Nâng cao hiệu quả công tác truyền thông chính sách, tập trung hướng đến người dân

Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam, Bộ trưởng Thông tin và Truyền thông Nguyễn Mạnh Hùng đồng chủ trì Hội nghị; lãnh đạo các bộ, ban, ngành, cơ quan Trung ương, lãnh đạo các cơ quan thông tấn báo chí chủ chốt.

Thứ trưởng Thông tin và Truyền thông trình bày báo cáo về công tác truyền thông chính sách. (Ảnh: Trần Hải)

Theo Bộ Thông tin và Truyền thông, ở nước ta, công tác truyền thông các chủ trương, đường lối, chính sách luôn được Đảng và Nhà nước ta đặc biệt coi trọng với phương châm truyền thông phải đi trước để thống nhất nhận thức, tạo sự đồng thuận trong toàn xã hội, kịp thời phát hiện và xử lý hiệu quả đối với những xu hướng thông tin sai lệch bản chất, không có lợi cho sự phát triển của đất nước.

Tuy nhiên, trong thực tiễn triển khai cho thấy nhiều vấn đề nảy sinh trong cách thức tổ chức bộ máy và đầu tư nguồn lực cho công tác này, dẫn đến nhiều tình huống bị động, lúng túng trong việc chủ động cung cấp thông tin chính sách hoặc thực hiện công việc này chưa thật sự hiệu quả.

Không gian truyền thông giờ đây phức tạp, đa dạng hơn trước rất nhiều, đặc biệt là từ khi xuất hiện các phương thức truyền thông mới trên không gian mạng, thậm chí có lúc các nguồn thông tin không chính thống có xu hướng lấn át các kênh thông tin chính thống từ cơ quan Nhà nước, đòi hỏi chúng ta phải đánh giá lại cách thức tổ chức và thực hiện công tác truyền thông chính sách trong tình hình mới, trên cơ sở phát huy ưu thế sẵn có và học hỏi kinh nghiệm quốc tế để đạt sự đồng thuận về nhận thức, hành động và nguồn lực cho công tác này.

Truyền thông chính sách giờ đây cũng được coi là phương thức quan trọng để tạo chuyển biến mạnh mẽ trong ý thức chấp hành, tự giác học tập, tìm hiểu pháp luật, tự giác chấp hành chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước: Quyết định số 407/QĐ-TTg ngày 30/3/2022 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt đề án “Tổ chức truyền thông chính sách có tác động lớn đến xã hội trong quá trình xây dựng văn bản quy phạm pháp luật giai đoạn 2022-2027” là một nỗ lực thể hiện sự thay đổi lớn trong việc đưa công tác truyền thông chính sách tham gia từ những công đoạn đầu tiên của việc xây dựng pháp luật, trong đó đặt trọng tâm là đánh giá đầy đủ tác động truyền thông, tác động xã hội của việc hoạch định chính sách pháp luật.

Thủ tướng Phạm Minh Chính Phát biểu chỉ đạo Hội nghị. (Ảnh: Trần Hải)

Kể từ đầu nhiệm kỳ Chính phủ mới, kế thừa những quan điểm, chủ trương và cách làm hiệu quả từ những khóa trước, kết hợp nhiều cách làm mới sáng tạo, quyết liệt, hiệu quả của Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ trong chỉ đạo điều hành đất nước nói chung và trong công tác truyền thông chính sách nói riêng, Chính phủ rút được nhiều bài học quý báu và đúc kết được nhiều kinh nghiệm, cách làm hay, riêng có của mình để truyền thông chính sách và tạo sự đồng thuận trong toàn hệ thống chính trị và trong xã hội.

Thành công của những chủ trương, quyết sách lớn trong phòng, chống dịch (chiến dịch tiêm vaccine phòng Covid-19 lớn nhất từ trước tới nay được hoàn thành trong thời gian kỷ lục; việc xét nghiệm “thần tốc” để khoanh vùng dập dịch; các biện pháp đảm bảo an sinh và trật tự an toàn xã hội...) đều có bóng dáng của hoạt động truyền thông chính sách nhất quán, đa dạng, đa phương thức từ Trung ương tới tận các xã, phường, thị trấn.

