Loại bỏ tư duy nhiệm kỳ trong công tác quy hoạch

Quy hoạch là “xương sống” phát triển quốc gia và của mỗi địa phương. Tuy nhiên, ở không ít nơi và trong không ít giai đoạn, việc tuân thủ quy hoạch định hướng không gian, nguồn lực và chiến lược phát triển bị lệch lạc bởi tư duy nhiệm kỳ.

Cầu Vĩnh Tuy, Hà Nội. (Ảnh nhandan.vn)
Cầu Vĩnh Tuy, Hà Nội. (Ảnh nhandan.vn)

Tại Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XV, một lần nữa, vấn đề loại bỏ tư duy nhiệm kỳ lại được đặt lên bàn nghị sự khi các đại biểu Quốc hội thảo luận về dự án Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch.

Tư duy nhiệm kỳ trong quy hoạch là cách lập quy hoạch bị chi phối bởi lợi ích ngắn hạn, bởi ý chí của lãnh đạo trong một nhiệm kỳ nhất định, thay vì hướng tới mục tiêu dài hạn, bền vững.

Không ít quy hoạch có tầm nhìn chỉ vài năm, miễn sao công trình xây dựng thật hoành tráng, ghi dấu thành tích cho nhiệm kỳ, cho lãnh đạo của nhiệm kỳ đó. Những đồ án quy hoạch dạng này nhanh chóng bộc lộ sự lãng phí, khập khiễng trong tổng thể yêu cầu phát triển. Hệ lụy là công trình không đưa vào sử dụng được, hoặc sử dụng kém hiệu quả; quy hoạch treo…

Tư duy nhiệm kỳ trong quy hoạch là cách lập quy hoạch bị chi phối bởi lợi ích ngắn hạn, bởi ý chí của lãnh đạo trong một nhiệm kỳ nhất định, thay vì hướng tới mục tiêu dài hạn, bền vững.

Tư duy nhiệm kỳ còn phần nào thể hiện trong điều chỉnh quy hoạch. Thực tế tại một số khu đô thị lớn tại Hà Nội, ngay cả kiến trúc cũng bị điều chỉnh đến mức người lập đồ án quy hoạch “không còn nhận ra đứa con đẻ” do ý tưởng về một đô thị xanh, hài hòa, đồng bộ đã bị “băm nát” bởi sự điều chỉnh, xen cấy công trình.

Dự án Luật Sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch đang được Quốc hội xem xét có nội dung trọng tâm xuyên suốt là loại bỏ tư duy nhiệm kỳ, bảo đảm tính đồng bộ và ứng dụng khoa học-công nghệ để nâng cao chất lượng quy hoạch và tăng tính minh bạch, quy định phân cấp rõ ràng được đề xuất...

Trước hết, phải cắt giảm thủ tục hành chính, phân cấp, phân quyền, tạo điều kiện cho các địa phương “tự quyết định và chịu trách nhiệm”, đồng thời cần một cơ chế minh bạch, độc lập trong quá trình lập và thẩm định quy hoạch.

Một trong những giải pháp trọng tâm được các đại biểu Quốc hội đề xuất là lập đồng thời các cấp quy hoạch để bảo đảm tính thống nhất và đồng bộ. Quy hoạch cấp trên đóng vai trò định hướng, còn cấp dưới chi tiết hóa, tạo sự gắn kết chặt chẽ, tránh xung đột giữa quy hoạch ngành và địa phương. Cách làm này không chỉ giảm tình trạng manh mún, thiếu sự khớp nối của các đồ án, mà còn ngăn chặn tình trạng điều chỉnh tùy tiện.

Ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số trong lập quy hoạch cũng được các đại biểu ủng hộ, nhất là đối với các đô thị lớn, quy hoạch đô thị được xác định gắn với những mô hình như TOD (phát triển đô thị định hướng giao thông công cộng), năng lượng tái tạo, quản lý đô thị thông minh… Một hệ thống dữ liệu quy hoạch được số hóa là cơ sở khoa học, bảo đảm tính minh bạch trong việc ra quyết định của cơ quan lập, phê duyệt quy hoạch, thay vì chỉ phụ thuộc vào ý chí chủ quan, quy hoạch theo kiểu “bốc thuốc”.

Hơn cả, để bỏ tư duy nhiệm kỳ thì điều kiện “đủ” là phải bảo đảm tính độc lập và khách quan trong quá trình thẩm định quy hoạch. Cần có quy định cụ thể về phản biện độc lập đối với các quy hoạch cấp quốc gia, vùng và địa phương.

