Học bằng di sản ở di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám

NDĐT – Học bằng những hiện vật, những tài liệu chứng thực các sự kiện lịch sử, đó là hướng giáo dục mới mà Trung tâm hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu – Quốc Tử Giám đang áp dụng tại Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội).

Hoạt cảnh của các em học sinh trường Tiểu học Phan Chu Trinh dàn dựng sau khi tham quan, học tập tại Văn Miếu.
Hoạt cảnh của các em học sinh trường Tiểu học Phan Chu Trinh dàn dựng sau khi tham quan, học tập tại Văn Miếu.

“Khu trải nghiệm cùng di sản” vừa ra mắt mới đây tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám (Hà Nội) đánh dấu mốc đầu tiên cho một bước thay đổi đặc biệt trong hoạt động giáo dục của Văn Miếu.

Đổi mới hoạt động giáo dục di sản

UNESCO đã khuyến nghị “Các cơ quan di sản văn hóa phải trở thành nơi cung cấp các cơ hội học tập suốt đời cho công chúng, đặc biệt là thế hệ trẻ, tập trung vào ba trụ cột chính: kiến thức, kỹ năng và năng lực. Các chương trình giáo dục di sản văn hóa tạo ra các kênh kết nối giá trị, ý nghĩa và nội dung của di sản văn hóa với công chúng, thu hút sự quan tâm của họ”.

Thực hiện những khuyến nghị đó, với mục tiêu giúp cộng đồng hiểu hơn về những giá trị lịch sử của di tích, từ năm 2016, Trung tâm hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám đã triển khai xây dựng chương trình “Giáo dục di sản theo phương pháp mới”. Chương trình gồm ba giai đoạn: Trước - Trong và Sau tham quan, chú trọng phát huy tính chủ động, sáng tạo và phát triển những kỹ năng làm việc nhóm của học sinh nhằm tạo ra các kênh kết nối giá trị, ý nghĩa và nội dung của khu di tích với các em. Đến nay, Chương trình đã xây dựng được gần 20 chủ đề giáo dục theo lứa tuổi, cấp học, tích hợp với kiến thức trên lớp như: Mãnh hổ hạ sơn, Lớp học xưa, Khám phá kiến trúc cổ, Đánh giá môi trường di tích, Vinh quy bái tổ, Khám phá bia Tiến sĩ, Sách và mộc bản, Ơ kìa con nghê…. Mỗi chủ đề là một bài học về di sản sinh động và mang nhiều ý nghĩa.

Trung tâm hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám đã kết hợp với các trường Tiểu học và Trung học cơ sở ở Hà Nội như trường THCS Phan Chu Trinh, Trường THCS Ngô Gia Tự, trường THCS Nghĩa Tân... để phối hợp gắn kết Chương trình này với việc học tập ở các trường bảo đảm sự tích hợp một cách nhuần nhuyễn những kiến thức trên lớp với những hiểu biết mới mà học sinh thu được qua trải nghiệm trên di sản.

Trải nghiệm cùng di sản

Khu trải nghiệm di sản đặt tại nhà Hữu Vu trong khu điện Đại Thành thuộc di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám là nơi các em học sinh thực hiện bước “Sau tham quan”, là bước thứ ba của chương trình “Giáo dục di sản theo phương pháp mới”: Không gian này được đầu tư nhiều trang thiết bị phù hợp cho các hoạt động giáo dục hiện đại: máy tính, máy chiếu, ipad… Tại đây, các em học sinh được tham gia các hoạt động thú vị: khắc hoa văn trên giấy dó, tìm hiểu về lịch sử văn hoá qua các thước phim tư liệu hoặc tham gia các trò chơi dân gian hấp dẫn. Tại phòng trải nghiệm còn trưng bày các sản phẩm thủ công do chính các em học sinh sáng tạo ra sau khi tham quan di tích: những con thú bằng đất, những hoa văn trang trí trên bia đá được khắc hoạ trên cốc, dĩa hay những bức tranh sinh động đầy màu sắc.... Đây là không gian văn hóa trải nghiệm mới lạ và độc đáo cho khách tham quan nói chung và các em học sinh nói riêng.

