Châu Phi tận dụng lợi thế cuộc cách mạng xanh

Liên minh châu Phi (AU) đã công bố kế hoạch thành lập liên minh các quốc gia sản xuất khoáng sản nhằm quản lý “cơn sốt” khoáng sản phục vụ quá trình chuyển đổi xanh quan trọng trên toàn cầu.

Một sản phẩm công nghệ mới trưng bày tại triển lãm công nghệ năng lượng mặt trời và hệ thống lưu trữ Solar & Storage Live 2024 tại thành phố Johannesburg, Nam Phi. (Ảnh: TTXVN)
Một sản phẩm công nghệ mới trưng bày tại triển lãm công nghệ năng lượng mặt trời và hệ thống lưu trữ Solar & Storage Live 2024 tại thành phố Johannesburg, Nam Phi. (Ảnh: TTXVN)

Chiến lược khai thác khoáng sản xanh của châu Phi được kỳ vọng sẽ trở thành công cụ khai thác nguồn tài nguyên khổng lồ của Lục địa Đen nhằm phục vụ phát triển bền vững.

Chiến lược Khoáng sản xanh châu Phi (AGMS) được AU công bố nhằm tạo bước đột phá quan trọng trong tiến trình công nghiệp hóa và điện khí hóa lục địa. Chiến lược này không chỉ nhằm định vị châu Phi như một nhà cung cấp nguyên liệu thô đơn thuần, mà còn hướng tới xây dựng một trung tâm công nghiệp hóa xanh với chuỗi giá trị gia tăng.

Theo ông Ron Osman, Giám đốc phụ trách công nghiệp, khoáng sản, tinh thần kinh doanh và du lịch tại Ủy ban AU, với trữ lượng khoáng sản xanh dồi dào vốn đóng vai trò quan trọng trong chuyển đổi năng lượng, AGMS sẽ tạo cơ hội để châu Phi nắm quyền kiểm soát tài nguyên, nâng cao chuỗi giá trị và thúc đẩy công nghiệp hóa vì lợi ích của người dân châu lục. Trong bối cảnh nhu cầu toàn cầu về khoáng sản quan trọng dự kiến sẽ tăng gấp 4 lần vào năm 2040, AU coi đây là cơ hội để châu Phi trở thành “siêu cường năng lượng tái tạo”.

Mặc dù là lục địa sản xuất khoáng sản hàng đầu thế giới, phần lớn tài nguyên của châu Phi hiện vẫn được xuất khẩu dưới dạng thô. Thực trạng này đang cản trở vị thế thương mại toàn cầu của châu lục, khiến khu vực này dễ bị tổn thương trước biến động của thị trường quốc tế. Trong bối cảnh đó, AU nhấn mạnh tính cấp thiết của việc giải quyết các thách thức liên quan sử dụng tài nguyên khoáng sản, hướng tới mục tiêu phát triển công bằng và bền vững cho toàn châu lục.

Các nhà lãnh đạo châu Phi cũng đã cam kết nâng sản lượng năng lượng tái tạo của châu lục lên 300 GW vào năm 2030. Theo dự báo của Cơ quan Năng lượng tái tạo Quốc tế (IRENA), đến giữa thế kỷ này, khoảng 90% điện năng của châu Phi có thể đến từ năng lượng tái tạo, bao gồm cả năng lượng mặt trời, thủy điện và phong điện. Trong quá trình chuyển đổi này, tiềm năng khoáng sản phục vụ phát triển năng lượng xanh của châu Phi là một lợi thế quan trọng giúp thúc đẩy các mục tiêu trong cuộc cách mạng xanh.

Trong khi đó, một thực tế cho thấy, mặc dù châu Phi ít gây ô nhiễm nhất trên toàn cầu nhưng lại là khu vực chịu tác động nặng nề nhất của tình trạng biến đổi khí hậu. Với khả năng ứng phó về tài chính cho biến đổi khí hậu bị hạn chế, AU kêu gọi các cam kết quốc tế mạnh mẽ hơn để thu hẹp khoảng cách tài chính, giúp châu lục này có thêm nguồn lực ứng phó.

