Đền Bảo Hà ở xã Bảo Hà, huyện Bảo Yên, tỉnh Lào Cai từ lâu được biết đến là một địa chỉ văn hóa tâm linh với tên gọi dân gian là Đền ông Hoàng Bảy. Lễ hội truyền thống đền Bảo Hà được tổ chức hằng năm, nhằm tưởng nhớ công lao của danh tướng Hoàng Bảy - người có công đánh giặc phương bắc, bảo vệ bờ cõi và cửa ải đất nước vào cuối triều Lê (1740-1786).
Lễ hội cũng là dịp giới thiệu với du khách nét đẹp văn hóa các dân tộc địa phương, quảng bá về tiềm năng, thế mạnh, thu hút đầu tư vào du lịch văn hóa tâm linh ở Bảo Hà, Bảo Yên nói riêng và Lào Cai nói chung. Hoạt động của lễ hội đã được Bộ Văn hóa-Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia từ năm 2016.
Theo sử sách ghi lại, vào cuối triều Lê (1740-1786), các châu Thủy Vĩ, Văn Bàn và nhiều nơi khác thuộc phủ Quy Hóa luôn bị giặc tràn sang cướp phá. Triều đình cử Danh tướng Nguyễn Hoàng Bảy đưa đội quân tiến dọc sông Hồng đánh đuổi giặc, giải phóng Khau Bàn và xây dựng Bảo Hà thành căn cứ lớn.
Tại đây, Danh tướng Hoàng Bảy đã tổ chức các thổ ti, tù trưởng luyện tập binh sĩ, sau đó thống lĩnh quân thủy và quân bộ tiến đánh giặc ở Lào Cai, giải phóng các châu thuộc phủ Quy Hóa (Yên Bái, Lào Cai ngày nay). Trong một trận đánh không cân sức với quân giặc, Danh tướng Hoàng Bảy đã anh dũng hy sinh, nhân dân trong vùng đã chôn cất ông và lập đền thờ tại vùng đất Bảo Hà.
Để ghi nhớ công lao người anh hùng có công với đất nước, các vua Minh Mạng, Thiệu Trị (triều Nguyễn) đã tặng ông danh hiệu "Trấn an hiển liệt" và đền thờ ông được các vua triều Nguyễn cấp sắc phong là "Thần vệ quốc"; đồng bào các dân tộc địa phương tôn thờ ông là vị thần. Ngày giỗ chính của ông là 17/7 âm lịch.
Tại Lễ đền Bảo Hà năm 2022, đã diễn ra Lễ cầu an, thả đèn hoa đăng; Hội thi “Mâm lễ dâng Ông”; Lễ cúng khao quân; khánh thành mộ gió Ông Hoàng Bảy; tái hiện công đức của danh tướng Hoàng Bảy cùng nhiều tiết mục văn nghệ được dàn dựng công phu.
Bên cạnh đó, Ủy ban nhân dân huyện Bảo Yên tổ chức hội thảo “Kết nối phát triển du lịch tâm linh các di tích trên địa bàn huyện Bảo Yên, giai đoạn 2022-2025 và đến năm 2030; Hội chợ thương mại, ẩm thực, trưng bày và bán các sản phẩm OCOP của địa phương; Lễ hội quế huyện Bảo Yên lần thứ I…
 |
| Toàn cảnh lễ hội đền Bảo Hà thờ phụng danh tướng Hoàng Bảy, có công đánh giặc, bảo vệ bờ cõi phía bắc đất nước. |
Theo Bí thư Huyện ủy Bảo Yên Nguyễn Anh Chuyên, trên địa bàn huyện hiện có 11 di tích, danh thắng (trong đó: 3 di tích lịch sử cấp quốc gia, 8 di tích, danh thắng cấp tỉnh); 1 di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, 2 điểm du lịch cấp tỉnh. Đặc biệt, huyện có quần thể di tích đền Bảo Hà đã được đầu tư trùng tu, tôn tạo khang trang, hằng năm thu hút hàng triệu lượt du khách đến tham quan, chiêm bái.
Từ đầu năm 2022 đến nay, ngành du lịch chuyển sang giai đoạn thích ứng an toàn trong điều kiện bình thường mới, trong 7 tháng qua, khách du lịch đến Bảo Yên đạt gần 800 nghìn lượt. Huyện Bảo Yên xác định từng bước phát triển thành trung tâm du lịch tâm linh của khu vực Tây Bắc và cả nước, gắn kết với các sản phẩm du lịch đặc trưng là thế mạnh của tỉnh, của huyện như: Du lịch lịch sử, thực hành tín ngưỡng thờ mẫu, du lịch văn hóa, lễ hội; phát triển du lịch tâm linh gắn liền với việc quảng bá hình ảnh miền đất, văn hóa truyền thống, con người Bảo Yên.