Sản phẩm của các em học sinh lớp 9 trường THCS Ngô Gia Tự.

PGS Nguyễn Văn Huy, chuyên gia hàng đầu về Bảo tàng, sau khi tham quan Khu trải nghiệm đã đánh giá: “Phòng trải nghiệm di sản tại trung tâm Văn Miếu - Quốc Tử Giám là một trong những phòng trải nghiệm đi tiên phong trong các di tích trên cả nước. Đây là một bước tiến, thực hiện chức năng giáo dục trong di tích theo một cách tiếp cận độc đáo và đặc biệt, khu trải nghiệm này có ý nghĩa lớn, góp phần tăng cường giáo dục di sản, giúp cho thể hệ trẻ thêm yêu quý di sản và hiểu biết những giá trị vật chật và tinh thần của Văn Miếu - Quốc Tử Giám”.

TS Lê Xuân Kiêu, Giám đốc Trung tâm cho biết: “Đây là những bước đi đầu tiên của Văn Miếu - Quốc Tử Giám gắn di sản với phát triển du lịch bền vững, làm cho di sản mang hơi thở cuộc sống đương đại và trở thành một trung tâm sáng tạo văn hóa”.

Có thể bạn quan tâm

Nhà thơ Định Hải.

Một đời tận hiến cho trẻ thơ

Ngày 30/8/2026, nhà thơ Định Hải (trong ảnh) trút hơi thở cuối cùng ở tuổi 90, khép lại một đời cầm bút trọn vẹn dành cho thiếu nhi. Nhắc tới nhà thơ Định Hải, nhiều người lập tức nhớ ngay tới tác phẩm “Bài ca trái đất”, sau này được nhạc sĩ Trương Quang Lục phổ nhạc thành ca khúc “Trái đất này là của chúng mình”. 

Các nghệ sĩ trong chương trình Gala Chuông vàng vọng cổ tối 30/8. Từ cuộc thi này, nhiều giọng ca triển vọng đã thành danh trên sân khấu cải lương thành phố. (Ảnh: Linh Bảo)

Đưa nghệ thuật cải lương đến với khán giả trẻ

Tiếp tục đổi mới công tác lý luận, phê bình văn học, nghệ thuật, Hội đồng Lý luận, phê bình Văn học, Nghệ thuật-Ban Tuyên giáo Thành ủy Thành phố Hồ Chí Minh phối hợp Đài Phát thanh và Truyền hình Thành phố (Hãng phim TFS) sẽ tổ chức chương trình Nghệ thuật Cải lương-Ký ức lịch sử và Mã hóa văn hóa dân tộc vào ngày 4/9.

Chương trình nghệ thuật đặc biệt chào mừng kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công và Quốc khánh 2/9. (Ảnh: CTV).

Tổng kết Lễ hội Sầu riêng Đắk Lắk năm 2026 và chương trình nghệ thuật đặc biệt chào mừng Quốc khánh 2/9

Tối 2/9, tại Quảng trường Phú Yên, phường Tuy Hòa, Ủy ban nhân dân tỉnh Đắk Lắk tổ chức tổng kết Lễ hội Sầu riêng Đắk Lắk năm 2026 và chương trình nghệ thuật đặc biệt chào mừng kỷ niệm 81 năm Cách mạng Tháng Tám thành công (19/8/1945-19/8/2026); Quốc khánh nước cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2/9/1945-2/9/2026).

Tái hiện lễ cơm mới của đồng bào dân tộc Thái, tỉnh Sơn La. (Ảnh: BTC)

“4 góc nhà, 3 góc bếp”: Tình làng nghĩa xóm trong lễ mừng cơm mới của đồng bào Thái, tỉnh Sơn La

Sáng 2/9, tại Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đoài Phương, Hà Nội), đồng bào dân tộc Thái, tỉnh Sơn La tái hiện lễ cơm mới thu hút nhân dân và du khách tham gia và trải nghiệm. Đây là hoạt động trong chuỗi sự kiện “Chợ phiên vùng cao-Cao nguyên mở hội” diễn ra từ ngày 29/8-2/9.

