Bảo đảm an toàn, bảo mật thông tin góp phần vào thành công Đại hội XIV

Lần đầu tiên triển khai mô hình “Đại hội không giấy tờ” ở quy mô toàn quốc, Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng đặt ra yêu cầu đặc biệt cao về an toàn, bảo mật thông tin. Thực hiện nhiệm vụ được giao, Ban Cơ yếu Chính phủ đã triển khai đồng bộ các giải pháp bảo mật thông tin, tài liệu và hệ thống kỹ thuật, bảo đảm thông tin thông suốt, an toàn tuyệt đối, góp phần quan trọng vào thành công chung của Đại hội.

Phóng viên Báo Nhân Dân đã có cuộc trao đổi với Thiếu tướng Nguyễn Hữu Hùng, Phó Trưởng ban Cơ yếu Chính phủ, về công tác bảo đảm an toàn, bảo mật thông tin phục vụ Đại hội đại biểu lần thứ XIV của Đảng.

Phóng viên: Thưa Thiếu tướng, mô hình “Đại hội không giấy tờ” được coi là một bước chuyển mang tính đột phá. Điều đó đặt ra những thách thức gì cho công tác bảo mật thông tin tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng (Đại hội XIV)?

Thiếu tướng Nguyễn Hữu Hùng: Trước hết, cần nhìn nhận đúng bản chất của yêu cầu đặt ra đối với công tác bảo mật trong bối cảnh Đại hội XIV có nhiều đổi mới về phương thức tổ chức, điều hành.

Chuyển đổi số trong hoạt động của các cơ quan Đảng không đơn thuần là sự thay đổi về công nghệ mà là bước chuyển về tư duy quản trị. Tuy nhiên, đi kèm với sự tiện lợi của công nghệ là những nguy cơ tiềm ẩn về mất an toàn, lộ lọt bí mật nhà nước, đặc biệt là trong một sự kiện chính trị trọng đại như Đại hội Đảng.

Nhận thức rõ trọng trách nặng nề này, ngay từ khi nhận nhiệm vụ xây dựng các hệ thống bảo mật phục vụ Đại hội XIV, lãnh đạo Ban Cơ yếu Chính phủ thống nhất coi đây là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng, luôn chỉ đạo sát sao, ban hành các quyết định, kế hoạch về phê duyệt, triển khai giải pháp một cách bài bản, khoa học.

Điểm nhấn trong công tác chỉ đạo lần này là sự phân công trách nhiệm rõ ràng và quy tụ sức mạnh tổng hợp cùng sự phối hợp chặt chẽ, hiệp đồng tác chiến trong toàn ngành tạo nên thế trận an ninh thông tin liên hoàn, vững chắc.

Phóng viên: Để đáp ứng yêu cầu đặc biệt cao đó, Ban Cơ yếu Chính phủ đã tổ chức công tác chỉ đạo và chuẩn bị nhiệm vụ bảo mật cho Đại hội XIV như thế nào, thưa Thiếu tướng?

Thiếu tướng Nguyễn Hữu Hùng: Trên cơ sở xác định rõ yêu cầu và nhiệm vụ, Ban Cơ yếu Chính phủ đã chủ động triển khai công tác chuẩn bị một cách bài bản, đồng bộ ngay từ những bước đầu tiên.

Ban Cơ yếu Chính phủ đã chủ động phối hợp với các cơ quan, đơn vị liên quan triển khai quyết liệt, đồng bộ các giải pháp kỹ thuật, tổ chức và con người ngay từ rất sớm. Trọng tâm của kế hoạch là xây dựng và đưa vào sử dụng “Hệ thống khai thác, tra cứu thông tin, tài liệu điện tử trên máy tính bảng”, đáp ứng yêu cầu bảo mật đến cấp độ Tối mật. Đây không chỉ là việc cài đặt phần mềm đơn thuần mà là một quy trình phức tạp bao gồm chuẩn hóa dữ liệu, cấu hình hệ thống chuyên dụng, kiểm thử an ninh và diễn tập thực chiến.