Các nền kinh tế đang phát triển, trong đó có nhiều quốc gia tại châu Phi vẫn gặp khó khăn trong việc huy động nguồn vốn cho cơ sở hạ tầng năng lượng. Hiện châu Phi chỉ chiếm khoảng 2% tổng đầu tư vào năng lượng sạch toàn cầu, dù chiếm tới 20% dân số thế giới và có nhu cầu năng lượng ngày càng tăng. Ngay chính trong lục địa này cũng có sự mất cân bằng rõ rệt: Miền Nam châu Phi và Bắc Phi chiếm chưa đến 20% dân số châu lục, nhưng lại chiếm hơn 45% đầu tư năng lượng và hơn 65% công suất điện được lắp đặt. Ngược lại, khu vực châu Phi cận Sahara, nơi tập trung phần lớn dân số lại nhận được rất ít đầu tư, với khả năng tiếp cận điện ổn định còn hạn chế. Theo thống kê của Liên hợp quốc, châu Phi chiếm đến 60% nguồn tài nguyên năng lượng mặt trời tốt nhất thế giới, nhưng trong năm 2024 chỉ nhận được 2% tổng vốn đầu tư toàn cầu cho năng lượng sạch.

Dù còn không ít khó khăn về tài chính và công nghệ, song châu Phi đang từng bước hiện thực hóa tham vọng trở thành động lực của cuộc cách mạng công nghiệp xanh toàn cầu, vừa tận dụng lợi thế tài nguyên, vừa thúc đẩy hợp tác khu vực để ứng phó biến đổi khí hậu. AU kêu gọi các quốc gia thành viên khai thác hiệu quả nguồn tài nguyên khoáng sản dồi dào của lục địa, nhằm thúc đẩy công nghiệp hóa và chuyển đổi nền kinh tế theo hướng bền vững.

Có thể bạn quan tâm

Giáo sư Phan Kim Nga, Viện Khoa học xã hội Trung Quốc đã chia sẻ đánh giá kết quả chuyến thăm cấp Nhà nước tới Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm.

Quan hệ Việt-Trung: Từ tin cậy chính trị tới kết nối chiến lược toàn diện

Ngày 17/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng Phu nhân và Đoàn đại biểu cấp cao Việt Nam kết thúc tốt đẹp chuyến thăm cấp Nhà nước đến Trung Quốc. Nhân dịp này, Giáo sư Phan Kim Nga, Viện Khoa học xã hội Trung Quốc đã chia sẻ những đánh giá về kết quả chuyến thăm với phóng viên Báo Nhân Dân thường trú tại Trung Quốc.

Mới đây, Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã tổ chức cuộc diễn tập an ninh mạng quy mô lớn mang tên "Locked Shields" năm 2026. (Ảnh: VNA Media)

Mặt trận không tiếng súng của kỷ nguyên số

Trước đây, các cuộc tập trận thường gắn liền với hình ảnh lực lượng quân đội hùng hậu được triển khai cùng hàng loạt vũ khí tối tân, song hiện nay, ngày càng nhiều cuộc tập trận được thực hiện trước màn hình máy tính.

Đại sứ Trần Văn Tuấn tiếp Đại sứ Cuba Raúl Delgado Concepción nhân dịp ông mới sang nhận nhiệm vụ công tác tại Thụy Điển. (Ảnh do Đại sứ quán Việt Nam tại Thụy Điển cung cấp)

Thắt chặt tình hữu nghị Việt Nam-Cuba tại Thụy Điển

Đại sứ Việt Nam và Đại sứ Cuba tại Thụy Điển nhấn mạnh, trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực có nhiều biến động, việc tiếp tục gìn giữ và phát huy tình đoàn kết anh em Việt Nam-Cuba có ý nghĩa hết sức quan trọng, là nền tảng vững chắc để thúc đẩy hợp tác song phương trên mọi lĩnh vực.

Indonesia triệt phá đường dây buôn lậu rồng Komodo quý hiếm (Ảnh: Helloflores)

Indonesia triệt phá đường dây buôn lậu rồng Komodo quý hiếm

Giới chức Indonesia ngày 15/4 thông báo lực lượng chức năng nước này vừa triệt phá một đường dây buôn lậu động vật hoang dã quy mô lớn, bắt giữ 6 đối tượng bị cáo buộc tham gia vận chuyển trái phép rồng Komodo - loài thằn lằn lớn nhất thế giới và đang đứng trước nguy cơ tuyệt chủng.