Hoạt động trình diễn khinh khí cầu tại Quảng trường Hùng Vương (phường Bạc Liêu, tỉnh Cà Mau) trong khuôn khổ Lễ hội Khinh khí cầu và Ngày hội Văn hóa di sản năm 2026. (Ảnh: HỮU TÙNG)

Cà Mau bừng sáng miền di sản và khát vọng vươn cao cùng đất nước

Vùng sông nước Cà Mau bừng lên sức sống mới trong không khí hân hoan của những ngày mùa Thu lịch sử. Lần đầu tiên, bầu trời Cà Mau rực rỡ bởi những dải màu kỳ diệu từ Lễ hội Khinh khí cầu và Ngày hội Văn hóa di sản năm 2026, diễn ra từ ngày 27/8 đến ngày 2/9 với chủ đề “Hội tụ bản sắc văn hóa nơi địa đầu cực nam Tổ quốc”.

Phụ nữ dân tộc Bố Y tại xã Mường Khương, tỉnh Lào Cai. (Ảnh: VŨ LINH)

[Ảnh] Nét đẹp trang phục truyền thống của phụ nữ Bố Y

Thuộc nhóm các dân tộc rất ít người tại Việt Nam, người Bố Y (còn gọi là Tu Dí) cư trú tại xã Mường Khương, tỉnh Lào Cai vẫn gìn giữ nhiều giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp. Trang phục của phụ nữ Bố Y lưu giữ những dấu ấn riêng về phong tục, tập quán và quan niệm thẩm mỹ của cộng đồng.

Những công trình mang dấu ấn "Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh" trong lòng Thủ đô Hà Nội

Những công trình mang dấu ấn "Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh" trong lòng Thủ đô Hà Nội

Tháng 12/1946, trong những ngày tháng sục sôi khí thế "Quyết tử để Tổ quốc quyết sinh", rất nhiều người con của Hà Nội đã anh dũng hy sinh. Ở nơi hồn thiêng sông núi ấy, hiện có 3 tượng đài tưởng nhớ những người con của Thủ đô đã ngã xuống trong 60 ngày đêm, mỗi cụm đều mang nhiều ý nghĩa cả về lịch sử, văn hóa và kiến trúc.

Tái hiện lễ cưới truyền thống của người Dao Đỏ tại Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam.

Tái hiện lễ cưới truyền thống của người Dao Đỏ tại Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam

Ngày 1/9, trong không khí vui tươi chào mừng Quốc khánh 2/9, Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đoài Phương, Hà Nội) phối hợp Trung tâm Văn hóa và Thông tin du lịch tỉnh Cao Bằng tổ chức tái hiện lễ cưới truyền thống của người Dao (nhánh Dao Đỏ), thu hút đông đảo du khách tham quan, tìm hiểu. 

[Ảnh] Nhà tù Hỏa Lò đông nghịt du khách trước ngày Quốc khánh 2/9

[Ảnh] Nhà tù Hỏa Lò đông nghịt du khách trước ngày Quốc khánh 2/9

Ngày 1/9, trước thềm Quốc khánh 2/9, Di tích lịch sử Nhà tù Hỏa Lò đón lượng khách tăng gấp 3 ngày thường. Dòng người ken đặc từ khu vực chờ bên ngoài đến các không gian tham quan bên trong, cho thấy sức hút đặc biệt của điểm đến lịch sử này, đồng thời đặt ra bài toán về tổ chức, điều tiết lượng khách trong những dịp cao điểm.

Nhạc sĩ Phú Quang thể hiện sáng tác của ông trong một chương trình nghệ thuật. (Ảnh: Gia đình cung cấp)

Đạo diễn Phạm Hoàng Nam: Mở cửa “căn phòng” ký ức Phú Quang

Đạo diễn Phạm Hoàng Nam có hơn 30 năm gắn bó với những ký ức đặc biệt về nhạc sĩ Phú Quang, từ cuộc gặp đầu tiên tại Thành phố Hồ Chí Minh, những cuộc trò chuyện âm nhạc và sáng tạo, đến những lần cùng nhau ấp ủ các dự án nghệ thuật. Hơn 30 năm sau, những ký ức ấy trở lại theo một cách đặc biệt.