Nhiều tháng trước khi Đại hội chính thức khai mạc, cán bộ, kỹ thuật viên ngành Cơ yếu đã bước vào “chế độ Đại hội”. Họ làm việc với cường độ cao, ứng trực ngày đêm, sẵn sàng xử lý mọi tình huống phát sinh. Các cơ quan, đơn vị triển khai đã chủ động hiệp đồng, thực hiện đồng thời nhiều nhiệm vụ quan trọng: từ chuẩn hóa dữ liệu, cài đặt, cấu hình hệ thống, kiểm thử, đến diễn tập tổng thể tại các địa điểm trọng yếu như Trung tâm Hội nghị Quốc gia.

Công tác chuẩn bị được thực hiện toàn diện, có kiểm tra, đánh giá khả năng vận hành thực tế của hệ thống tại một số địa điểm cụ thể, qua đó kịp thời điều chỉnh, hoàn thiện phương án kỹ thuật trước khi đưa vào vận hành chính thức. Đặc biệt, trong quá trình này, nhiều sáng kiến kỹ thuật của các cán bộ tham gia đã được thử nghiệm và ứng dụng ngay, đem lại hiệu quả cao, tối ưu hóa thời gian và công sức triển khai.

Cập nhật số liệu mới nhất từ báo cáo tổng kết cho thấy quy mô triển khai là rất lớn. Ban Cơ yếu Chính phủ đã hoàn thành việc cài đặt, cấu hình giải pháp bảo mật cho tổng số 1.586 máy tính bảng cấp cho các đại biểu chính thức. Đồng thời, để bảo đảm tính dự phòng cao nhất cho mọi tình huống, 329 máy tính bảng dự phòng cũng đã được chuẩn bị sẵn sàng để phục vụ xử lý nhanh khi phát sinh sự cố. Công tác cấp phát máy tính bảng đến tận tay các đại biểu đã được hoàn thành thần tốc trước ngày 10/01/2026, bảo đảm đại biểu có thời gian làm quen với thiết bị và nghiên cứu tài liệu.

Cùng với yếu tố kỹ thuật, yếu tố con người được đặt lên hàng đầu. Công tác tập huấn, hướng dẫn sử dụng được đặc biệt chú trọng. Ngày 10/01/2026, công tác tập huấn cho đội ngũ thư ký, cán bộ công nghệ thông tin của các đoàn đại biểu và cán bộ cơ yếu được tổ chức bài bản theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến qua hệ thống hội nghị mật với 3 điểm cầu. Điều này góp phần nâng cao khả năng khai thác thiết bị của đại biểu và năng lực hỗ trợ ban đầu của đội ngũ kỹ thuật.

Phóng viên: Trong những ngày Đại hội diễn ra, hệ thống bảo mật đã được vận hành ra sao và lực lượng cơ yếu đã đối mặt, xử lý các thách thức kỹ thuật như thế nào?

Thiếu tướng Nguyễn Hữu Hùng: Thực tiễn trong những ngày Đại hội diễn ra chính là phép thử rõ nét nhất đối với toàn bộ hệ thống và lực lượng triển khai.

Những ngày diễn ra Đại hội là “thước đo” chính xác nhất cho năng lực và bản lĩnh của lực lượng cơ yếu. Trong suốt thời gian Đại hội, các giải pháp bảo mật của Ban Cơ yếu Chính phủ được vận hành tập trung, thống nhất. Hệ thống đã bảo đảm việc đăng tải, phân phối an toàn 48 file tài liệu chính thức với dung lượng tương đương hàng nghìn trang tài liệu tới người dùng; tổng số trang tài liệu điện tử xử lý trong hệ thống lên đến hàng triệu trang tài liệu điện tử thay cho tài liệu giấy.

Tính ưu việt của hệ thống thể hiện rõ qua việc cung cấp, cập nhật, điều chỉnh và thu hồi tài liệu được thực hiện nhanh chóng, thuận tiện, giúp giảm đáng kể chi phí in ấn, vận chuyển và quản lý tài liệu giấy. Quan trọng hơn, hệ thống giúp nâng cao tính chủ động, kịp thời trong công tác điều hành của Đoàn Chủ tịch và hoạt động thảo luận, biểu quyết của đại biểu.

