Cuộc bầu cử có quy mô cử tri lớn nhất và tỷ lệ tham gia cao nhất

Sáng 6/4, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI, Hội đồng bầu cử quốc gia trình bày báo cáo tổng kết cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031; báo cáo kết quả xác nhận tư cách đại biểu Quốc hội khóa XVI.

Cuộc bầu cử có quy mô lớn nhất từ trước đến nay

Thay mặt Hội đồng bầu cử quốc gia, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh, Phó Chủ tịch Thường trực Hội đồng trình bày báo cáo nêu rõ: Cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 được tổ chức ngay sau thành công của Đại hội XIV của Đảng, là sự kiện chính trị quan trọng, thu hút sự quan tâm rộng rãi của nhân dân và bạn bè quốc tế.

Đây là cuộc bầu cử có quy mô lớn nhất từ trước đến nay với hơn 76 triệu cử tri tham gia tại 72 nghìn khu vực bỏ phiếu. Công tác tổ chức được triển khai hiệu quả trên mọi địa bàn, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện của Đảng, sự điều hành thống nhất của Quốc hội, Hội đồng bầu cử quốc gia, Chính phủ và sự phối hợp chặt chẽ của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cùng toàn hệ thống chính trị.

Dưới sự lãnh đạo sâu sát của Bộ Chính trị, Ban Bí thư, trực tiếp là Tổng Bí thư; sự chỉ đạo quyết liệt của Quốc hội, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Hội đồng bầu cử quốc gia, Chính phủ và Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam; cùng sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 đã thành công rất tốt đẹp, đạt nhiều kết quả toàn diện. Cụ thể:

Cử tri cả nước đã bầu đủ 500 đại biểu Quốc hội, 2.552 đại biểu Hội đồng nhân dân cấp tỉnh và 72.440 đại biểu Hội đồng nhân dân cấp xã, cho thấy công tác nhân sự được chuẩn bị kỹ lưỡng, bảo đảm tiêu chuẩn, chất lượng; cơ cấu đại biểu tiếp tục được hoàn thiện theo hướng tăng đại biểu chuyên trách, nâng cao trình độ và tính đại diện.

Cuộc bầu cử thực sự trở thành đợt sinh hoạt chính trị sâu rộng, với quy mô cử tri lớn nhất và tỷ lệ tham gia 99,70% - cao nhất qua các nhiệm kỳ, thể hiện rõ ý thức chính trị, trách nhiệm công dân và niềm tin của nhân dân, sự đồng thuận cao trong xã hội.

Các nguyên tắc dân chủ, công khai, minh bạch được bảo đảm xuyên suốt trong toàn bộ quy trình, từ hiệp thương, giới thiệu người ứng cử đến tổ chức bỏ phiếu, kiểm phiếu.

Công tác lãnh đạo, chỉ đạo, chuẩn bị và tổ chức bầu cử được thực hiện bài bản, kỹ lưỡng, trách nhiệm, đúng pháp luật; hệ thống văn bản đầy đủ, công tác điều hành linh hoạt, hiệu quả; thông tin, tuyên truyền có nhiều đổi mới, sáng tạo.

Tình hình an ninh chính trị, trật tự, an toàn xã hội được giữ vững; số lượng đơn thư giảm nhiều so với nhiệm kỳ trước.

Đặc biệt, việc đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số, khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và nền tảng VNeID đã nâng cao tính công khai, minh bạch, hiệu quả quản lý trong toàn bộ quy trình bầu cử.

“Thành công của cuộc bầu cử tiếp tục khẳng định sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc, niềm tin của nhân dân đối với Đảng và chế độ, là tiền đề chính trị-pháp lý quan trọng cho hoạt động của Quốc hội và Hội đồng nhân dân các cấp trong nhiệm kỳ mới”, Phó Chủ tịch Quốc hội khẳng định.

Sáu bài học kinh nghiệm

Từ thực tiễn tổ chức thành công cuộc bầu cử, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh nhấn mạnh có thể rút ra một số bài học chủ yếu:

Một là, yếu tố quyết định hàng đầu là phải bảo đảm sự lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện, xuyên suốt của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và các cấp ủy, tổ chức đảng.

