chuẩn bị, tiến độ, nội dung chính các dự án Luật trình Kỳ họp không thường lệ tháng 8/2026.

Bộ trưởng Hoàng Thanh Tùng và Bộ trưởng Konstantin Chuychenko. (Ảnh: THANH THỂ)

Mở rộng hợp tác Việt-Nga trong lĩnh vực tư pháp

Việc Liên bang Nga mời Việt Nam tham dự Diễn đàn năm nay với tư cách Quốc gia khách mời thể hiện sự tin cậy của phía Nga, cũng như phản ánh mức độ gắn bó chặt chẽ của quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam-Liên bang Nga.

Dân quân tự vệ xã Đại Từ hỗ trợ nhân dân thu hoạch lúa trong đợt huấn luyện. (Ảnh: DUY ĐỨC)

"Ba sâu sát" trong huấn luyện dân quân tự vệ ở Thái Nguyên

Trước yêu cầu nhiệm vụ quốc phòng, quân sự địa phương trong tình hình mới, Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Thái Nguyên đã đẩy mạnh đổi mới công tác huấn luyện dân quân tự vệ theo phương châm “cơ bản, thiết thực, vững chắc” và 3 sâu sát, gồm: “sát địa bàn, sát nhiệm vụ và sát thực tiễn”.

Các đại biểu tham dự phiên khai mạc Đại hội đại biểu toàn quốc Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh lần thứ XIII (nhiệm kỳ 2026-2031).

[Ảnh] Khai mạc Đại hội đại biểu toàn quốc Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh lần thứ XIII

Sáng 24/6, tại Trung tâm Hội nghị quốc gia (Hà Nội), Đại hội đại biểu toàn quốc Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh lần thứ XIII (nhiệm kỳ 2026-2031) khai mạc với sự tham gia của 786 đại biểu là những cán bộ, đoàn viên ưu tú đại diện cho hơn 21,6 triệu đoàn viên, thanh niên Việt Nam trong và ngoài nước. 

Công an tỉnh Quảng Ninh làm việc với chủ tài khoản Facebook có hành vi chia sẻ, bình luận bài viết trên các kênh của đối tượng phản động Lê Trung Khoa, trang "thoibao.de"…

Kiên quyết ngăn chặn các hành vi lợi dụng không gian mạng để chống phá

Trong bối cảnh bùng nổ của công nghệ số và mạng xã hội, không gian mạng đã trở thành môi trường quan trọng để giao lưu, trao đổi thông tin, đồng thời cũng là địa bàn để các thế lực chống phá tiến hành nhiều hoạt động tuyên truyền xuyên tạc, chống phá Đảng, Nhà nước và chế độ xã hội chủ nghĩa ở Việt Nam.

[Infographic] 786 đại biểu dự Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII

[Infographic] 786 đại biểu dự Đại hội Đoàn toàn quốc lần thứ XIII

Sáng 24/6, tại Trung tâm Hội nghị quốc gia (Hà Nội), Đại hội đại biểu toàn quốc Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh lần thứ XIII, nhiệm kỳ 2026-2031 đã khai mạc, với sự tham gia của 786 đại biểu là những cán bộ, đoàn viên ưu tú đại diện cho hơn 21,6 triệu đoàn viên, thanh niên Việt Nam trong và ngoài nước.