Nghệ sĩ Dương Minh Đức “vẫn hát lời tình yêu...”

Cả cuộc đời khoác áo lính, gắn bó với nghệ thuật, nghệ sĩ Dương Minh Đức không chỉ có một giọng hát hay, giàu cảm xúc được yêu thích mà còn là người thầy truyền cảm hứng để làm nên thành công của nhiều thế hệ ca sĩ quân đội.
Nghệ sĩ Dương Minh Đức (Ảnh: Báo Hà Nội Mới)
Nghệ sĩ Dương Minh Đức (Ảnh: Báo Hà Nội Mới)

Dù tuổi đã cao, người nghệ sĩ ấy vẫn giữ đam mê với sân khấu và bục giảng với nhiều đóng góp cho nền thanh nhạc nước nhà.

Sinh ra trong kháng chiến chống thực dân Pháp, ở chiến trường ác liệt bậc nhất thời ấy là Bình Thuận-Ninh Thuận của Liên khu VI, rồi lớn lên ở phố nhà binh Lý Nam Đế (Hà Nội), 15 tuổi, Dương Minh Đức khoác ba-lô vào học Trường Nguyễn Văn Trỗi dành cho con em những sĩ quan đi chiến đấu ở mặt trận. Sau khi học xong phổ thông, lại học tiếp đại học ở Trường đại học Kỹ thuật quân sự, cuộc đời nghệ sĩ Dương Minh Đức như được định sẵn sẽ gắn bó với binh nghiệp, với sắc áo xanh người lính.

Đúng như vậy, nhưng thay vì trở thành một sĩ quan chiến đấu hay một sĩ quan kỹ thuật quân sự như các bạn, đời binh nghiệp của anh lại gắn với nghệ thuật, là một người lính ca hát, một nghệ sĩ quân đội. Cho đến hôm nay, con trai anh lại tiếp nối, cùng mặc áo lính, cùng theo đường binh nghiệp và cùng là nghệ sĩ-chiến sĩ.

Là nghệ sĩ quân đội, sân khấu của nghệ sĩ Dương Minh Đức là những chiến hào, trận địa và khán giả trước hết là cán bộ, chiến sĩ, những người lính. Tiếng hát của người lính Dương Minh Đức từng vang lên cả ở châu Mỹ xa xôi: Cuba, Mexico, Panama, Venezuela...

Ngay từ ngày còn trẻ, Dương Minh Đức với tiếng hát xuất sắc, đã hoàn thành nhiều sứ mệnh của người nghệ sĩ. Năm 1979, trong đoàn nghệ thuật thanh niên Việt Nam sang Liên Xô (trước đây) tham dự cuộc gặp gỡ thanh niên hai nước Việt-Xô, Dương Minh Đức đã hát Ký ức Cachiusa của tác giả Thanh Trúc được khán giả nước bạn yêu thích bởi chính anh là người lính trong cuộc: Một chiều rừng già giữa đường hành quân đi đánh Biên Hòa/Người chiến sĩ muốn nghe khúc hát tình Cachiusa/Tôi đã hát lên bài ca và tôi đã hát lên bài ca/Mang tình yêu thiết tha của một miền thùy dương xa.

Năm 1981, giọng hát người lính xuất sắc ấy lại vinh dự được cử đi tham dự cuộc thi âm nhạc “Hoa cẩm chướng đỏ” tại Sochi (Liên Xô). Giữa rất nhiều ngôi sao nghệ thuật của 12 nước xã hội chủ nghĩa tham dự cuộc thi, anh vinh dự đoạt giải ba với bài hát Chiều trên bến cảng của nhạc sĩ quân đội Nguyễn Đức Toàn-một bài hát tưởng như chỉ dành riêng cho ca sĩ Ngọc Tân, nhưng giọng hát tenor lên những nốt cao nhẹ, sáng và bay của Dương Minh Đức vẫn có những sáng tạo và sức thuyết phục riêng đã chinh phục được Ban giám khảo quốc tế.

