Nghị quyết 23-NQ/TW: Thể hiện sâu sắc tinh thần đại đoàn kết dân tộc và tầm nhìn chiến lược của Đảng

Đó là nhận định của ông Nguyễn Quang Anh, Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội người Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức trong cuộc trao đổi với phóng viên Báo Nhân Dân về ý nghĩa và những chính sách mang tính đột phá của Nghị quyết số 23-NQ/TW ngày 2/8/2026 của Bộ Chính trị về công tác người Việt Nam ở nước ngoài.

Phóng viên: Nghị quyết số 23-NQ/TW được đánh giá là một bước phát triển mới trong tư duy về công tác người Việt Nam ở nước ngoài, với nhiều chính sách mang tính đột phá được ban hành, tạo chuyển biến rõ nét và giúp đồng bào ở nước ngoài gắn bó lâu dài với quê hương, đất nước. Vậy ông đánh giá như thế nào về những điểm mới của Nghị quyết?

Ông Nguyễn Quang Anh: Theo tôi, Nghị quyết số 23-NQ/TW ngày 2/8/2026 của Bộ Chính trị do Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ký ban hành là một cột mốc lịch sử mang tính bước ngoặt, thay thế Nghị quyết số 36-NQ/TW năm 2004 và đánh dấu sự chuyển dịch chiến lược trong tư duy cũng như phương thức triển khai công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài.

Điểm đổi mới căn bản của Nghị quyết nằm ở việc nâng tầm tư duy tiếp cận từ một chiều “vận động, chăm lo” sang hai chiều “đồng hành, kiến tạo”, chính thức công nhận kiều bào là những chủ thể có vị thế, chủ động đóng góp vào hành trình hội nhập quốc gia.

Với tầm nhìn dài hạn, Đảng và Nhà nước định vị cộng đồng hơn 6,5 triệu kiều bào không chỉ là bộ phận không tách rời mà còn là nguồn lực chiến lược quan trọng và “nguồn lực mềm” để nâng cao uy tín của Việt Nam trên trường quốc tế.

Cùng với đó, phương thức tập hợp cũng dịch chuyển mạnh mẽ từ kết nối riêng lẻ sang xây dựng một hệ sinh thái mạng lưới toàn cầu, đồng thời linh hoạt hóa hình thức cống hiến của trí thức kiều bào khi thừa nhận giá trị đóng góp không nhất thiết phụ thuộc vào việc trở về nước sinh sống lâu dài. Đặc biệt, những đột phá thực chất về cơ chế pháp lý liên quan đến quốc tịch, sở hữu nhà ở và đầu tư đã tháo gỡ triệt để các rào cản, tạo lập môi trường an tâm cho đồng bào hướng về cội nguồn.

Được ban hành rất kịp thời, Nghị quyết 23-NQ/TW không chỉ thể hiện sâu sắc tinh thần đại đoàn kết dân tộc và tầm nhìn chiến lược của Đảng, mà còn hướng đến "hành động" với nhiều giải pháp cụ thể, khả thi trên các phương diện kinh tế và pháp lý, hứa hẹn khơi thông mạnh mẽ nguồn lực kiều bào, đồng hành cùng đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới.

Phóng viên: Với tư cách là Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội người Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức, ông có thể chia sẻ một số thông tin về cộng đồng người Việt Nam tại sở tại cũng như những đóng góp của cộng đồng tại sở tại cũng như với quê hương, đất nước?

Ông Nguyễn Quang Anh: Với tư cách là Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội người Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức, tôi rất vinh dự và tự hào khi được thay mặt Liên hiệp Hội chia sẻ về bức tranh tổng quan, những dấu ấn hoạt động tiêu biểu cũng như những đóng góp to lớn của cộng đồng người Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức đối với cả xã hội sở tại lẫn quê hương đất nước.

Nhìn lại chặng đường từ khi thành lập vào ngày 3/12/2023 cho đến nay, Liên hiệp Hội người Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức đã nhanh chóng vượt qua giai đoạn định hình để xây dựng một tổ chức vững mạnh và có tư cách pháp nhân minh bạch.

