Đảo Ó và đảo Đồng Trường nằm tách biệt, được ví như “viên ngọc sáng giữa lòng hồ Trị An”, nơi cung cấp nước ngọt cho hơn 10 triệu người dân khu vực Đông Nam Bộ. Tuy nhiên, cả khu du lịch ở 2 hòn đảo này hoạt động lâu nay nước thải sau xử lý thải ra hồ Trị An chưa được đánh giá tác động môi trường.
Hàng loạt sai phạm
Theo đó, ngày 28/2, các cơ quan chức năng liên quan tỉnh Đồng Nai đã kiểm tra việc chấp hành quy định pháp luật đối với hoạt động của Công ty cổ phần đầu tư và phát triển Cường Thuận IDICO (sau đây gọi tắt là Công ty Cường Thuận IDICO) tại đảo Ó, đảo Đồng Trường thuộc xã Mã Đà và khu đất nhà hàng thuộc thị trấn Vĩnh An.
Tiếp đó, ngày 3/3, lãnh đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường Đồng Nai đã chủ trì buổi làm việc với các đơn vị có trách nhiệm phối hợp rà soát, xử lý các nội dung liên quan đến đất đai, xây dựng, hoạt động kinh doanh dịch vụ, nghĩa vụ tài chính, thuế và một số vấn đề khác đối với 3 khu đất trên.
Cụ thể, Công ty Cường Thuận IDICO đang sử dụng 3 khu đất với diện tích 23,1ha để hoạt động kinh doanh du lịch. Trong đó, khu đất đảo Ó diện tích 1,9ha, còn khu đất đảo Đồng Trường gần 20ha và khu đất nhà hàng đất liền diện tích 1,23ha.
 |
| Cầu phao được bắc từ đảo Ó qua đảo Đồng Trường. |
Qua kiểm tra hiện trạng, ghi nhận 44 hạng mục công trình đã được xây dựng. Ngoài ra, có 22 nhà containe đặt tại đảo Đồng Trường để phục vụ kinh doanh du lịch.
Theo Sở Xây dựng Đồng Nai, cơ quan chức năng có cấp phép 3 công trình; 30 công trình cải tạo trên nền hiện hữu và 11 công trình xây dựng mới không có giấy phép xây dựng.
Qua đo đạc sơ bộ ngày 28/2, vị trí khu đất trên đảo Ó tăng khoảng 7.606,5m². Trong khi đó, diện tích sử dụng trên đảo Đồng Trường tăng hơn 4.500m2. Còn vị trí khu đất nhà hàng Đồng Trường tăng khoảng 124m².
Theo Ủy ban nhân dân huyện Vĩnh Cửu, năm 2019 đơn vị đã ban hành quyết định xử phạt 120 triệu đồng về hành vi xây dựng công trình không có giấy phép và áp dụng khắc phục hậu quả. Tuy nhiên, công ty mới chỉ chấp hành nộp phạt, chưa hoàn tất biện pháp khắc phục hậu quả.
 |
| Một góc đảo Ó. |
Đối với công tác bảo vệ môi trường, Công ty Cường Thuận IDICO đang kinh doanh tại đảo Ó, đảo Đồng Trường, nước thải sinh hoạt được xử lý sơ bộ qua bể tự hoại, sau đó, dẫn về hố thu gom (tiếp thêm nước tắm giặt, nước thải nhà ăn) và được thải trực tiếp vào tuyến thoát nước mưa, chảy ra hồ Trị An.
Tuy nhiên, chưa cung cấp được lưu lượng xả thải. Chất thải phát sinh trong quá trình hoạt động, công ty chưa cung cấp được hồ sơ, chứng từ liên quan.
Tại Khu du lịch đảo Ó-Đồng Trường, nước thải sau xử lý thải ra hồ Trị An, có sử dụng đất, đất có mặt nước của vùng lõi Khu dự trữ sinh quyển là yếu tố nhạy cảm về môi trường theo quy định.
Khu du lịch này thuộc dự án đầu tư nhóm II theo quy định phải thực hiện đánh giá tác động môi trường, Ủy ban nhân dân tỉnh là đơn vị thẩm định.
Tuy nhiên, Khu du lịch Đảo Ó-Đồng Trường đi vào hoạt động nhiều năm qua nhưng chưa có quyết định phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường.
Công ty Cường Thuận IDICO được chấp thuận hoạt động tại bến thủy nội địa Đồng Trường thuộc thị trấn Vĩnh An và bến đảo Ó-Đồng Trường thuộc xã Mã Đà với loại bến hành khách.
Tại buổi kiểm tra, công ty chưa cung cấp được hồ sơ liên quan đến việc đăng kiểm phương tiện hoạt động đường thuỷ và giấy phép điều khiển phương tiện.
 |
| Bến thủy nội địa đảo Ó. |
Đối với hồ bơi trên đảo Ó của khu du lịch chưa thực hiện đầy đủ các thủ tục về hoạt động bơi lội theo quy định.
Đoàn kiểm tra xác định, Khu du lịch Đảo Ó-Đồng Trường chưa có thủ tục đầu tư, chưa hoàn thành thủ tục xây dựng, đất đai, môi trường. Do đó, yêu cầu ngưng hoạt động kinh doanh du lịch.
Từ ngày 1/3, Công ty Cường Thuận IDICO đã tạm đóng cửa hoạt động Khu du lịch Đảo Ó-Đồng Trường để phục vụ công tác kiểm tra, xác minh các vấn đề liên quan.
Đã thu hồi đất, nhưng chưa đấu giá
Theo tìm hiểu, năm 2013, toàn bộ khu đất đảo Ó, đảo Đồng Trường, khu nhà hàng được Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Nai cho Công ty cổ phần du lịch Đồng Nai thuê theo hình thức trả tiền thuê đất hằng năm.
Ngày 17/1/2017, Công ty cổ phần du lịch Đồng Nai chuyển nhượng toàn bộ tài sản trên diện tích đất đã thuê cho Công ty Cường Thuận IDICO theo Hợp đồng chuyển nhượng tài sản số 02/HĐCNTSTD-2017.
Do hoạt động kinh doanh không hiệu quả trong thời gian dài và không đủ nguồn lực tài chính tiếp tục đầu tư, ngày 4/12/2018, Công ty cổ phần du lịch Đồng Nai có văn bản về việc xin tự nguyện hoàn trả lại 3 khu đất trên.
 |
| Một công trình được xây dựng trên đảo Ó phục vụ hoạt động kinh doanh du lịch. |
Sau đó, trong 2 ngày 30 và 31/7/2019, Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Nai đã ban hành 2 quyết định thu hồi khu đất trên, giao cho Trung tâm phát triển Quỹ đất tỉnh quản lý, đấu giá quyền sử dụng đất.
Thực tế, từ đó đến nay, khu đất trên vẫn do Công ty Cường Thuận IDICO quản lý, kinh doanh dịch vụ du lịch.
Trong khi đó, thời gian chờ đợi thủ tục tiến hành đấu giá đất để huy động nguồn vốn đầu tư phát triển cho ngân sách nhà nước lại bị bỏ ngỏ suốt hơn 5 năm qua, gây lãng phí.
