Iran nêu điều kiện để tiến trình ngoại giao trở lại đúng hướng

Theo hãng thông tấn chính thức IRNA của Iran, ngày 28/8, Ngoại trưởng Abbas Araghchi cho rằng việc đưa tiến trình ngoại giao trở lại đúng hướng không phải là điều bất khả thi, song điều này phụ thuộc vào việc Mỹ nhận ra rằng chính sách gây sức ép không mang lại hiệu quả.

Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: Tân Hoa Xã)
Tàu thuyền vận chuyển trên eo biển Hormuz. (Ảnh: Tân Hoa Xã)

Thông tin được đưa ra trên mạng xã hội X, trong đó ông Araghchi cho biết Washington cần xây dựng lòng tin, đối thoại trên tinh thần tôn trọng, công nhận các quyền của Tehran và thực hiện đầy đủ những cam kết của mình.

Ngoại trưởng Iran cho biết thêm đã có các cuộc thảo luận “mang tính sáng tạo” với Thủ tướng kiêm Ngoại trưởng Qatar Sheikh Mohammed bin Abdulrahman Al-Thani.

Trong nỗ lực mới nhất nhằm khôi phục tiến trình ngoại giao, ngày 27/8, ông Araghchi đã gặp người đồng cấp Qatar tại thủ đô Tehran để thảo luận về eo biển Hormuz, tuyến đường biển bị Iran đóng cửa ngay từ đầu cuộc chiến.

Cuộc gặp diễn ra sau 1 tuần Iran tiến hành hàng loạt cuộc tham vấn tích cực với Oman và Pakistan. Thỏa thuận ngừng bắn hồi tháng 4 đã chấm dứt giai đoạn giao tranh ác liệt nhất. Tuy nhiên, các cuộc tấn công lẻ tẻ, chủ yếu xảy ra quanh eo biển Hormuz, đã làm suy giảm triển vọng đạt được một thỏa thuận hòa bình cuối cùng.

Trong nhiều tháng qua, các nỗ lực ngoại giao do những nước trung gian như Pakistan và Qatar dẫn dắt đã tìm cách chấm dứt cuộc chiến do Mỹ và Israel phát động hồi cuối tháng 2, nhưng chưa đạt kết quả.

Mặc dù các bên đạt được thỏa thuận ngừng bắn vào tháng 4 và ký một biên bản ghi nhớ hướng tới thỏa thuận hòa bình cuối cùng vào tháng 6, đến nay vẫn chưa có thỏa thuận nào được thông qua. Kể từ đó, Washington đã tuyên bố tiến hành “chiến tranh kinh tế” chống Tehran, trong khi hoạt động phong tỏa các cảng biển Iran của hải quân Mỹ đang siết chặt nguồn cung xăng tại nước này.

Trong nhiều tuần qua, Tehran đã đàm phán với Muscat về tương lai của eo biển Hormuz. Lãnh hải Oman chiếm một nửa tuyến đường biển chiến lược này. Iran khẳng định eo biển Hormuz sẽ tiếp tục bị đóng cửa chừng nào Washington chưa thực hiện các cam kết trong biên bản ghi nhớ ký hồi tháng 6, trong đó có việc dỡ bỏ hoạt động phong tỏa của Mỹ và các lệnh trừng phạt.

Cùng ngày, trả lời phỏng vấn truyền hình nhà nước, nghị sĩ Iran Esmail Kowsari nhắc lại rằng nếu biên bản ghi nhớ không được thực thi và Mỹ “không tôn trọng các cam kết, eo biển Hormuz không những sẽ tiếp tục bị đóng cửa mà Mỹ còn phải sẵn sàng đối mặt với các cuộc tấn công”.

Trong khi Washington hiện tìm cách đánh quỵ Iran về kinh tế, Tehran đã trụ vững qua nhiều thập niên chịu các lệnh trừng phạt quốc tế. Giới chuyên gia vẫn hoài nghi về khả năng Mỹ có thể tiếp tục gia tăng sức ép đến mức nào.