Hiện nay, trong bối cảnh khôi phục nền kinh tế sau đại dịch, công tác truyền thông chính sách được Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ hết sức coi trọng, với các Đề án, kế hoạch truyền thông tổng thể, chi tiết cho từng nhóm vấn đề.

Phát biểu ý kiến khai mạc Hội nghị, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, truyền thông chính sách là một phần quan trọng hoạt động của Đảng, Nhà nước, trong đó có Chính phủ, có vai trò quan trọng, đặc biệt là các chính sách. Hiện nay, công tác đang xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, nền dân chủ xã hội chủ nghĩa, nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, xuyên suốt quá trình này là lấy con người là trung tâm, chủ thể, mục tiêu, động lực, phát huy tối đa năng lực, trí tuệ, phẩm chất, đạo đức con người Việt Nam.

Các đại biểu tham dự Hội nghị. (Ảnh: Trần Hải)

Truyền thông chính sách tập trung vào đối tượng con người; mọi chính sách đều hướng đến người dân, bảo đảm cho nhân dân sống trong độc lập, tự do, ấm no, hạnh phúc; người dân phải tham gia vào quá trình xây dựng chính sách pháp luật; Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, người dân làm chủ theo tinh thần "dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng". Do đó, công tác truyền thông phải đến được với người dân.

Hội nghị nhằm mục tiêu làm tốt hơn công tác truyền thông chính sách, cùng với đó để người dân hiểu được chủ trương, đường lối của Đảng, Nhà nước, người dân tự giác tham gia vào việc tổ chức thực hiện cùng với cơ quan quản lý Nhà nước, người dân phản hồi lại chính sách nào được, chính sách nào chưa được, chưa hoàn thiện; người dân phải được hưởng thụ chính sách này đúng quy định của pháp luật. Chúng ta cũng phải lắng nghe xem các chính sách đã hoàn thiện chưa.

Hội nghị diễn ra dưới hình thức trực tiếp và trực tuyến đến các tỉnh, thành phố trong cả nước. (Ảnh: Trần Hải)

Từ đó, chúng ta xem lại công việc đã làm xem đã “đúng, trúng, hiệu quả” chưa, nguyên nhân chủ quan, khách quan như thế nào; mục tiêu thời gian tới, rồi các nhiệm vụ, giải pháp cụ thể đối với cơ quan quản lý Nhà nước, địa phương, bộ, ngành, đối với từng cán bộ, công chức, viên chức, hướng đến mục tiêu góp phần xây dựng đất nước Việt Nam hùng cường, thịnh vượng, nhân dân hạnh phúc, ấm no. Quan trọng nhất là chúng ta thống nhất nhận thức, hành động “đúng, trúng, hiệu quả”, mang lại lợi ích cho quốc gia, dân tộc.

Phát biểu ý kiến kết luận hội nghị, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh, làm tốt công tác truyền thông chính sách sẽ mở ra những nguồn lực lớn, tạo nên sức mạnh lớn, hiệu quả cao trong xây dựng, thực hiện các chính sách. Truyền thông chính sách tốt là giải pháp quan trọng để đưa chính sách pháp luật vào cuộc sống và mang cuộc sống vào quá trình xây dựng chính sách. Điều này sẽ gia tăng hiệu quả, hiệu lực của chính sách. Trên thực tế, một số chủ trương chính sách đúng đắn, nếu làm truyền thông không tốt cũng khó tạo được sự đồng thuận. Để làm tốt công tác truyền thông chính sách đòi hỏi không chỉ có quyết tâm mà phải có phương pháp, cách làm khoa học và phù hợp, thậm chí phải là nghệ thuật.

Thủ tướng nêu rõ, công tác truyền thông là nói phải đi đôi với làm; phải làm truyền thông từ lúc xây dựng, ban hành, kiểm tra, đánh giá tác động của chính sách. Làm tốt công tác truyền thông không phải chỉ đòi hỏi quyết tâm mà phải có phương pháp, cách làm, phù hợp tình hình, điều kiện, bối cảnh của từng cơ quan, đơn vị, địa phương. Chính sách ban hành phải được quán triệt, triển khai, tổ chức thực hiện, đánh giá kết quả thực hiện, dựa trên nguyên tắc bám sát thực tiễn, tinh thần trách nhiệm, lấy thực tiễn làm thước đo. Chính phủ xác định công tác truyền thông chính sách có vai trò quan trọng để thực hiện đường lối chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, góp phần giáo dục chính sách pháp luật. Một trong những mục tiêu của truyền thông là xây dựng niềm tin của người dân đối với Chính phủ về xây dựng, ban hành, thực thi chính sách. Muốn có được niềm tin thì phải nói đi đôi với làm; phải nói được cho người dân hiểu; truyền thông phải có chất liệu; có phương pháp, biện pháp hợp lý, hiệu quả.