Nghệ sĩ Dương Minh Đức có lần tâm sự rất khiêm tốn, chân thành về con đường nghệ thuật của mình: “Năm 1969, tôi thi đỗ vào ngành chế tạo máy của Trường đại học Kỹ thuật quân sự và đã đạt những thành tích xuất sắc trong học tập. Khi đó, tôi đã tham gia Hội diễn quần chúng toàn quân và được giải nhất với hai bài hát Trong mỗi trái tim ta có Bác Hồ (tác giả Trịnh Nguyên Huân) và bài Hà Nội niềm tin và hy vọng

(Phan Nhân). Tốt nghiệp đại học, tôi được giữ lại trường, một thời gian sau tôi muốn học thêm kiến thức về thanh nhạc cho nên đã thi vào Nhạc viện Hà Nội và đỗ thủ khoa. Đến bây giờ tôi vẫn nghĩ có lẽ âm nhạc đã chọn tôi. Sau hai năm học tại Nhạc viện, tôi đã tham dự cuộc thi tiếng hát chuyên nghiệp toàn quốc và đoạt Huy chương vàng với bài Chiều trên bến cảng. Cũng trong năm đó, tôi tiếp tục sang Liên Xô tham gia cuộc thi “Hoa cẩm chướng đỏ” và đoạt giải ba”.

Một giọng hát đẹp, bay, truyền cảm và giàu sức chinh phục là nền tảng tri thức nghệ thuật thanh nhạc vững vàng, hiện đại để nghệ sĩ Dương Minh Đức biểu diễn và giảng dạy. Nhiều sinh viên, học trò của anh ở Trường cao đẳng Văn hóa nghệ thuật quân đội (nay là Trường đại học Văn hóa nghệ thuật quân đội) sau này đều trở thành những ca sĩ có tên tuổi như: Lương Huy, Thúy Nội, Kasim Hoàng Vũ, Thanh Hào, Hương Mơ, Vũ Thắng Lợi, Hồng Hạnh (Giám đốc Nhà hát Ca múa nhạc quân đội).

Năm 2009, Dương Minh Đức tròn 60 tuổi và 40 năm ca hát. Dịp này, bốn đêm diễn của anh đã được tổ chức tại Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh và Cần Thơ đông vui và tưng bừng. Dương Minh Đức giã từ cương vị Phó Hiệu trưởng Đại học Văn hóa nghệ thuật quân đội vì đến tuổi về hưu, nhưng anh không giã từ sân khấu, không giã từ công việc giảng dạy. Anh vẫn tiếp tục đào tạo thêm nhiều ca sĩ trẻ, và tiếp tục cùng các ca sĩ Quang Thọ, Quang Huy, Hoàng Chè, Doãn Tần, Thanh Vinh, Minh Tuấn... đi biểu diễn khắp nơi.

Tới đây, Nghệ sĩ Ưu tú Dương Minh Đức sẽ vinh dự được Nhà nước trao tặng danh hiệu cao quý Nghệ sĩ Nhân dân.

Có thể bạn quan tâm

Nhà báo Hữu Việt và các diễn giả Phạm Thị Kim Oanh, Phan Cẩm Tú tại buổi tọa đàm. (Ảnh: HỒNG QUÂN)

Bảo vệ bản quyền từ góc nhìn của lĩnh vực điện ảnh

Trong các lĩnh vực văn hóa nghệ thuật, điện ảnh là một trong số những loại hình bị vi phạm bản quyền nhiều nhất. Ở kỷ nguyên số, công nghệ và trí tuệ nhân tạo là sự tiến bộ nhưng cũng là những công cụ đắc lực để sao chép và phát tán sản phẩm điện ảnh, gây ảnh hưởng nặng nề nhiều mặt.

Phối cảnh công trình biểu tượng bông lúa Cà Mau.

Giá trị văn hóa từ "Biểu tượng bông lúa" ở Cà Mau

Sự phát triển của một địa phương trong kỷ nguyên mới không chỉ được đong đếm một cách cơ học bằng những con đường rải nhựa, hay những cây cầu bê-tông nối nhịp đôi bờ. Tầm vóc và sức sống của một vùng đất còn được khắc họa đậm nét qua những biểu tượng văn hóa mang tầm nhìn chiến lược.