Dự án sửa đổi Luật Quy hoạch lần này được xây dựng với yêu cầu cấp bách, khắc phục những vấn đề tồn tại. Đặc biệt, việc sắp xếp tổ chức bộ máy hành chính và xây dựng chính quyền địa phương 2 cấp, cũng như thực hiện chủ trương sáp nhập tỉnh, thành phố, càng cho thấy sự cấp thiết của việc điều chỉnh lại hệ thống quy hoạch, loại bỏ hoàn toàn tư duy nhiệm kỳ trong quy hoạch. Đây là một bước đi quan trọng, một trong những việc phải làm, để tạo ra “động năng mới, tiềm năng mới và không gian phát triển mới”.

Mục tiêu đặt ra hiện nay với các cơ quan hữu quan tiếp tục hoàn thiện dự thảo Luật để trình Quốc hội, bảo đảm mỗi điểm sửa đổi vừa có cơ sở pháp lý vững, vừa phản ánh được ý kiến thực tiễn, sẵn sàng cho giai đoạn Quốc hội xem xét, thông qua tại Kỳ họp thứ 9.

Có thể bạn quan tâm

Quang cảnh hội nghị tại Nhà Quốc hội. (Ảnh: DUY LINH)

Thể chế hóa đầy đủ, đồng bộ, gắn với thẩm quyền, trách nhiệm, tiến độ và nguồn lực

Chiều 16/10, đồng chí Trần Thanh Mẫn, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Đảng ủy Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội chủ trì Hội nghị giữa Ban Thường vụ Đảng ủy Quốc hội với Tổ trưởng Tổ đảng Đoàn đại biểu Quốc hội các tỉnh, thành phố nhằm quán triệt và thống nhất một số nội dung trọng tâm trình Quốc hội tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI.

[Video] Sẵn sàng cho kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI

[Video] Sẵn sàng cho kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI

Chiều 16/10, tại Nhà Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đã chủ trì Hội nghị của Ban Thường vụ Đảng ủy Quốc hội với Tổ trưởng tổ Đảng Đoàn đại biểu Quốc hội các tỉnh, thành phố về chuẩn bị cho Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI.

Trạm kiểm soát Biên phòng Pu Hao, Đồn Biên phòng Mường Lạn, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Sơn La, Việt Nam ký kết nghĩa với Trạm kiểm soát Công an Ka Lang, nước bạn Lào. (Ảnh: QUÀNG HÙNG)

Sơn La tăng cường phối hợp bảo vệ biên giới Việt Nam-Lào

Thời gian qua, các trạm kiểm soát biên phòng, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Sơn La đã đẩy mạnh hoạt động đối ngoại biên phòng, tổ chức ký kết nghĩa với các đơn vị lực lượng vũ trang nước bạn Lào. Qua đó, góp phần tăng cường phối hợp quản lý, bảo vệ biên giới, giữ vững an ninh, trật tự khu vực biên giới 2 nước Việt Nam-Lào.

[Video] Thời sự 24h ngày 16/10/2026: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Xem xét thay thế người không đáp ứng nhiệm vụ không chờ hết nhiệm kỳ, không chờ có vi phạm phải kỷ luật

[Video] Thời sự 24h ngày 16/10/2026: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Xem xét thay thế người không đáp ứng nhiệm vụ không chờ hết nhiệm kỳ, không chờ có vi phạm phải kỷ luật

Bản tin cập nhật những vấn đề thời sự nổi bật: Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV; Hà Nội dẫn đầu cả nước về xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai; 3 học sinh tại Thành phố Hồ Chí Minh mắc bệnh do não mô cầu, 1 em tử vong.

Tổng Thư ký Quốc hội, Chủ nhiệm Văn phòng Quốc hội Lê Quang Mạnh thông tin tại buổi họp báo. (Ảnh: DUY LINH)

Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI: Khối lượng lập pháp lớn, tập trung tháo gỡ điểm nghẽn

Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI dự kiến xem xét, thông qua 43 dự án luật, nghị quyết, cho ý kiến đối với 4 dự án luật. Bên cạnh khối lượng lập pháp lớn, Quốc hội sẽ quyết định nhiều vấn đề quan trọng về kinh tế-xã hội, đồng thời tăng cường giám sát, chất vấn, tập trung tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc từ thực tiễn.