Theo các nhà phân tích, kế hoạch cô lập Iran của Mỹ sẽ cần đến sự hợp tác từ Trung Quốc, điều khó có khả năng xảy ra. Bắc Kinh đã bảo vệ quan hệ hợp tác với Iran và cam kết bảo vệ lợi ích của mình. Trung Quốc vẫn có thể mua dầu thô Iran-nguồn thu quan trọng của Tehran-qua các tuyến đường bộ không phụ thuộc vào eo biển Hormuz.

Trước câu hỏi liệu Washington có trừng phạt các ngân hàng Trung Quốc làm ăn với Iran hay không, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent tuyên bố “không ai nằm ngoài tầm với của các biện pháp trừng phạt Mỹ”. Phát biểu được đưa ra trước chuyến thăm dự kiến của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tới thủ đô Washington vào tháng 9.

Có thể bạn quan tâm

Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif ký Biên bản ghi nhớ (MoU) với tư cách là người trung gian hòa giải trong thỏa thuận hòa bình giữa Mỹ và Iran, tại Islamabad, Pakistan. (Văn phòng Thủ tướng Pakistan/Ảnh cung cấp qua Tân Hoa Xã)

Thúc đẩy giải quyết xung đột Mỹ-Iran

Trong bối cảnh tình hình giao tranh đã hạ nhiệt, nhưng bất đồng giữa các bên vẫn chưa được giải quyết, nỗ lực ngoại giao nhằm chấm dứt xung đột Mỹ-Iran tiếp tục được thúc đẩy qua nhiều kênh.

Khói bốc lên sau một cuộc không kích của Israel. (Ảnh: THX/TTXVN)

Syria và Israel đàm phán, khôi phục đối thoại

Hãng thông tấn nhà nước Syria SANA dẫn nguồn tin ngoại giao cho biết, các phái đoàn cấp cao của Syria và Israel đã có cuộc đàm phán tại Jordan hôm 23/8, với vai trò trung gian của Mỹ, thảo luận việc giảm leo thang căng thẳng và nỗ lực khôi phục đối thoại hướng tới một thỏa thuận an ninh.

Hiện trường vụ oanh kích của Israel nhằm vào cây cầu bắc qua sông Litani ở Qasmiyeh miền nam Liban. (Ảnh: THX/TTXVN)

Israel tấn công mục tiêu của Hezbollah ở Liban

Hãng thông tấn quốc gia Liban (NNA) đưa tin, ít nhất 11 người thiệt mạng trong các cuộc tấn công của Israel ở miền nam Liban cuối tuần qua. Đây là đợt xung đột leo thang nghiêm trọng nhất kể từ khi hai nước đạt thỏa thuận khung về hòa bình, do Mỹ làm trung gian, hồi tháng 6 vừa qua.

Một chiếc xe bị hư hại sau cuộc không kích tại Yemen. (Ảnh: Tân Hoa xã)

Chính phủ Yemen tuyên bố đáp trả Houthi

Chính phủ Yemen được quốc tế công nhận tuyên bố sẽ đáp trả các cuộc tấn công liên tục của lực lượng Houthi, trong bối cảnh làn sóng tấn công bằng tên lửa và thiết bị bay không người lái gia tăng nhằm vào các khu vực ở Yemen do Chính phủ kiểm soát, làm tăng nguy cơ xảy ra giao tranh quy mô lớn.

Eo biển Hormuz. Ảnh: THX/TTXVN

Ủy ban Quốc hội Iran thông qua khung dự luật về an ninh Eo biển Hormuz

Ủy ban An ninh quốc gia và Chính sách đối ngoại thuộc Quốc hội Iran đã thông qua các nội dung khái quát của dự luật về quản lý Eo biển Hormuz và Vịnh Péc-xích, trong đó đề xuất giao cho chính phủ phối hợp các lực lượng vũ trang bảo đảm an ninh hàng hải, an toàn hàng hải và bảo vệ môi trường tại khu vực chiến lược này.