Tập trung vùng trồng hữu cơ
Theo thống kê, các xã Ngãi Giao, Châu Đức, Xuân Sơn, Bình Giã, Nghĩa Thành, Kim Long hiện có gần 570ha ca cao và cũng là những vùng trồng ca cao lớn nhất của Thành phố Hồ Chí Minh. Ca cao trồng tại các địa phương này được các chuyên gia nước ngoài đánh giá rất cao về chất lượng.
Với lợi thế về điều kiện thổ nhưỡng, các địa phương cũng đã xác định cây ca cao là một trong những cây chiến lược cần tập trung ưu tiên phát triển. Trong đó, phát triển vùng ca cao theo hướng hữu cơ, đáp ứng nhu cầu của thị trường trong nước và xuất khẩu là hướng đi đúng đắn.
Với 2ha ca cao sản xuất theo quy trình organic, nông dân Trần Như Phong (xã Nghĩa Thành, Thành phố Hồ Chí Minh) chia sẻ, nhờ tham gia Hợp tác xã Thương mại - Dịch vụ - Nông nghiệp Bà Rịa-Vũng Tàu để sản xuất ca cao hữu cơ ông đã thay đổi thói quen canh tác, từ khâu làm đất, tưới nước, chăm sóc đúng quy trình đến bón phân, trừ sâu bệnh bằng các loại chế phẩm sinh học, ghi chép nhật ký canh tác… “Mỗi năm, vườn ca cao của tôi cho thu hoạch khoảng 17 tấn trái tươi/ha; ca cao được Hợp tác xã liên kết thu mua toàn bộ nên nông dân chúng tôi yên tâm sản xuất”, ông Phong cho biết thêm.
Theo lãnh đạo Hợp tác xã Thương mại - Dịch vụ - Nông nghiệp Bà Rịa-Vũng Tàu, khi trồng ca cao hữu cơ, nông dân không sử dụng bất cứ loại phân bón hay thuốc trừ sâu hóa học nào mà sử dụng phân bón có nguồn gốc hữu cơ như phân chuồng đã hoai mục, cỏ rác ủ mục. Để ca cao đạt năng suất cao, nông dân được Hợp tác xã hướng dẫn kỹ thuật tỉa cành, tạo tán, tưới nước, quản lý sâu bệnh…
“ Hợp tác xã vận động, khuyến khích nông dân phát triển diện tích ca cao theo VietGAP và quy chuẩn organic để xuất khẩu. Hiện sản phẩm ca cao của các thành viên Hợp tác xã và nông dân được doanh nghiệp bao tiêu 100%. Đặc biệt, vỏ ca cao cũng được Hợp tác xã tận dụng để ủ phân, giúp cải thiện đất trồng, giảm chi phí phân bón, góp phần giảm thiểu tình trạng ô nhiễm môi trường”, lãnh đạo Hợp tác xã Thương mại - Dịch vụ - Nông nghiệp Bà Rịa-Vũng Tàu cho biết.
Tương tự, sau gần 5 năm chuyển sang áp dụng quy trình trồng theo phương pháp hữu cơ, vườn ca cao rộng khoảng 9.000m2 của ông Trương Ngọc Lân ở xã Châu Đức phát triển xanh tốt. Vụ thu hoạch vừa rồi, vườn ca cao của gia đình ông Lân thu hơn 1 tấn với mức giá ổn định trung bình từ 70-80 nghìn đồng/kg ca cao tươi, có những thời điểm như tháng 3/2025 lên đến khoảng 140-150 nghìn đồng/kg tươi. “Ở thời điểm tháng 10/2025, mặc dù ca cao có rớt giá xuống thấp hơn nhưng nhờ sản phẩm chất lượng, thu hoạch xong là có doanh nghiệp thu mua ngay nên tôi yên tâm sản xuất mà không phải lo nghĩ nhiều về đầu ra”, ông Lân nói.
Gia đình ông Nguyễn Bá Hoàng cùng địa phương đã tham gia mô hình trồng ca cao theo hướng hữu cơ từ năm 2017. Với khoảng 1.000 cây đang cho thu hoạch ổn định 30 tấn trái ca cao tươi/năm, sau khi trừ chi phí, ông Hoàng lãi khoảng 150 -200 triệu đồng. “Trước đây, tôi vẫn canh cánh nỗi lo được mùa rớt giá, nhưng khi tham gia vào mô hình sản xuất ca cao theo hướng hữu cơ, đầu ra được doanh nghiệp bảo đảm nên tôi rất yên tâm, tập trung canh tác”, ông Hoàng phấn khởi.