Chúng tôi tự hào đã và đang làm tốt vai trò “mái nhà chung”, quy tụ và phát huy sức mạnh tổng hợp của hơn 6,5 triệu kiều bào nói chung và cộng đồng người Việt tại Đức nói riêng thông qua hai trục đóng góp cốt lõi:

Thứ nhất, cộng đồng người Việt tại Đức đã đóng góp thiết thực đối với xã hội sở tại và quan hệ ngoại giao song phương. Cộng đồng ngày càng khẳng định vị thế là một cộng đồng hội nhập thành công, có tiếng nói và uy tín đối với chính giới sở tại.

Cùng với đó, Liên hiệp Hội đã chủ động mở rộng các kênh ngoại giao nghị trường và đối thoại công quyền, qua đó góp phần bảo vệ quyền lợi hợp pháp và nâng cao vị thế của người Việt trong mắt bạn bè quốc tế.

Thường xuyên tham gia, tổ chức các hoạt động giao lưu hữu nghị, kỷ niệm những dịp lễ lớn của hai nước, góp phần thúc đẩy quan hệ song phương Việt Nam-Liên bang Đức nói chung cũng như thúc đẩy quan hệ hữu nghị, hợp tác nhiều mặt giữa nhân dân Việt Nam-Liên bang Đức.

Thứ hai, cộng đồng người Việt Nam tại Đức luôn có trách nhiệm, tình yêu thương và sự gắn bó sâu sắc với quê hương, đất nước. Tình đoàn kết và tinh thần tương thân tương ái của cộng đồng tại Đức đã được chuyển hóa thành những hành động vô cùng thiết thực. Liên hiệp Hội đã ba lần phát động quyên góp ủng hộ đồng bào trong nước bị ảnh hưởng bởi thiên tai lũ lụt, với tổng số tiền huy động đạt gần 345.000 euro.

Nghị quyết số 23-NQ/TW ngày 2/8/2026 của Bộ Chính trị do Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ký ban hành là một cột mốc lịch sử mang tính bước ngoặt, thay thế Nghị quyết số 36-NQ/TW năm 2004 và đánh dấu sự chuyển dịch chiến lược trong tư duy cũng như phương thức triển khai công tác đối với người Việt Nam ở nước ngoài.

Ông Nguyễn Quang Anh, Chủ tịch Liên hiệp Hội người Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức

Bên cạnh đó, Liên hiệp Hội người Việt Nam tại Liên bang Đức còn phát huy tốt vai trò là cầu nối, tham gia đón tiếp các đoàn lãnh đạo cấp cao của Đảng và Nhà nước Việt Nam sang thăm và làm việc tại Cộng hòa Liên bang Đức. Thông qua các hoạt động này, bà con kiều bào có dịp bày tỏ tâm tư nguyện vọng cũng như hiểu rõ hơn tình hình phát triển kinh tế-xã hội cũng như những chủ trương, chính sách mới của Đảng và Nhà nước.

Thứ ba, thông qua 84 hoạt động kết nối toàn liên bang trong hai năm 2024 và 2025, Liên hiệp Hội người Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức đang từng bước hiện thực hóa tinh thần của Nghị quyết 23-NQ/TW, đưa cộng đồng trở thành một "nguồn lực chiến lược" và "nguồn lực mềm" của quốc gia, đóng góp tích cực vào kỷ nguyên phát triển mới của đất nước.

Có thể khẳng định, những kết quả nêu trên mới chỉ là những bước đi đầu tiên, nhưng là nền tảng vững chắc để Liên hiệp Hội người Việt tại Cộng hòa Liên bang Đức tiếp tục hoạt động chuyên nghiệp. Chúng tôi cam kết sẽ tiếp tục cống hiến, giữ vững ngọn lửa đoàn kết, làm rạng danh hình ảnh con người Việt Nam tại nước Đức và luôn là hậu phương vững chắc hướng về Tổ quốc thân yêu.

Phóng viên: Việc phát huy các nguồn lực chiến lược của người Việt Nam ở nước ngoài phục vụ phát triển đất nước, đặc biệt trong các lĩnh vực khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo (AI), bán dẫn, công nghệ sinh học và hệ sinh thái khởi nghiệp là một trong những nội dung cốt lõi của Nghị quyết 23. Liên hệ với sở tại, ông có thể cho biết, cộng đồng người Việt tại Liên bang Đức có thể đóng góp như thế nào vào nhiệm vụ quan trọng trên?