Công tác truyền thông chính sách được đặt ở vị trí quan trọng trong chỉ đạo, điều hành ở các cấp chính quyền địa phương, là nhiệm vụ chính trị quan trọng của Chính phủ, mỗi bộ, ngành, địa phương. Vừa qua, trong quá trình phòng, chống dịch Covid-19, chúng ta đã đưa ra phương châm "Dân biết - Dân hiểu - Dân tin - Dân theo - Dân làm", thu được kết quả tích cực. Công tác truyền thông phải khoa học, bài bản dựa trên số liệu, chất liệu có thực, bám sát thực tiễn; phải có nghệ thuật, linh hoạt, sáng tạo, chủ động trong quá trình thực hiện. Tăng cường thông tin chính thống, kịp thời, đấu tranh phản bác các thông tin sai trái, xấu độc; tăng cường niềm tin của nhân dân đối với Đảng, Nhà nước; tăng cường chuyển đổi số, ứng dụng công nghệ trong công tác truyền thông, góp phần chuyển biến tích cực về nhận thức, từ đó tạo chuyển biến trong hành động. Làm tốt công tác truyền thông để người dân chia sẻ với Đảng, Nhà nước, Chính phủ, chính quyền các cấp về những khó khăn, thách thức.

Thủ tướng nhấn mạnh, thời gian tới, nhiệm vụ là hết sức nặng nề, chúng ta xác định khó khăn, thách thức nhiều hơn thời cơ, thuận lợi, nhất là trong bối cảnh cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn đang diễn biến phức tạp, lạm phát toàn cầu là sức ép lớn, năng lượng, an ninh lương thực, an ninh thông tin…; liên quan chính sách chống lạm phát, tăng lãi suất, chính sách phòng, chống dịch… của các nước đang tác động nước ta; điều này đòi hỏi công tác truyền thông phải phân tích, làm rõ các vấn đề này. Quán triệt đầy đủ tinh thần chỉ đạo theo Nghị quyết Đại hội lần thứ XIII của Đảng liên quan công tác truyền thông đến các Nghị quyết chuyên đề của Trung ương, Quốc hội, Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ các bộ, ngành liên quan để tổ chức thực hiện tốt.

Truyền thông chính sách là trách nhiệm, nhiệm vụ chính trị của các cơ quan hành chính, cơ quan báo chí trong xây dựng, phổ biến, tổ chức thực hiện, đánh giá để mọi chính sách đến với nhân dân theo tinh thần “dân là gốc”, “Dân biết, dân bàn, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”. Chúng ta phải làm truyền thông trước, trong, sau khi ban hành chính sách, đánh giá tác động của chính sách. Tạo cơ chế, điều kiện để người dân, tổ chức, doanh nghiệp góp ý, phản biện các chính sách. Một chính sách đưa ra phải lấy ý kiến của các đối tượng chịu tác động, nhất là người dân với tinh thần người dân là trung tâm, chủ thể, để người dân được biết, được đóng góp, phát huy tinh thần sáng tạo, trách nhiệm của nhân dân trước các chính sách; quán triệt Nghị quyết 25-NQ/TW ngày 03/6/2013 của Ban Chấp hành Trung ương về tăng cường và đổi mới sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác dân vận trong tình hình mới.

