Theo y học cổ truyền, tác nhân gây bệnh viêm đường hô hấp cấp xâm nhập vào cơ thể qua đường hô hấp trên, giai đoạn đầu tập trung chủ yếu ở vùng mũi họng. Vì vậy, việc sử dụng một số phương pháp y học cổ truyền kết hợp các phương pháp phòng bệnh khác sẽ hạn chế lây nhiễm và phòng ngừa bệnh.
Để phòng bệnh bằng y học cổ truyền, có thể sử dụng dung dịch nguồn gốc từ dược liệu có tác dụng tuyên phế lợi họng, thuốc cổ truyền để súc họng, xịt mũi họng, xông mũi họng nhằm làm sạch đường hô hấp trên. Hoặc lựa chọn một số dược liệu, thuốc cổ truyền nhằm bồi bổ chính khí, nâng cao thể trạng như hoài sơn, trần bì, hoàng kỳ, bạch linh, bạch biển đậu, đảng sâm, thái tử sâm, ý dĩ nhân, cam thảo…
Bộ Y tế yêu cầu căn cứ vào nguồn lực cùng tình hình thực tiễn tại địa phương, đơn vị để chủ động ứng dụng y dược cổ truyền trong phòng, chống dịch. Cùng với đó, kết hợp y dược cổ truyền với y dược hiện đại trong phòng và điều trị Covid-19. Trường hợp kết hợp y học hiện đại, cần tham khảo “Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bằng y học hiện đại” của Bộ Y tế, đồng thời có kế hoạch điều trị, theo dõi và dự phòng hợp lý.
Theo đó, khi không dùng thuốc điều trị, người dân có thể tập thở bụng theo nhịp điệu êm, nhẹ, đều, chậm, sâu, dài. Thở ngực theo nhịp điệu êm, nhẹ, đều, chậm, sâu, dài và hít vào ngực nở, bụng lép, thở ra ngực lép, bụng hơi phồng. Ngoài ra, có thể tự xoa bóp toàn thân (tập 10 - 15 phút, ba lần/ngày vào sáng, chiều, tối). Áp dụng thêm bài tập ngồi xếp bằng hình hoa sen, lưng thẳng, mặt nhìn thẳng, sau đó xát nóng hai lòng bàn tay và dùng hai tay xoa bóp cho cơ thể, làm từ trên xuống dưới theo hướng dẫn.
Trong trường hợp đang dùng thuốc, người dân có thể dùng các nguyên liệu cây lá tự nhiên như sả, chanh, bạc hà, húng quế, gừng, tỏi, lá bưởi, kinh giới, tía tô, tràm gió… để xông phòng ở, nơi làm việc ngày hai lần.
Theo hướng dẫn, có thể đun xông một loại dược liệu hoặc phối hợp nhiều loại dược liệu, mỗi loại từ 200 - 400 g, tùy theo diện tích phòng. Cho dược liệu vào nồi, đổ nước ngập, đậy nắp, đun sôi lăn tăn, mở nắp để hơi nước bão hòa tinh dầu khuếch tán ra không gian phòng, tiếp tục đun sôi nhỏ thêm 30 phút rồi đóng cửa phòng khoảng 20 phút.
Nếu không đun thì có thể sử dụng tinh dầu hoặc hương, sả, chanh, bạc hà, hương nhu, bưởi, tràm, quế... đã được cơ quan có thẩm quyền cấp phép lưu hành để phun, xịt phòng hai lần/ngày. Theo đó, tùy theo diện tích phòng (10 - 40 m2) lấy lượng tinh dầu phù hợp (2 - 4 ml), hòa tan tinh dầu với dung dịch ethanol 75%, lắc đều, cho vào bình xịt phun sương, xịt quanh phòng rồi đóng cửa phòng khoảng 20 phút.
Bộ Y tế lưu ý không được phun xịt tinh dầu trực tiếp vào người. Không xông tinh dầu trong phòng ngủ có trẻ em dưới 30 tháng tuổi, trẻ em có tiền sử co giật do sốt cao, động kinh, người bị dị ứng với tinh dầu. Hướng dẫn này cũng không áp dụng đối với trẻ em. Riêng đối với phụ nữ mang thai, trong quá trình điều trị cần chú ý tới những thay đổi sinh lý khi mang thai. Ngoài ra, những người có bệnh lý nền cần tuân theo tư vấn và chỉ định của thầy thuốc.