Tuy nhiên, thực tiễn triển khai cũng đặt ra những thử thách cam go. Trước những tình huống phát sinh do yếu tố kỹ thuật khách quan, nhất là hiện tượng suy giảm hoặc gián đoạn kết nối do ảnh hưởng của môi trường viễn thông phức tạp và các biện pháp phá sóng nhằm bảo đảm an ninh khu vực, kết nối mạng tại một số thời điểm gặp khó khăn.

Trước tình thế đó, các lực lượng kỹ thuật của Ban Cơ yếu Chính phủ đã chủ động phối hợp, triển khai các biện pháp khắc phục linh hoạt, phù hợp. Ban Cơ yếu Chính phủ đã cử 39 cán bộ có năng lực cao trực tiếp hỗ trợ kỹ thuật thường trực tại 3 khu vực trọng yếu: Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Trung tâm dữ liệu đặt tại Trụ sở Văn phòng Trung ương Đảng và 7 cụm khách sạn nơi đại biểu lưu trú.

Công tác giám sát tình trạng hoạt động của thiết bị được thực hiện liên tục 24/7. Các tổ kỹ thuật kết hợp các hình thức nhắn tin thông báo, hướng dẫn, nhắc nhở kịp thời, qua đó hỗ trợ đại biểu sử dụng thiết bị hiệu quả, an toàn. Sự chủ động, trách nhiệm và tinh thần “phục vụ quên mình” của lực lượng cơ yếu trong điều kiện áp lực cao đã để lại ấn tượng tốt đẹp đối với các đại biểu tham dự.

Phóng viên: Không chỉ dừng lại ở hệ thống máy tính bảng, Ban Cơ yếu Chính phủ đã triển khai công tác bảo mật trên những “mặt trận” nào để bảo đảm an toàn toàn diện cho Đại hội, thưa Thiếu tướng?

Thiếu tướng Nguyễn Hữu Hùng: Để bảo đảm an toàn tuyệt đối cho Đại hội, công tác bảo mật không chỉ tập trung vào một hệ thống riêng lẻ mà được triển khai đồng bộ, bao phủ trên toàn bộ các kênh, các phương tiện thông tin phục vụ Đại hội.

Không chỉ dừng lại ở hệ thống máy tính bảng, các giải pháp bảo mật của Ban Cơ yếu Chính phủ còn triển khai bao phủ rộng khắp các kênh thông tin khác phục vụ Đại hội. Ban Cơ yếu Chính phủ đã phối hợp với Văn phòng Trung ương Đảng, Cục Bưu điện Trung ương (Bộ Khoa học và Công nghệ) triển khai bảo mật tuyệt đối cho hệ thống thông tin hội nghị trực tuyến giữa các điểm cầu. Đến ngày 11/1/2026, toàn bộ các điểm cầu đã hoàn tất lắp đặt và bàn giao. Sáng 12/1/2026, hệ thống đã vận hành ổn định trong các buổi kiểm tra kỹ thuật, sơ duyệt và tổng duyệt, bảo đảm hình ảnh và âm thanh được truyền tải an toàn, sắc nét.

Bên cạnh đó, giải pháp thoại và fax mật cũng được triển khai đồng bộ, bảo đảm các kênh liên lạc chỉ huy, chỉ đạo luôn được mã hóa an toàn. Tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, để phục vụ công tác gửi, nhận tài liệu với điểm trung tâm 1A Hùng Vương, Ban Cơ yếu Chính phủ đã triển khai giải pháp bảo mật cho máy tính tại các phòng kỹ thuật văn bản, phòng nhân sao và phòng thư ký. Hệ thống kết nối mật này bảo đảm trao đổi tài liệu hai chiều an toàn, thông suốt, phục vụ đắc lực cho công tác soạn thảo, ban hành văn kiện của Đại hội.

Đồng thời, Ban Cơ yếu Chính phủ đã phối hợp với Bộ Khoa học và Công nghệ triển khai bảo mật cho hệ thống mạng điện báo hệ đặc biệt và các xe thông tin chuyên dụng của Cục Bưu điện Trung ương phục vụ Đại hội XIV tại Trung tâm điều hành CP16, gồm 1 xe chỉ huy và 3 xe chuyên dụng, góp phần bảo đảm an toàn, thông suốt cho công tác thông tin, liên lạc trong suốt thời gian Đại hội.