Hướng đến xuất khẩu
Ông Trương Văn Tấn, nông dân có kinh nghiệm trồng ca cao hơn 10 năm ở xã Châu Đức, hiện đang trồng và cung cấp trái ca cao tươi cho Công ty cổ phần Binon Cacao chia sẻ: “Mô hình trồng cây ca cao hiện nay đã không còn khó khăn và nặng nhọc do được công ty hướng dẫn kỹ về quy trình chăm sóc tiêu chuẩn, hệ thống tưới tiêu tự động và không tốn nhiều công chăm sóc, với giá thu mua ổn định thì trồng ca cao vẫn mang lại kinh tế hơn so với một số cây trồng khác”. Ngoài ra, vườn ca cao ông Tấn đang chăm sóc còn là địa chỉ thường xuyên được du khách tìm đến tham quan, học tập kinh nghiệm.
Ông Trịnh Văn Thành, Giám đốc Công ty cổ phần Binon Cacao (xã Châu Đức, Thành phố Hồ Chí Minh) cho biết, ban đầu, công ty chỉ tập trung sản xuất các loại socola từ trái ca cao, tuy nhiên với tiềm năng rất lớn từ loại trái có nguồn gốc từ Trung Mỹ này và lợi thế dây chuyền sản xuất của mình, đến nay trung bình một tháng công ty thu mua hơn 6 tấn ca cao tươi để sản xuất khoảng 20 sản phẩm từ những hạt ca cao thơm ngon của vùng đất Châu Đức, Nghĩa Thành, Ngãi Giao, Xuân Sơn, Bình Giã...
Một số sản phẩm chính mang thương hiệu Binon Cacao như: Socola, bột ca cao nguyên chất, trà, rượu, ngũ cốc, sinh tố ca cao… Sản phẩm của Binon Cacao đạt chứng nhận ISO 22000 do tổ chức SGS đánh giá, nên hiện nay các sản phẩm của Công ty đã xuất khẩu sang Nhật Bản cũng như có mặt ở các siêu thị lớn tại Việt Nam, chuỗi siêu thị Muji Nhật Bản tại Việt Nam.
Để cây ca cao vươn xa hơn nữa, ngành nông nghiệp các xã này khuyến khích xây dựng chuỗi liên kết giữa nông dân và Hợp tác xã canh tác theo tiêu chuẩn Organic… áp dụng các quy trình khoa học kỹ thuật từ khâu trồng trọt, thu hoạch và bảo quản sau thu hoạch, bảo đảm tiêu chuẩn mà các nhà sản xuất ca cao trên thế giới yêu cầu.
Trong khi đó, theo bà Nguyễn Thị Thu, Giám đốc Công ty Trách nhiệm hữu hạn OCA Việt Nhật, ngoài xuất hạt ca cao thô, công ty còn đầu tư dây chuyền để chế biến chocolate, bột ca cao nguyên chất, ngũ cốc, sinh tố ca cao, trà, rượu ca cao… nhằm đa dạng sản phẩm, đáp ứng nhu cầu của thị trường xuất khẩu. Mới đây, công ty đã xuất 4 tấn hạt ca cao sang thị trường Hà Lan và 1.000 lít rượu ca cao lên men đi Singapore. Công ty đang có kế hoạch xuất ca cao sang thị trường Nhật Bản và Mỹ.
Không chỉ xuất khẩu, một số doanh nghiệp phát triển du lịch cộng đồng gắn với việc trải nghiệm thú vị từ việc trồng, chăm sóc và chế biến ca cao.
Trước nhu cầu tiêu thụ ca cao ngày càng tăng, trong khi nguồn cung nguyên liệu đáp ứng chưa nhiều, các xã của Thành phố Hồ Chí Minh cũng đặt mục tiêu trong năm 2025 sẽ hoàn thiện quy trình trồng ca cao hữu cơ, mở rộng, tăng diện tích trồng ca cao với các vùng đất phù hợp với đặc tính sinh trưởng, phát triển của cây; trong đó xây dựng nhiều diện tích sản xuất theo tiêu chuẩn hữu cơ để đáp ứng nhu cầu xuất khẩu.
