Biểu tượng sống động của tinh thần đoàn kết, khát vọng thống nhất

Trước yêu cầu mới của cách mạng, sau thắng lợi Điện Biên Phủ lịch sử, năm 1958, Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ đạo xây dựng Đài ghi công liệt sĩ đã hy sinh vì Tổ quốc, bia bảy Anh hùng hy sinh trong kháng chiến trên chiến trường miền nam đặt tại khu vực Vĩnh Linh.

Mỗi tấm bia đá chằng chịt vết bom đạn để lại là minh chứng sống động cho sự tàn khốc của chiến tranh và tinh thần bất khuất của dân tộc Việt Nam.
Mỗi tấm bia đá chằng chịt vết bom đạn để lại là minh chứng sống động cho sự tàn khốc của chiến tranh và tinh thần bất khuất của dân tộc Việt Nam.

Cụm công trình được chọn xây dựng ở một ngọn đồi bên bờ bắc sông Bến Hải, cách cầu Hiền Lương khoảng 6km, nằm bên Quốc lộ 1A, nay thuộc xã Vĩnh Linh, tỉnh Quảng Trị. Đây chính là biểu tượng sống động cho tinh thần đoàn kết, khát vọng thống nhất bắc nam một nhà. Mỗi tấm bia đá chằng chịt vết bom đạn để lại là minh chứng sống động cho sự tàn khốc của chiến tranh và tinh thần bất khuất của dân tộc Việt Nam, cần được khẩn trương bảo tồn đúng tầm vóc, ý nghĩa.

Bảy biểu tượng bất tử

Từ khi Nghĩa trang Liệt sĩ Vĩnh Linh được xây dựng làm nơi yên nghỉ vĩnh hằng cho 6.000 liệt sĩ, vị trí đài ghi công và các bia đá nằm vào giữa nghĩa trang, cách phía sau tượng đài chính khoảng 100m. Sự vững vàng hiên ngang trong lửa đạn của đài ghi công và các bia đá là biểu tượng của chiến thắng, để những người con của Vĩnh Linh lũy thép hướng về với niềm tin và lời thề quyết tử. Khi đất nước còn chiến tranh, không ít đơn vị bộ đội từ bắc vào, trước khi tiếp tục hành quân đến chiến trường miền nam, thường ghé lại tuyên thệ trước cụm công trình này.

Đất nước thống nhất, bắc nam sum họp một nhà. Trong những ngày vui trọng đại của dân tộc, người dân Vĩnh Linh không bao giờ thiếu những buổi lễ tưởng niệm thành kính và thiêng liêng tại đài ghi công và các bia Anh hùng. Có lẽ, chính những ân nặng nghĩa dày ấy mà năm 1983, chính quyền huyện Vĩnh Linh đã quyết định chọn khu vực đài ghi công và bia Anh hùng để mở rộng làm nghĩa trang quy tập mộ liệt sĩ.

Cùng với việc chăm sóc nghĩa trang, Vĩnh Linh tiếp tục trùng tu đài ghi công và bảo vệ, trưng bày trang trọng cụm các bia đá với lòng thành kính. Trong cụm công trình trên nổi bật là bảy tấm bia đá được dựng thành một hàng ngang trong đền nhỏ, phía giữa là án thờ. Trên bảy tấm bia đá ghi đậm chiến công oanh liệt của bảy Anh hùng liệt sĩ tiêu biểu thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp đã hy sinh trên chiến trường miền nam. Đây là những chiến sĩ ưu tú, đại diện cho các tỉnh, thành phố trên cả nước, đã chiến đấu và anh dũng hy sinh vì lý tưởng độc lập, thống nhất non sông.

Cụ thể, danh sách các Anh hùng liệt sĩ được ghi công tại cụm bia gồm: Trần Đức, Lê Công Khai ở Thanh Hóa; Nguyễn Đô Lương ở Hà Tĩnh; Trương Văn Ly ở Quảng Bình cũ, nay là Quảng Trị; Ngô Mây ở Bình Định cũ, nay là Gia Lai; Ngô Chí Quốc ở Thành phố Hồ Chí Minh; Wừu ở Gia Lai. Ở danh sách nêu trên, liệt sĩ Ngô Mây trở thành Anh hùng Lực lượng vũ trang từ dịp Quốc khánh 2/9/1955. Các liệt sĩ còn lại được truy tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dịp kỷ niệm hai năm Chiến thắng Điện Biên Phủ, ngày 7/5/1956.

Theo tài liệu để lại, công trình được khởi công vào ngày 28/4/1958. Sau ba tháng thi công, công trình hoàn thành đúng vào ngày 27/7/1958. Các bia đá đều được tạc từ đá núi Nhồi, tỉnh Thanh Hóa, đồng nhất về kích thước. Mỗi bia cao khoảng 1,5m, rộng 1m và dày 0,2m.

