Trong 50 năm qua, lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh đã lập nên nhiều chiến công hiển hách, góp phần tô thắm truyền thống anh hùng của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân tỉnh nhà.
Ngay sau giải phóng, Tây Ninh là tỉnh chịu hậu quả nặng nề của chiến tranh. Toàn tỉnh có đến 60/73 xã bị tàn phá hoàn toàn, đất đai cằn cỗi, hố bom chằng chịt, hệ thống thủy lợi gần như không có, y tế thiếu thốn, thất nghiệp và đói nghèo là những vấn đề cấp bách. Trong bối cảnh đó, từ tháng 5 đến tháng 12/1975, tập đoàn phản động Pol Pot đã liên tiếp gây ra 17 cuộc xung đột vũ trang qua biên giới Tây Ninh.
Thực hiện chỉ đạo của Trung ương, Tây Ninh đã kịp thời huy động lực lượng vũ trang, trong đó có bộ đội biên phòng, cùng chính quyền tổ chức đón tiếp và chăm sóc hơn 21.500 người dân Campuchia lánh nạn, hỗ trợ ăn ở, thuốc men, chữa bệnh… Trong những trận chiến đấu đầu tiên, các đồn biên phòng Xa Mát, Kà Tum, Tân Phú, Phước Tân, Long Phước đã anh dũng chống trả quân Khmer Đỏ, dù bị vây hãm trong thế trận không cân sức.
Tại Đồn Biên phòng Kà Tum, dưới sự chỉ huy của Đồn trưởng Đặng Tây Dương và Chính trị viên Đinh Văn Nghĩa, cán bộ chiến sĩ kiên cường đẩy lùi bốn đợt tấn công của địch. Tại khu vực Đồn Biên phòng Xa Mát, quân Khmer Đỏ sử dụng cả trung đoàn có pháo binh tấn công năm lần liên tiếp nhưng đều bị đánh trả. Tổ trưởng Trần Đình Chung cùng du kích địa phương đã dũng cảm chiến đấu bảo vệ sinh mạng cho 20 hộ dân. Bị thương nặng, anh vẫn kịp dặn dò đồng đội tiếp tục chiến đấu đến cùng trước khi hy sinh. Ở Đồn Biên phòng Phước Tân, Đồn trưởng Dương Văn Nho đã trực tiếp chỉ huy đẩy lùi cả một đại đội địch xâm nhập. Sau trận đánh, đồng chí anh dũng hy sinh, để lại tấm gương sáng ngời.
Tính đến tháng 5/1978, tỷ lệ đảng viên trong lực lượng biên phòng Tây Ninh đã đạt hơn 10% quân số. Trong 10 năm tiếp theo, tỉnh đã cử 1.440 sĩ quan tình nguyện (trong đó có lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh) và hơn 4.600 thanh niên sang Campuchia làm nghĩa vụ quốc tế. Dù lương thực còn thiếu, Tây Ninh vẫn dành nguồn lực hỗ trợ nhân dân Campuchia hồi hương ổn định cuộc sống. Cuộc chiến bảo vệ biên giới đã khiến quân dân Tây Ninh phải gánh chịu những tổn thất nặng nề: Hơn 3.450 cán bộ, chiến sĩ hy sinh và bị thương, hơn 1.200 người dân bị sát hại, gần 800 ngôi nhà bị thiêu hủy.
Đại tá Phạm Đình Triệu, Bí thư Đảng ủy, Chính ủy Bộ đội Biên phòng tỉnh cho biết: “Tiếp nối truyền thống vẻ vang của các thế hệ đi trước, suốt 50 năm qua, cán bộ, chiến sĩ Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh luôn nêu cao tinh thần trách nhiệm, sẵn sàng chiến đấu, xử lý hiệu quả các tình huống phức tạp, bảo vệ vững chắc chủ quyền an ninh biên giới quốc gia, đồng thời góp phần phát triển kinh tế-xã hội tỉnh nhà”.
Giai đoạn phòng, chống đại dịch Covid-19, lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh đã duy trì nghiêm 159 chốt kiểm soát trên toàn tuyến biên giới, bảo đảm quân số 100%, không để dịch bệnh xâm nhập. Toàn lực lượng tích cực tham gia công tác dân vận với gần 4.000 ngày công lao động, triển khai nhiều chương trình an sinh xã hội thiết thực như “Nâng bước em đến trường”, “Con nuôi đồn biên phòng”, “Bò giống giúp người nghèo biên giới”... với tổng giá trị hàng chục tỷ đồng.
Trong thời bình, cuộc chiến chống lại các loại tội phạm xuyên biên giới cũng không kém phần cam go. Điển hình như chuyên án TN1024P, Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh đã triệt phá thành công đường dây vận chuyển 30 kg ma túy tổng hợp bằng ô-tô. Theo Đại tá Lê Văn Vỹ, Chỉ huy trưởng Bộ đội Biên phòng tỉnh, đơn vị đã lập nhiều chiến công xuất sắc trong đấu tranh phòng chống tội phạm ma túy, buôn lậu, mua bán người, bảo vệ vững chắc an ninh trật tự khu vực biên giới; luôn tiên phong trong vận động quần chúng, xây dựng thế trận biên phòng toàn dân vững chắc.
50 năm qua, với sự đóng góp của nhiều ngành, nhiều cấp và nhiều lực lượng, trong đó có Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh, từ chỗ kinh tế không có gì đáng kể, thì đến năm 2000, tỉnh có quy mô nền kinh tế đạt 4.044 tỷ đồng, gấp 365 lần năm 1986 (quy mô đạt 11,08 tỷ đồng). Và đến năm 2025, quy mô nền kinh tế ước đạt 139.950 tỷ đồng. Giai đoạn 2020-2025, bình quân mỗi năm, có 98,75% số đảng bộ xã biên giới được đánh giá, xếp loại từ hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên; khẳng định sự có mặt hết sức quan trọng của lực lượng Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh.
Cùng với những đóng góp âm thầm mà bền bỉ trong bảo vệ biên cương, Bộ đội Biên phòng tỉnh Tây Ninh đã góp phần quan trọng giữ gìn ổn định chính trị, phát triển kinh tế-xã hội địa phương và vun đắp mối quan hệ đoàn kết, hữu nghị với nước bạn Campuchia. Cuốn “Lịch sử Đảng bộ Bộ đội Biên phòng Tây Ninh 1975-2025” là sự kết tinh của nửa thế kỷ kiên cường và cống hiến, là minh chứng sinh động cho truyền thống trung dũng, kiên cường, vì nước quên thân, vì dân phục vụ của người lính biên phòng nơi tuyến đầu Tổ quốc.