Ông Nguyễn Quang Anh: Nghị quyết 23-NQ/TW đã mở ra một tư duy mang tính đột phá khi định vị kiều bào là "nguồn lực chiến lược" và khẳng định đóng góp của trí thức không nhất thiết phải đo bằng việc trở về nước sinh sống lâu dài. Đối chiếu với đặc thù của cộng đồng tại Cộng hòa Liên bang Đức, một trong những trung tâm khoa học và công nghiệp hàng đầu thế giới, tôi nhận thấy tiềm năng đóng góp của bà con đồng bào và thế hệ trẻ tại đây là vô cùng to lớn, tập trung vào 4 phương thức cốt lõi sau:

Trước hết, cộng đồng người Việt có thể trở thành "cầu nối chuyển giao" công nghệ cao và tri thức tiên tiến. Đức là quốc gia đi đầu về công nghiệp 4.0, tự động hóa, công nghệ sinh học, công nghệ hóa chất, y học và công nghệ lượng tử trong khi đó, cộng đồng người Việt tại Đức sở hữu một lực lượng chuyên gia, trí thức đông đảo, có uy tín cao trong giới học thuật và các tập đoàn công nghệ sở tại. Lực lượng này có thể đóng vai trò là những "mắt xích" kết nối, thúc đẩy các dự án chuyển giao công nghệ, chia sẻ phương pháp phân tích, và kết nối các viện nghiên cứu, trường đại học lớn của Đức với các cơ quan trong nước. Điều này giúp Việt Nam tiếp cận nhanh chóng với các thành tựu mới nhất trong lĩnh vực bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI), chuyển đổi số và công nghệ sinh học.

Nghị quyết 23-NQ/TW không chỉ thể hiện sâu sắc tinh thần đại đoàn kết dân tộc và tầm nhìn chiến lược của Đảng, mà còn hướng đến "hành động" với nhiều giải pháp cụ thể, khả thi trên các phương diện kinh tế và pháp lý, hứa hẹn khơi thông mạnh mẽ nguồn lực kiều bào, đồng hành cùng đất nước bước vào kỷ nguyên phát triển mới.

Ông Nguyễn Quang Anh, Phó Chủ tịch Liên hiệp Hội người Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức

Cùng với đó, với gần 70 tổ chức của giới doanh nhân, chuyên gia, trí thức và hơn 150 hội đoàn toàn liên bang, cộng đồng người Việt tại Cộng hòa Liên bang Đức đã có sẵn một cơ sở hạ tầng kết nối rất mạnh mẽ. Trong đó, các tổ chức quy mô lớn như Mạng lưới Đổi mới sáng tạo Việt-Đức (VGI) hay Hội Doanh nghiệp Đức Việt chính là những đầu mối dẫn dắt. Các doanh nghiệp kiều bào có thể tăng cường đầu tư về nước, không chỉ mang theo nguồn vốn mà quan trọng hơn là mang theo quy trình quản trị hiện đại, tiêu chuẩn chất lượng châu Âu để xây dựng, hoàn thiện hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo tại quê nhà, tạo ra những vườn ươm công nghệ thực chất.

Một trong những tài sản vô giá của cộng đồng tại Đức là gần 8.000 sinh viên Việt Nam, trong đó có tới 40% theo học các ngành khoa học kỹ thuật và 10% học khoa học tự nhiên, cùng với thế hệ thứ hai, thứ ba người Đức gốc Việt đang tham gia ngày càng sâu vào các cơ quan công quyền, tập đoàn lớn của Đức. Đây chính là lực lượng kế cận trực tiếp nắm giữ các công nghệ lõi như AI, bán dẫn.

Thông qua Hội Sinh viên Việt Nam tại Cộng hòa Liên bang Đức, Liên hiệp Hội người Việt Nam tại Đức sẽ định hướng, kết nối các bạn trẻ này với các vườn ươm công nghệ, các chương trình khởi nghiệp quốc gia trong nước. Họ sẽ là những người trực tiếp mang tư duy sáng tạo toàn cầu về giải quyết các bài toán công nghệ thực tế của Việt Nam.

Một trong những lợi thế là hiện tại Đức có hơn 10.000 doanh nghiệp do người Việt làm chủ và các trung tâm thương mại lớn (như Đồng Xuân, Thái Bình Dương), với tiềm lực tài chính tổng thể của cộng đồng là rất bền vững. Với nền tảng đó, Liên hiệp Hội sẽ khuyến khích các doanh nhân kiều bào đầu tư vào các dự án khởi nghiệp công nghệ, chuyển đổi số tại Việt Nam.

Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn ông!