Cụ thể, bia số 1 ghi công liệt sĩ Trần Đức, sinh năm 1917 ở tỉnh Thanh Hóa. Bia số 2 ghi công liệt sĩ Lê Công Khai, sinh năm 1925 ở tỉnh Thanh Hóa. Bia số 3 ghi công liệt sĩ Nguyễn Đô Lương sinh năm 1923 ở tỉnh Hà Tĩnh. Bia số 4 ghi công liệt sĩ Trương Văn Ly, sinh năm 1924 ở tỉnh Quảng Bình. Bia số 5 ghi công liệt sĩ Ngô Mây sinh năm 1924 ở tỉnh Bình Định. Bia số 6 ghi công liệt sĩ Ngô Chí Quốc sinh năm 1929 ở tỉnh Gia Định. Bia số 7 ghi công liệt sĩ Wừu ở tỉnh Gia Lai.

Trong hệ thống bia còn có bia số 8 ghi tên công trình; thời gian xây dựng; người ghi chép. Cụ thể, nội dung bia số 8: “Đài ghi công liệt sĩ đã hy sinh vì Tổ quốc, bia 7 Anh hùng đã hy sinh trong kháng chiến trên chiến trường miền nam. Xây dựng ngày 28/4/1958. Hoàn thành ngày 27/7/1958. Người ghi chép: Phan Ngọc Hoàn”. Thời điểm ấy, khi công trình hoàn tất, Trưởng Ban Thường trực Quốc hội Tôn Đức Thắng từ Hà Nội đã vào dự lễ khánh thành.

Cần sớm triển khai tôn tạo

Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Vĩnh Linh Nguyễn Thiên Tùng cho biết, “Đài ghi công liệt sĩ đã hy sinh vì Tổ quốc, bia 7 Anh hùng đã hy sinh trong kháng chiến trên chiến trường miền nam” mang ý nghĩa lịch sử rất quan trọng. Thời gian qua, nhiều đoàn công tác các tỉnh, thành phố, nơi quê hương và nơi các liệt sĩ hy sinh đã trực tiếp đến Vĩnh Linh, liên hệ tìm hiểu thông tin, tài liệu, hiện vật phục vụ cho công tác vinh danh anh hùng ngay tại địa phương mình.

Ngoài bia đá Anh hùng liệt sĩ Ngô Mây còn khá nguyên vẹn, các tấm bia còn lại do nhiều chỗ bị bom đạn chiến tranh phá hủy nên qua thời gian đang có dấu hiệu xuống cấp, rất khó đọc được hết nội dung khắc ở trên bia. “Với tầm vóc lịch sử của cụm bia, hiện trạng này là điều đáng lo ngại, nếu không có giải pháp bảo tồn kịp thời và tương xứng”, ông Tùng nhấn mạnh.

Ủy ban nhân dân xã Vĩnh Linh đang triển khai kế hoạch tôn tạo, nâng cấp bảy bia Anh hùng liệt sĩ, đồng thời sưu tầm, bổ sung thông tin, tư liệu, hiện vật, nhất là các chỉ thị, văn bản của Đảng và Nhà nước về chủ trương xây dựng khu này. Tuy nhiên, do nguồn lực có hạn nên kinh phí tôn tạo lại bảy tấm bia là khá lớn, nằm ngoài khả năng của xã.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Quảng Trị Lê Đức Tiến cho biết, “Đài ghi công liệt sĩ đã hy sinh vì Tổ quốc, bia 7 Anh hùng đã hy sinh trong kháng chiến trên chiến trường miền nam” là công trình độc đáo, hiếm có, lưu dấu sự quan tâm sâu sắc, trách nhiệm của Bác Hồ, của Đảng và Nhà nước. Đề nghị Sở Nội vụ, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch cùng Ủy ban nhân dân xã Vĩnh Linh phối hợp các tỉnh là quê hương các Anh hùng liệt sĩ sớm có giải pháp để bảo tồn, tôn tạo đúng tầm, xếp hạng di tích công trình độc đáo này. Đây là trách nhiệm chính trị và nhân văn sâu sắc, góp phần bồi dưỡng lòng yêu nước, giáo dục truyền thống cách mạng cho thế hệ trẻ, khẳng định đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” và thể hiện sự tri ân sâu sắc với những người con đã hiến dâng trọn đời mình cho Tổ quốc.

Có thể bạn quan tâm

[Video] Người nổi tiếng livestream, tài sản mã hóa nóng nghị trường chiều 6/8

[Video] Người nổi tiếng livestream, tài sản mã hóa nóng nghị trường chiều 6/8

Chiều 6/8, thảo luận tại tổ về dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Luật Phòng, chống rửa tiền và Luật Các tổ chức tín dụng, nhiều đại biểu Quốc hội bày tỏ sự quan tâm đến các giải pháp ngăn chặn rửa tiền trong bối cảnh công nghệ tài chính và các hình thức giao dịch mới phát triển mạnh.