Bí thư Đảng ủy Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu tại hội nghị. (Ảnh: DUY LINH)

[Ảnh] Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì hội nghị với các Tổ đảng Đoàn đại biểu Quốc hội trước Kỳ họp thứ hai

Chiều 16/10, tại Nhà Quốc hội, Bí thư Đảng ủy Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì Hội nghị Ban Thường vụ Đảng ủy Quốc hội với Tổ trưởng Tổ đảng, Trưởng đoàn, Phó Trưởng đoàn phụ trách Đoàn đại biểu Quốc hội các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương trước Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI.

Những nội dung cốt lõi và yêu cầu quan trọng trong thực hiện ba Nghị quyết về xây dựng Đảng

Những nội dung cốt lõi và yêu cầu quan trọng trong thực hiện ba Nghị quyết về xây dựng Đảng

Ngày 16/10, tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị Trung ương 4 khóa XIV, đồng chí Nguyễn Duy Ngọc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương đã trình bày những nội dung cốt lõi của ba Nghị quyết về xây dựng Đảng.

Thứ trưởng Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng. (Ảnh: Bộ Ngoại giao Việt Nam cung cấp)

Nâng tầm toàn diện quan hệ giữa Việt Nam với Đan Mạch, EU và Bỉ

Thứ trưởng Ngoại giao Lê Thị Thu Hằng đã trả lời phỏng vấn báo chí về ý nghĩa, mục đích của chuyến thăm, quan hệ giữa Việt Nam với các đối tác và những kỳ vọng đối với chuyến thăm cấp nhà nước tới Vương quốc Đan Mạch, thăm chính thức Liên minh châu Âu (EU) và Vương quốc Bỉ của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Cán bộ xã Mường Mùn (tỉnh Điện Biên) tiếp nhận và giải quyết thủ tục hành chính trong ngày cho người dân trên địa bàn. (Ảnh: LÊ LAN)

Điện Biên đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền, tạo thuận lợi cho cơ sở hoạt động

Tạo sự chủ động cho cơ sở là chính quyền cấp xã và các ngành chuyên môn trong thực hiện thủ tục hành chính theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, thời gian qua, tỉnh Điện Biên đã đẩy mạnh phân cấp, ủy quyền gắn với tăng cường trách nhiệm, đề cao sự chủ động của cá nhân người đứng đầu mỗi cấp, mỗi ngành…

Toàn cảnh hội nghị. (Ảnh: TRẦN HẢI)

Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV

Sáng 16/10, tại Hội trường Diên Hồng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư tổ chức Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu chỉ đạo hội nghị.

Quang cảnh hội nghị.

[Ảnh] Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV

Sáng 16/10, tại Hội trường Diên Hồng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư tổ chức Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự và phát biểu chỉ đạo hội nghị.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm phát biểu chỉ đạo.

Phát biểu kết luận của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV

Ngày 16/10, tại Thủ đô Hà Nội, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dự Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV. Báo Nhân Dân trân trọng giới thiệu bài phát biểu của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tại sự kiện này.

Đồng chí Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư. (Ảnh: ĐĂNG KHOA)

Ban Bí thư ban hành Quy định chức năng, nhiệm vụ và quy chế làm việc mẫu của Đảng ủy Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố

Thay mặt Ban Bí thư, đồng chí Trần Cẩm Tú, Ủy viên Bộ Chính trị, Thường trực Ban Bí thư ký ban hành Quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn, mối quan hệ công tác và Quy chế làm việc mẫu của Đảng ủy Hội đồng nhân dân tỉnh, thành phố (Quy định số 223-QĐ/TW, ngày 12/10/2026).

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm. (Ảnh: ĐĂNG KHOA)

Tạo thêm xung lực, đưa hợp tác Việt Nam-Đan Mạch phát triển lên tầm cao mới

Chuyến thăm cấp Nhà nước tới Đan Mạch của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm sẽ là dấu mốc lịch sử quan trọng trong quan hệ hai nước, thể hiện tầm nhìn chiến lược, quyết tâm chính trị và sự tin cậy giữa lãnh đạo hai nước, đồng thời tạo động lực mới đưa quan hệ Việt Nam-Đan Mạch lên tầm cao mới.

 Việt Nam-Thụy Sĩ hướng tới một giai đoạn hợp tác mới

Việt Nam-Thụy Sĩ hướng tới một giai đoạn hợp tác mới

Chuyến thăm chính thức Việt Nam của Tổng thống Liên bang Thụy Sĩ Guy Parmelin mang ý nghĩa quan trọng, vừa góp phần củng cố tin cậy chính trị, vừa thúc đẩy quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam-Thụy Sĩ phát triển sâu rộng và hiệu quả, là dịp để hai nước cùng nhìn lại chặng đường đã qua và hướng tới một giai đoạn hợp tác mới.