Vĩnh Long kỷ niệm 111 năm Ngày sinh Giáo sư, Viện sĩ Trần Đại Nghĩa

Sáng 13/9, Tỉnh ủy, Hội đồng nhân dân, Ủy ban nhân dân, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh Vĩnh Long tổ chức lễ kỷ niệm 111 năm ngày sinh Giáo sư, Viện sĩ, Thiếu tướng, Anh hùng Lao động Trần Đại Nghĩa (13/9/1913-13/9/2024).
Lãnh đạo tỉnh Vĩnh Long dâng hương tưởng niệm Giáo sư, Viện sĩ Trần Đại Nghĩa.
Lãnh đạo tỉnh Vĩnh Long dâng hương tưởng niệm Giáo sư, Viện sĩ Trần Đại Nghĩa.

Đến dự có Bí thư Tỉnh ủy Vĩnh Long Bùi Văn Nghiêm, Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Long Lữ Quang Ngời cùng lãnh đạo tỉnh Vĩnh Long qua các thời kỳ, chính quyền địa phương và người thân của Giáo sư, Viện sĩ Trần Đại Nghĩa.

Tại buổi lễ, các đại biểu đã thành kính dâng hoa, dâng hương và dành một phút mặc niệm tưởng nhớ về cuộc đời, sự nghiệp của Giáo sư, Viện sĩ Trần Đại Nghĩa đối với quê hương, đất nước.

Giáo sư, Viện sĩ Trần Đại Nghĩa tên thật là Phạm Quang Lễ. Ông sinh ngày 13/9/1913 trong một gia đình nông dân nghèo ở làng Chánh Hiệp, quận Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long (nay là xã Hòa Hiệp, huyện Tam Bình, tỉnh Vĩnh Long).

Từ nhỏ, Phạm Quang Lễ đã rất hiếu học, tư chất thông minh, nghị lực, ham học hỏi. Cậu bé Lễ luôn đứng hạng ưu trong các kỳ thi của các trường, đứng đầu cả 2 kỳ thi tú tài bản xứ và tú tài Tây.

Năm 1935, Phạm Quang Lễ sang Pháp du học khi tròn 22 tuổi. Năm 1940, Phạm Quang Lễ nhận gần như cùng một lúc 3 bằng: Kỹ sư cầu đường, Kỹ sư điện và Cử nhân toán. Sau đó, ông học tiếp và nhận thêm 3 bằng kỹ sư khác bao gồm: Hàng không, Mỏ-Địa chất và Chế tạo máy.

Lãnh đạo tỉnh Vĩnh Long dâng hoa viếng Giáo sư, Viện sĩ Trần Đại Nghĩa.
Lãnh đạo tỉnh Vĩnh Long dâng hoa viếng Giáo sư, Viện sĩ Trần Đại Nghĩa.

Cũng trong thời gian này, Phạm Quang Lễ đã tự tìm tòi nghiên cứu về ngành chế tạo vũ khí. Ông ở lại Pháp làm việc tại Viện nghiên cứu máy bay, rồi sang Đức làm việc trong xưởng chế tạo máy bay và Viện nghiên cứu vũ khí.

Tháng 9/1946, Chủ tịch Hồ Chí Minh qua Pháp thương thuyết. Phạm Quang Lễ đề đạt nguyện vọng về phục vụ đất nước.

Cuối năm 1946, ông được Chủ tịch Hồ Chí Minh giao giữ trọng trách Cục trưởng Cục Quân giới - Bộ Quốc phòng (nay là Tổng Cục Công nghiệp Quốc phòng Việt Nam) kiêm Giám đốc Nha nghiên cứu Quân giới - Bộ Tổng Tư lệnh Quân đội (nay là Viện Khoa học và Công nghệ Quân sự).

Năm 1947, dưới sự chỉ đạo kỹ thuật của Trần Đại Nghĩa, xưởng quân giới đóng ở Thái Nguyên đã chế tạo thành công súng Bazoka. Đây là một loại vũ khí chủ yếu dùng đánh xe tăng, tàu chiến.

Đại biểu dành một phút mặc niệm tưởng nhớ cuộc đời và sự nghiệp của Giáo sư, Viện sĩ Trần Đại Nghĩa.
Đại biểu dành một phút mặc niệm tưởng nhớ cuộc đời và sự nghiệp của Giáo sư, Viện sĩ Trần Đại Nghĩa.

2 năm sau, ông cùng các cộng sự nghiên cứu và chế tạo thành công súng không giật SKZ. Đây là loại súng nhẹ, có thể vác trên vai nhưng sức công phá rất lớn dùng để bắn vào những pháo đài kiên cố, đầu đạn xuyên thủng bê-tông.

Năm 1948, Giáo sư Trần Đại Nghĩa có tên trong danh sách 11 người được phong hàm cấp tướng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam. Ông cũng là Cục trưởng Quân giới đầu tiên - một trong những nhà khoa học đặt nền móng cho nền công nghiệp quốc phòng non trẻ Việt Nam.

Trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước Trần Đại Nghĩa đã góp phần không nhỏ trong việc tìm biện pháp chống nhiễu của máy bay B-52 và nâng cấp độ bay cao của tên lửa SAM-2 để tổ chức phòng không hiệu quả nhất.

Ngày 20/11/1948, ông được phong quân hàm Thiếu tướng khi mới 35 tuổi. Năm 1952, ông được phong danh hiệu Anh hùng Lao động đợt đầu tiên của Việt Nam. Sau đó, ông giữ cương vị Viện trưởng Viện Khoa học Việt Nam.

