Đặc biệt, các hoạt động văn hóa tập thể của bà con Khmer thường được tổ chức tại các chùa, như Tết Chôl Chnăm Thmây, lễ Sen Đôn-ta, lễ Ok Om Bok và nghệ thuật nhạc ngũ âm, múa Rô-băm truyền thống…
Theo số liệu thống kê chưa đầy đủ, tại tỉnh Cà Mau hiện có khoảng hơn 115.000 người Khmer, với hơn 26.000 hộ. Thực hiện chính sách của Đảng và Nhà nước, nhiều năm qua, các cấp ủy Đảng, chính quyền tỉnh Cà Mau và Bạc Liêu cũ (nay hợp nhất thành tỉnh Cà Mau) luôn quan tâm đời sống văn hóa của đồng bào Khmer, với những việc làm cụ thể, thiết thực, đáp ứng yêu cầu và nguyện vọng chính đáng của đồng bào. Đáng chú ý, mới đây, Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau đã ban hành kế hoạch triển khai thực hiện Đề án: "Bảo tồn và phát huy các giá trị truyền thống, bản sắc văn hóa tốt đẹp của các dân tộc thiểu số gắn với du lịch và phát triển kinh tế trong kỷ nguyên mới" trên địa bàn tỉnh.
Theo đồng chí Ngô Vũ Thăng, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau, tỉnh đã đề ra các nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm như trình Hội đồng nhân dân tỉnh ban hành Nghị quyết quy định chính sách hỗ trợ, tôn vinh nghệ nhân, người có uy tín, lực lượng kế cận; ban hành cơ chế hướng dẫn Ủy ban nhân dân cấp xã phối hợp với doanh nghiệp, hợp tác xã đầu tư phát triển du lịch cộng đồng...
Đứng trước yêu cầu phát triển trong kỷ nguyên mới, tỉnh Cà Mau tập trung đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số; xây dựng cơ sở dữ liệu số hóa thống nhất, tích hợp với dữ liệu quốc gia về di sản văn hóa; phát triển các bản đồ số văn hóa, bảo tàng số và hệ thống truyền thông đa phương tiện phục vụ khách du lịch.
Theo đó, công tác phát triển nguồn nhân lực được đặt làm trọng tâm, giai đoạn 2026- 2030, phấn đấu 100% số công chức làm công tác văn hóa cấp xã vùng dân tộc thiểu số được bồi dưỡng kỹ năng quản lý, bảo tồn và phát triển du lịch cộng đồng; tối thiểu 50% số nghệ nhân, chủ thể văn hóa được tập huấn kỹ năng số.
"Tỉnh đang tiến hành rà soát, kiểm kê tổng thể, lập hồ sơ khoa học đề nghị ghi danh các di sản văn hóa phi vật thể; duy trì các lễ, Tết, hội như: Tết Chôl Chnăm Thmây, lễ Ok Om Bok, lễ Sen Đôn-ta... Đồng thời, xây dựng chuyên mục đa ngữ (tiếng Việt-tiếng Khmer) trên báo chí, truyền hình; đổi mới Ngày hội Văn hóa, Thể thao và Du lịch các dân tộc thiểu số tỉnh Cà Mau. Cùng với đó, tỉnh phân bổ ngân sách trực tiếp từ cấp tỉnh về cấp xã, lồng ghép nguồn vốn các chương trình mục tiêu quốc gia (phát triển kinh tế-xã hội vùng dân tộc thiểu số và miền núi, xây dựng nông thôn mới) và huy động xã hội hóa hợp pháp từ doanh nghiệp, cộng đồng…", đồng chí Ngô Vũ Thăng khẳng định.
Các xã như Hưng Hội, Vĩnh Hậu, Vĩnh Mỹ, Hòa Bình, Hồng Dân và các phường như Vĩnh Trạch, Hiệp Thành (thuộc khu vực tỉnh Bạc Liêu cũ) có đông bà con Khmer sinh sống, nhất là xã Hưng Hội có gần 30% số dân là đồng bào Khmer, các ấp như Cái Giá, Sóc Đồn, Đai Tà Ni có đến hơn 65% số dân là người Khmer.
Tâm điểm văn hóa-tâm linh với các ngôi chùa Khmer lớn như chùa Ghositaram (chùa Đầu-ngôi chùa Khmer có chánh điện rực rỡ và quy mô bậc nhất vùng Đồng bằng sông Cửu Long), chùa Soryaram (chùa Giữa) và chùa Buppharam (chùa Chót). Sóc Đồn là ấp thuần Khmer với tỷ lệ đồng bào chiếm đa số, là nơi tập trung các hoạt động sinh hoạt cộng đồng và lưu giữ nghệ thuật truyền thống của người Khmer…
Bí thư Đảng ủy xã Hưng Hội Từ Minh Phúc cho biết: Nhiều năm qua, các cấp ủy Đảng, chính quyền tỉnh và xã luôn đặc biệt quan tâm đồng bào Khmer thể hiện qua nhiều việc làm cụ thể, thiết thực như: Ưu tiên đầu tư các nguồn vốn phục vụ phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào Khmer; làm đường giao thông, trường học, trạm y tế; đầu tư vốn, giống cây trồng, tập huấn, hướng dẫn kỹ thuật, kinh nghiệm cho người dân. Xã luôn quan tâm đời sống văn hóa đồng bào Khmer, nhằm phát huy và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc và xây dựng đời sống văn hóa mới ở khu dân cư…
Hòa thượng Tăng Sa Vông, trụ trì chùa Khmer ở ấp Cái Giá, xã Hưng Hội (Cà Mau), cho biết: Người Khmer có một kho tàng nhạc cụ phong phú và đặc sắc. Tại các chùa của đồng bào Khmer ở xã Hưng Hội, mỗi chùa đều có ít nhất từ một đến hai dàn nhạc ngũ âm. Nhạc cụ ngũ âm là dàn nhạc truyền thống tiêu biểu của người Khmer Nam Bộ, có âm lượng lớn, thường được dùng trong nghi lễ quan trọng tại các chùa Khmer và trong lễ hội cổ truyền. Nhạc cụ ngũ âm được thiết kế đẹp và tinh xảo, mỗi nhạc khí được định âm một cách chính xác, bảo đảm các yếu tố hòa âm cho cả dàn nhạc…
"Theo phong tục truyền thống lâu đời của đồng bào Khmer, các hoạt động văn hóa, các lễ hội, Tết cổ truyền… thường được tổ chức chu đáo, đông vui tại các chùa của đồng bào. Vì vậy, chúng tôi mong các cấp ủy đảng, chính quyền tỉnh tiếp tục quan tâm hơn nữa đến đời sống văn hóa của đồng bào, giúp bà con phấn khởi, hăng hái lao động sản xuất, đoàn kết các dân tộc, góp phần xây dựng quê hương giàu đẹp…", ông Lý Khol, 70 tuổi, đảng viên dân tộc Khmer, cán bộ hưu trí tại xã Hòa Bình (Cà Mau) chia sẻ.