Thúc đẩy, tạo sự chuyển biến mạnh mẽ về nhận thức, ý thức chấp hành, tự giác học tập, tìm hiểu pháp luật, xây dựng lối sống và làm việc theo Hiến pháp và pháp luật; đồng thời bảo đảm thực hiện đầy đủ quyền được thông tin về pháp luật của công dân. Tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo phát huy vai trò tích cực của cơ quan báo chí trong truyền thông chính sách, gắn công tác này với bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái của các thế lực thù địch; khuyến khích đổi mới sáng tạo về nội dung, hình thức, cách làm để truyền tải thông dễ nghe, dễ làm, dễ thực hiện, dễ giám sát, dễ đi vào thực tiễn, đi vào lòng dân, bảo đảm tính khoa học, thực tiễn. Công tác tuyên truyền phải cụ thể, thiết thực; truyền thông phải chủ động, bám sát thực tiễn, căn cứ tình hình cụ thể, xây dựng cách làm phù hợp, hiệu quả, tất cả vì lợi ích quốc gia, dân tộc, nhân dân.

Công tác tuyên truyền phải cụ thể, thiết thực; truyền thông phải chủ động, bám sát thực tiễn, căn cứ tình hình cụ thể, xây dựng cách làm phù hợp, hiệu quả, tất cả vì lợi ích quốc gia, dân tộc, nhân dân.

Thủ tướng Phạm Minh Chính

Về các nhiệm vụ trọng tâm, Thủ tướng yêu cầu phải nâng cao nhận thức lên một bước về vị trí, vai trò của truyền thông chính sách; hành động, nỗ lực, cố gắng, quyết liệt trên tinh thần tư tưởng phải thông. Phải đổi mới tư duy và cách tiếp cận, sát thực tiễn, sát điều kiện, khả năng, bối cảnh của đất nước, con người Việt Nam, phát huy giá trị của con người, phát huy văn hoá Việt Nam; chủ động cung cấp thông tin trung thực, khách quan, xác thực.

Tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo, quản lý bằng đường lối, chính sách của các cấp uỷ; các cấp chính quyền tổ chức thực hiện; tạo động lực, tạo cảm hứng cho mọi người tham gia công tác truyền thông chủ động, tích cực. Công tác truyền thông không chỉ là nhiệm vụ của cơ quan báo chí mà là nhiệm vụ chính trị của các cơ quan, bộ, ngành Trung ương cũng như địa phương. Đề cao trách nhiệm của người đứng đầu; tăng cường phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan; phối hợp cung cấp chất liệu truyền thông. Đẩy mạnh truyền thông chính sách trên các phương tiện, phương thức truyền thông mới để giúp Chính phủ, các bộ, ngành xây dựng thành công, hoàn thiện chính sách. Tăng cường ứng dụng công nghệ số, chuyển đổi số; đưa các kênh thông tin đa phương tiện phục vụ cho công tác truyền thông chính sách. Xây dựng công cụ đo lường, đánh giá hiệu quả truyền thông chính sách, giám sát thực hiện thi hành chính sách theo nhiều chiều, nhiều hướng, ý kiến khác nhau, để từ đó thấy được cái gì đã đi vào thực tiễn, cái gì cần sửa đổi, bổ sung.

Đẩy mạnh truyền thông chính sách trên các phương tiện, phương thức truyền thông mới để giúp Chính phủ, các bộ, ngành xây dựng thành công, hoàn thiện chính sách. Tăng cường ứng dụng công nghệ số, chuyển đổi số; đưa các kênh thông tin đa phương tiện phục vụ cho công tác truyền thông chính sách.

Thủ tướng Phạm Minh Chính

Quảng bá hình ảnh đất nước, con người Việt Nam, tạo ra nội lực từ truyền thống lịch sử, văn hoá, kết quả hoạt động, công lao đóng góp của người dân, doanh nghiệp. Nâng cao tính sáng tạo, dân chủ trong hoạt động của Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương; làm minh bạch hoá, giải trình các chính sách của Đảng, Nhà nước phù hợp thực tiễn. Thủ tướng mong các cơ quan truyền thông, các bộ, ngành, địa phương làm tốt công tác này; muốn vậy phải có phương tiện tốt, do đó cấp uỷ, chính quyền phải chỉ đạo làm tốt việc này, phải đầu tư về con người, phương tiện, trang thiết bị, đổi mới tư duy, cách tiếp cận cách tuyên truyền từng nội dung, huy động sự tham gia của các tổ chức chính trị, lực lượng cơ sở như Mặt trận Tổ quốc công an, quân đội.