Từ những năm 1950 đến cuối đời (1997), Giáo sư Trần Đại Nghĩa được giao giữ trọng trách trong nhiều lĩnh vực khác nhau: Cục trưởng Cục Quân giới; Cục trưởng Cục Pháo binh; Phó Chủ nhiệm Tổng Cục Hậu cần; Phó Chủ nhiệm Tổng cục Kỹ thuật; Chủ nhiệm Ủy ban Kiến thiết Cơ bản Nhà nước; Chủ nhiệm Ủy ban Khoa học và Kỹ thuật Nhà nước; Viện trưởng Viện Khoa học Việt Nam; Thứ trưởng Công thương; Thứ trưởng Công nghiệp; Thứ trưởng Công nghiệp nặng; Chủ tịch đầu tiên của Liên hiệp các hội khoa học và kỹ thuật Việt Nam và Hiệu trưởng đầu tiên của Trường đại học Bách khoa Hà Nội…

Có thể bạn quan tâm

Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, bà Ngô Phương Ly cùng Phu nhân Tổng thống Panama, bà Maricel Cohen de Mulino trải nghiệm văn hóa các dân tộc thiểu số Việt Nam tại Hồ Văn. (Ảnh: VIẾT CHUNG)

Tăng cường giao lưu văn hóa giữa Việt Nam và Panama

Chiều 6/10, Phu nhân Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, bà Ngô Phương Ly, cùng Phu nhân Tổng thống Panama, bà Maricel Cohen de Mulino, tham gia chương trình trải nghiệm văn hóa các dân tộc thiểu số Việt Nam tại Hồ Văn, thuộc quần thể Di tích Quốc gia đặc biệt Văn Miếu-Quốc Tử Giám.

Bà Nubiela Ayala Modes, Đại sứ Đặc mệnh toàn quyền nước Cộng hòa Panama tại Việt Nam (thứ 3 từ phải sang), làm việc với các doanh nghiệp du lịch và công nghệ của Việt Nam.

Tăng cường quan hệ Việt Nam-Panama trong bối cảnh mới

Panama (tên chính thức là Cộng hòa Panama) là quốc gia nằm ở khu vực Trung Mỹ, giáp với biển Caribe, biển Thái Bình Dương, nằm giữa Costa Rica và Colombia. Vào năm 1999, Panama đã kiểm soát được Kênh đào Panama, nối Bắc Đại Tây Dương qua Biển Caribe với Bắc Thái Bình Dương. Đây là nguồn thu chính cho Panama.

Đại sứ Việt Nam tại Campuchia Nguyễn Minh Vũ trả lời phỏng vấn phóng viên Báo Nhân Dân thường trú tại Campuchia. (Ảnh: HUY VŨ)

Chuyển hóa tin cậy chính trị thành chiến lược cụ thể gắn kết kinh tế Việt Nam-Campuchia

Đại sứ Việt Nam tại Campuchia Nguyễn Minh Vũ bày tỏ tin tưởng, chuyến thăm chính thức Campuchia của Thủ tướng Lê Minh Hưng là dấu mốc quan trọng để chuyển hóa sự tin cậy chính trị giữa hai nước thành những cam kết và hành động cụ thể, thúc đẩy gắn kết hai nền kinh tế Việt Nam và Campuchia ngày càng bền chặt và toàn diện.

[Video] Thời sự 24h ngày 6/10/2026: Trung ương thảo luận, xây dựng Nghị quyết tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, toàn diện

[Video] Thời sự 24h ngày 6/10/2026: Trung ương thảo luận, xây dựng Nghị quyết tăng cường xây dựng, chỉnh đốn Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, toàn diện

Bản tin cập nhật những vấn đề thời sự nổi bật: Ngày làm việc thứ hai, Hội nghị lần thứ tư Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV; Kinh tế Việt Nam tiếp tục tăng trưởng mạnh nhất khu vực Đông Á - Thái Bình Dương; Lãi suất vay cao, người mua nhà thận trọng; Tuyên án tử hình đối với kẻ sát hại 3 mẹ con ở Đồng Nai.

"Việc khó mới bộc lộ rõ bản lĩnh, tư duy, năng lực tổ chức thực hiện và trách nhiệm của cán bộ"

"Việc khó mới bộc lộ rõ bản lĩnh, tư duy, năng lực tổ chức thực hiện và trách nhiệm của cán bộ"

Theo PGS, TS Đỗ Chí Nghĩa, khi đứng trước những vấn đề phức tạp, lợi ích đan xen, thậm chí chưa có tiền lệ, cán bộ sẽ phải lựa chọn: né tránh hay quyết đoán, đùn đẩy hay dám nhận trách nhiệm. Chính trong những tình huống như vậy, bản lĩnh, phẩm chất, thực tài, uy tín và triển vọng của cán bộ mới được bộc lộ và nhận diện rõ nét.

Đồng chí Lô May Phiệt, Bí thư Chi bộ bản Cha Lúm (ngoài cùng, bên trái sang) đã hoàn thành nghĩa vụ quân sự, tham gia lực lượng Công an xã, có trình độ Cử nhân Luật. (Ảnh: TRẦN TRUNG HIẾU)

Bài 3: Xây dựng cán bộ thôn, bản “vừa hồng, vừa chuyên”

Bí thư chi bộ thôn-bản, tổ dân phố được xác định là hạt nhân lãnh đạo ở cơ sở. Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn phát triển mới, tỉnh Nghệ An đang từng bước chuẩn hóa đội ngũ cán bộ cơ sở, góp phần nâng cao năng lực lãnh đạo, sức chiến đấu của tổ chức đảng ở khu dân cư.