Hai là, sự phân công rõ ràng, phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan trong hệ thống chính trị, bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ từ Trung ương đến cơ sở; đồng thời phát huy mạnh mẽ vai trò của Nhân dân, tạo sự đồng thuận xã hội.

Ba là, bảo đảm dân chủ, công khai, minh bạch trong toàn bộ quy trình; thực hiện chặt chẽ công tác nhân sự, từ hiệp thương, giới thiệu người ứng cử đến lấy ý kiến cử tri và vận động bầu cử.

Bốn là, đẩy mạnh công tác thông tin, tuyên truyền; phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam trong vận động, tập hợp Nhân dân.

Năm là, nâng cao chất lượng tập huấn nghiệp vụ; tăng cường kiểm tra, giám sát, chế độ thông tin, báo cáo; kịp thời xử lý các khó khăn, vướng mắc.

Sáu là, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, đẩy mạnh chuyển đổi số trong công tác bầu cử.

Kiến nghị Quốc hội tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện Luật Bầu cử; điều chỉnh thời gian bỏ phiếu, kiểm phiếu linh hoạt

Hội đồng bầu cử quốc gia kiến nghị Quốc hội tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện Luật Bầu cử, làm rõ thẩm quyền, quy trình giải quyết khiếu nại, tố cáo; hoàn thiện quy định về danh sách cử tri, bỏ phiếu nơi khác, thời gian ứng cử, hiệp thương, công bố danh sách; điều chỉnh thời gian bỏ phiếu, kiểm phiếu linh hoạt. Đồng thời, hoàn thiện Luật Tổ chức chính quyền địa phương theo hướng điều chỉnh số lượng đại biểu Hội đồng nhân dân gắn với dân số, diện tích, đặc thù địa bàn; xem xét tăng số lượng đại biểu cấp xã sau sắp xếp đơn vị hành chính.

Đối với Chính phủ, chỉ đạo hoàn thiện hệ thống văn bản hướng dẫn thống nhất, ổn định; chuẩn hóa biểu mẫu, nghiệp vụ; điều chỉnh mốc thời gian, chế độ báo cáo phù hợp; phân cấp hợp lý thẩm quyền trong tổ chức bầu cử; hoàn thiện quy định về tổ chức, hoạt động của các tổ chức phụ trách bầu cử.

Đối với Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, nghiên cứu đổi mới hình thức tiếp xúc cử tri, vận động bầu cử phù hợp thực tiễn; tăng cường, cụ thể hóa vai trò giám sát sau bầu cử, nâng cao trách nhiệm đại biểu dân cử.

Cũng trong sáng nay, Hội đồng bầu cử quốc gia đã báo cáo kết quả xác nhận tư cách đại biểu Quốc hội khóa XVI.

Theo đó, cử tri cả nước bầu đủ 500 đại biểu Quốc hội khóa XVI tại 182 đơn vị bầu cử theo đúng nguyên tắc xác định người trúng cử được quy định tại Điều 78 Luật bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân.

Đến ngày 25/3/2026, việc tiếp nhận xem xét, giải quyết khiếu nại, tố cáo về người trúng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI như sau: Có 498 người không có đơn thư khiếu nại, tố cáo, phản ánh; có 2 người trúng cử đại biểu Quốc hội có đơn phản ánh. Tiểu ban Văn bản pháp luật và Giải quyết khiếu nại, tố cáo giúp việc Hội đồng bầu cử quốc gia đã yêu cầu các cơ quan có thẩm quyền xác minh làm rõ thông tin trong các đơn phản ánh và khẳng định các thông tin nêu trong đơn là không có cơ sở; thống nhất báo cáo Hội đồng bầu cử quốc gia về việc 2 người có đơn phản ánh đều bảo đảm tiêu chuẩn, đủ tư cách đại biểu Quốc hội khóa XVI.

Sau khi xin ý kiến bằng văn bản và biểu quyết bằng phiếu, với sự thống nhất cao, tất cả các thành viên Hội đồng bầu cử quốc gia đã biểu quyết nhất trí thông qua Nghị quyết xác nhận 500 người trúng cử đủ tư cách đại biểu Quốc hội khóa XVI. Ngày 27/3/2026, Hội đồng bầu cử quốc gia đã ban hành Nghị quyết số 238/NQ-HĐBCQG về việc xác nhận đủ tư cách đại biểu Quốc hội khóa XVI.