Phóng viên: Sau khi Đại hội XIV kết thúc, nhiệm vụ của lực lượng cơ yếu được triển khai như thế nào và những bài học thực tiễn rút ra là gì, thưa Thiếu tướng?

Thiếu tướng Nguyễn Hữu Hùng: Kết thúc Đại hội không có nghĩa là kết thúc nhiệm vụ; ngược lại, đây là giai đoạn đòi hỏi kỷ luật bảo mật đặc biệt nghiêm ngặt để bảo đảm an toàn tuyệt đối cho toàn bộ dữ liệu đã được sử dụng.

Ngay sau khi Đại hội kết thúc, nhiệm vụ của lực lượng Cơ yếu vẫn chưa dừng lại. Ban Cơ yếu Chính phủ tiếp tục phối hợp triển khai đồng bộ các phương án thu hồi tài liệu điện tử, làm sạch dữ liệu và quản lý thiết bị theo đúng quy định nghiêm ngặt về bảo vệ bí mật Nhà nước. Việc làm sạch dữ liệu được thực hiện tập trung từ xa thông qua hệ thống quản trị thiết bị, đồng thời duy trì hỗ trợ trực tiếp của cán bộ cơ yếu tại địa phương để bảo đảm 100% máy tính bảng “sạch” dữ liệu trước khi chuyển sang nhiệm vụ khác.

Bên cạnh đó, Ban Cơ yếu Chính phủ đã phối hợp với các cơ quan phục vụ Đại hội thực hiện xóa triệt để dữ liệu số trên gần 150 máy tính phục vụ tổng hợp ý kiến tham luận, ghi nhật ký hội trường, máy in tài liệu và máy tính cấp cho 40 Đoàn đại biểu, 6 cụm, qua đó góp phần bảo đảm an toàn tuyệt đối cho dữ liệu của Đại hội không bị lộ lọt, thất thoát.

Thực tiễn cho thấy, các giải pháp bảo mật phục vụ Đại hội XIV do Ban Cơ yếu Chính phủ chủ trì đã phát huy hiệu quả rõ nét. Hệ thống không chỉ phục vụ thành công các phiên họp chính thức của Đại hội mà còn vận hành trôi chảy tại Hội nghị Trung ương lần thứ nhất khóa XIV – hội nghị đặc biệt quan trọng để quyết định những vấn đề đặc biệt quan trọng, đánh dấu khởi đầu của nhiệm kỳ mới.

Việc thay thế hàng triệu bản tài liệu giấy bằng tài liệu điện tử không chỉ mang lại hiệu quả to lớn về kinh tế, môi trường mà còn thể hiện bước tiến vững chắc, hiện đại trong quá trình chuyển đổi số của hệ thống chính trị.

Tuy nhiên, quá trình triển khai cũng để lại những bài học kinh nghiệm quý báu. Những vấn đề thực tiễn như hiệu năng hệ thống khi số lượng lớn thiết bị truy cập đồng thời, sự tương thích giữa các giải pháp bảo mật với sự đa dạng của thiết bị phần cứng, hay khả năng duy trì kết nối trong môi trường bị can thiệp… là những bài toán cần tiếp tục được nghiên cứu, tối ưu hóa.

Nhìn lại chặng đường đã qua, có thể khẳng định: Thành công trong công tác bảo đảm an toàn, bảo mật thông tin phục vụ Đại hội XIV là một chiến công thầm lặng nhưng vẻ vang của ngành Cơ yếu Việt Nam, góp phần trực tiếp vào thành công của Đại hội và tạo tiền đề vững chắc, cơ sở thực tiễn quan trọng để tiếp tục hoàn thiện các mô hình, giải pháp bảo mật, phục vụ hiệu quả hơn nữa công cuộc chuyển đổi số quốc gia trong kỷ nguyên mới.

Phóng viên: Xin trân trọng cảm ơn Thiếu tướng Nguyễn Hữu Hùng!