Đại học Quốc gia Hà Nội phải trở thành trụ cột học thuật, trung tâm kết nối tri thức với phát triển

Dự buổi lễ có đồng chí nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính; các đồng chí Ủy viên Bộ Chính trị: Trịnh Văn Quyết, Bí thư Trung ương Đảng Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương; Nguyễn Thanh Nghị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Chính sách, chiến lược Trung ương; Trần Đức Thắng, Bí thư Thành ủy Hà Nội; Ủy viên Trung ương Đảng: Lê Tiến Châu, Phó Thủ tướng Chính phủ; Nguyễn Thị Thanh, Phó Chủ tịch Quốc hội.

Cùng dự có các đồng chí Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Ủy viên Trung ương Đảng; lãnh đạo, nguyên lãnh đạo các ban, bộ, ngành Trung ương và địa phương; đại diện lãnh đạo các học viện, đại học, viện nghiên cứu; các vị khách quốc tế; các thế hệ giáo sư, nhà giáo, nhà nghiên cứu, cán bộ, sinh viên, học viên và người lao động của Đại học Quốc gia Hà Nội.

Khởi nguồn từ Đại học Đông Dương được thành lập ngày 16/5/1906-thiết chế đại học hiện đại đầu tiên ở Việt Nam, một trong những mô hình đại học hiện đại sớm ở khu vực Đông Nam Á, Đại học Quốc gia Hà Nội hôm nay là sự kế thừa liên tục, có chọn lọc và phát triển ở tầm cao mới các giá trị học thuật, tinh thần khai phóng, truyền thống đào tạo tinh hoa của Đại học Đông Dương, Đại học Quốc gia Việt Nam, Trường đại học Tổng hợp Hà Nội và các cơ sở đào tạo tiền thân.

Từ những ngày đầu, Đại học Đông Dương đã mang đặc trưng của một đại học đa ngành, đa lĩnh vực, đặt nền móng cho các lĩnh vực học thuật hiện đại như y học, dược học, luật học, khoa học cơ bản, mỹ thuật, văn chương, thương mại, nông lâm, thú y. 120 năm qua, mái trường này là nơi trưởng thành hoặc gắn bó của nhiều trí thức, nhà khoa học, nhà văn hóa, nhà lãnh đạo xuất sắc của đất nước.

Ôn lại truyền thống, đồng chí Bùi Thế Duy, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội bày tỏ, lễ kỷ niệm là dịp để Đại học Quốc gia Hà Nội nhìn lại một dòng chảy tri thức xuyên thế kỷ, hành trình tự khẳng định của trí tuệ Việt Nam trong sự giao thoa văn minh toàn cầu.

Từ Đại học Đông Dương, Đại học Quốc gia Việt Nam, Trường đại học Tổng hợp Hà Nội đến Đại học Quốc gia Hà Nội ngày nay là quá trình kế thừa liên tục các giá trị “Khoa học-Nhân văn-Khai phóng”, tinh thần “Dân tộc-Khoa học-Cách mạng” và khát vọng phụng sự Tổ quốc, phụng sự nhân dân.

Giám đốc Đại học Quốc gia Hà Nội khẳng định, Đại học Đông Dương ngay từ khi thành lập đã mang đặc trưng của một đại học đa ngành, đa lĩnh vực, kết hợp giữa đào tạo và nghiên cứu, giữa khoa học cơ bản và nghiên cứu ứng dụng. Mô hình đó luôn được kế thừa và phát triển ở tầm cao mới.

Trên nền tảng những thành tựu đã tích lũy, Đại học Quốc gia Hà Nội xác định mục tiêu chiến lược là trở thành đại học tinh hoa hàng đầu châu Á, phấn đấu đến năm 2030 nằm trong nhóm 100 đại học hàng đầu châu Á, đến năm 2035 thuộc nhóm 300 đại học hàng đầu thế giới; khẳng định vị trí một trung tâm đào tạo nhân tài, nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và đổi mới sáng tạo có năng lực dẫn dắt sự phát triển của đất nước trong kỷ nguyên mới.

Phát biểu tại lễ kỷ niệm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, Đại học Quốc gia Hà Nội đã trở thành một biểu tượng của trí tuệ Việt Nam, nơi hội tụ khát vọng học thuật, hun đúc nhân tài, đóng góp quan trọng vào sự nghiệp xây dựng và phát triển đất nước.

Ghi nhận Đại Quốc gia Hà Nội đã nỗ lực rất lớn, đạt nhiều thành tựu quan trọng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, trong kỷ nguyên mà vận mệnh quốc gia ngày càng được quyết định bởi tri thức, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chất lượng con người, Đại học Quốc gia Hà Nội phải luôn tự soi mình trong trách nhiệm quốc gia và trong khát vọng vươn lên của dân tộc; phải vươn lên mạnh mẽ hơn nữa, trở thành trụ cột học thuật hàng đầu, trung tâm sáng tạo lớn, lực lượng tiên phong của giáo dục đại học Việt Nam, đồng thời là một gương mặt tiêu biểu, có uy tín của trí tuệ Việt Nam trên trường quốc tế.

