Tại nhiều địa phương của thành phố Cần Thơ, hình ảnh học sinh đến thư viện trường, người dân tìm đọc sách tại nhà văn hóa ấp đã trở nên quen thuộc. Những không gian đọc sách tuy giản dị nhưng đang từng ngày khơi dậy thói quen học tập suốt đời, mở ra hướng tiếp cận tri thức mới cho cộng đồng nông thôn.
Em Lê Đức Anh, học sinh lớp 7A1, Trường trung học cơ sở Vĩnh Thuận Tây, xã Vĩnh Thuận Đông chia sẻ: “Việc đọc sách ở thư viện sẽ giúp con tìm hiểu thêm những kiến thức không chỉ ở trong nhà trường mà còn hiểu thêm những kiến thức ở ngoài xã hội”. Không chỉ dừng lại ở việc tiếp thu kiến thức, nhiều học sinh đã biết vận dụng những kiến thức học được từ sách vào thực tiễn cuộc sống. Đây chính là điểm sáng trong việc phát huy hiệu quả của văn hóa đọc. Với học sinh Lê Đức Anh, những cuốn sách về kỹ thuật trồng trọt đã giúp em có thêm hiểu biết để phụ giúp gia đình.
Đức Anh cho biết: “Từ khi con đọc sách là con có thể biết được cách trồng cải hoặc trồng bông sao cho phát triển tốt, không bị sâu bệnh hại, qua đó giúp thêm về phát triển kinh tế của gia đình”. Vào dịp Tết Nguyên đán, Đức Anh cùng mẹ trồng cúc vạn thọ để bán, góp phần tăng thêm thu nhập. Từ việc lựa chọn hạt giống, gieo trồng đến chăm sóc, tất cả đều được em học hỏi qua sách và áp dụng vào thực tế.
Để tạo nền tảng cho thói quen đọc sách của học sinh, Trường trung học cơ sở Vĩnh Thuận Tây đã chú trọng đầu tư thư viện với nhiều đầu sách phong phú, phù hợp với từng lứa tuổi. Trong đó, các loại sách về khoa học tự nhiên, kỹ thuật trồng trọt, chăn nuôi được lựa chọn nhằm giúp học sinh không chỉ học tốt mà còn biết ứng dụng vào đời sống.
Thầy giáo Nguyễn Trí Vàng, Hiệu trưởng Trường trung học cơ sở Vĩnh Thuận Tây, cho biết: “Nhà trường đã trang bị cho các em học sinh các đầu sách gắn với bộ môn khoa học tự nhiên, về kỹ thuật trồng trọt, qua đó học sinh có thể ứng dụng vào thực tiễn cuộc sống, giúp được một phần nào đó cho gia đình”.
Ông Nguyễn Văn Nhỏ, ấp 6B, xã Vĩnh Thuận Đông chia sẻ: “Những lúc rảnh rỗi, tôi thường đến đây để đọc sách, tìm hiểu những kiến thức cho bản thân và gia đình. Đây là những nội dung rất là bổ ích trong việc chăn nuôi, trồng trọt…, để từ đó có kiến thức giúp tôi phát triển kinh tế, xóa đói, giảm nghèo”.
Thực tế cho thấy, việc tiếp cận sách đã giúp nhiều người dân thay đổi tư duy sản xuất. Từ cách làm truyền thống, người dân đã biết áp dụng tiến bộ khoa học-kỹ thuật vào trồng trọt, chăn nuôi, nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Đây là yếu tố quan trọng góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn theo hướng bền vững.
Theo ông Phan Hùng Cường, Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng ấp 6B, xã Vĩnh Thuận Đông, tủ sách cộng đồng tại địa phương đã được duy trì từ nhiều năm nay và liên tục bổ sung các đầu sách thiết thực. “Tủ sách này có từ năm 2010, thư viện xã đã cung cấp cho nhà văn hóa ấp. Trong đó, chúng tôi tìm những nguồn sách phục vụ cho bà con như lĩnh vực trồng trọt, chăn nuôi, đây là điều kiện thuận lợi để người dân nông thôn tìm hiểu thêm về kiến thức khoa học, sau đó áp dụng vào thực tiễn một cách hiệu quả nhất”, ông Cường cho biết.
Việc duy trì tủ sách không chỉ giúp người dân tiếp cận kiến thức sản xuất mà còn góp phần nâng cao dân trí, hiểu biết pháp luật và nắm bắt các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước. Đây là nền tảng quan trọng để xây dựng cộng đồng nông thôn văn minh, hiện đại.
Ở góc độ quản lý, chính quyền địa phương cũng đặc biệt quan tâm đến việc phát triển văn hóa đọc. Ông Phạm Văn Bằng, Phó Trưởng phòng Văn hóa xã hội xã Vĩnh Thuận Đông cho biết, thời gian qua địa phương đã đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động người dân tham gia đọc sách thông qua nhiều hình thức như hệ thống loa truyền thanh, hoạt động tại nhà văn hóa ấp, khu vực.
Ông Bằng nhận định: “Qua thời gian, một số người dân cũng đã nhận thức được tầm quan trọng của việc đọc sách… Việc phát triển văn hóa đọc ở các nhà văn hóa ấp đã đem lại hiệu quả khá tốt, góp phần để nông dân nâng cao kiến thức trong phát triển kinh tế nông nghiệp”.
Trong bối cảnh nông nghiệp đang chuyển mình theo hướng hiện đại, tri thức đóng vai trò ngày càng quan trọng. Những cuốn sách không chỉ cung cấp kiến thức mà còn giúp người dân thích ứng với sự thay đổi của thị trường, nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển sản xuất bền vững. Có thể thấy, từ trường học đến cộng đồng, văn hóa đọc đang từng bước lan tỏa sâu rộng trong đời sống của người dân nông thôn. Đây không chỉ là hành trình nâng cao tri thức mà còn là chìa khóa mở ra cơ hội phát triển kinh tế, cải thiện đời sống. Việc xây dựng và duy trì thói quen đọc sách vì thế cần tiếp tục được quan tâm, đầu tư cả về cơ sở vật chất lẫn nội dung. Khi mỗi người dân đều ý thức được giá trị của tri thức, văn hóa đọc sẽ trở thành nền tảng vững chắc để hình thành lớp nông dân mới, năng động, sáng tạo và sẵn sàng hội nhập cùng phát triển.