Cảnh trong vở kịch ngắn “Chuyện nhà chị Tín” của Nhà hát Kịch Việt Nam biểu diễn tại Bảo tàng Hồ Chí Minh. (Ảnh: THƯƠNG NGUYỄN)

Mở lối để sân khấu tiếp cận công chúng

Không thiếu những cuộc thi, liên hoan được tổ chức rầm rộ, những vở diễn mới liên tục ra mắt mỗi năm, nhưng sân khấu nước ta vẫn đang loay hoay đi tìm khán giả. Lý do tình trạng này là bởi các đơn vị chức năng chưa xây được nhịp cầu đủ mạnh để kết nối với công chúng trong môi trường truyền thông đang thay đổi từng ngày.

Các văn nghệ sĩ trong chuyến đi thực tế tại mỏ than ở Quảng Ninh vào dịp Ngày Thơ Việt Nam năm 2026. (Ảnh: THIÊN AN)

Chuyển động mới của văn học viết về công nhân

Trong dòng chảy của văn học đương đại, đề tài công nhân từng là mạch nguồn quan trọng, được khai thác nhiều, nhưng cũng có giai đoạn gần như vắng bóng. Vài năm trở lại đây, mảng đề tài này được quan tâm hơn, không còn bó hẹp trong khuôn mẫu cũ mà thể hiện góc nhìn đa chiều, gắn với nhịp vận động của xã hội hiện đại. 

Hơn 50.000 khán giả có mặt tại Sân vận động quốc gia Mỹ Đình thưởng thức chương trình “Tổ quốc trong tim”. (Ảnh THÀNH ĐẠT)

Hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa bứt phá

Ngày 24/4, Quốc hội chính thức thông qua Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam với tỷ lệ tán thành cao (477/489 đại biểu). Nghị quyết đánh dấu bước chuyển quan trọng trong hoàn thiện thể chế, tạo đà cho văn hóa thật sự bứt phá, trở thành nguồn lực nội sinh và động lực đưa đất nước phát triển mạnh mẽ trong giai đoạn mới.

Nguyễn Bảo Yến (áo vàng) và các thành viên Hội đồng đánh giá luận án và các giảng viên hướng dẫn của Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov.

Nguyễn Bảo Yến: Từ Quán quân Sao Mai đến Tiến sĩ âm nhạc đầu tiên của Việt Nam ở nước ngoài

Tại Nhạc viện Quốc gia S.V.Rachmaninov bên dòng sông Đông của nước Nga vừa diễn ra một sự kiện đáng nhớ khi Quán quân Sao Mai năm 2015 Nguyễn Bảo Yến bảo vệ thành công luận án Tiến sĩ chuyên ngành âm nhạc. Cô cũng là nữ ca sĩ Việt Nam đầu tiên được nhận học vị Tiến sĩ âm nhạc ở nước ngoài.

Các đại biểu cắt băng khai trương Tuần văn hóa Thanh Hóa-Hội An.

Tuần văn hóa kỷ niệm 65 năm kết nghĩa Thanh Hóa-Hội An

Kỷ niệm 65 năm ngày kết nghĩa giữa đô thị tỉnh lỵ Thanh Hóa và Hội An, thành phố Đà Nẵng (1961-2026), tại Công viên Hội An ở phường Hạc Thành, tỉnh Thanh Hóa diễn ra chuỗi hoạt động, sự kiện trong khuôn khổ Tuần lễ văn hóa tôn vinh nghĩa tình Thanh Hóa-Hội An.

Khuôn viên di tích Giồng Bốm là toàn bộ khu vực của Thánh thất Ngọc Minh gồm 3 ngôi nhà: Hiệp thiên đài, Cửu trùng đài và Bát quái đài. (Ảnh: Mộng Thường)

Giồng Bốm 80 năm: Hào khí “đạo không rời đời”

Tám mươi năm là một quãng lùi đủ dài để khói lửa chiến tranh tan vào hư không, nhường chỗ cho màu xanh trù phú phủ lên mảnh đất Phong Thạnh kiên cường. Thế nhưng, thời gian dẫu có bào mòn vạn vật cũng chẳng thể xóa nhòa ký ức bi tráng về rực lửa năm 1946 tại vùng đất cực nam Tổ quốc.