Đồng ý với mục tiêu mà Đại học Quốc gia Hà Nội đặt ra, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước đề nghị một số ngành mũi nhọn sẽ đứng vào nhóm 100 toàn cầu. Để hiện thực hóa các mục tiêu, nhà trường phải vận hành theo mô hình đại học đổi mới sáng tạo, có năng lực dẫn dắt quốc gia; có triết lý giáo dục hiện đại, quản trị tiên tiến và môi trường học thuật khai phóng; khẩn trương hoàn thiện Khu đô thị đại học Hòa Lạc theo hướng xanh, thông minh, hiện đại, kết nối hữu cơ với Khu Công nghệ cao Hòa Lạc, hình thành hệ sinh thái đào tạo, nghiên cứu, công nghệ và đổi mới sáng tạo hàng đầu cả nước.

Nhà trường cần có lộ trình cụ thể, phân giao mục tiêu, nhiệm vụ cho từng thành viên, từng đơn vị, nhóm nghiên cứu, định hướng quản lý theo kết quả. Đầu tư cho Đại học Quốc gia Hà Nội phải được coi là đầu tư chiến lược cho tương lai quốc gia, với cơ chế tài chính đặc thù, nguồn lực đủ mạnh và chính sách vượt trội để xây dựng hạ tầng khoa học hiện đại, thu hút và trọng dụng nhân tài trong nước, quốc tế.

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, Đại học Quốc gia Hà Nội phải là nơi dám đi trước, dám thử nghiệm và mở đường cho những mô hình mới về giáo dục, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; phải đi tiên phong trong thực hiện các nghị quyết chiến lược của Đảng; tập trung giải quyết những bài toán lớn của quốc gia, nhất là công nghệ chiến lược, công nghệ lõi, công nghệ nguồn và các sản phẩm công nghệ mang thương hiệu Việt Nam.

Qua đó cung cấp cơ sở thực tiễn để Đảng, Nhà nước tiếp tục hoàn thiện các chính sách phát triển trong kỷ nguyên mới. Nhà trường cần trở thành nơi hội tụ trí tuệ quốc gia (các nhà khoa học lớn, chuyên gia công nghệ đầu ngành, doanh nhân công nghệ, những sinh viên ưu tú,…) để nghiên cứu, làm chủ và phát triển các công nghệ nền tảng như trí tuệ nhân tạo, bán dẫn, công nghệ sinh học, vật liệu mới, năng lượng mới, dữ liệu lớn, công nghệ xanh và bền vững.

Đại học Quốc gia Hà Nội phải trở thành trung tâm kết nối tri thức với phát triển, gắn chặt hơn nữa nhà trường với Nhà nước, doanh nghiệp, địa phương và xã hội; chủ động hình thành các chương trình nghiên cứu, tư vấn chính sách và đổi mới sáng tạo theo đơn đặt hàng lớn của quốc gia; tăng cường hợp tác với các bộ, ngành, Thủ đô Hà Nội, các địa phương, doanh nghiệp công nghệ, viện nghiên cứu và mạng lưới chuyên gia quốc tế.

Với truyền thống lâu đời và vị thế đại học hàng đầu của đất nước, Đại học Quốc gia Hà Nội còn phải trở thành một địa chỉ tiêu biểu của ngoại giao học thuật Việt Nam. Mỗi cán bộ, giảng viên, học sinh, sinh viên cần ý thức sâu sắc rằng mình đang góp phần đại diện cho trí tuệ, văn hóa và phẩm giá Việt Nam trong mọi hoạt động học thuật, đối ngoại và giao lưu quốc tế.

Để thực hiện thành công các nhiệm vụ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước yêu cầu Đại học Quốc gia Hà Nội phải tổ chức tốt việc giáo dục chính trị-tư tưởng sâu rộng trong toàn thể cán bộ và sinh viên về truyền thống đáng tự hào, về vai trò, trách nhiệm và sứ mệnh của người trí thức trong kỷ nguyên phát triển mới của đất nước. Nhà trường phải chủ động phối hợp các cơ quan chức năng nghiên cứu, đề xuất Bộ Chính trị, Chính phủ những cơ chế, chính sách phát triển đột phá cho Đại học Quốc gia Hà Nội nói riêng và giáo dục đại học Việt Nam nói chung.

Trong đó, đặc biệt chú trọng tháo gỡ các điểm nghẽn về thể chế, quản trị, tài chính, nhân lực, tự chủ đại học, tự do học thuật, đầu tư cho khoa học cơ bản và công nghệ chiến lược để giúp Đại học Quốc gia Hà Nội phát triển xứng tầm, đồng thời tạo động lực đổi mới mạnh mẽ hệ thống giáo dục đại học Việt Nam.

Nhân dịp này, thay mặt lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã tặng Huân chương Lao động hạng Nhất cho Đại học Quốc gia Hà Nội, ghi nhận những đóng góp xuất sắc trong sự nghiệp đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, bồi dưỡng nhân tài, nghiên cứu khoa học, chuyển giao tri thức, đổi mới sáng tạo và phụng sự đất nước.