[Video] Thời sự 24h ngày 6/8/2026: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Công trình hạ tầng được quyết định hôm nay sẽ định hình đất nước trong nhiều thập niên tới

[Video] Thời sự 24h ngày 6/8/2026: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: Công trình hạ tầng được quyết định hôm nay sẽ định hình đất nước trong nhiều thập niên tới

Các nội dung nổi bật hôm nay: Tổng Bí thư, Chủ tịch nước làm việc với Đảng ủy Chính phủ về xây dựng kết cấu hạ tầng đưa đất nước trở thành nước công nghiệp; Thủ tướng phát động Ngày An ninh mạng Việt Nam; Kỳ họp không thường lệ thứ nhất tiếp tục ngày làm việc thứ 4; Thiên tai gây thiệt hại ở các địa phương miền núi phía Bắc.

Hội hỗ trợ gia đình liệt sĩ tặng quà cho các gia đình người có công ở Thanh Hóa. ( Ảnh: Mai Luận)

Thanh Hóa tặng Bằng khen cho các tập thể, cá nhân nước Lào có thành tích trong khảo sát, tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ

Ủy ban nhân dân tỉnh Thanh Hóa ban hành Quyết định số 2378/QĐ-UBND về việc tặng Bằng khen của Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Thanh Hóa cho các tập thể, cá nhân của tỉnh Hủa Phăn, nước Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào đã có thành tích xuất sắc trong công tác khảo sát, tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ mùa khô giai đoạn 2025-2026.

Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Cà Mau Nguyễn Minh Luân (thứ 2 từ phải qua) trao Quyết định bổ nhiệm cho tân Phó Giám đốc các Sở. (Ảnh: HỒNG NHUNG)

Cà Mau bổ nhiệm nhiều Phó Giám đốc Sở

Hiệu trưởng 3 đơn vị giáo dục tại Cà Mau vừa được Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh bổ nhiệm giữ chức Phó Giám đốc các Sở Giáo dục và Đào tạo, Y tế, Văn hóa-Thể thao và Du lịch.

Chính phủ ban hành Nghị quyết số 210/NQ-CP về Kế hoạch hành động phòng, chống bão, lũ, thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu. (Ảnh: Baochinhphu.vn)

Chính phủ ban hành kế hoạch hành động ứng phó bão, lũ, thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu

Ngày 6/8, Chính phủ ban hành Nghị quyết số 210/NQ-CP về Kế hoạch hành động thực hiện kết luận của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đối với công tác phòng, chống bão, lũ, thiên tai cực đoan và biến đổi khí hậu, xác định các nhiệm vụ trọng tâm từ nay đến hết năm 2026 và định hướng đến năm 2030.

Phó Bí thư Tỉnh ủy Cà Mau Hồ Thanh Thủy (thứ 2 từ phải qua) trao tặng quà hỗ trợ nạn nhân chất độc da cam trên địa bàn xã Đá Bạc. (Ảnh: HỮU TÙNG)

Cà Mau chung tay xoa dịu nỗi đau da cam

Hướng tới kỷ niệm 65 năm Thảm họa da cam ở Việt Nam (10/8/1961-10/8/2026), những ngày qua, lãnh đạo tỉnh Cà Mau chia làm nhiều đoàn công tác đến thăm hỏi, động viên và trao tặng nhiều phần quà ý nghĩa cho các nạn nhân chất độc da cam/dioxin trên địa bàn tỉnh.

Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Quốc phòng và Ngài Dato’ Seri Mohamed Khaled bin Nordin, Bộ trưởng Quốc phòng Malaysia duyệt Đội danh dự Quân đội nhân dân Việt Nam. (Ảnh: THẾ ĐẠI)

Hợp tác quốc phòng Việt Nam-Malaysia đạt nhiều kết quả thiết thực

Sáng 6/8, sau lễ đón chính thức tại Trụ sở Bộ Quốc phòng, Đại tướng Phan Văn Giang, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Bí thư Quân ủy Trung ương, Phó Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Quốc phòng đã hội đàm với Ngài Dato’ Seri Mohamed Khaled bin Nordin, Bộ trưởng Quốc phòng Malaysia đang có chuyến thăm chính thức Việt Nam.

Đồng chí Mùa A Vảng, Ủy viên dự khuyết Trung ương Đảng, Phó Bí thư Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Điện Biên cùng các đồng chí lãnh đạo Mặt trận trao Bằng khen tặng các cá nhân có nhiều đóng góp trong Đề án xây dựng mô hình điểm khu dân cư biên giới đoàn kết, xanh-sạch-đẹp tại bản Tả Ló San.

Diện mạo mới ở Tả Ló San

Sáng 6/8, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Điện Biên tổ chức tổng kết thực hiện Đề án xây dựng mô hình điểm khu dân cư biên giới đoàn kết, xanh-sạch-đẹp tại bản Tả Ló San, xã Sín Thầu, tỉnh Điện Biên.