Tiềm năng, thế mạnh
Xã Bao La (mới) được thành lập trên cơ sở sáp nhập nguyên trạng quy mô dân số và diện tích tự nhiên của 3 đơn vị hành chính gồm các xã: Mai Hịch, Xăm Khòe và Bao La (cũ). Tổng diện tích tự nhiên toàn xã là hơn 104 km², số dân hơn 12.400 người, gồm 5 dân tộc anh em chung sống (Thái, Kinh, Mường, H'Mông, Dao), trong đó dân tộc Thái chiếm đa số với 75,89%.
Nằm trong vùng trọng điểm du lịch của Mai Châu trước đây, Bao La sở hữu địa hình đặc trưng với núi đồi bao quanh xanh mướt. Thung lũng Bao La có hệ thống thác, suối tự nhiên, khí hậu mát mẻ quanh năm, nhiệt độ trung bình khoảng 22 độ C. Bao La còn hấp dẫn bởi giá trị văn hóa đặc sắc của đồng bào dân tộc Thái và các dân tộc thiểu số. Những nếp nhà sàn truyền thống, làng nghề dệt thổ cẩm, đan lát, cùng các hoạt động văn hóa như múa xòe, múa sạp... đã trở thành sản phẩm du lịch độc đáo.
Ông Hà Văn Nam, xóm Hịch 1, xã Bao La cho biết, mô hình du lịch cộng đồng đã thu hút đông đảo du khách đến nghỉ dưỡng và trải nghiệm, góp phần nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống nhân dân. Du khách đến với Bao La được tận hưởng không gian yên bình, gần gũi với thiên nhiên, được trải nghiệm đời sống hằng ngày của người dân bản địa, leo núi, chèo bè mảng trên suối, cắm trại.
Toàn xã hiện có 30 homestay, 2 khách sạn tập trung tại các xóm Hịch 1, Hịch 2, Cha Lang, bản Bước, Nà Chào... có thể phục vụ từ 25 đến 30 khách/hộ. Các cơ sở lưu trú đã chủ động liên kết, xây dựng tour, tuyến với các điểm du lịch lân cận như bản Lác, bản Pom Coọng, qua đó mở rộng không gian trải nghiệm và tăng sức hút cho điểm đến. Bên cạnh đó, Làng du lịch cộng đồng Mai Hịch đã được ASEAN vinh danh giai đoạn từ năm 2017 đến 2019 tiếp tục là điểm nhấn quan trọng.
Bà Hà Thị Liễu, Trưởng phòng Văn hóa-Xã hội xã Bao La cho biết, thời gian qua, công tác du lịch của xã đã được đẩy mạnh và đạt kết quả đáng ghi nhận. Trong quý I/2026, lượng khách và doanh thu tăng trưởng tích cực, toàn xã đón hơn 19.400 lượt khách, trong đó có khoảng 11.200 lượt khách quốc tế, 8.200 lượt khách trong nước.
Tuy nhiên, quá trình phát triển du lịch địa phương cũng đặt ra nhiều vấn đề cần tập trung tháo gỡ, như công tác bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc chưa thật sự được chú trọng; tình trạng người dân không còn tha thiết với nhà sàn mà có xu hướng xây dựng nhà bê-tông cốt thép không theo kiến trúc truyền thống của dân tộc ngày càng tăng, hiện toàn xã chỉ còn 1.186 ngôi nhà sàn.
Bảo tồn bản sắc để phát triển
Để giữ gìn và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, nhất là văn hóa kiến trúc nhà sàn, trang phục, tiếng nói, chữ viết, dân ca, dân vũ, nghề thủ công, các trò chơi dân gian, phong tục, tập quán tốt đẹp, các quy tắc trong giao tiếp, ứng xử của các dân tộc, Ban Thường vụ Đảng ủy xã Bao La đã ban hành Nghị quyết về bảo tồn, phát huy giá trị bản sắc văn hóa các dân tộc, nhất là dân tộc Thái gắn với phát triển du lịch trên địa bàn xã Bao La, giai đoạn từ năm 2025-2030 và tầm nhìn đến năm 2040.
Xã đặt mục tiêu trong giai đoạn này sẽ xây dựng 2 sản phẩm du lịch đặc trưng gắn với phát triển du lịch cộng đồng, trong đó có ít nhất 1 sản phẩm du lịch đạt OCOP 3-4 sao; tốc độ tăng trưởng khách du lịch 10%/năm; hằng năm, mở lớp dạy chữ Thái; phục dựng lễ hội văn hóa truyền thống dân tộc Thái. Mục tiêu đề ra trong giai đoạn 2030-2040 sẽ xây dựng 1 bản du lịch cộng đồng tiêu biểu; phấn đấu có 80% số hộ gia đình đồng bào Thái ở các bản du lịch văn hóa, sinh thái, du lịch cộng đồng có nhà sàn truyền thống, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt, giao lưu văn hóa, bảo đảm khang trang, sạch sẽ. Triển khai những giải pháp cụ thể, đồng bộ và mang tính lâu dài trên cơ sở gắn kết chặt chẽ giữa phát triển kinh tế với bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa.
Thời gian tới, xã sẽ tập trung đẩy mạnh sưu tầm, phục dựng, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống các dân tộc gắn với phát triển du lịch. Tổ chức truyền dạy, trình diễn văn hóa trong cộng đồng, trường học; xây dựng các đội văn nghệ thôn, bản, câu lạc bộ dân gian; phục dựng không gian văn hóa, chợ văn hóa, phát triển sản phẩm du lịch từ nhà ở, nghề thủ công, ẩm thực, dân ca, dân vũ. Đồng thời, xã cũng duy trì nghề dệt thổ cẩm, khuyến khích nghệ nhân trao truyền di sản cho thế hệ trẻ; tập trung nguồn lực, hoàn thiện cơ chế, chính sách; đầu tư thiết chế văn hóa, du lịch; hỗ trợ nghệ nhân và hoạt động văn hóa quần chúng; đẩy mạnh xã hội hóa, lồng ghép các chương trình, dự án để bảo tồn nhà sàn, nghề truyền thống, nhạc cụ dân tộc. Theo Bí thư Đảng ủy xã Hà Công Nghị, địa phương sẽ tập trung nâng cao chất lượng cán bộ, đào tạo nguồn nhân lực văn hóa, du lịch; phát triển đội ngũ trí thức, văn nghệ sĩ dân tộc thiểu số; tổ chức tập huấn làm du lịch cộng đồng; tôn vinh nghệ nhân, phát huy vai trò người có uy tín...